Khi ông Donald Trump nhậm chức Tổng thống thứ 47 của Mỹ vào tháng 1/2025, ông trở lại Nhà Trắng với tư cách là nhà lãnh đạo đầu tiên của Mỹ sau Tổng thống Grover Cleveland phục vụ 2 nhiệm kỳ không liên tiếp.
Vùng Vịnh – trung tâm của mỏ dầu thế giới, tuyến đường hàng hải chiến lược qua eo biển Hormuz và điểm nóng căng thẳng Mỹ – Iran nhanh chóng trở thành bàn cờ địa chính trị then chốt trong “ván bài” của ông Trump.
Trong lịch sử ngoại giao Mỹ tại Trung Đông, hiếm có giai đoạn nào mà chính sách của Mỹ mang tính cá nhân hóa và “giao dịch” rõ rệt như thời Tổng thống Trump nhiệm kỳ thứ hai. Sau khi trở lại Nhà Trắng đầu năm 2025, ông Trump nhanh chóng biến khu vực Vùng Vịnh thành trọng tâm của chiến lược địa chính trị mới. Mục tiêu của ông không chỉ là kiềm chế Iran, mà còn tái định hình cấu trúc an ninh khu vực theo hướng Mỹ giữ vai trò trung tâm, đồng thời tận dụng sức mạnh tài chính của các quốc gia Ả rập để phục vụ lợi ích kinh tế trong nước.
Đến ngày 11/4, khi Mỹ và Iran bước vào các cuộc đàm phán ngoại giao tại Pakistan nhằm cứu vãn một lệnh ngừng bắn mong manh, “ván bài” Vùng Vịnh của ông Trump bước sang giai đoạn then chốt. Cuộc đối đầu quân sự đẩy khu vực đến bờ vực xung đột toàn diện, nhưng cũng mở ra cơ hội tái cấu trúc trật tự an ninh mới. Thành công hay thất bại của chiến lược này không chỉ ảnh hưởng đến Trung Đông, mà còn tác động sâu sắc đến thị trường năng lượng, cạnh tranh nước lớn và cán cân quyền lực toàn cầu.
Trở lại Nhà Trắng và chiến lược “giao dịch quyền lực” ở Vùng Vịnh
Khi bước vào nhiệm kỳ thứ hai, ông Trump kế thừa một môi trường Trung Đông phức tạp. Giai đoạn 2021-2024 chứng kiến Mỹ giảm dần sự hiện diện quân sự trực tiếp, các quốc gia Vùng Vịnh đã chủ động đa dạng hóa quan hệ với Trung Quốc và Nga, trong khi Iran gia tăng ảnh hưởng thông qua các “lực lượng ủy nhiệm”. Sự thay đổi này khiến Washington đối mặt nguy cơ mất vai trò dẫn dắt khu vực.
Để đảo ngược tình thế, ông Trump nhanh chóng khôi phục phương châm gây “áp lực tối đa” đối với Iran, thúc đẩy quan hệ chặt chẽ hơn với Ả rập Xê út, Các tiểu vương quốc Ả rập Thống nhất (UAE) và Qatar. Khác với các chính quyền trước, ông không đặt nặng các khung hợp tác đa phương truyền thống, mà ưu tiên các thỏa thuận song phương lớn, mang tính giao dịch rõ rệt: bán vũ khí, hợp tác công nghệ, đổi lại cam kết đầu tư và liên kết chiến lược.
Giới phân tích từ các viện nghiên cứu như Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS) hay Viện Brookings (Mỹ) nhận định rằng cách tiếp cận này phản ánh “ngoại giao giao dịch” của ông Trump; đưa quan hệ an ninh thành cơ sở thúc đẩy lợi ích kinh tế. Các gói đầu tư lớn từ Vùng Vịnh vào Mỹ, đặc biệt trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo (AI), năng lượng và hạ tầng, trở thành trụ cột song song với chiến lược quân sự.
