Một trong những nhiệm vụ đặt ra của Nghị quyết 30 là xây dựng chương trình đào tạo 5.000 nhân lực phát triển game VN phục vụ giáo dục lịch sử, văn hóa.
Các chuyên gia cho rằng VN có tiềm năng lớn về ngành công nghiệp game khi doanh thu không ngừng tăng. Nhưng thực tế VN chỉ mạnh về gia công và sản xuất game ngắn hạn, yếu ở khâu sáng tạo nội dung gốc, đặc biệt là các dòng game có chiều sâu cốt truyện hay game có yếu tố quảng bá văn hóa bản địa.
Thạc sĩ Vũ Anh Đức, Giám đốc đào tạo của Hệ thống Arena Multimedia, cho biết VN liên tục vào top 5 quốc gia có lượt tải game cao nhất toàn cầu. Lý do vì VN có dân số trẻ, tỷ lệ sử dụng internet cao.
Ông Đinh Trí Dũng, Giám đốc Học viện Kỹ xảo điện ảnh và hoạt hình MAAC, thông tin: Về quy mô thị trường, năm 2024 doanh thu ngành game tại VN ước hơn 650 triệu USD (tương đương khoảng 17.000 tỉ đồng), với khoảng 33 triệu người chơi game di động và lượng người tiếp cận giải trí game là hơn một nửa dân số. Đồng thời, theo dự báo từ Google, năm 2026 doanh thu từ game và ứng dụng tại VN đạt khoảng 2,7 tỉ USD.
“Tuy nhiên, hiện nay game ngoại vẫn đang chiếm ưu thế mạnh ở thị trường VN. Gần 85% game G1 (có sự tương tác giữa nhiều người chơi) phát hành hợp pháp tại VN có xuất xứ nước ngoài. Trong top 10 game mobile doanh thu cao nhất năm 2024, có tới 7 game do nhà phát hành nước ngoài cung cấp, trong khi doanh thu mảng game mobile của doanh nghiệp Việt chỉ chiếm khoảng hơn 20%”, ông Đinh Trí Dũng nhận định.
Thạc sĩ Vũ Anh Đức đánh giá VN chỉ mạnh về gia công (outsourcing) và sản xuất game ngắn hạn, nhưng lại rất yếu ở khâu sáng tạo nội dung gốc, đặc biệt là các dòng game chất lượng đồ họa cao (AAA), game có chiều sâu cốt truyện hay game có yếu tố quảng bá văn hóa bản địa.
Theo dự báo từ Bộ TT-TT, VN cần 30.000 nhân lực ngành game trong 2 – 3 năm tới, ở các vị trí như lập trình viên, thiết kế game và chuyên gia marketing. Cùng với đó, Nghị quyết 30 của Chính phủ đặt mục tiêu xây dựng chương trình đào tạo 5.000 nhân lực phát triển game VN phục vụ giáo dục lịch sử, văn hóa theo mục tiêu của Chính phủ, cho thấy vai trò của các đơn vị đào tạo là rất lớn.
Nhu cầu nhân lực cao là vậy, nhưng tại VN, số lượng trường ĐH và các đơn vị đào tạo ngành/chuyên ngành riêng về thiết kế game hiện rất ít. Đa số thiết kế và lập trình game là môn học hoặc học phần trong ngành công nghệ thông tin hay khoa học máy tính. Khảo sát ban đầu hiện có Học viện Công nghệ bưu chính viễn thông có chương trình thiết kế và phát triển game, ĐH RMIT VN có ngành thiết kế game, ĐH Anh quốc Việt Nam có ngành thiết kế và lập trình game, Học viện Kỹ xảo điện ảnh và hoạt hình MAAC đào tạo ngành đồ họa game, Hệ thống Arena Multimedia đào tạo chương trình thiết kế hoạt hình – kỹ xảo – game 3D.
