Menu del dia, hay “thực đơn trong ngày”, là một nét truyền thống đặc biệt ở Tây Ban Nha. Một bữa trưa đầy đủ 3 món gồm khai vị, món chính, tráng miệng hoặc cà phê với mức giá trọn gói hợp lý là lựa chọn không thể thiếu của người dân nơi đây trong tuần làm việc.
Nhưng khi xung đột Iran đẩy giá năng lượng tăng cao trên khắp châu Âu, người tiêu dùng đang bắt đầu phải cắt giảm các khoản chi, từ ly vang hay món tráng miệng trong bữa trưa quen thuộc đến những khoản tiêu dùng thường nhật.
“Chúng tôi đã nhận thấy những thay đổi trong cách tiêu tiền của khách hàng vài tháng qua”, Esteve Canas Prat, chủ nhà hàng Casi ở Barcelona, nói.
Khách quen ở quán ông trước đây thường gọi thêm đồ uống hoặc món tráng miệng, nhưng giờ chỉ trung thành với thực đơn cố định với giá 17,5 euro (khoảng 20,55 USD). Một số người từng đến quán dùng bữa 5 lần mỗi tuần, giờ chỉ đến 2-3 lần.
“Vì chúng tôi là doanh nghiệp gia đình có nhiều khách hàng trung thành, những thay đổi này dễ dàng được nhận ra”, Canas nói.
Sau khi chiến sự Iran bùng nổ cuối tháng 2, tình trạng gián đoạn dòng chảy dầu mỏ qua eo biển Hormuz đã đẩy giá năng lượng tăng mạnh trên khắp khu vực đồng euro, làm giảm thu nhập hộ gia đình và làm dấy lên nỗi lo lạm phát. Lạm phát đã tăng vọt lên 2,6% trong tháng 3 từ mức 1,9% trong tháng 2.
Điều này ảnh hưởng đến nhiều lĩnh vực khác trong nền kinh tế. Giám đốc điều hành của nhà bán lẻ quần áo Thụy Điển H&M hồi tháng 3 cảnh báo rằng một cuộc xung đột kéo dài ở Trung Đông có thể làm giảm sức mua của người tiêu dùng.
Hãng hàng không quốc gia Đức Deutsche Lufthansa hôm 21/4 cho biết họ dự kiến cắt giảm 20.000 chuyến bay trong mùa hè này nhằm tiết kiệm nhiên liệu máy bay. Giám đốc Cơ quan Năng lượng Quốc tế, Fatih Birol, cho biết hồi đầu tháng rằng châu Âu chỉ còn khoảng sáu tuần dự trữ nhiên liệu máy bay.
Frederico Oliveira da Silva, trưởng bộ phận năng lượng tại tổ chức người tiêu dùng châu Âu BEUC, cảnh báo tình hình có thể trầm trọng hơn nếu các nhà cung cấp năng lượng “trục lợi từ khủng hoảng, tăng giá hoặc thay đổi hợp đồng trước hạn”.
Một cuộc khảo sát của Ipsos đầu tháng này cho thấy khoảng 50% người tiêu dùng Pháp lo lắng về hệ quả của xung đột Trung Đông đối với giá nhiên liệu và lạm phát. Giá cả leo thang cũng có thể dẫn tới vòng xoáy: người lao động yêu cầu lương cao hơn, khiến các công ty phải tiếp tục tăng giá và theo đó đẩy lạm phát tăng thêm.
Ủy ban Châu Âu cho hay khối đã mất thêm 24 tỷ euro (khoảng 28 tỷ USD) để nhập khẩu năng lượng kể từ khi bắt đầu xung đột. Một số quốc gia thành viên đã đề xuất các biện pháp hỗ trợ để giảm bớt tác động của chi phí phát sinh.
Trong khi đó, người tiêu dùng châu Âu đang tự ứng phó bằng cách chi tiêu cân nhắc hơn. “Mọi người vẫn muốn duy trì thói quen và tận hưởng cuộc sống tại những địa điểm quen thuộc, nhưng họ đang làm điều đó với ngân sách eo hẹp hơn”, Canas nói.
Trong video được Bộ Quốc phòng Anh công bố hôm 20/5, tiêm kích đa năng Su-35S Nga bay phía bên trái trinh sát cơ RC-135W và nhiều lần nghiêng cánh, thu hẹp giãn cách. Hình ảnh bị ngắt, trước khi chiếc Su-35S xuất hiện ở khoảng cách khá xa và đang chuyển hướng.
Giới chức Anh cho biết khoảng cách giữa hai bên có thời điểm gần đến mức hệ thống điều khiển trên chiếc RC-135W đã kích hoạt cảnh báo khẩn cấp và ngắt thiết bị lái tự động.
Trong video thứ hai, một tiêm kích hạng nặng Su-27 cũng áp sát và ngoặt gấp, cắt mặt chiếc RC-135W. "Chiến đấu cơ Nga bay cách trinh sát cơ Anh chỉ 6 m. Đây là vụ chặn kích nguy hiểm nhất của lực lượng Nga nhằm vào máy bay Anh kể từ năm 2022", Bộ Quốc phòng Anh cho hay.