Song song với đó, Mỹ tăng cường hỗ trợ quân sự cho các đồng minh Ả rập, bao gồm hệ thống phòng thủ tên lửa và máy bay chiến đấu thế hệ mới. Mục tiêu là xây dựng “vành đai răn đe” chống Iran, đồng thời giảm nhu cầu Mỹ triển khai lực lượng trực tiếp. Chiến lược này giúp ông Trump thể hiện lập trường cứng rắn nhưng vẫn duy trì thông điệp tránh “chiến tranh vô tận”.
Một điểm đáng chú ý là nỗ lực mở rộng các thỏa thuận bình thường hóa quan hệ giữa Israel và thế giới Ả Rập. Dù tiến triển còn hạn chế, Mỹ vẫn coi đây là nền tảng của một trật tự an ninh mới, trong đó các quốc gia Ả rập hợp tác với Israel nhằm đối phó Iran và ổn định khu vực.
Tuy nhiên, cách tiếp cận theo kiểu giao dịch cũng gây ra những mâu thuẫn. Các nước Vùng Vịnh hoan nghênh cam kết an ninh của Mỹ, nhưng đồng thời lo ngại bị cuốn vào đối đầu trực tiếp với Tehran. Sự phụ thuộc quá lớn vào Mỹ cũng khiến họ phải cân nhắc giữa lợi ích kinh tế và nguy cơ an ninh.
Từ đối đầu quân sự đến bàn đàm phán Pakistan và bước ngoặt Hormuz
Căng thẳng giữa Mỹ và Iran leo lên nấc thang mới khi Mỹ – Israel hiệp đồng tiến hành các cuộc tấn công nhằm vào cơ sở hạt nhân và hạ tầng quân sự của Iran trong năm 2025 và 2026. Tehran đã đáp trả bằng chiến lược “bất đối xứng”, bao gồm tấn công bằng UAV, tên lửa, đặc biệt là kiểm soát eo biển Hormuz – tuyến vận chuyển khoảng 20% dầu mỏ toàn cầu. Việc Iran hạn chế hoạt động vận tải qua eo Hormuz từ đầu tháng 3 đến nay đã khiến thị trường năng lượng toàn cầu biến động mạnh, lạm phát tăng cao, đồng thời làm dấy lên lo ngại khủng hoảng kinh tế thế giới.
Trước áp lực quốc tế, các nỗ lực ngoại giao được thúc đẩy, trong đó Pakistan nổi lên như bên trung gian quan trọng. Đầu tháng 4, Mỹ và Iran đã đồng ý một lệnh ngừng bắn tạm thời kéo dài 2 tuần, tạo điều kiện cho các cuộc đàm phán tại Islamabad nhằm đạt thỏa thuận dài hạn.
Các cuộc thương lượng tập trung vào những vấn đề cốt lõi như mở cửa trở lại eo biển Hormuz, chương trình hạt nhân Iran, giảm trừng phạt và an ninh khu vực.
Ngày 11/4, các phái đoàn Mỹ và Iran đã tới Islamabad để thảo luận, với mục tiêu củng cố lệnh ngừng bắn mong manh và tìm lối thoát cho cuộc xung đột kéo dài hơn một tháng. Phái đoàn Mỹ do Phó Tổng thống JD Vance dẫn đầu, trong khi Iran cử các quan chức cấp cao tham gia, cho thấy tầm quan trọng của cuộc gặp.
Các cuộc đàm phán diễn ra trong bối cảnh căng thẳng vẫn tiếp diễn và Tehran tiếp tục đặt điều kiện, khiến triển vọng đạt thỏa thuận toàn diện còn nhiều bất định. Đáng chú ý, Mỹ vẫn chuẩn bị phương án quân sự nếu ngoại giao thất bại. Tổng thống Trump tuyên bố Mỹ “sẵn sàng hành động quyết đoán” nếu Iran không tuân thủ các yêu cầu liên quan đến việc mở phong tỏa eo Hormuz và chương trình hạt nhân.