Theo ông Đinh Trí Dũng, nhân lực game tại VN hiện nay chưa đáp ứng đầy đủ nhu cầu của doanh nghiệp và studio. “VN có lợi thế về lực lượng trẻ, nền tảng kỹ thuật tốt và khả năng làm sản phẩm nhanh, nhưng vẫn thiếu đáng kể đội ngũ được đào tạo bài bản và có kinh nghiệm phát triển các dự án lớn”, ông Dũng nhận định.
Cùng quan điểm, thạc sĩ Đức cho rằng nhân lực game của VN đông nhưng chưa đủ chất lượng: “Chúng ta đang thiếu hụt trầm trọng các vị trí đầu não như game designer (thiết kế hệ thống game), narrative designer (thiết kế cốt truyện) và art director (giám đốc nghệ thuật)”.
Thạc sĩ Vũ Anh Đức cho rằng game phục vụ giáo dục lịch sử, văn hóa trước đây rất hiếm và manh mún; đa số chỉ dừng lại ở các dự án độc lập của các nhóm nhỏ đam mê sử Việt hoặc đồ án tốt nghiệp của sinh viên; rất ít dự án đủ sức vươn lên thành sản phẩm thương mại hoàn chỉnh. So với quy mô hàng nghìn game của thị trường, đây vẫn là một phân khúc nhỏ; lý do là chi phí sản xuất cao, rủi ro thu hồi vốn lớn và đặc biệt là áp lực từ dư luận về tính chuẩn xác lịch sử.
Để có 5.000 nhân lực làm game lịch sử, văn hóa, theo ông Đức, các cơ sở giáo dục không thể chỉ dạy sinh viên cách dùng phần mềm mà phải dịch chuyển từ trường dạy ngành nghề thành vườn ươm văn hóa; không chỉ dạy công cụ, mà phải dạy sinh viên cách tư duy, nghiên cứu văn hóa, mỹ thuật truyền thống và cách kể chuyện. “Cơ sở đào tạo còn phải là cầu nối giữa lịch sử và giải trí, trở thành nơi kết nối các chuyên gia sử học, nhà văn hóa với những nhà phát triển game trẻ, giúp họ hiểu đúng bản chất lịch sử để sáng tạo mà không phản cảm”, thạc sĩ Đức nhìn nhận.
Trong khi đó, ông Dũng cho rằng các đơn vị đào tạo liên ngành để hình thành thế hệ người làm game vừa giỏi công nghệ, vừa hiểu lịch sử, văn hóa và biết kể câu chuyện Việt bằng ngôn ngữ số.
“Khó nhất khi đào tạo nhân lực game phục vụ giáo dục lịch sử, văn hóa không phải là dạy dùng engine (công nghệ) hay dạy code, mà là tạo được năng lực liên ngành thật sự. Một sản phẩm game loại này phải đồng thời đúng về nội dung lịch sử, có chiều sâu văn hóa, phù hợp tâm lý người chơi, có tính sư phạm, và vẫn đủ hấp dẫn để người dùng muốn chơi. Nếu chỉ đúng lịch sử mà không hay thì khó lan tỏa; nếu chỉ hấp dẫn mà lệch chuẩn nội dung thì lại không đạt mục tiêu giáo dục”, tiến sĩ Huỳnh Trọng Thưa, Trưởng khoa Công nghệ thông tin Học viện Công nghệ bưu chính viễn thông, chia sẻ.
Thạc sĩ Nguyễn Thị Xuân Dung, Giám đốc Trung tâm Truyền thông Trường ĐH Công nghệ TP.HCM, cũng cho rằng vai trò của các đơn vị không chỉ dừng ở việc đào tạo người biết làm game, mà là đào tạo đội ngũ có khả năng kết hợp công nghệ, mỹ thuật, tư duy nội dung và hiểu biết văn hóa để tạo ra những sản phẩm vừa hấp dẫn, vừa có giá trị giáo dục.