Giới chức Anh khẳng định sự việc xảy ra trên không phận quốc tế ở biển Đen, nhưng không nêu cụ thể vị trí. "Đây là ví dụ về những hành vi nguy hiểm, không thể chấp nhận được của phi công Nga nhằm vào máy bay không mang vũ khí. Các hành động như vậy có thể dẫn đến nguy cơ tai nạn và leo thang căng thẳng", Bộ trưởng Quốc phòng Anh John Healey cho hay.
Hình ảnh cho thấy chiếc Su-35S mang tên lửa đối không tầm trung R-77-1 và tầm ngắn R-74M, tên lửa diệt radar Kh-31P và hệ thống tác chiến điện tử Khibiny ở hai đầu cánh. Trong khi đó, chiếc Su-27 được trang bị tên lửa đối không tầm trung R-27ER và tầm ngắn R-73.
Bộ Quốc phòng Nga chưa bình luận về thông tin.
Trong sự việc ngày 29/10/2022, biên đội tiêm kích Su-27 Nga áp sát máy bay RC-135W Anh khi nó đang làm nhiệm vụ do thám gần bán đảo Crimea. Một chiếc Su-27 sau đó phóng tên lửa đối không về phía trinh sát cơ Anh, nhưng không trúng mục tiêu.
Bộ trưởng Quốc phòng Anh khi đó là Ben Wallace không mô tả sự việc là "suýt bắn hạ", mà cho rằng tên lửa khai hỏa do "trục trặc kỹ thuật" của chiếc Su-27 và ông đã trao đổi với giới chức quốc phòng Nga.
Không quân Anh sau đó tiếp tục triển khai trinh sát cơ RC-135W trên biển Đen, nhưng thường kèm theo tiêm kích Typhoon hộ tống. Không quân Pháp từng một số lần tham gia nhiệm vụ này, trong khi Mỹ chủ yếu triển khai máy bay không người lái (UAV) ở khu vực.
RC-135V/W Rivet Joint là máy bay chuyên thu thập thông tin tình báo tín hiệu (SIGINT), được mệnh danh là "trinh sát cơ nghe trộm" bởi khả năng chặn thu liên lạc và định vị nguồn phát tín hiệu vô tuyến của đối phương. Mỗi chiếc lẻ có thể phát hiện tín hiệu khả nghi và thường kết hợp với những loại trinh sát cơ khác để định vị đối phương.
Ngoài khả năng nghe trộm, RC-135V/W cũng có thể hỗ trợ xây dựng "bản đồ đội hình chiến đấu điện tử" của đối phương, trong đó xác định vị trí phân bố các đài radar, sở chỉ huy và hệ thống thu phát vô tuyến.
Dữ liệu thu thập được có vai trò đặc biệt quan trọng trong lập kế hoạch tác chiến, cung cấp thông tin về những tổ hợp phòng không cần chế áp, đề xuất loại máy bay tốt nhất để tiếp cận mục tiêu, vạch đường bay cho phi cơ và tên lửa.
RC-135W có thể thu tín hiệu từ sâu bên trong lãnh thổ Nga và Ukraine khi bay trong không phận quốc tế trên biển Đen. Dữ liệu này có thể giúp NATO nắm bắt tình hình chiến sự, cũng như hỗ trợ Ukraine lựa chọn mục tiêu trên đất Nga để tập kích.
Để xuất khẩu bưởi Việt Nam sang Úc, cơ quan chức năng và doanh nghiệp hai nước phải phối hợp làm việc suốt 2 năm để xúc tiến quá trình trao đổi kỹ thuật, hoàn thiện báo cáo phân tích nguy cơ dịch hại và đạt được thỏa thuận cho trái bưởi tươi của Việt Nam được phép nhập khẩu vào Úc.
Từ giữa năm 2023, Cục TTBVTV (trước đây là Cục Bảo vệ thực vật thuộc Bộ NN-PTNT) đã nhận được thông báo từ Bộ Nông nghiệp, Lâm nghiệp và Thủy sản Úc (DAFF) về việc bắt đầu phân tích nguy cơ dịch hại cho trái bưởi của Việt Nam. Cuối năm 2025, Cục TTBVTV phối hợp với Đại sứ quán Úc tại Việt Nam tổ chức lễ công bố xuất khẩu trái bưởi của Việt Nam sang Úc và trái việt quất của Úc sang Việt Nam. Tuy nhiên, từ đó đến nay phải tiếp tục hoàn thành thêm một số thủ tục. Đến ngày 10.4 vừa qua, bước thủ tục cuối cùng được hoàn thiện khi hệ thống BICON của Úc chính thức ban hành tiêu chuẩn nhập khẩu bưởi của Việt Nam. Như vậy, sau trái thanh long, vải, nhãn, chanh leo..., bưởi sẽ là loại trái cây tiếp theo của Việt Nam mở cửa thành công sang thị trường Úc.
