“Thủ đô Kiev đã hứng chịu cuộc tấn công tên lửa đạn đạo quy mô lớn. Thông tin sơ bộ cho thấy ít nhất 4 địa điểm bị ảnh hưởng, trong đó có quận Shevchenkivsky, Dniprovsky và Podilsky. Ghi nhận ban đầu cho thấy xảy ra hỏa hoạn và thiệt hại đối với các tòa chung cư”, Tymur Tkachenko, lãnh đạo cơ quan quân sự Kiev, cho biết hôm nay.
Olena Mukhina, phóng viên của Euromaidan Press tại Kiev, cho biết Nga đã phóng tên lửa đạn đạo tầm trung mang đầu đạn siêu vượt âm Oreshnik nhằm vào thành phố Bila Tserkva lân cận thuộc tỉnh Kiev. “Cư dân đã nghe thấy tiếng động rất lớn và bất thường, tiếp đó là hàng loạt vụ nổ nhỏ hơn”, cô cho hay.
Video được cư dân Kiev ghi lại cho thấy hàng loạt vệt sáng, được cho là đầu đạn của tên lửa Oreshnik, liên tiếp lao xuống thành phố. Hai chấm sáng nhỏ cũng bay lên bầu trời, dường như là tên lửa phòng không Ukraine khai hỏa.
AMK Mapping, tài khoản X chuyên theo dõi dữ liệu tình báo nguồn mở về chiến sự, đánh giá Ukraine đang trải qua đợt tấn công dữ dội, trong đó Nga sử dụng ít nhất hai tên lửa Oreshnik để tập kích mục tiêu ở thủ đô Kiev và thành phố Bila Tserkva.
“Bên cạnh đó, Nga phóng ít nhất 20 tên lửa đạn đạo Iskander-M, 6 quả đạn hành trình Kalibr, 4 tên lửa siêu vượt âm Zircon và không dưới 12 quả Kh-101 nhằm vào Kiev. Thêm nhiều tên lửa đang tấn công mục tiêu ở tỉnh Khmelnytsky, Zhytomyr và Kirovograd. Hàng trăm máy bay không người lái (UAV) Geran-2 đang nhắm tới các địa điểm khắp Ukraine”, tài khoản này cho hay.
Phóng viên AFP nghe thấy nhiều tiếng nổ lớn tại Kiev. Một tòa chung cư nằm gần khu vực cơ quan chính phủ rung chuyển vì các vụ nổ gần đó, trong khi hàng chục người trú ẩn tại một ga tàu điện ngầm ở trung tâm Kiev. Giới chức kêu gọi người dân tìm nơi ẩn náu.
“Cuộc tấn công bằng máy bay không người lái vẫn đang tiếp diễn; nguy cơ tên lửa đạn đạo vẫn hiện hữu. Hãy ở yên trong nơi trú ẩn”, ông Tkachenko nêu thêm.
Thị trưởng Kiev Vitali Klitschko cho biết các đội y tế đã được điều tới quận Podilsky ở tây bắc thành phố, nơi mảnh vỡ rơi xuống khu vực “không phải khu dân cư”. Ông cũng nói một đám cháy đã bùng phát gần chung cư ở quận Shevchenkivsky lân cận, làm hư hại nhiều cửa sổ.
Bộ Quốc phòng Nga chưa lên tiếng về vụ tấn công.
Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky hôm 23/5 cảnh báo nguy cơ Nga tiến hành cuộc không kích lớn bằng tên lửa Oreshnik.
Vụ tấn công xảy ra sau khi Tổng thống Vladimir Putin ra lệnh cho quân đội Nga trả đũa vụ Ukraine tập kích trường cao đẳng nghề ở thị trấn Starobelsk thuộc tỉnh Lugansk, khiến 21 người thiệt mạng và hàng chục người bị thương.
“Không có cơ sở quân sự, cơ quan đặc nhiệm hay đơn vị liên quan nào ở gần đó. Đây không phải vụ tấn công ngoài ý muốn. Cuộc tập kích diễn ra theo ba đợt, với 16 máy bay không người lái (UAV) nhắm vào cùng một địa điểm”, Tổng thống Putin cho hay.