Theo các chuyên gia, nếu đào tạo tách khỏi doanh nghiệp thì đầu ra dễ lệch khỏi nhu cầu thực tế. Các mô hình đào tạo ngành game hiện nay đang cho thấy hướng đi “đồng đào tạo”. Học viện Công nghệ bưu chính viễn thông hợp tác với Công ty Cổ phần Tập đoàn VNG trong đào tạo nhân lực game; Trường ĐH Công nghệ thông tin (ĐH Quốc gia TP.HCM) và VNG triển khai môn học dựa trên chương trình Game Development Fresher và năm 2026 hai đơn vị này cũng đã phối hợp mở khóa phát triển game trên Roblox với 14 chuyên gia doanh nghiệp trực tiếp xây dựng và giảng dạy.
VNG cũng ký hợp tác 2026 – 2030 với Trường ĐH Ngoại thương để mở rộng cơ hội nghề nghiệp trong ngành công nghệ và game. Sparx và Glass Egg (studio của Tập đoàn phát triển game toàn cầu Virtuos) hợp tác với Học viện MAAC và Arena Multimedia trong chuỗi series ProClass để đào tạo các sinh viên năm cuối về quy trình sản xuất game của studio.
Tiến sĩ Huỳnh Trọng Thưa cho biết: “Với các trường ĐH, vai trò sẽ rất quan trọng ở 3 khía cạnh. Thứ nhất là đào tạo nhân lực lõi cho chuỗi sản xuất game: thiết kế kịch bản, lập trình, mỹ thuật, âm thanh, kiểm thử, vận hành. Thứ hai là đào tạo nhân lực liên ngành, vì game phục vụ giáo dục lịch sử, văn hóa không chỉ cần giỏi công nghệ mà còn phải hiểu lịch sử, văn hóa, tâm lý người học, pháp luật và thương mại hóa sản phẩm. Thứ ba là kết nối doanh nghiệp, chuyên gia nội dung và nhà trường để người học được làm dự án thật, giải bài toán thật của thị trường”.
Toán là một trong hai môn thi tốt nghiệp THPT bắt buộc với số thí sinh dự thi đông - hơn 1,19 triệu. Đây cũng là môn thi xuất hiện trong nhiều tổ hợp xét tuyển đại học như A00 (Toán, Lý, Hóa), A01 (Toán, Lý, Anh), D01 (Toán, Văn, Anh)...
Theo phổ điểm Bộ Giáo dục và Đào tạo công bố hôm 1/7, điểm trung bình của tất cả thí sinh ở môn Toán là 5,65, tăng 0,87 điểm so với năm ngoái. Số điểm 10 là 4.208, tăng hơn 8 lần và trái với dự đoán của nhiều giáo viên khi đánh giá về đề thi.
Hà Nội dẫn đầu về số điểm 10 với 676 bài thi đạt mức này, kế đến là TP HCM (445). Tuy nhiên, đây là hai địa phương có nhiều thí sinh nhất, lần lượt hơn 125.000 và hơn 138.000. Tỷ lệ bài thi đạt điểm 10 Toán trên tổng thí sinh chỉ đứng ở thứ 7 và 15.
Dẫn đầu là Hà Tĩnh. Với gần 18.300 thí sinh dự thi, tỉnh này có 167 bài thi đạt tuyệt đối, tức hơn 0,9%.
Kế đến là Tuyên Quang với 154 bài thi đạt 10 trên tổng số gần 17.600 thí sinh dự thi, đạt 0,88%. Trong đó, 147 điểm tuyệt đối cùng đến từ trường THPT chuyên Tuyên Quang. Bộ Giáo dục và Đào tạo sáng 3/7 cho biết đã rà soát và thấy "có một số điểm cần làm rõ".
Ở chiều ngược lại, Lai Châu có ít thí sinh đạt 10 điểm Toán nhất và cũng có tỷ lệ đạt thấp nhất. Ba trong số gần 4.500 thí sinh dự thi môn này đạt tuyệt đối, chiếm 0,07%.
