Kẽm là khoáng chất thiết yếu tham gia vào nhiều phản ứng sinh học, từ miễn dịch, chuyển hóa đến hoạt động của não bộ và các giác quan. Các dấu hiệu thiếu kẽm thường không xuất hiện đơn lẻ mà có xu hướng đi kèm. Nguy cơ thiếu hụt cao hơn ở người ăn chay, người có bệnh lý tiêu hóa hoặc chế độ ăn thiếu đa dạng.
Khi thiếu hụt, cơ thể không “phát tín hiệu” theo một hướng rõ ràng mà biểu hiện ở nhiều hệ cơ quan. Vì vậy, không ít trường hợp thiếu kẽm bị bỏ qua hoặc nhầm lẫn với các vấn đề sức khỏe khác, đặc biệt khi các triệu chứng không điển hình.
Thay đổi vị giác, khứu giác
Một trong những dấu hiệu sớm nhưng dễ bị bỏ qua là cảm nhận mùi vị thay đổi. Bạn có thể thấy thức ăn kém đậm đà hơn, khó phân biệt mùi hoặc thậm chí mất hứng thú với các món quen thuộc.
Kẽm đóng vai trò quan trọng trong hoạt động của các thụ thể vị giác và khứu giác. Khi thiếu, các tín hiệu cảm nhận này bị suy giảm, ảnh hưởng trực tiếp đến trải nghiệm ăn uống hằng ngày.
Ù tai hoặc nghe kém dần
Kẽm có vai trò trong dẫn truyền thần kinh liên quan đến âm thanh. Thiếu kẽm có thể gây ra tình trạng ù tai, cảm giác vo ve hoặc tiếng kêu kéo dài trong tai, đôi khi còn giảm khả năng nghe. Một số nghiên cứu còn chỉ ra mức thiếu hụt càng lớn, triệu chứng càng rõ rệt.
Thị lực suy giảm theo thời gian
Kẽm tập trung nhiều ở võng mạc và tham gia vận chuyển vitamin A – dưỡng chất cần thiết cho thị lực. Khi lượng kẽm giảm, chức năng này bị ảnh hưởng, làm tăng nguy cơ suy giảm thị lực, đặc biệt ở người lớn tuổi. Duy trì đủ kẽm có thể góp phần làm chậm tiến triển của các vấn đề về mắt liên quan đến tuổi tác.
Rối loạn tiêu hóa kéo dài
Thiếu kẽm có thể ảnh hưởng đến hệ tiêu hóa theo nhiều cách, từ giảm hấp thu dinh dưỡng đến mất cân bằng hệ vi sinh đường ruột. Một số người có thể gặp tình trạng tiêu chảy kéo dài, đầy bụng hoặc khó tiêu mà không rõ nguyên nhân. Điều này một phần do kẽm tham gia vào quá trình duy trì hàng rào bảo vệ niêm mạc ruột.
Tình trạng viêm âm ỉ trong cơ thể
Kẽm đóng vai trò điều hòa phản ứng viêm. Khi thiếu hụt, cơ thể dễ rơi vào trạng thái viêm mức độ thấp nhưng kéo dài – yếu tố liên quan đến nhiều bệnh mạn tính. Không giống viêm cấp tính dễ nhận biết, tình trạng này thường âm thầm, có thể biểu hiện qua cảm giác mệt mỏi kéo dài hoặc sức khỏe tổng thể suy giảm.
Khả năng tập trung và trí nhớ giảm nhẹ
Não bộ cũng cần kẽm để duy trì hoạt động ổn định. Thiếu hụt vi chất này có thể ảnh hưởng đến chức năng thần kinh, khiến bạn khó tập trung, dễ quên hoặc giảm hiệu suất làm việc.
Dù triệu chứng thường không nghiêm trọng, nhưng nếu kéo dài, nó có thể ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống và công việc hằng ngày.
Da nhạy cảm, dễ kích ứng hơn bình thường
Thay vì các vấn đề da liễu rõ rệt, thiếu kẽm đôi khi chỉ biểu hiện bằng việc da trở nên nhạy cảm hơn: dễ đỏ, dễ kích ứng hoặc lâu phục hồi sau tác động từ môi trường. Điều này liên quan đến vai trò của kẽm trong tái tạo tế bào và kiểm soát phản ứng viêm trên da.
Mùa thu hoạch thanh long thường kéo dài từ tháng 5 đến tháng 12 hàng năm, trong đó giai đoạn từ tháng 6 đến tháng 11 là thời kỳ cao điểm nhất. Tùy thuộc vào từng giống cây, độ ngọt và hương thơm của quả sẽ có sự khác biệt đôi chút.
