Hồ chứa nước ngọt thuộc Tiểu dự án 8 “Đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng để phòng, chống xói lở bờ biển, cung cấp nước ngọt và phục vụ nuôi tôm – rừng vùng ven biển tỉnh Cà Mau”. Đây là một trong những hạng mục sử dụng vốn vay ODA của Ngân hàng Thế giới, do Ban Quản lý các dự án ODA và NGO (nay là Ban Quản lý dự án xây dựng tỉnh Cà Mau) làm chủ đầu tư.
Theo kết luận thanh tra số 019/KL-TT ngày 2.12.2025 của Thanh tra tỉnh Cà Mau, vừa được công bố gần đây, quá trình điều chỉnh vốn tại công trình thể hiện qua hàng loạt phụ lục hợp đồng ký với liên danh nhà thầu. Từ giá trúng thầu ban đầu hơn 197,597 tỉ đồng, giá trị hợp đồng đã được điều chỉnh tăng qua từng giai đoạn, mỗi lần tăng gắn với các nhóm phát sinh cụ thể.
Lần điều chỉnh đầu tiên được thực hiện tại phụ lục hợp đồng số 02/2022, ký ngày 29.12.2022. Giai đoạn này, giá trị hợp đồng điều chỉnh nhằm bổ sung các hạng mục phát sinh như bãi chứa, đường kết nối, đường nội bộ và thay đổi phương án từ cầu sang đường.
Đến phụ lục hợp đồng số 04/2023, ký ngày 15.9.2023, giá trị hợp đồng tăng lên hơn 216,249 tỉ đồng. Việc điều chỉnh lần này gắn với bổ sung khối lượng nạo vét các kênh thu nước, thay đổi biện pháp thi công cống, bổ sung bậc cấp lên xuống và điều chỉnh thiết kế mái hồ cùng hệ thống đường nội bộ.
Tiếp đến, tại phụ lục hợp đồng số 06/2023 ký ngày 19.12.2023, việc điều chỉnh định mức công tác đào, nạo vét lòng hồ bằng máy hút bùn đẩy tổng giá trị hợp đồng lên 234,068 tỉ đồng.
Đỉnh điểm của chuỗi điều chỉnh diễn ra tại phụ lục hợp đồng số 08/2024, ký ngày 1.2.2024, khi giá trị hợp đồng được bổ sung phần bù trượt giá, nâng tổng mức lên gần 250 tỉ đồng.
Không chỉ tăng giá trị hợp đồng, quá trình điều chỉnh vốn còn bộc lộ một số tồn tại trong công tác hồ sơ và thanh toán. Quyết định số 2077/QĐ-UBND ngày 22.11.2023 về định mức đào, nạo vét lòng hồ bằng tàu hút bùn được Thanh tra tỉnh Cà Mau (Kết luận thanh tra số 30/KL-TT ngày 1.11.2024) xác định là ban hành chưa đúng thẩm quyền.
Một vấn đề khác là việc chủ đầu tư thanh toán toàn bộ phần bù trượt giá cho khối lượng đã hoàn thành, chưa phù hợp với Quyết định số 115/QĐ-SNN ngày 31.1.2024 của Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn về điều chỉnh giá hợp đồng gói thầu.
Diễn biến trước đó cũng cho thấy biến động lớn về giá ngay từ khâu đấu thầu. Theo Ban Quản lý các dự án ODA và NGO tỉnh Cà Mau, giá gói thầu trong kế hoạch đấu thầu ngày 6.11.2020 chỉ ở mức 117,128 tỉ đồng. Tuy nhiên, ở lần đấu thầu đầu tiên, chỉ có một nhà thầu tham dự với giá dự thầu 258,62 tỉ đồng nhưng không đạt yêu cầu về năng lực.