Diễn biến này phản ánh chiến lược “vừa đánh, vừa đàm” (gây áp lực và đàm phán song song) – một đặc trưng trong chính sách của ông Trump. Việc vừa duy trì sức ép quân sự vừa thúc đẩy ngoại giao nhằm buộc Tehran nhượng bộ mà không cần chiến tranh toàn diện. Tuy nhiên, chiến lược này cũng khiến khu vực đứng trước rủi ro leo thang. Bất kỳ sự cố nào tại eo Hormuz cũng có thể kích hoạt phản ứng dây chuyền, kéo các quốc gia Vùng Vịnh vào xung đột trực tiếp.
“Ván bài” của ông Trump tại Vùng Vịnh mang lại một số lợi ích rõ rệt. Một là, Mỹ đã tái khẳng định vai trò trung tâm tại Trung Đông. Các quốc gia đồng minh Ả rập tăng chi tiêu quốc phòng; phụ thuộc ngày càng chặt chẽ vào Mỹ, trong khi Iran chịu áp lực kinh tế và quân sự lớn.
Hai là, chiến lược này tạo ra “đòn bẩy” chiến lược để thúc đẩy đàm phán, giao dịch. Việc Iran chấp nhận đối thoại với Mỹ tại Pakistan cho thấy sức ép quân sự và kinh tế đã phần nào buộc Tehran phải cân nhắc thỏa hiệp.
Ba là, Mỹ tận dụng được nguồn đầu tư lớn từ các quốc gia Vùng Vịnh, qua đó củng cố lợi ích kinh tế trong nước – yếu tố quan trọng đối với chính trị nội bộ Mỹ, phù hợp với triết lý “Nước Mỹ trên hết” của ông Trump.
Tuy nhiên, rủi ro của chiến lược trong ván bài trên của ông Trump cũng rất đáng kể. Trước hết là nguy cơ xung đột lan rộng. Việc Iran sử dụng chiến thuật bất đối xứng có thể khiến các cuộc tấn công xảy ra trên nhiều mặt trận, từ Iraq, Syria đến Biển Đỏ.
Thứ hai, niềm tin của các quốc gia Vùng Vịnh vào lá chắn an ninh Mỹ không còn tuyệt đối. Khi cơ sở hạ tầng dầu mỏ, năng lượng trở thành mục tiêu, họ buộc phải tìm kiếm giải pháp an ninh độc lập hơn, bao gồm tăng cường đối thoại trực tiếp với Iran.
Thứ ba, cạnh tranh nước lớn tại khu vực đang gia tăng. Nga đang theo dõi sát diễn biến tại Vùng Vịnh, sẵn sàng tận dụng khoảng trống nếu Mỹ thất bại. Điều này khiến khu vực trở thành đấu trường địa chính trị rộng lớn hơn.
Trong bối cảnh đó, các cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran tại Pakistan mang ý nghĩa quyết định. Nếu thành công, chúng có thể mở đường cho một cơ chế an ninh mới ở Vùng Vịnh, dựa trên thỏa thuận khu vực thay vì đối đầu quân sự. Ngược lại, nếu thất bại, vòng xoáy leo thang có thể dẫn đến khủng hoảng năng lượng và bất ổn kéo dài.
Đến nay, “ván bài” Vùng Vịnh của Tổng thống Donald Trump vẫn đang ở giai đoạn quyết định. Ông đã tái khẳng định vai trò của Mỹ, gây áp lực mạnh mẽ lên Iran và củng cố quan hệ với các đồng minh Ả rập. Tuy nhiên, chiến lược này cũng đẩy khu vực đến bờ vực bất ổn, với eo biển Hormuz trở thành điểm nóng toàn cầu.
