Buôn Đôn, vùng đất của những huyền thoại săn bắt và thuần dưỡng voi rừng, từ lâu đã in đậm trong tâm trí du khách bởi sắc màu văn hóa Tây nguyên đặc trưng. Những ngôi nhà dài nối nhau, tiếng cồng chiêng ngân vang trong đại ngàn, cùng nhịp sống chậm rãi của đồng bào dân tộc thiểu số đã tạo nên một không gian vừa hoang sơ vừa quyến rũ.
Thế nhưng theo thời gian, sự nhộn nhịp dần vơi đi. Khách đến rồi đi, ít người dừng lại đủ lâu để cảm nhận trọn vẹn cái hồn của vùng đất. Chính trong khoảng lặng ấy, Y Khăm Bun Hua Hwing (31 tuổi, ở buôn Trí, xã Buôn Đôn), chàng trai mang trong mình dòng máu Việt – Lào đã ấp ủ một giấc mơ đưa du khách ở lại, sống cùng buôn làng, hiểu cái tình của người bản địa.
Sinh ra và lớn lên giữa tiếng chiêng, tiếng trống của núi rừng, Bun Hua không đành lòng nhìn buôn làng thưa vắng bóng người. “Trước đây, nhà dài gần như là nhà trống, khách chỉ ghé qua rồi rời đi. Tôi luôn trăn trở làm sao để họ ở lại, để hiểu cái nghĩa, cái tình của người nơi đây”, anh chia sẻ.
Đầu năm 2024, giấc mơ ấy bắt đầu thành hình, nhưng cũng là lúc anh đối diện với những thử thách đầu tiên. Không có nguồn lực lớn, Bun Hua quyết định vay 100 triệu đồng từ ngân hàng, cộng với số tiền tích góp từ những năm đi chụp ảnh thuê, biểu diễn văn nghệ, để bắt tay xây dựng mô hình du lịch cộng đồng.
Không thuê đội thợ chuyên nghiệp, anh cùng anh em trong buôn tự tay dựng từng hạng mục. Tre được chặt từ rừng, khung sắt được học cách hàn, mái nhà được lợp bằng chính đôi tay của người trong buôn. Mỗi cây cột dựng lên không chỉ là vật liệu mà còn là mồ hôi, sự chung sức của cả cộng đồng.
Điều đặc biệt là bà con giúp anh không vì tiền công. Họ đổi lại bằng những bữa cơm chung, những câu chuyện rôm rả bên bếp lửa. Cái tình làng nghĩa xóm, thứ tưởng như giản dị, lại chính là nền móng vững chắc nhất cho mô hình du lịch mà Bun Hua đang xây dựng.
Khi cơ sở vật chất dần hoàn thiện, một bài toán mới xuất hiện: Làm sao để có khách? Không có ngân sách lớn cho quảng bá, Bun Hua cùng nhóm bạn trẻ trong buôn tận dụng mạng xã hội. Những hình ảnh về nhà dài, bữa cơm truyền thống, đêm lửa trại được đăng tải đều đặn. Ban đầu chỉ là vài lượt khách lẻ, nhưng mỗi người đến đều để lại những góp ý quý giá.
“Mỗi lượt khách là một lần chúng tôi học thêm. Họ góp ý từ cách đón tiếp, cách phục vụ đến việc giữ gìn bản sắc. Nhờ đó, mô hình dần hoàn thiện hơn”, Bun Hua nói.
Dù mới hoạt động chính thức chưa lâu nhưng cái tên Bun Hua ở Buôn Đôn đã bắt đầu được nhiều du khách và các đơn vị lữ hành biết đến. Những đoàn khách nước ngoài đã tìm đến buôn làng ngày một nhiều hơn. Có những kỷ niệm mà Bun Hua sẽ chẳng bao giờ quên, đó là những buổi tối khách quây quần bên bếp lửa, cùng gia đình đàn hát đến đêm mới rời đi.