Số bài thi, tỷ lệ bài thi môn Toán đạt 10 điểm của 34 tỉnh, thành như sau:
Kỳ thi tốt nghiệp THPT diễn ra trong hai ngày 11-12/6. Sau bài thi môn Toán chiều 11/6, nhiều học sinh ở Hà Nội, TP HCM và một số tỉnh, thành khác phấn khởi vì đề tương tự năm ngoái, có phần "dễ" hơn.
Theo dữ liệu của Bộ, dù số điểm 10 tăng mạnh, môn này vẫn có gần 453.000 bài thi dưới 5, chiếm gần 38%. Số bài thi bị điểm liệt (từ 1 trở xuống) là 253.
Giữa tháng 4-2026, phóng viên Tuổi Trẻ đến quan sát tiết học giáo dục thể chất tại một số trường học ở TP.HCM. Tại Trường THPT Võ Thị Sáu (phường Gia Định, TP.HCM), trong sân trường học sinh các khối 10, 11, 12 thay nhau học đá cầu, cầu lông, bóng rổ...
Thầy giáo Trịnh Hoàng Quân - Hiệu trưởng - thông tin trường có gần 2.600 học sinh với 59 lớp. "Diện tích trường nhỏ, để xe là hết chỗ học thể dục. Làm sao vừa có nơi để xe cho học sinh vừa có tập thể dục thể thao là bài toán khó của trường nhiều năm qua" - ông Quân cho biết.
Trong khi đó, giáo viên N.T.K. (dạy thể dục ở phường Thủ Đức) nói thật khó để dạy hiệu quả trong khuôn viên chật hẹp. Thầy này dẫn chứng với nội dung nhảy xa - chạy bền, giáo viên phải truyền được kiến thức của các động tác, nắm kỹ thuật chạy đà giậm nhảy trên không và tiếp đất. Còn ném bóng cần nắm kỹ thuật bốn bước, ném bóng đi xa và giữ thăng bằng sau khi ném; hay chạy bền là chạy trên địa hình tự nhiên, học trò chỉ cần hiểu được kỹ thuật cơ bản là hoàn thành.
Thầy K. nói: "Chuẩn bị một tiết dạy chỉ cần giáo án, còi, tranh ảnh về động tác bổ trợ. Còn học sinh trang phục gọn gàng, giày tập... Trường có gì thì vận dụng đó. Ngoài ra không cần yêu cầu nào khác cũng như không có phòng tập đa năng.
Giáo viên tự liệu tính toán, học sinh đúng là cũng không hứng thú nhiều. Tôi có nhiều năm dạy thể dục nhưng thừa nhận đây là tiết học nghĩa vụ để hoàn thành các môn trong hệ thống học tập chung".
Thầy giáo Nguyễn Đình Đảo - Hiệu trưởng Trường THPT Nguyễn Hữu Thọ (phường Xóm Chiếu) - cho biết theo Chương trình giáo dục phổ thông 2018, bộ môn thể dục thể chất lựa chọn các môn như bóng rổ, cầu lông, bóng chuyền, bóng đá...Trường có gần 2.200 học sinh.
"May mắn của trường chúng tôi là giáo viên thể chất có chuyên môn đầy đủ năm môn. Các em được lựa chọn thoải mái, đi theo lớp. Ngoài chương trình đó, học sinh của trường lựa chọn các môn thể thao khác.
Các em trong trường chọn nhiều môn bóng bàn. Đây là môn không mất sức, luyện mắt nhìn, dẻo dai... nên nắm được sở thích, nhà trường đầu tư 15 bàn. Đây là tự chọn năng khiếu, học theo chương trình nhà trường, mức phí 80.000 đồng/tháng", ông Đảo thông tin.
Tuy nhiên, nhìn nhận bức tranh chung về thể dục thể chất, thầy Đảo thẳng thắn nhìn nhận tiếng là môn thể dục tự chọn nhưng "o ép học sinh vào môn trường chỉ đáp ứng được".