Chỉ 3 ngày sau, tức 13.4, lô bưởi đầu tiên của Việt Nam xuất khẩu sang Úc đã được Công ty Blue Ocean chính thức chuyển sang Úc. Công ty 4Way, chuyên nhập khẩu sản phẩm nông nghiệp Việt Nam sang Úc, sẽ phân phối loại trái cây này tại Úc.
Phát biểu tại sự kiện trên, bà Phạm Thị Ngọc Thạch, Giám đốc Công ty Blue Ocean, chia sẻ: "Việc xuất khẩu bưởi lần này tiếp tục khẳng định chất lượng và uy tín của nông sản Việt Nam. Qua đó, chúng ta hôm nay có thể tự tin rằng: bưởi Việt Nam đã sẵn sàng chinh phục những thị trường khó tính nhất". Cuối năm 2024, Blue Ocean là đơn vị xuất khẩu chính thức lô hàng chanh dây đầu tiên của Việt Nam sang Úc, giúp cho món trái cây trị giá ngàn tỉ này vươn mình. Không chỉ dừng ở hoạt động xuất khẩu, Blue Ocean mong muốn hợp tác sâu rộng hơn với các đối tác nhập khẩu, phân phối và bán lẻ tại Úc để xây dựng một chuỗi cung ứng ổn định, minh bạch và bền vững lâu dài.
Chia sẻ trực tuyến tại sự kiện, ông Lý Hoàng Duy, Việt kiều Úc và là nhà sáng lập Công ty 4Way, cho biết: "Tôi đã trông chờ sự kiện này khá lâu để phân phối bưởi của Việt Nam vào thị trường Úc. Khoảng 10 năm qua, chúng tôi đã nhập khẩu nhiều loại trái cây của Việt Nam để phân phối tại thị Úc như: vải, nhãn, thanh long, xoài, dừa, chanh dây. Giờ đây có thêm bưởi là loại trái cây khá đặc biệt khi có thể thu hoạch quanh năm, dễ vận chuyển". Lô hàng đầu tiên được vận chuyển bằng đường hàng không, nên ông Duy cho biết dự kiến ngày 15 hoặc 16.4, bưởi Việt Nam sẽ chính thức "lên kệ" để sớm đến tay khách hàng tại Úc.
Những năm gần đây, diện tích trồng bưởi ở nước ta ngày càng được mở rộng, từ 50.000 ha năm 2015 tăng lên hơn 100.000 ha vào năm 2025 với sản lượng đạt gần 1 triệu tấn mỗi năm. Ước tính, kim ngạch xuất khẩu quả bưởi tươi đạt hơn 70 triệu USD vào năm 2025.
Hãng AFP ngày 27.4 dẫn lời cựu Thủ tướng Israel Naftali Bennett và lãnh đạo phe đối lập Yair Lapid tuyên bố sẽ tranh cử trên một danh sách chung trong cuộc bầu cử năm nay, động thái nhằm thách thức đương kim Thủ tướng Benjamin Netanyahu.
"Tôi vui mừng thông báo rằng tối nay, cùng với người bạn Yair Lapid, tôi đang thực hiện bước đi mang tính Do Thái và yêu nước nhất mà chúng ta từng thực hiện cho đất nước mình", ông Bennett phát biểu trong một thông cáo chung được phát sóng trên truyền hình tối 26.4.
"Tối nay, chúng ta đang đoàn kết và thành lập đảng Beyahad (Cùng nhau) dưới sự lãnh đạo của tôi, một đảng sẽ mang lại chiến thắng vĩ đại và mở ra kỷ nguyên mới cho đất nước tươi đẹp của chúng ta", theo thông cáo.
Về phần mình, ông Lapid nói rằng ông Bennett là một chính trị gia cánh hữu, "nhưng là một người trung thực, và giữa chúng tôi có sự tin cậy".
Trước đó vào ngày 26.4, cựu Thủ tướng Lapid cho hay ông sẽ hợp tác với ông Bennett. "Động thái này mang lại sự thống nhất của khối Sửa chữa, cho phép tập trung mọi nỗ lực vào việc dẫn dắt Israel hướng tới sự sửa chữa cần thiết", ông Lapid viết trên X.
Cựu Thủ tướng Bennett nói rằng nếu đắc cử, ông sẽ thành lập một ủy ban điều tra quốc gia về những thất bại dẫn đến cuộc tấn công của Hamas vào ngày 7.10.2023, điều mà chính phủ hiện tại đã bác bỏ.
Ông Bennett, một người theo chủ nghĩa cánh hữu và ủng hộ các khu định cư của Israel ở Bờ Tây, và ông Lapid trước đây đã thành lập một chính phủ liên minh vào tháng 6.2021.
Chính phủ liên minh này bị thay thế vào cuối năm 2022 bởi chính quyền hiện tại do ông Netanyahu lãnh đạo, sau khi ông Bennett tuyên bố vào tháng 6 năm đó rằng liên minh không còn khả thi và ông Lapid giữ chức thủ tướng lâm thời trong thời gian ngắn.
Các cuộc thăm dò dư luận cho thấy ông Bennett là ứng cử viên có vị thế tốt nhất để đánh bại ông Netanyahu trong cuộc bầu cử vào tháng 10 tới.