Có lần, một nữ du khách ngoại quốc sau khi trải nghiệm đã thẳng thắn góp ý về việc nhà sàn hơi nóng do thời tiết Tây nguyên vào mùa khô. Nhưng thay vì phàn nàn, chị lại gửi thêm một số tiền hỗ trợ để Bun Hua nâng cấp dịch vụ.
“Chính những tình cảm của khách đã tiếp thêm động lực cho chúng tôi. Họ góp ý cho chúng tôi cách quảng bá, cách làm dịch vụ chuyên nghiệp hơn nhưng vẫn phải giữ được cái chất của mình, cái riêng, bản sắc văn hóa của dân tộc”, anh Bun Hua nhớ lại.
Khó khăn về ngoại ngữ cũng là rào cản không nhỏ. Mỗi lần đón khách quốc tế, Bun Hua phải nhờ người phiên dịch từ thành phố, chi phí lên đến cả triệu đồng mỗi ngày. Anh và các thanh niên trong buôn vẫn âm thầm tự học tiếng Anh. Theo anh, ngôn ngữ không chỉ là công cụ giao tiếp, mà còn là chìa khóa để kể câu chuyện của tổ tiên, để văn hóa bản địa được lan tỏa trọn vẹn hơn.
Điều đặc biệt ý nghĩa trong mô hình tour của Bun Hua chính là tính cộng đồng, phát triển du lịch cùng người dân trong buôn. Trong tư duy của anh, du lịch phải là một hệ sinh thái mà ở đó mọi người dân đều được hưởng lợi.
“Chúng tôi luôn tự nhủ mình không bao giờ hưởng lợi một mình. Du lịch cộng đồng mà chỉ một người giàu lên thì không còn ý nghĩa nữa. Khi có khách đặt tour, chúng tôi không ra chợ mua thực phẩm mà ưu tiên mua gà, mua măng, mua cá của chính những hộ dân trong buôn. Nếu đoàn khách cần người phục vụ, chúng tôi sẽ mời những người già, phụ nữ trong buôn đến hỗ trợ với mức thù lao xứng đáng”, Bun Hua bày tỏ.
Hiện mô hình du lịch trải nghiệm của anh đã tạo công ăn việc làm cho khoảng 30 – 40 người trong buôn, từ đội cồng chiêng, nhóm múa đến những người phục vụ hậu cần.
“Tôi mong ước trong tương lai, buôn Trí sẽ trở thành một điểm đến mà mỗi ngôi nhà đều là một trải nghiệm riêng. Nhà này bán gùi truyền thống, nhà kia giới thiệu sử thi, nhà nọ đón khách ngủ lại… Đường vào buôn sẽ đẹp hơn, đời sống bà con sẽ khang trang hơn từ chính những giá trị văn hóa giao thoa giữa người M’nông, người Lào, người Ê Đê và một số đồng bào dân tộc thiểu số khác”, anh Bun Hua chia sẻ.
Giấc mơ ấy không phải là viển vông. Bởi phía sau Bun Hua không chỉ là ý chí cá nhân, mà còn có sự hỗ trợ từ chính quyền địa phương. Ông Lê Phúc Long, Phó giám đốc Sở VH-TT-DL Đắk Lắk, cho biết tỉnh đã chọn 5/17 buôn để ưu tiên phát triển du lịch cộng đồng, trong đó có buôn Trí. Các hạng mục hạ tầng được đầu tư, người dân được tập huấn, học hỏi từ những mô hình thành công ở các tỉnh phía bắc.
Theo ông Long, mô hình của hộ gia đình Y Khăm Bun Hua Hwing đã bước đầu phát huy hiệu quả. Du khách không chỉ tham quan mà còn trực tiếp tham gia các hoạt động văn hóa như làm vòng tay, thưởng thức ẩm thực truyền thống, tạo nên sự tương tác sâu sắc. “Đây là hướng đi giúp bảo tồn văn hóa, tạo sinh kế bền vững và đa dạng hóa sản phẩm du lịch của tỉnh”, ông nhấn mạnh.
