Em 18 tuổi. Chỉ còn vài tháng nữa, em bước vào kỳ thi tốt nghiệp THPT, kỳ thi mà người lớn vẫn nói là “bước ngoặt quan trọng nhất của đời học sinh”. Lẽ ra ở tuổi 18, em nên cảm thấy háo hức, nên có chút hồi hộp pha lẫn hy vọng. Nhưng thay vào đó, điều em cảm nhận rõ nhất mỗi ngày là sự căng thẳng, mệt mỏi và áp lực đè nặng trong lòng. Em viết những dòng này với mong muốn được tư vấn, được lắng nghe và biết đâu tìm ra một cách nào đó để cân bằng lại chính mình trước khi quá muộn.
Bố mẹ em luôn nói rằng mọi điều họ làm đều vì tương lai của em. Em biết điều đó. Em biết bố mẹ đã vất vả nuôi em khôn lớn, đã hy sinh nhiều thứ để em được học hành đầy đủ. Ước mơ của bố mẹ là em có thể đỗ vào một trường đại học có tiếng ở Hà Nội, để sau này “có tương lai”, “có chỗ đứng trong xã hội”, “không phải vất vả như bố mẹ”. Mỗi lần nghe những câu nói ấy, em vừa thương bố mẹ, vừa thấy lòng mình nặng trĩu.
Từ đầu năm lớp 12 đến nay, cuộc sống của em gần như chỉ xoay quanh hai chữ: học tập. Mỗi ngày em đi học ở trường, học thêm buổi tối. Về đến nhà, việc đầu tiên không phải là nghỉ ngơi mà là ngồi vào bàn học: học bài cũ, làm đề, luyện thêm bài tập nâng cao. Em học liên tục, học không ngừng, học đến khi mắt mờ đi, đầu óc quay cuồng. Có những hôm, em chỉ được ngủ khi đã hoàn thành hết số bài bố mẹ yêu cầu.
Cuối tuần – khoảng thời gian lẽ ra để nghỉ ngơi – với em lại là những ngày học từ 8 giờ sáng đến tận đêm. Em hầu như không được ra ngoài, không được đi chơi cùng gia đình hay bạn bè. Có những lần gia đình có việc, em vẫn phải ở nhà một mình để học. Em nhìn qua cửa sổ, thấy mọi người vui vẻ ra ngoài, còn mình thì ngồi trước chồng sách vở cao ngất, lòng trống rỗng.
Em không phủ nhận rằng việc học là quan trọng. Em cũng có ước mơ của riêng mình. Nhưng em cảm thấy mình đang học trong trạng thái bị dồn ép hơn là tự nguyện. Mỗi ngày trôi qua như một cuộc chạy đua không có điểm dừng. Nếu em lỡ cầm điện thoại lướt Facebook vài phút để thư giãn, bố mẹ sẽ mắng em ngay. Có hôm, chỉ vì em xem điện thoại chưa đến 10 phút mà bị trách móc gay gắt rằng: “Không lo học thì sau này đừng trách ai”.
Những lời mắng ấy cứ lặp đi lặp lại, khiến em dần cảm thấy mình lúc nào cũng sai, lúc nào cũng chưa đủ cố gắng. Em bắt đầu sợ những tiếng bước chân của bố mẹ khi đi ngang qua phòng. Em sợ bị hỏi: “Học xong chưa?”, “Làm được bao nhiêu đề rồi?”, “Điểm thử thế nào?”. Em cảm thấy như mình đang sống trong một vòng lặp của áp lực và kỳ vọng.
Có những đêm, em nằm trên giường mà tim vẫn đập nhanh vì lo lắng. Em nghĩ đến kỳ thi sắp tới, nghĩ đến viễn cảnh nếu mình không đạt kết quả như mong muốn. Em sợ làm bố mẹ thất vọng, sợ ánh mắt buồn của họ. Nhưng càng sợ, em càng mất tập trung. Có những hôm ngồi trước trang đề thi mà đầu óc trống rỗng, chữ nghĩa nhảy múa trước mắt.
Em nhận ra mình đang stress thật sự. Em dễ cáu gắt hơn, dễ bật khóc hơn. Có lúc em chỉ muốn được ngủ một giấc thật dài mà không phải nghĩ đến bài vở. Có lúc em ước mình được nói với bố mẹ rằng em mệt rồi, rằng em cần nghỉ một chút. Nhưng rồi em lại im lặng vì sợ bị cho là lười biếng, là không biết quý trọng cơ hội.
Em hiểu bố mẹ không có ý xấu. Họ chỉ muốn tốt cho em nhưng cách họ dồn ép khiến em cảm thấy mình như một chiếc lò xo bị nén quá mức. Em không còn cảm nhận được niềm vui trong việc học. Những môn học từng khiến em thích thú giờ trở thành nỗi ám ảnh. Mỗi lần cầm bút lên là một lần tim em thắt lại.