Các cuộc đàm phán tại Pakistan có thể là cơ hội chuyển từ đối đầu sang thỏa thuận. Thành công sẽ giúp ông Trump định hình trật tự an ninh mới ở Trung Đông, trong đó Mỹ giữ vai trò trung tâm. Thất bại sẽ khiến khu vực rơi vào “vòng xoáy” xung đột mới, buộc các quốc gia Vùng Vịnh tìm kiếm mô hình an ninh độc lập hơn.
Trong lịch sử ngoại giao tại Trung Đông, những bước ngoặt thường đến từ các quyết định táo bạo. Ông Trump dường như đang đặt cược vào chiến lược “gây áp lực để đạt thỏa thuận”. Nhưng như nhiều lần trước, Vùng Vịnh vẫn là bàn cờ khó lường, nơi một nước cờ đi sai có thể làm thay đổi toàn bộ cục diện địa chính trị toàn cầu.
Phát biểu khai mạc, Phó tổng lãnh sự Úc Brent Stewart cho biết cuộc triển lãm là điểm nhấn quan trọng trong khuôn khổ chương trình thường niên "Hương vị Úc". Năm nay, sự kiện quy tụ tổng cộng 40 gian hàng đến từ nhiều lĩnh vực khác nhau.
Triển lãm Hương vị Úc là nơi khách tham quan có thể trải nghiệm và mua sắm đa dạng các sản phẩm cao cấp từ Úc, từ thực phẩm, đồ uống cho đến các dòng thực phẩm bổ sung chất lượng cao, đồng thời gặp gỡ đại diện của những tổ chức giáo dục hàng đầu đến từ nước Úc.
Bên cạnh đó, chương trình còn mang đến các tiết mục biểu diễn trực tiếp trên sân khấu cùng nhiều hoạt động giải trí thú vị dành cho trẻ em tại khu vui chơi thiếu nhi.
Trong số này, có một gian hàng đặc biệt thu hút hàng dài khách tham quan chờ thử một món ăn đến từ nước Úc: đó là xúc xích và thịt nướng làm từ thịt kangaroo. Với tâm lý không phải lúc nào cũng ăn được thịt kangaroo, các bậc cha mẹ dẫn theo con cái chờ đến lượt thưởng thức.
Ông Nguyễn Doãn Giang, Phó tổng giám đốc công ty San Hà, cho biết loại thịt kangaroo được chế biến thành xúc xích và thịt nướng có mùi vị riêng, và khá hợp khẩu vị của người Việt. Triển lãm Hương vị Úc 2026 đánh dấu lần đầu tiên công ty giới thiệu cho thực khách món ăn mới từ nước Úc, và hiện sản phẩm vẫn chưa bán tại thị trường Việt Nam.
Còn ông Andy Wall, Tổng giám đốc công ty Rada Việt Nam, cho biết công ty ông đang kinh doanh gần 150 nhãn hàng rượu tại thị trường Việt Nam, mang đến một "bản đồ hương vị" nước Úc trọn vẹn trong từng chai vang xuất xứ đặc trưng theo từng vùng miền.
Tuy nhiên, trong khuôn khổ cuộc triển lãm hôm nay, ông tập trung giới thiệu 8 đại diện tiêu biểu, trong đó có một sản phẩm độc quyền chỉ dành riêng cho thị trường Việt Nam. Chai vang này có tên Kaya, mà theo ông nhấn mạnh là được tạo ra riêng cho khẩu vị người Việt.
"Kaya trong ngôn ngữ thổ dân Nunga của Úc có nghĩa là "xin chào", vì thế chúng tôi trìu mến gọi đây là "rượu vang Xin chào". Đây là dòng vang không được bán tại Úc mà chỉ có mặt tại Việt Nam – như một lời chào thân thiện gửi đến người yêu ẩm thực nơi đây", theo ông Wall.