Không chỉ có hương vị thơm ngon, thanh long những năm gần đây luôn được nhiều chuyên gia dinh dưỡng xếp vào nhóm "trái cây vàng" nhờ hàm lượng dinh dưỡng vượt trội. Với lượng nước dồi dào, giàu chất xơ hòa tan và các hợp chất thực vật (phytochemicals), loại quả này vừa giúp cấp nước, chống oxy hóa lại vừa hỗ trợ quá trình chuyển hóa của cơ thể.
Chuyên gia dinh dưỡng Cao Mẫn Mẫn mới đây đã chia sẻ trên trang cá nhân rằng, thanh long rất giàu chất xơ và oligosaccharide. Các thành phần này có tác dụng thúc đẩy nhu động ruột mạnh mẽ, từ đó cải thiện tình trạng táo bón và giúp hệ tiêu hóa hoạt động trơn tru hơn. Đây là lý do nhiều người nhận thấy hiệu quả đi tiêu rõ rệt ngay ngày hôm sau sau khi ăn thanh long.
Bên cạnh đó, các hoạt chất như anthocyanin, betalain, vitamin C có trong phần thịt quả, cùng vitamin E nằm trong các hạt nhỏ màu đen, đều là những chất chống oxy hóa mạnh mẽ. Trong đó, thanh long ruột đỏ sở hữu hàm lượng hợp chất thực vật tương đối cao hơn. Với tỷ lệ nước chiếm hơn 80% và hàm lượng calo thấp, thanh long mang lại cảm giác thanh mát, không bị ngọt gắt, trở thành loại trái cây lý tưởng được nhiều người lựa chọn để bù nước sau khi tập thể dục.
Về thắc mắc loại thanh long nào bổ dưỡng hơn, chuyên gia Cao Mẫn Mẫn cho biết sự khác biệt giữa hai loại thực tế không quá lớn:
Dù thanh long có giá trị dinh dưỡng cao, chuyên gia cũng đưa ra lời cảnh báo đối với một số nhóm đặc biệt. Những người có hệ tiêu hóa nhạy cảm, dễ bị đầy hơi, người có chức năng thận kém hoặc bệnh nhân tiểu đường cần kiểm soát nghiêm ngặt lượng ăn vào. Việc nạp quá nhiều thanh long có thể gây khó chịu cho cơ thể do hàm lượng chất xơ, kali hoặc lượng đường tích tụ.
Một mẹo nhỏ được chuyên gia chia sẻ là các hợp chất thực vật thực chất tập trung nhiều nhất ở phần màng sát vỏ quả. Do đó, khi gọt vỏ, chúng ta không cần gọt quá sát hoặc quá sạch. Chỉ cần rửa sạch phần vỏ bên ngoài là có thể an tâm cắt miếng và thưởng thức trọn vẹn giá trị dinh dưỡng của quả.
Ngày 22-4, Bệnh viện Đa khoa Xuyên Á Vĩnh Long cho biết mới đây đã tiếp nhận liên tiếp 2 trường hợp trẻ em tại xã Tân Long Hội nhập cấp cứu trong tình trạng mệt lả, nôn ói nhiều, kèm đau đầu sau khi vô tình nuốt phải mủ hoa sứ.
Đây không phải là tình huống cá biệt, mà chỉ là một phần trong số nhiều ca tương tự đã được ghi nhận tại địa phương, cho thấy nguy cơ ngộ độc từ loại cây cảnh quen thuộc này đang bị xem nhẹ.
Ngay khi tiếp nhận tại khoa cấp cứu, các bệnh nhi được đánh giá nhanh tình trạng toàn thân, theo dõi sát dấu hiệu sinh tồn và mức độ ngộ độc.
Bác sĩ lập tức triển khai các biện pháp xử trí ban đầu như: bù dịch, kiểm soát nôn ói nhằm ổn định tình trạng. Sau đó bệnh nhân được chuyển đến khoa nhi để tiếp tục điều trị chuyên sâu.
Tại khoa nhi, các bác sĩ chỉ định sử dụng than hoạt tính nhằm hạn chế hấp thu độc chất còn lại trong đường tiêu hóa, đồng thời theo dõi chặt chẽ các biến chứng có thể xảy ra trên tim mạch, thần kinh và tiêu hóa.
Theo bác sĩ Trần Đăng Khoa - Trưởng khoa nhi Bệnh viện Đa khoa Xuyên Á Vĩnh Long, hoa sứ, đặc biệt là sứ Thái (còn gọi là sứ sa mạc), chứa nhóm hoạt chất glycosid tim, một loại độc chất có khả năng tác động trực tiếp lên cơ tim.