Ông Đảo giải thích: "Đa số các môn học sinh tự chọn, nhà trường làm sao có thể đáp ứng đầy đủ kỹ thuật của bộ môn. Trường nào may mắn lắm sẽ có diện tích để làm sân bóng cỏ nhân tạo, sân bóng chuyền. Có trường tận dụng sân chào cờ làm sân thể thao và ngược lại... Đa số diện tích sân không có, khó đẩy mạnh tinh thần phát triển thể dục thể thao".
Tương tự, thầy giáo Nguyễn Xuân Đắc - Hiệu trưởng Trường THCS Hoàng Hoa Thám (phường Tân Bình) - thừa nhận lâu nay nhà trường luôn đẩy mạnh thể dục thể chất nhưng cũng khó thực hiện cho đạt được tinh thần là phát huy năng lực thể chất học sinh.
Ông Đắc nói: "Học sinh chọn môn thể dục nhưng có nơi trường có giáo viên dạy môn nhảy xa lại thiếu giáo viên dạy môn cầu lông, buộc học sinh phải chọn môn mình không muốn chọn. Chưa kể cơ sở vật chất chưa đầy đủ.
Cái khó nhất là cần không gian luyện tập. Những trường có sẵn không gian mà lại thiếu sân tập, dụng cụ luyện tập sơ sài với các môn nhảy xa, nhảy cao, ném bóng, chạy ngắn... gây nhàm chán với học sinh và phát triển chiều sâu thể dục thể thao".
Trong khi đó, thầy giáo Đinh Hữu Đắc - Hiệu trưởng Trường tiểu học Nguyễn Thái Sơn (phường Xuân Hòa, TP.HCM) - cho hay ngôi trường mình giữa trung tâm TP là trường học hạnh phúc vì có sân chơi cho học sinh. Theo ông Đắc, xung quanh các lớp học của trường là khoảng sân rộng, chia ra nhiều khu vực gắn với các bộ môn thể thao học đường.
"Quyết định cho việc phát triển thể dục thể thao học đường là sân bãi, dụng cụ, cơ sở vật chất, kể cả con người phải là những giáo viên có chuyên môn, những huấn luận viên chuyên nghiệp.
Trường chúng tôi may mắn có sân trường lớn nhưng lại thiếu hồ bơi, trong khi các trường khác có điều kiện có hồ bơi trong tổ chức dạy luyện bơi lội. Mỗi trường có mỗi lợi thế, mỗi khó khăn riêng nhưng nhìn chung không gian lớn là thuận tiện cho việc học thể dục. Các trường ở trung tâm TP luôn bị hạn chế do diện tích" - ông Đắc đánh giá.
Sau khi hoàn tất công tác tuyển sinh với lớp 10 chuyên, tích hợp (bao gồm cả xét sau phúc khảo), dự kiến sau ngày 2/7 Sở GD&ĐT TPHCM sẽ công bố điểm chuẩn lớp 10 THPT đại trà.
Thông tin vừa được lãnh đạo Sở GD&ĐT TPHCM thông tin đến báo chí.
Trước đó, sáng 19/6, Sở GD&ĐT TPHCM đã công bố điểm thi tuyển sinh vào lớp 10 năm học 2026-2027 và điểm chuẩn vào lớp 10 chuyên tại 4 trường THPT chuyên và điểm chuẩn lớp 10 tích hợp tại 10 trường THPT có tuyển sinh lớp tích hợp, cũng như công bố danh sách học sinh trúng tuyển thẳng lớp 10 THPT.
Theo kế hoạch, thí sinh trúng tuyển lớp 10 chuyên, tích hợp và loại hình tuyển thẳng sẽ tiến hành xác nhận nhập học trực tuyến trên trang tuyển sinh 10 của thành phố, đồng thời nộp hồ sơ trực tiếp tại trường trúng tuyển đến 16h ngày 23/6.