Bun Hua cho biết hành trình phía trước vẫn nhiều thử thách, từ nâng cấp cơ sở vật chất đến cải thiện dịch vụ, mở rộng thị trường. Tuy vậy, anh tin du lịch cộng đồng có thể phát triển từ chính giá trị bản địa, từ ánh lửa bập bùng của những đêm cồng chiêng cùng tiếng cười hòa quyện của du khách và người dân. Chính câu chuyện mộc mạc ấy tạo nên sức lan tỏa bền bỉ, chạm đến cảm xúc bằng cái tình rất thật của đại ngàn.
Sáng 18.5, đại diện UBND phường An Đông (TP.HCM) cho biết sau 3 ngày thí điểm cấp phép đăng ký sử dụng tạm thời một phần vỉa hè, lòng đường qua phần mềm, phường tiếp nhận 29 trường hợp với tổng số phí đăng ký hơn 450 triệu đồng.
Nhiều nhất là đăng ký tổ chức giữ xe với 25 trường hợp, trong đó 2 trường hợp thuộc thẩm quyền của phường và 23 trường hợp thuộc thẩm quyền Sở Xây dựng. Kế đến là 3 trường hợp đăng ký tổ chức thi công xây dựng và 1 trường hợp đăng ký tổ chức hoạt động văn hóa.
Về quy trình cấp phép, đại diện phường An Đông cho biết sau khi người dân đăng ký xong, Phòng Kinh tế, Hạ tầng và đô thị sẽ đối chiếu với tuyến đường theo phân cấp quản lý.
Nếu tuyến đường thuộc thẩm quyền của phường thì Phòng Kinh tế, Hạ tầng và đô thị sẽ cấp phép luôn, còn nếu thuộc Sở Xây dựng thì chuyển cho sở xử lý. Thời gian giải quyết thủ tục cấp phép không quá 5 ngày làm việc.
Mức phí sử dụng vỉa hè phường An Đông được áp dụng theo Nghị quyết 01/2018 và Nghị quyết 15/2023 của HĐND TP.HCM.
Từ ngày 15.5, phường An Đông bắt đầu phép sử dụng vỉa hè, lòng đường cho 6 hoạt động: phục vụ sự kiện chính trị, văn hóa, thể thao, phòng chống thiên tai, cứu nạn cứu hộ; thi công công trình; tập kết rác thải, vật liệu xây dựng; tổ chức tang lễ; tổ chức đám cưới; trông giữ xe khi cần thiết.
Để đăng ký, người dân dùng điện thoại quét mã QR hoặc truy cập đường dẫn https://urlvn.net/viahe-andong bằng máy tính để thao tác. Người dân sẽ cung cấp các thông tin cá nhân, vị trí đăng ký sử dụng vỉa hè, diện tích sử dụng, số điện thoại và email liên hệ. Khi hồ sơ đủ điều kiện, kết quả cấp phép được gửi về qua email, người dân thanh toán qua mã QR đính kèm.
Thông tin được Phó thủ tướng Nguyễn Văn Thắng nêu tại phiên họp Chính phủ tháng 6 và hội nghị trực tuyến của Chính phủ với các địa phương sáng 4.7.
Phó thủ tướng cho hay, nhiều chỉ tiêu vượt kế hoạch như thu ngân sách nhà nước, tăng trưởng khu vực nông nghiệp, thu hút đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI), trong đó có những chỉ tiêu đạt mức cao nhất từ trước đến nay. Đáng chú ý, nhiều trong số 34 địa phương đã ghi nhận mức tăng trưởng GRDP hai con số.
Tuy nhiên, Phó thủ tướng cho rằng kết quả đạt được vẫn chưa đáp ứng mục tiêu đề ra. Nhiều địa phương còn cách xa mục tiêu tăng trưởng GRDP và tiến độ giải ngân vốn đầu tư công.
Ông dẫn chứng nếu tỷ lệ giải ngân đầu tư công 6 tháng đầu năm đạt khoảng 50% thay vì gần 35% như hiện nay thì riêng lĩnh vực này có thể đóng góp thêm khoảng 0,4 điểm phần trăm cho tăng trưởng kinh tế. Nếu các ngành, lĩnh vực đều nỗ lực hơn thì hoàn toàn có thể tiệm cận gần hơn mục tiêu tăng trưởng.