Sau đó, Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Cà Mau (cũ) kiến nghị điều chỉnh giá gói thầu lên khoảng 200 tỉ đồng nhằm thu hút thêm nhà thầu, đồng thời cập nhật chi phí nạo vét bằng tàu hút bùn và giá vật liệu xây dựng. Kiến nghị này đã được phía Ngân hàng Thế giới chấp thuận.
Dự án hồ chứa nước ngọt được khởi công tháng 1.2022 và nghiệm thu, đưa vào khai thác ngày 30.5.2024. Tuy nhiên, đến nay, công trình này chưa phát huy hiệu quả như kỳ vọng. Nguồn nước đã được tích trữ theo thiết kế, nhưng đầu ra phục vụ sinh hoạt và sản xuất chưa đồng bộ.
Tuyến đường nhựa rộng khoảng 30 m dẫn vào khu dân cư Phúc Long (xã Mỹ Yên, tỉnh Tây Ninh) bất ngờ bị rào chắn bởi các hộ dân. Sự việc khiến hàng chục hộ dân "mắc kẹt" trong việc vận chuyển hàng hóa.
Nhiều người dân đã đổ tiền tỉ vào mua đất tại khu dân cư Phúc Long từ nhiều năm trước, nay rơi vào cảnh dở khóc dở cười, trong đó có ông T. và bà L. Nhớ lại thời điểm đó, ông T. chua chát: "Lúc môi giới dẫn đi xem đất, tôi thấy con đường nhựa thênh thang, rộng hơn 30 m, nối thẳng từ quốc lộ 1 vào dự án. Cứ ngỡ hạ tầng này của chủ đầu tư đã hoàn thiện pháp lý, ai ngờ đó lại là đất thuê của dân để làm đường tạm".
Bà L. cũng chung nỗi niềm khi việc kinh doanh tại nhà bị đình trệ hoàn toàn kể từ khi các hộ dân có đất trên tuyến đường này tiến hành rào chắn. "Giờ có muốn mua vật tư để xây nhà cũng không được vì tuyến đường xe tải có thể di chuyển đã bị rào lại. Thật sự, tôi không nghĩ con đường nhựa rộng đến 30 m mà được làm trên đất thuê của người dân địa phương", bà L, bức xúc.
Theo tìm hiểu, nguồn cơn của sự việc bắt đầu từ năm 2009, khi dự án mở rộng Khu công nghiệp Phúc Long được chấp thuận. Do gặp khó khăn trong công tác thu hồi đất, chủ đầu tư đã chọn giải pháp "đi tắt" là thỏa thuận thuê lại đất của 4 hộ dân từ năm 2010 để làm đường kết nối vào dự án khu dân cư Phúc Long.
Sự việc trở nên căng thẳng khi hợp đồng thuê đất hết hạn năm 2024. Khi đó, quyền lợi giữa chủ đất và doanh nghiệp không còn tìm được tiếng nói chung, người dân đã thực hiện quyền định đoạt trên phần đất có chủ quyền của mình bằng cách dựng rào chắn để gây áp lực cho nhà đầu tư Phúc Long.
Đáng nói, dù chính quyền địa phương đã nhiều lần hòa giải, nhưng vì đây là đất nông nghiệp (làm đường) thuộc quyền sử dụng hợp pháp của cá nhân.
Việc sử dụng một tuyến đường thuê mướn đất để làm "mặt tiền" cho dự án khu dân cư Phúc Long đã đẩy người mua đất đối mặt với rủi ro mất lối đi.
Việc rào đường ảnh hưởng hơn 30 hộ dân (bên trong khu dân cư Phúc Long hơn 20 hộ, bên ngoài khu dân cư khoảng 10 hộ).
Trao đổi với phóng viên Thanh Niên về vấn đề này, ông Nguyễn Quốc Hùng, Chủ tịch UBND xã Mỹ Yên, cho biết địa phương đã nắm bắt sát sao và đang phối hợp xử lý theo hướng hài hòa nhất. Tuy nhiên, ông Hùng cũng thẳng thắn chỉ ra những diễn biến mới khiến việc duy trì tuyến đường tạm này không còn khả thi.