Em tự hỏi: liệu học nhiều như vậy có thực sự giúp em thi tốt hơn không, hay chỉ khiến em kiệt sức trước khi bước vào phòng thi? Em đọc ở đâu đó rằng khi tinh thần căng thẳng kéo dài, hiệu suất học tập cũng giảm đi. Nhưng em không biết làm sao để thuyết phục bố mẹ hiểu điều đó.
Em ước gì mình có thể giảm thiểu áp lực để bước vào kỳ thi này với tâm thế nhẹ nhàng hơn. Em không mong được bỏ học, không mong được chơi bời vô tư. Em chỉ mong có một khoảng thời gian ngắn trong ngày để thở, để đi dạo, để nói chuyện với bạn bè, để xem một bộ phim mà không phải lo sợ bị trách mắng. Em mong cuối tuần có thể nghỉ ngơi vài tiếng thay vì học từ sáng đến đêm.
Em cũng tự hỏi liệu có cách nào để nói chuyện với bố mẹ một cách bình tĩnh và hiệu quả hơn không. Em nên chia sẻ cảm xúc của mình như thế nào để bố mẹ không hiểu lầm rằng em đang chống đối? Em nên làm sao để bố mẹ tin rằng em vẫn nghiêm túc với kỳ thi, nhưng em cần một nhịp độ học phù hợp hơn?
Hiện tại, em cảm thấy mình đứng giữa hai áp lực: một bên là kỳ thi quan trọng, một bên là kỳ vọng của bố mẹ. Em sợ nếu mình không cố hết sức sẽ hối hận. Nhưng em cũng sợ nếu cứ tiếp tục như thế này, em sẽ kiệt quệ trước khi kỳ thi diễn ra.
Em viết bài này không phải để trách móc bố mẹ, mà để tìm một lời khuyên. Làm thế nào để em có thể cân bằng giữa học tập và sức khỏe tinh thần? Làm thế nào để em giảm bớt cảm giác bị ép buộc và tìm lại động lực từ bên trong? Và làm thế nào để bố mẹ hiểu rằng áp lực quá mức đôi khi không tạo ra kết quả tốt hơn, mà chỉ khiến con cái thêm mệt mỏi?
Em thực sự mong nhận được sự tư vấn. Em muốn bước vào kỳ thi tốt nghiệp THPT với sự tự tin và bình tĩnh, chứ không phải trong trạng thái căng thẳng đến nghẹt thở. Em tin rằng một tâm lý ổn định sẽ giúp em làm bài tốt hơn rất nhiều so với việc học đến kiệt sức.
Ở tuổi 18, em vẫn còn nhiều điều phải học, không chỉ kiến thức sách vở mà còn cách quản lý cảm xúc và áp lực. Em hy vọng mình có thể tìm được cách tháo gỡ nút thắt này trước khi kỳ thi đến gần hơn. Em không muốn kỳ thi quan trọng nhất đời học sinh của mình bị phủ bóng bởi stress và nước mắt.
Em chỉ mong được học trong sự động viên thay vì sợ hãi, được cố gắng vì ước mơ của mình thay vì vì nỗi lo làm người khác thất vọng. Và trên hết, em mong mình đủ mạnh mẽ để vượt qua giai đoạn này một cách lành mạnh và trưởng thành hơn.
Tôi sinh ra ở một vùng quê, đang sống và làm việc ở TP HCM. Tôi được mọi người nhận xét là tính cách tốt, ngoại hình dễ thương, trong công việc được sếp và đồng nghiệp đánh giá cao. Mọi thứ từ công việc tới cuộc sống đều bình thường, duy chỉ có tình duyên lận đận. Bạn trai đầu của tôi, trong một cuộc nhậu say xỉn đã gặp tai nạn giao thông rồi ra đi mãi mãi. Người thứ hai không được về ngoại hình lại thiếu trách nhiệm với tôi, không có khái niệm xây dựng một gia đình hạnh phúc. Yêu nhau được hai năm tôi quyết chia tay vì biết sẽ không thể thay đổi được anh.
Sau đó tôi dồn toàn bộ thời gian vào công việc rồi gặp anh qua bạn bè giới thiệu. Lúc đầu tôi chỉ nghĩ kết bạn cho vui, sau khi gặp mặt và những lần hẹn hò tiếp theo tôi cảm thấy anh là người đàn ông rất tốt, lại là thầy giáo. Hoàn cảnh của anh cũng rất đáng thương, bố mẹ mất từ khi hai anh em còn rất nhỏ, chắc đó là lý do tôi thương anh. Khi yêu, anh đưa tôi về nhà chơi, đi đám cưới bạn anh cũng dẫn đi cùng, rất tự hào với bạn bè về tôi. Anh hết lòng chăm sóc tôi.
Mới tuần trước chúng tôi còn bàn về đám cưới của chúng tôi vào cuối năm, lúc đó tôi đã rất hạnh phúc. Vậy mà vừa rồi anh lại bảo dừng lại đi, anh yêu người khác rồi, còn lấy điện thoại của người đó gọi cho tôi. Tôi tìm hiểu mới biết đó là người yêu cũ của anh, họ quay lại với nhau từ bao giờ? Tôi sốc thật sự, tưởng chừng mọi thứ sụp đổ dưới chân. Tại sao anh lại đối xử với tôi như vậy? Có phải anh chưa hề yêu tôi, chỉ coi tôi là người lấp chỗ trống khi cô đơn? Giờ cô ấy quay lại, anh sẵn sàng bỏ tôi luôn?