Đáng lưu ý, trong cùng điều kiện phát triển nhưng vẫn có những địa phương đạt kết quả rất cao. Điều này cho thấy công tác tổ chức thực hiện ở một số nơi còn hạn chế và cần sớm được khắc phục.
Về giải pháp, Phó thủ tướng cho rằng, để có tăng trưởng cao thì nguồn lực tài chính phải được đáp ứng đầy đủ và kịp thời với chi phí hợp lý, không để nền kinh tế và doanh nghiệp thiếu vốn.
Sau hội nghị, Chính phủ sẽ triển khai 3 nhóm công việc trọng tâm. Cụ thể, tổ chức hội nghị gặp gỡ doanh nghiệp trong và ngoài nước để lắng nghe, tháo gỡ khó khăn; làm việc với Ngân hàng Nhà nước và các ngân hàng thương mại nhằm bảo đảm nguồn vốn cho nền kinh tế. Đồng thời Thủ tướng và các phó thủ tướng sẽ làm việc với 34 tỉnh, thành phố để thúc đẩy tăng trưởng.
Tại cuộc họp, Chủ tịch UBND TP.HCM Nguyễn Văn Được cho biết, 6 tháng đầu năm, tăng trưởng của TP.HCM đạt 8,55%, đóng góp 24,5% GDP của cả nước. Đây là mức tăng trưởng cao nhất trong vòng 10 năm qua tại TP.HCM, phản ánh những nỗ lực rất lớn của cả hệ thống chính trị, cộng đồng doanh nghiệp trong bối cảnh gặp nhiều khó khăn, thách thức.
Đến hết tháng 6, giải ngân đầu tư công của TP.HCM đạt gần 51.600 tỉ đồng, chiếm 35% kế hoạch giao. Lãnh đạo TP.HCM cho biết, bài học quan trọng rút ra là công tác cán bộ và vai trò, trách nhiệm của người đứng đầu. Cụ thể, thành phố đã điều động 46 cán bộ có năng lực vượt trội từ các sở, ngành và cấp thành phố về cấp phường để thực hiện nhiệm vụ. Biện pháp này đã phát huy hiệu quả rõ nét trong việc nâng tỷ lệ giải ngân vốn đầu tư công.
Nếu như hết quý 1/2026, tỷ lệ giải ngân mới đạt 9,2%, đến hết tháng 5 tăng lên khoảng 16,9%, thì riêng trong tháng 6 đã tăng thêm 18 điểm phần trăm, nâng tổng tỷ lệ giải ngân lên 35%.
Dù tăng trưởng cao nhất trong 10 năm qua, song vẫn thấp hơn so với kỳ vọng là 10%, tỷ lệ giải ngân cũng chưa tương xứng với kế hoạch, mục tiêu, nên Chủ tịch UBND TP.HCM cho biết thành phố quyết tâm thực hiện cam kết tăng trưởng hai con số và tổng thu ngân sách trên 1 triệu tỉ đồng.
Chủ tịch UBND TP.Hà Nội Vũ Đại Thắng thì cho biết, 6 tháng đầu năm, GRDP của thành phố đạt 8,22%, cao nhất trong những năm gần đây. Thu ngân sách đạt khoảng 410.000 tỉ đồng, đạt 62% dự toán Trung ương giao.
Tuy nhiên, ông Thắng nhìn nhận các kết quả đạt được trong 6 tháng vừa qua vẫn chưa tương xứng với những tiềm năng, lợi thế của Thủ đô và sự quan tâm của Trung ương, chưa đạt được yêu cầu về tăng trưởng hai con số mà Trung ương và Chính phủ đã giao cho thành phố.
Hà Nội xác định 6 tháng cuối năm là giai đoạn tăng tốc và bứt phá; kiên định mục tiêu tăng trưởng hai con số và không điều chỉnh mục tiêu thấp hơn.