Starobelsk nằm cách tiền tuyến khoảng 65 km. Lực lượng Nga kiểm soát thị trấn này hồi năm 2022, không lâu sau khi phát động chiến dịch đặc biệt tại Ukraine. “Đây là tội ác kinh hoàng. Một cuộc tấn công nhằm vào cơ sở giáo dục, nơi có trẻ em và thanh niên”, phát ngôn viên Điện Kremlin Dmitry Peskov nói với các phóng viên.
Bộ Tổng tham mưu quân đội Ukraine bác bỏ cáo buộc của Nga, tuyên bố đã tập kích “một sở chỉ huy của Rubikon” gần thị trấn Starobelsk, đề cập đơn vị vận hành thiết bị không người lái tinh nhuệ thuộc Bộ Quốc phòng Nga.
"Hải quân Mỹ, lực lượng hải quân tinh nhuệ nhất thế giới, sẽ bắt đầu quá trình phong tỏa và ngăn chặn tất cả tàu cố gắng đi vào hoặc rời khỏi eo biển Hormuz. Quyết định có hiệu lực ngay lập tức", Tổng thống Mỹ Donald Trump viết trên trên mạng xã hội hôm nay.
Lãnh đạo Mỹ khẳng định eo biển Hormuz sẽ hoàn toàn mở cửa với tất cả tàu thuyền vào thời điểm nào đó. Ông chỉ trích Iran "không cho phép điều này xảy ra" vì đã gài thủy lôi trên tuyến hàng hải huyết mạch của Trung Đông, điều mà ông cho là "hành vi tống tiền mang tính toàn cầu".
Tổng thống Trump cảnh báo rằng hải quân Mỹ sẽ truy tìm và chặn bắt mọi tàu hàng trả phí đi lại cho Iran, cũng như bắt đầu rà phá thủy lôi ở eo biển Hormuz. "Bất kỳ lực lượng Iran nào nhắm bắn vào chúng tôi hoặc các tàu hòa bình đều sẽ bị hủy diệt", ông tuyên bố.
Lãnh đạo Mỹ tiết lộ "các nước khác" cũng sẽ tham gia phong tỏa eo biển Hormuz, song không nêu tên quốc gia cụ thể.
Về cuộc đàm phán giữa phái đoàn Mỹ và Iran tại Pakistan, ông Trump nhận định cuộc đối thoại đã "diễn ra tốt đẹp" khi hai bên đạt được đồng thuận trong phần lớn vấn đề, nhưng cáo buộc Iran không nhất trí với "nội dung thật sự quan trọng duy nhất là hạt nhân".
Eo biển Hormuz là tuyến vận chuyển dầu mỏ quan trọng, chiếm khoảng 20% nguồn cung dầu toàn cầu. Ngay sau khi Mỹ - Israel phát động chiến dịch tấn công Iran ngày 28/2, Tehran đã triển khai nhiều xuồng cao tốc để rải thủy lôi tại eo biển Hormuz.
Các thủy lôi, cùng mối đe dọa từ máy bay không người lái (UAV) và tên lửa, khiến số lượng tàu hàng đi qua tuyến hàng hải này giảm xuống mức rất thấp, đẩy giá năng lượng tăng cao và mang lại cho Iran đòn bẩy lớn nhất trong xung đột.
Mở lại tuyến đường này là một trong những chủ đề quan trọng trong thỏa thuận ngừng bắn gần đây giữa Mỹ và Iran, dù số tàu thuyền qua lại vẫn còn hạn chế.
Sau khi các bên đạt được lệnh ngừng bắn, Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) ngày 9/4 công bố lộ trình thay thế cho tàu thuyền để tránh nguy cơ trúng thủy lôi tại eo biển Hormuz. Tuy nhiên, quan chức Mỹ cho rằng tuyến di chuyển này bị hạn chế đáng kể, chủ yếu do Iran rải thủy lôi một cách thiếu hệ thống.
Quân đội Mỹ gần như không còn lực lượng rà phá thủy lôi ở Trung Đông, do các tàu chuyên dụng đã bị loại biên và 2 trong 3 tàu chiến đấu ven biển được lắp thiết bị quét mìn đã di chuyển tới Singapore hồi đầu xung đột. Khó khăn trong theo dõi xuồng nhỏ rải thủy lôi khiến Mỹ cũng không thể xác định Iran đã cài bao nhiêu thủy lôi trong eo biển Hormuz, cũng như vị trí của chúng.