"Cũng như người Úc, người Việt trân trọng những bữa ăn gia đình – nơi ẩm thực gắn kết yêu thương. Vì thế, hãy thử đưa rượu vang vào những bữa ăn thường nhật, mỗi tuần một chút, để trải nghiệm ẩm thực trở nên phong phú và đáng nhớ hơn", ông chia sẻ.
Phó tổng lãnh sự Stewart cũng đề cập một điểm nhấn đặc biệt của năm nay là sự góp mặt của các đối tác thuộc nền tảng Hợp tác Kinh doanh đến từ khu vực ĐBSCL. Đây là sáng kiến của Chính phủ Úc nhằm kết nối nguồn vốn từ khu vực tư nhân để hỗ trợ các dự án vừa có tác động xã hội tích cực, vừa đảm bảo tính khả thi về thương mại tại Việt Nam.
Tại một gian hàng trưng bày các sản phẩm, không ít khách tham quan tỏ ra thắc mắc khi đứng trước những sản phẩm mì trộn ăn liền làm từ lúa nổi. Trên thực tế, lúa nổi (hay lúa mùa nổi) là giống lúa đặc sản truyền thống tại ĐBSCL, có khả năng sinh trưởng đặc biệt với thân vươn dài nương theo mực nước lũ dâng cao, nhìn xa thấy lúa như "nổi" trên mặt nước. Giống lúa này được canh tác hoàn toàn tự nhiên, không phân bón hay thuốc bảo vệ thực vật, cho hạt gạo sạch, dinh dưỡng cao và có ý nghĩa sinh thái lớn.
Ông Phan Bảo Thi, đại diện Công ty Cổ phần Lúa mùa nổi Amana thuộc tập đoàn Khải Nam, cho biết hiện bao tiêu lúa nổi xuất phát từ dự án được chính phủ Úc hợp tác thực hiện với Quỹ Bảo tồn Thiên nhiên Thế giới (WWF). Công ty từ năm 2024 đã bắt đầu thu mua lúa nổi từ các hộ nông dân tham gia dự án và hiện giới thiệu ra thị trường 6 loại sản phẩm, trong đó có Mì Trộn Lúa Nổi Vị Quảng.
Trao đổi với Báo Thanh Niên, ông Huỳnh Quốc Tịnh, Giám đốc chương trình về Nông nghiệp và Lương thực Thực phẩm của WWF Việt Nam, cho biết dự án hợp tác với chính phủ Úc đã bắt đầu từ năm 2022, theo đó thúc đẩy các giải pháp thuận thiên (giải pháp dựa vào thiên nhiên) để phục hồi lại hệ sinh thái giữa hai cái vùng đất ngập nước Láng Sen và Tràm Chim, thông qua hoạt động chuyển đổi nông nghiệp thành nông nghiệp sinh thái.
Những mô hình nổi bật đang được nhân rộng bao gồm nuôi trồng thủy sản vào mùa lũ; trồng sen kết hợp với nuôi cá vào mùa lũ; cũng như lúa mùa nổi kết hợp với nuôi cá mùa lũ. Đầu ra của các sản phẩm đã cho thấy tiềm năng xuất khẩu, chẳng hạn như lúa mùa nổi đã được xuất khẩu sang Anh, Đức và sắp tới là Malaysia (sau khi công ty Amana có được chứng nhận Halal).
Vào thời điểm kết thúc giai đoạn 2 của dự án (năm 2029), phía WWF kỳ vọng sẽ thực hiện khoảng 2.000 ha trên các vùng kết nối giữa Tràm Chim với Láng Sen. Ông Tịnh cho biết nếu những mô hình đang triển khai mang lại hiệu quả kinh tế, mô hình sẽ tự động được nhân rộng.
Một gian hàng khác cũng trình bày sản phẩm nhận được sự hỗ trợ từ chính phủ Úc là thốt nốt đến từ An Giang do công ty Palmania sản xuất và phân phối. Palmania hiện là đơn vị duy nhất tại Việt Nam sản xuất mật thốt nốt có chứng nhận hữu cơ quốc tế.