Độc tính hiện diện ở toàn bộ cây, từ mủ, thân, lá đến hoa. Khi xâm nhập cơ thể, các chất này không chỉ gây kích ứng niêm mạc tiêu hóa với biểu hiện nôn ói, đau bụng mà còn có thể ảnh hưởng đến hệ tim mạch, gây rối loạn nhịp tim, tụt huyết áp.
Trong những trường hợp nặng, nguy cơ biến chứng có thể đe dọa tính mạng nếu không được phát hiện và xử trí kịp thời.
Điều đáng lo ngại là mủ cây sứ có màu trắng đục như sữa, dễ khiến trẻ nhỏ tò mò, trong khi hoa có hình dạng đẹp mắt, dễ bị nhầm lẫn là có thể ăn được. Những yếu tố nguy cơ này tồn tại ngay trong không gian sống quen thuộc như sân vườn, nhưng lại thường bị người lớn chủ quan bỏ qua.
Loãng xương là tình trạng mật độ xương giảm dần theo thời gian, khiến cấu trúc xương trở nên mỏng, giòn, làm hệ khung xương suy yếu, dễ tổn thương. Dưới đây là những dấu hiệu nhận biết tình trạng này.
Theo Times of India, cổ tay và xương nhỏ ở bàn tay chứa tỷ lệ xương xốp cao, thường là những vị trí đầu tiên xuất hiện dấu hiệu loãng xương. Các xương ở cổ tay dễ bị tổn thương khi suy yếu, làm giảm sức nâng đỡ, một cú ngã nhẹ cũng có thể gây gãy xương.
Suy yếu sức nắm, cứng khớp tay
Sức nắm của tay có mối tương quan cao với mật độ xương tổng thể. Dấu hiệu không thể mở nắp lọ, nâng túi mua sắm hoặc cầm nắm đồ vật chắc chắn có thể là dấu hiệu của loãng xương tiềm ẩn. Tình trạng yếu tay nên được khắc phục bằng các bài tập tay kết hợp khám để đánh giá sức khỏe xương khớp.
Gãy, đau hông, chân
Vùng hông là một trong những vị trí dễ bị gãy xương do loãng xương nhất. Gãy xương hông làm hạn chế nghiêm trọng khả năng vận động, ảnh hưởng đến sinh hoạt hàng ngày, nhất là ở người lớn tuổi.
Gãy xương chân do loãng xương xảy ra vì mật độ và cấu trúc chất khoáng của xương bị suy giảm nghiêm trọng. Bình thường, xương cũ liên tục bị phá hủy và thay thế bằng xương mới. Khi loãng xương, tốc độ phá hủy nhanh hơn tốc độ tạo xương mới. Người bệnh cũng có thể đau chân tái phát mà không có dấu hiệu chấn thương rõ ràng.
Chiều cao giảm dần
Con người đạt chiều cao tối đa khi trưởng thành nhưng theo thời gian có thể giảm chiều cao. Ví dụ, một người đàn ông có thể thấp hơn 1,5 cm ở tuổi 80 so với ở tuổi 35 hoặc một người phụ nữ từng cao 1,63 m có thể chỉ còn 1,57 m ở tuổi 90.
Giảm chiều cao nhẹ là biểu hiện bình thường của quá trình lão hóa, điều này xảy ra do những thay đổi ở đốt sống, đĩa đệm hoặc tư thế. Loãng xương làm cho xương yếu đi và mật độ xương giảm, nên nó có thể gây giảm chiều cao, theo Very Well Health.
Tụt nướu, răng lung lay
Răng được giữ cố định nhờ xương ổ răng, khi loãng xương, cấu trúc xương này trở nên xốp và yếu, khiến nướu mất điểm tựa và bị tụt xuống. Xương hàm bị tiêu sẽ kéo theo hệ thống dây chằng nha chu lỏng lẻo, không thể bám chặt vào chân răng, làm răng mất độ vững chắc. Thông thường bác sĩ phát hiện những dấu hiệu sớm của bệnh loãng xương trong các lần khám răng định kỳ.
Để bảo vệ sức khỏe xương khớp, mỗi người nên bổ sung đầy đủ canxi, vitamin D thông qua chế độ ăn uống theo hướng dẫn của bác sĩ. Duy trì các hoạt động thể chất như đi bộ, tập kháng lực giúp tăng cường sức khỏe xương. Hạn chế hút thuốc lá, uống nhiều rượu bia, đồng thời kiểm tra sức khỏe định kỳ để phát hiện sớm nguy cơ loãng xương, có biện pháp khắc phục kịp thời.