Cũng trong thời gian này, thí sinh có nguyện vọng phúc khảo bài thi sẽ tiến hành nộp đơn phúc khảo tại trường THCS học sinh đã theo học.
Kết quả phúc khảo dự kiến sẽ được công bố vào ngày 30/6. Từ ngày 1/7 đến 2/7, Sở GD&ĐT TPHCM sẽ xét tuyển bổ sung loại hình chuyên, tích hợp sau phúc khảo.
Từ ngày 2/7 đến chậm nhất 17h ngày 3/7, thí sinh trúng tuyển bổ sung chuyên và tích hợp nộp hồ sơ tại trường trúng tuyển.
Ông Nguyễn Văn Phong, Phó Giám đốc Sở GD&ĐT TPHCM, nhấn mạnh trong thời gian này, nếu thí sinh không hoàn thành thủ tục nhập học trực tuyến đối với chuyên và tích hợp, hoặc nộp trực tiếp đối với loại hình tuyển thẳng thì thí sinh được xem từ chối quyền trúng tuyển và được chuyển sang chờ xét tuyển ở loại hình trường thường.
"Căn cứ tình hình nộp hồ sơ thực tế và số thí sinh trúng tuyển bổ sung sau phúc khảo ở các loại hình chuyên, tích hợp, tuyển thẳng, Sở GD&ĐT sẽ tính toán lại chỉ tiêu lớp 10 đại trà tại các trường thường và công bố điểm chuẩn các trường THPT trong thời gian sớm nhất sau khi hoàn thành công tác xét tuyển sau phúc khảo", ông Nguyễn Văn Phong thông tin.
Cụ thể, theo ông Phong, dự kiến sau ngày 2/7, Sở GD&ĐT TPHCM sẽ công bố điểm chuẩn vào lớp 10 đại trà, nhằm đảm bảo quyền lợi tối đa cho học sinh.
Lý giải về việc chậm công bố điểm chuẩn lớp 10 đại trà, ông Phong phân tích: Trước sáp nhập, ở khu vực cũ (khu vực Bình Dương và Bà Rịa Vũng Tàu), việc xét tuyển lớp 10 được thực hiện tuần tự: xét hết nguyện vọng 1, rồi mới đến nguyện vọng 2, nguyện vọng 3.
Sau khi TPHCM sáp nhập, Ban Chỉ đạo thi đã thống nhất chuyển sang phương án xét đồng thời cả 3 nguyện vọng cùng lúc và công bố kết quả chung. Việc sở chậm công bố điểm chuẩn không phải vì xử lý không kịp, mà vì sở đang nỗ lực giảm tối đa tỷ lệ học sinh trúng tuyển ảo, tránh tình trạng thí sinh trường chuyên trúng tuyển đồng thời ở trường thường, làm mất cơ hội/chỉ tiêu của các học sinh khác.
"Sở GD&ĐT chậm công bố điểm chuẩn lớp 10 đại trà là nhằm đảm bảo tối đa quyền lợi của học sinh. Sở rất mong phụ huynh, học sinh hiểu, yên tâm chờ kết quả", lãnh đạo Sở GD&ĐT TPHCM bày tỏ.
Kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10 TPHCM năm 2026 ghi nhận hơn 151.000 thí sinh đăng ký dự thi, trở thành kỳ thi có quy mô lớn nhất từ trước đến nay. Đây cũng là năm đầu tiên kỳ thi được tổ chức trong bối cảnh TPHCM sau sáp nhập cùng Bình Dương và Bà Rịa - Vũng Tàu, do đó được giữ ổn định về môn thi, cấu trúc đề thi, đồng thời giảm mức độ khó để tránh sáo trộn và phù hợp với năng lực học sinh cả 3 khu vực.
Các mùa tuyển sinh trước đó, TPHCM luôn ghi nhận tình trạng thí sinh trúng tuyển nhưng không nhập học, dẫn đến tỷ lệ trúng tuyển ảo, từ đó làm mất quyền lợi của nhiều học sinh có nhu cầu học tập.