Bà Trần Thị Thu Hoài, đồng sáng lập Palmania, cho hay công ty đã khôi phục nghề làm thốt nốt truyền thống của đồng bào dân tộc Khmer và đưa sản phẩm này ra các thị trường quốc tế như Mỹ, Hàn Quốc.
"Đây là sự việc hoàn toàn không thể chấp nhận được. Bạo lực không có chỗ đứng trong nền dân chủ. Tôi xin bày tỏ sự ủng hộ hoàn toàn đối với Tổng thống Donald Trump", Tổng thống Pháp Emmanuel Macron đăng trên mạng xã hội X ngày 26/4.
Trước đó, Cole Tomas Allen, 31 tuổi, sống tại bang California, tối 25/4 tìm cách vượt qua chốt an ninh bên trong khách sạn Washington Hilton ở thủ đô Washington để tiếp cận bữa tiệc của hiệp hội phóng viên chuyên trách Nhà Trắng, sự kiện có Tổng thống Mỹ Donald Trump tham dự.
Allen mang theo súng săn, súng ngắn và nhiều dao tìm cách vượt vòng kiểm tra an ninh, nhưng đã bị mật vụ Mỹ chặn lại trước khi vào được hội trường tiệc. Video từ camera giám sát cho thấy nghi phạm chạy nhanh qua máy dò kim loại. Lực lượng an ninh lập tức quay về hướng nghi phạm và chĩa súng.
Nghi phạm đã đấu súng với mật vụ Mỹ, bắn trúng một sĩ quan mặc áo chống đạn trước khi bị khống chế.
Tổng thống Trump, Đệ nhất phu nhân Melania, Phó tổng thống JD Vance và các quan chức đã được sơ tán sau khi có tiếng súng nổ. Toàn bộ khách mời tham gia sự kiện đều an toàn.
Thủ tướng Anh Keir Starmer cho biết ông "bị sốc" trước những gì xảy ra tại tiệc tối dành cho phóng viên chuyên trách Nhà Trắng. "Bất kỳ cuộc tấn công nào nhằm vào các thiết chế dân chủ hoặc tự do báo chí đều phải bị lên án mạnh mẽ nhất", ông Starmer viết trên X.
Thủ tướng Tây Ban Nha Pedro Sanchez, người có mối quan hệ căng thẳng với ông Trump những tháng gần đây, cũng lên án vụ tấn công nhằm vào Tổng thống Mỹ.
"Bạo lực không bao giờ là câu trả lời. Nhân loại chỉ có thể tiến lên thông qua dân chủ, chung sống và hòa bình", ông cho hay.
Thủ tướng Hungary Viktor Orban, đồng minh của ông Trump, cũng khẳng định "không có chỗ cho bạo lực trong chính trị". Bà Kaja Kallas, Đại diện cấp cao về chính sách đối ngoại của Liên minh châu Âu (EU), cho rằng "bạo lực chính trị không có chỗ trong nền dân chủ", đồng thời bày tỏ "nhẹ nhõm" khi không xảy ra thương vong.
Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu cho biết vợ chồng ông "bàng hoàng trước vụ ám sát bất thành" nhằm vào Tổng thống Trump.
"Chúng tôi cũng nhẹ nhõm khi Tổng thống cùng Đệ nhất phu nhân đều an toàn và vững vàng tinh thần. Chúng tôi chúc sĩ quan cảnh sát bị thương sớm hồi phục hoàn toàn và đánh giá cao hành động nhanh chóng, dứt khoát của Mật vụ Mỹ", theo bài đăng trên X của ông Netanyahu.
Ông Trump ca ngợi mật vụ Mỹ cũng như lực lượng an ninh đã hành động "rất nhanh chóng" để chặn nghi phạm trước khi người này vào được hội trường tiệc. Tổng thống tiết lộ sĩ quan bị bắn đang trong tình trạng ổn định nhờ mang áo chống đạn.
Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi cho biết ông "nhẹ nhõm khi biết Tổng thống Trump, Đệ nhất phu nhân và Phó tổng thống đều an toàn, không bị thương". "Bạo lực không có chỗ đứng trong một nền dân chủ và dứt khoát phải bị lên án", ông viết trên X.
Thủ tướng Canada Mark Carney chia sẻ với "tất cả những người bị ảnh hưởng bởi sự việc đáng lo ngại này", khẳng định "bạo lực chính trị không có chỗ trong bất kỳ nền dân chủ nào".
Tổng thống Mexico Claudia Sheinbaum cho rằng "thật may khi Tổng thống Trump cùng phu nhân an toàn sau sự việc vừa qua" và "bạo lực không bao giờ là cách giải quyết".
Cảnh sát trưởng thành phố Washington cho biết nghi phạm hành động một mình và hiện chưa rõ mục tiêu cùng động cơ của anh ta, dù Tổng thống Trump nghĩ rằng bản thân ông là mục tiêu.
Ông Trump từng bị ám sát hụt trong cuộc vận động tranh cử ở Butler, Pennsylvania hồi tháng 7/2024. Sau đó vài tháng, một người đàn ông khác bị bắt sau khi mật vụ Mỹ phát hiện nòng súng trường thò ra từ bụi cây ở rìa sân golf tại West Palm Beach, nơi ông Trump đang chơi golf.
Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif cho biết ông "vô cùng sốc trước vụ nổ súng đáng lo ngại này".
"Thật nhẹ nhõm khi biết Tổng thống Trump, Đệ nhất phu nhân và các khách mời khác đều an toàn. Tôi xin gửi lời cầu chúc tới ông và mong ông tiếp tục được bình an, khỏe mạnh", ông Sharif viết trên X.
Lãnh đạo nhiều nước khác, trong đó có Nhật Bản, Ukraine, Italy, Hà Lan, cũng lên án vụ tấn công bạo lực.
Nghi phạm Allen sẽ được đưa ra trình diện trước thẩm phán liên bang ở Washington vào ngày 27/4 với cáo buộc sử dụng súng khi có hành vi bạo lực và tấn công nhân viên liên bang bằng vũ khí nguy hiểm.
Tối 15-5, Phó chủ tịch thường trực UBND TP.HCM Nguyễn Lộc Hà đã tham dự tiệc chiêu đãi kỷ niệm Ngày châu Âu (Europe Day) 2026 do Phái đoàn Liên minh châu Âu (EU) tại Việt Nam tổ chức.
Đến dự còn có Phó giám đốc Sở Ngoại vụ TP.HCM Nguyễn Minh Quế; Đại sứ Liên minh châu Âu tại Việt Nam Julien Guerrier; tổng lãnh sự, đại biểu các nước thuộc Liên minh châu Âu (EU).
Phát biểu tại buổi lễ, Đại sứ Julien Guerrier cho biết quan hệ giữa EU và Việt Nam đã phát triển sâu rộng trong nhiều thập niên qua.
Kể từ khi Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam - EU (EVFTA) có hiệu lực năm 2020, thương mại song phương đã tăng hơn 50%, góp phần tái định hình quan hệ kinh tế và mở ra nhiều cơ hội cho doanh nghiệp, người dân hai bên.
Theo ông Guerrier, EU hiện là nhà cung cấp ODA lớn nhất cho Việt Nam thông qua chiến lược "Cửa ngõ toàn cầu" và quan hệ đối tác chuyển đổi năng lượng công bằng (JETP), nhằm hỗ trợ mục tiêu đưa Việt Nam trở thành nước phát triển vào năm 2045 và đạt phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050.
Đại sứ EU cho biết vào tháng 1, Chủ tịch Hội đồng châu Âu Antonio Costa đã thăm Hà Nội, qua đó nâng cấp quan hệ Việt Nam - EU lên Đối tác chiến lược toàn diện.