Trong dự thảo Luật Công nghiệp trọng điểm đang được xây dựng, Bộ Công Thương đề xuất giao Thủ tướng quyết định áp dụng cơ chế nội địa hóa đối với một số dự án trọng điểm quốc gia, trong đó có đường sắt tốc độ cao, đường sắt quốc gia và đường sắt đô thị.
Các cơ chế được đề xuất gồm chia nhỏ gói thầu để doanh nghiệp Việt tham gia, chỉ định nhà đầu tư hoặc nhà thầu trong nước đối với một số hạng mục, ban hành danh mục sản phẩm, dịch vụ phải thực hiện nội địa hóa và có cơ chế bảo đảm nguồn vốn triển khai.
Theo cơ quan soạn thảo, mục tiêu của chính sách là tăng tỷ lệ sử dụng hàng hóa, dịch vụ trong nước, tạo điều kiện để doanh nghiệp Việt tham gia sâu hơn vào các dự án quy mô lớn, từ đó từng bước làm chủ công nghệ và nâng cao năng lực cạnh tranh.
Dự thảo cũng đặt ra các yêu cầu đối với doanh nghiệp tham gia cơ chế nội địa hóa. Theo đó, doanh nghiệp phải có năng lực tự chủ ở một số khâu cốt lõi như sản xuất, bảo trì, bảo dưỡng hoặc sửa chữa thiết bị chính.
Ngoài ra, doanh nghiệp được khuyến khích đảm nhận các công việc có giá trị gia tăng cao như tổng thầu EPC, tổng thầu thiết kế, tư vấn lập dự án, quản lý dự án, tích hợp hệ thống, vận hành công trình và sản xuất sản phẩm công nghiệp hỗ trợ phục vụ dự án.
Không chỉ áp dụng với lĩnh vực đường sắt, cơ chế nội địa hóa còn được đề xuất cho nhiều dự án trọng điểm khác có ảnh hưởng lớn đến phát triển kinh tế - xã hội, quốc phòng và an ninh. Danh mục này gồm điện gió, điện mặt trời, nhiệt điện, điện hạt nhân module nhỏ, sản xuất hydrogen xanh, điện tử, bán dẫn, công nghệ cao, khai thác và chế biến dầu khí, khoáng sản chiến lược cùng các dự án về môi trường và ứng phó biến đổi khí hậu.
Bộ Công Thương cho biết chủ trương phát triển các ngành công nghiệp nền tảng, công nghiệp ưu tiên, công nghiệp mũi nhọn và công nghiệp hỗ trợ đã được xác định xuyên suốt qua nhiều nhiệm kỳ. Nghị quyết 29 về tiếp tục đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước cũng yêu cầu ưu tiên nguồn lực và có cơ chế đủ mạnh để phát triển các lĩnh vực như luyện kim, cơ khí chế tạo, vật liệu mới, công nghiệp năng lượng, công nghệ số, công nghiệp sinh học và công nghiệp hỗ trợ.
Theo cơ quan soạn thảo, hiện chưa có quy định riêng về cơ chế nội địa hóa đối với các dự án trọng điểm quốc gia. Việc doanh nghiệp trong nước tham gia các công trình lớn chủ yếu phụ thuộc vào năng lực cạnh tranh ở từng gói thầu hoặc các chính sách khuyến khích chung về đầu tư, nghiên cứu phát triển và chuyển giao công nghệ.
Dự thảo cũng cho phép áp dụng hình thức đặt hàng hoặc chỉ định thầu trong nước đối với một số sản phẩm, dịch vụ công nghiệp trọng điểm. Các trường hợp được áp dụng gồm sản phẩm lần đầu xuất hiện trên thị trường Việt Nam, sản phẩm hình thành từ kết quả nghiên cứu khoa học và công nghệ hoặc phục vụ quốc phòng, an ninh, năng lượng và bảo vệ môi trường.
Theo Bộ Công Thương, các cơ chế này sẽ góp phần tạo đầu ra ổn định cho sản phẩm công nghiệp trong nước, khuyến khích doanh nghiệp đầu tư vào công nghệ, nghiên cứu và đổi mới sáng tạo, qua đó nâng cao năng lực tự chủ của nền công nghiệp Việt Nam.