Theo ông Hùng, thực tế một phần diện tích đất liên quan hiện đã nằm trong phạm vi quy hoạch của dự án đường tỉnh 830E - một công trình giao thông trọng điểm của tỉnh Tây Ninh khởi công từ năm 2023. Đến ngày 17.3.2026, UBND tỉnh đã ban hành quyết định cưỡng chế thu hồi một phần diện tích đất liên quan đoạn đường bị rào chắn, trong đó có khu vực đang được sử dụng làm đường hiện hữu để bàn giao mặt bằng cho dự án đường tỉnh 830E, chậm nhất là giữa tháng 4.2026. Hiện, việc người dân rào chắn đường trên đất của mình là điều không thể can thiệp được.
Tuy nhiên, quan điểm của lãnh đạo xã Mỹ Yên rất rõ ràng: Việc "đóng" tuyến đường cũ không chỉ đơn thuần do tranh chấp giữa người dân và doanh nghiệp, mà còn là bước chuyển tất yếu để phục vụ hạ tầng cấp tỉnh. UBND tỉnh Tây Ninh đã giao nhiệm vụ cho xã Mỹ Yên phải xử lý dứt điểm, vận động người dân bàn giao mặt bằng chậm nhất vào ngày 15.4 để phục vụ thi công.
Trước mắt, để giải quyết việc đi lại cho người dân khu dân cư Phúc Long, chính quyền địa phương đã chủ động xây dựng phương án phân luồng giao thông thay thế. Theo đó, người dân sẽ di chuyển qua hẻm 2, kết nối vào khu di tích lịch sử Võ Công Tồn để ra quốc lộ 1. Tuyến đường bê tông này có bề rộng 3,5 m, đủ để việc di chuyển thông thường của người dân.
Ngày 8/4, đại diện Cảng hàng không quốc tế Đà Nẵng cho biết đơn vị sẽ triển khai thí điểm lối đi ưu tiên dành riêng cho người sử dụng ứng dụng VNeID mức độ 2 thay thế căn cước công dân vật lý.
Theo quy định, tài khoản định danh điện tử mức độ 2 có giá trị tương đương thẻ căn cước trong các thủ tục hành chính và giao dịch dân sự. Việc áp dụng tại sân bay nhằm đẩy nhanh quá trình chuyển đổi số và rút ngắn thời gian chờ đợi cho hành khách.
Để chuẩn bị cho việc thí điểm, Công an TP Đà Nẵng đã phối hợp với sân bay bố trí nhân sự và thiết bị để cấp tài khoản định danh điện tử mức 2 ngay tại chỗ. Hoạt động này dành cho cả nhân viên hàng không và hành khách có nhu cầu, nhưng chưa kịp kích hoạt tài khoản trước đó.
Lực lượng an ninh và nhân viên mặt đất cũng đã được tập huấn quy trình kiểm tra, xác thực thông tin thông qua ứng dụng. Việc thí điểm được kỳ vọng sẽ giảm tải đáng kể việc kiểm tra giấy tờ truyền thống.
Sân bay Đà Nẵng hiện là cửa ngõ hàng không quan trọng nhất miền Trung. Từ năm 2023 (sau dịch Covid-19), sân bay phục vụ hơn 13 triệu lượt khách, vượt công suất thiết kế ban đầu là 10 triệu khách mỗi năm.
Sự gia tăng đột biến của luồng khách nội địa và quốc tế khiến sân bay thường xuyên rơi vào tình trạng quá tải trong các khung giờ cao điểm. Việc áp dụng công nghệ số vào quy trình làm thủ tục được xem là giải pháp cấp bách để cải thiện trải nghiệm người dùng.