Theo Hãng tin Reuters ngày 28-4, Vua Charles III khẳng định mối quan hệ đồng minh giữa Anh và Mỹ đã được thử thách qua nhiều thời kỳ lịch sử và vẫn giữ vai trò then chốt trong bối cảnh thế giới hiện nay đối mặt nhiều bất ổn.
Trong bài phát biểu trước toàn bộ Thượng viện và Hạ viện Mỹ, Vua Charles thừa nhận những khác biệt giữa hai nước, nhưng nhấn mạnh điều đó không làm suy giảm cam kết chung đối với dân chủ và an ninh.
"Dù có bất đồng, chúng ta vẫn đoàn kết trong việc bảo vệ người dân và các giá trị chung", ông nói, đồng thời nhắc lại việc hai nước từng sát cánh trong các cuộc xung đột lớn như hai cuộc Thế chiến, Chiến tranh Lạnh hay chiến dịch tại Afghanistan.
Vua Charles cũng nhấn mạnh tầm quan trọng của việc tiếp tục hỗ trợ Ukraine trong cuộc chiến với Nga, cho rằng tinh thần đoàn kết lịch sử cần được duy trì để bảo vệ Kiev và người dân nước này.
Dù được Điện Buckingham thông báo trước bài phát biểu sẽ mang tính "phi chính trị", Vua Charles vẫn gián tiếp đề cập đến những khác biệt trong chính sách của Tổng thống Trump, đặc biệt là lập trường hoài nghi Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) và xu hướng "Nước Mỹ trên hết".
Không nêu đích danh, Vua Charles cảnh báo về nguy cơ của chủ nghĩa biệt lập, kêu gọi các quốc gia "không quay vào bên trong" mà tiếp tục hợp tác với các đối tác tại châu Âu, Khối Thịnh vượng chung và trên toàn cầu.
Bên cạnh đó ông cũng đề cập đến chủ đề mang tính cá nhân là bảo vệ môi trường, nhấn mạnh trách nhiệm chung của các quốc gia trong việc gìn giữ thiên nhiên cho các thế hệ tương lai.
Tại quốc yến ở Nhà Trắng sau đó, Tổng thống Trump đã ca ngợi mối quan hệ giữa hai nước là "tình hữu nghị đáng trân trọng" và là "mối gắn kết vĩnh cửu".
"Lịch sử chưa từng chứng kiến sức mạnh nào lớn hơn sự kết hợp giữa lòng yêu nước của người Mỹ và niềm tự hào của người Anh", ông Trump phát biểu, nâng ly chúc mừng "250 năm tự do của nước Mỹ" và tôn vinh Vua Charles.
Bài phát biểu của Vua Charles diễn ra trong bối cảnh quan hệ Anh - Mỹ xuất hiện những rạn nứt, đặc biệt liên quan đến cuộc chiến Mỹ - Israel với Iran.
Tổng thống Trump thời gian qua nhiều lần chỉ trích Thủ tướng Anh Keir Starmer vì cho rằng London chưa đủ hỗ trợ trong chiến dịch này. Trong các phát biểu công khai, Vua Charles cũng tránh đề cập trực tiếp đến vấn đề Iran.
Cũng trong buổi quốc yến, ông Trump cho biết nhà vua "đồng tình" với quan điểm không để Iran sở hữu vũ khí hạt nhân, nhưng phía Hoàng gia Anh không đưa ra bình luận về phát biểu này.
Dù còn bất đồng, hai bên vẫn thể hiện sự tôn trọng và nhấn mạnh mối quan hệ đồng minh lâu đời. Ông Trump mô tả cuộc gặp với nhà vua là "rất tốt đẹp", ca ngợi Vua Charles là "một con người tuyệt vời".
Trong khuôn khổ chuyến thăm, nhà vua cũng gặp gỡ nhiều lãnh đạo công nghệ hàng đầu Mỹ như Jeff Bezos, Tim Cook, Jensen Huang, Lisa Su, Marc Benioff và Ruth Porat, nhằm thúc đẩy hợp tác và thu hút đầu tư công nghệ vào Anh.
Tuy vậy chuyến thăm cũng bị phủ bóng bởi những vấn đề nhạy cảm, trong đó có bê bối liên quan đến tỉ phú ấu dâm Jeffrey Epstein. Nhà vua tránh đề cập đến vụ việc này, trong khi em trai ông, cựu hoàng tử Andrew, vẫn đang đối mặt với các cuộc điều tra liên quan.