Ông Guerrier khẳng định EU là "đối tác vững chắc và ổn định" của Việt Nam trong các lĩnh vực như năng lượng, hạ tầng giao thông, vật liệu chiến lược, bán dẫn và trí tuệ nhân tạo.
Ông cho biết hiện có khoảng 1 triệu người gốc Việt đang sinh sống trong cộng đồng tại 27 quốc gia thành viên EU, đóng vai trò cầu nối giữa hai bên.
Đại sứ EU cũng cho biết ngày càng nhiều người Việt Nam đến châu Âu để du lịch, học tập thông qua chương trình Erasmus+, nghiên cứu thông qua chương trình Horizon Europe và trải nghiệm trực tiếp châu Âu.
Ông Guerrier cũng cho rằng trong bối cảnh thế giới đối mặt biến đổi khí hậu, đứt gãy chuỗi cung ứng và bất ổn địa chính trị, các quốc gia không thể hành động đơn lẻ.
EU đang thúc đẩy các quan hệ đối tác "mạnh mẽ, công bằng và hướng tới tương lai" tại Mỹ Latin, khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương, châu Phi và đặc biệt là ASEAN.
Trong đó, Việt Nam được đánh giá là quốc gia có nhiều hiệp định với EU hơn bất kỳ nước nào trong khu vực.
Phó chủ tịch thường trực UBND TP.HCM Nguyễn Lộc Hà cho biết Ngày châu Âu không chỉ kỷ niệm Tuyên bố Schuman năm 1950 - nền tảng cho sự ra đời của EU - mà còn tôn vinh tinh thần hòa bình, thống nhất, hợp tác và phát triển.
Ông Hà nhấn mạnh sau hơn 35 năm thiết lập quan hệ ngoại giao, quan hệ Việt Nam - EU đã trở thành một trong những mối quan hệ năng động và có chiều sâu nhất của EU với một quốc gia ASEAN.
Theo lãnh đạo TP.HCM, sau hơn 5 năm thực thi EVFTA, thương mại song phương Việt Nam - EU duy trì mức tăng trưởng trung bình 10% mỗi năm và đạt 76 tỉ USD vào năm 2025.
Ông Hà cho biết việc nâng cấp quan hệ Việt Nam - EU lên Đối tác chiến lược toàn diện đầu năm 2026 đã mở ra chương mới cho hợp tác song phương.
Theo ông Nguyễn Lộc Hà, TP.HCM hiện là một trong những địa phương đi đầu trong phát triển quan hệ hợp tác với EU và các nước thành viên.
TP hiện có hơn 2.700 dự án đầu tư còn hiệu lực từ các doanh nghiệp châu Âu.
Ông Hà cho rằng sau khi mở rộng không gian phát triển cùng Bình Dương cũ và Bà Rịa - Vũng Tàu cũ, TP.HCM có thêm nhiều dư địa hợp tác với các đối tác EU trong các lĩnh vực như thương mại - đầu tư, khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, logistics xanh, xây dựng trung tâm tài chính quốc tế và ứng phó biến đổi khí hậu.
Lãnh đạo TP.HCM cũng cảm ơn phái đoàn EU, các cơ quan đại diện ngoại giao, Hiệp hội Doanh nghiệp châu Âu tại Việt Nam cùng cộng đồng doanh nghiệp EU đã đồng hành với sự phát triển của TP trong nhiều thập niên qua.
Ông Nguyễn Lộc Hà bày tỏ mong muốn quan hệ TP.HCM - EU tiếp tục phát triển, góp phần đưa quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện Việt Nam - EU trở thành "hình mẫu, câu chuyện thành công của quan hệ hợp tác bình đẳng, hòa bình và cùng phát triển" như phát biểu của Chủ tịch Hội đồng châu Âu Antonio Costa.