Theo quy hoạch đến năm 2030, sân bay Đà Nẵng sẽ được nâng cấp để đạt công suất 20 triệu hành khách mỗi năm. Trong đó, dự án xây dựng nhà ga hành khách T3 dự kiến sớm được triển khai nhằm giảm áp lực cho nhà ga T1 (nội địa) và T2 (quốc tế) hiện tại.
Theo Thủ tướng Lê Minh Hưng, thời gian qua, KH-CN đã đạt được một số thành tựu, song chưa thực sự trở thành động lực đột phá cho phát triển KT-XH. Trong thời đại mà KH-CN, đổi mới sáng tạo phát triển và thay đổi từng ngày; cạnh tranh toàn cầu ngày càng gia tăng, quốc gia nào có năng lực cạnh tranh cao sẽ nắm chắc cơ hội để vươn lên, phát triển nhanh và bền vững. Thủ tướng nhấn mạnh: "Với mục tiêu trở thành nước công nghiệp hiện đại vào năm 2030 và nước phát triển thu nhập cao vào năm 2045, KH-CN, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số được xác định là động lực chủ chốt, là "chìa khóa vàng", là yếu tố sống còn để hiện thực hóa khát vọng phát triển đất nước".
Để đạt được mục tiêu đó, Thủ tướng giao Bộ KH-CN đóng vai trò hạt nhân trong triển khai phát triển KH-CN, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia cùng các bộ, ngành, địa phương, doanh nghiệp (DN), viện nghiên cứu và trường ĐH. Trọng tâm là triển khai hiệu quả danh mục công nghệ chiến lược và sản phẩm công nghệ chiến lược theo các quyết định đã được Thủ tướng ban hành đầu tháng 5.2026.
Đặc biệt, Thủ tướng yêu cầu khẩn trương rà soát, tháo gỡ ngay các điểm nghẽn liên quan đến cơ chế tài chính cho KH-CN và đổi mới sáng tạo, ưu tiên đảm bảo nguồn lực cho công nghệ chiến lược, công nghệ lõi và DN công nghệ; đồng thời thúc đẩy phát triển thị trường vốn cho đổi mới sáng tạo, quỹ đầu tư mạo hiểm và DN khởi nghiệp sáng tạo.
Một trong những yêu cầu được Thủ tướng nhấn mạnh là phải xây dựng hệ sinh thái đổi mới sáng tạo hiệu quả, trong đó nhà nước giữ vai trò kiến tạo thể chế; viện nghiên cứu, trường ĐH tạo ra tri thức và nhân lực; còn DN là trung tâm ứng dụng và thương mại hóa công nghệ. Theo đó, hình thành các DN công nghệ VN có năng lực cạnh tranh quốc tế và đủ khả năng dẫn dắt trong các lĩnh vực công nghệ chiến lược.
Về nguồn nhân lực, Thủ tướng cho rằng cần có cơ chế vượt trội để phát hiện, đào tạo, thu hút và trọng dụng nhân tài, đặc biệt là chuyên gia đầu ngành, nhà khoa học trẻ và nhân lực công nghệ cao. Các trường ĐH và viện nghiên cứu cần phấn đấu trở thành trung tâm nghiên cứu mạnh và trung tâm đổi mới sáng tạo quốc gia.
Thủ tướng cũng nhấn mạnh yêu cầu thay đổi tư duy trong triển khai nhiệm vụ KH-CN phải chuyển mạnh từ tư duy "làm cho có" sang tư duy "tạo ra sản phẩm" một cách thực chất và có giá trị thực chất, hiệu quả thực chất. "Mọi chương trình, nhiệm vụ KH-CN, đổi mới sáng tạo phải hướng tới giải quyết các bài toán lớn của đất nước và phải phục vụ trực tiếp cho người dân, DN và lấy sản phẩm đầu ra, hiệu quả thực tiễn và mức độ thương mại hóa để làm thước đo đánh giá kết quả thực hiện", Thủ tướng lưu ý.