Tôi và chồng quen nhau bốn năm, cưới được hơn bốn năm. Khi quen nhau, chúng tôi không "ăn cơm trước kẻng". Tôi từng phát hiện người yêu tìm kiếm gái gọi và sốc rồi chia tay. Anh bảo vì quen nhau không được quan hệ tình dục và trong lúc đang cãi vã với tôi, anh đã lên mạng tìm kiếm nhưng chưa đi quá giới hạn và quỳ lạy van xin tôi tha thứ. Thế là tôi mủi lòng cho qua.
Đến tận bây giờ, sau khi sinh con và con đã hơn một tuổi, tôi vẫn đáp ứng nhu cầu của chồng. Vậy mà tôi phát hiện chồng lại đi kiếm gái với nhu cầu nhiệt tình, sạch sẽ. Tôi rất sốc và buồn đau. Nhìn con nhỏ rồi hình dung cảnh lớn lên trong gia đình không hạnh phúc mà tim tôi như vỡ vụn. Lúc mới cưới, có lần tôi bị lây bệnh xã hội, hắn nói do đi massage ở nơi không đảm bảo vệ sinh. Lúc ấy tôi tin tưởng vì nghĩ mới cưới thì không tới mức thiếu thốn để tìm kiếm bên ngoài. Bây giờ tôi không biết xử lý ra sao? Thật sự thương con và thương cả mình.
Tôi và chồng kết hôn được 7 năm, có một trai một gái. Hai vợ chồng làm cùng công ty, thu nhập ổn định, cuộc sống không quá thiếu thốn hay áp lực về kinh tế. Chồng tôi không phải người xấu, không chơi bời trác táng, cũng không vô trách nhiệm với gia đình. Anh thỉnh thoảng có đi nhậu cùng bạn bè nhưng chỉ khoảng một hai lần mỗi tháng. Ngoài giờ làm, anh vẫn phụ giúp vợ việc nhà, chơi thể thao và dành thời gian cho con cái. Toàn bộ tiền lương của hai vợ chồng đều đưa về một mối để chi tiêu, mọi khoản thu chi đều rõ ràng và thống nhất với nhau, tôi là người giữ tiền.
Nhìn từ bên ngoài, có lẽ ai cũng nghĩ gia đình tôi khá ổn. Nhưng suốt 7 năm qua, điều khiến tôi nhiều lần muốn buông bỏ cuộc hôn nhân này lại nằm ở tính cách và cách cư xử của chồng. Anh là người khá gia trưởng và nóng tính. Trong suy nghĩ của anh, phụ nữ lấy chồng phải ưu tiên nhà chồng trước, chuyện giỗ chạp, lễ Tết hay bất cứ việc gì cũng phải lo chu toàn bên nội rồi mới đến bên ngoại. Trong khi tôi luôn nghĩ rằng nội hay ngoại đều quan trọng như nhau, vợ chồng cần tôn trọng và cân bằng cho cả hai bên gia đình.
Anh cũng luôn cho rằng phụ nữ phải mềm mỏng, nhẫn nhịn, còn đàn ông nóng nảy hay lớn tiếng là chuyện bình thường. Mỗi khi anh tức giận, anh mặc định rằng vợ phải im lặng và nhường nhịn để mọi chuyện qua đi. Nhưng sự nhường nhịn ấy không phải chỉ một vài lần, mà kéo dài suốt nhiều năm khiến tôi dần cảm thấy kiệt sức. Điều khiến tôi tổn thương nhất không phải là những chuyện lớn lao, mà là cách anh phản ứng với những điều rất nhỏ nhặt trong cuộc sống. Chỉ cần tôi cằn nhằn nhẹ hay góp ý một câu, anh có thể nổi nóng, cho rằng tôi hỗn láo hay "mất nết".
Trong suốt 7 năm chung sống, mỗi lần cãi nhau anh đều xưng mày tao, nhiều lần đập đồ đạc và đã có vài lần không kiềm chế được mà "tác động vật lý" với tôi. Tôi chưa từng vô lễ với anh hay với mẹ anh. Nhưng dù ở nhà hay ở nơi đông người, chỉ cần không vừa ý là anh có thể lớn tiếng với bất kỳ ai, từ mẹ ruột, chị gái cho đến vợ con. Nhiều khi chỉ cần nói chuyện bình thường là có thể giải quyết được nhưng anh luôn chọn cách quát tháo, cáu gắt và cằn nhằn khiến bầu không khí gia đình lúc nào cũng nặng nề. Tôi đã nhiều lần nói chuyện nghiêm túc với anh về vấn đề này nhưng anh bảo rất khó thay đổi và nhiều lần anh nóng lên Không nhận thức được cái sai lúc đó, lúc nào anh bình tĩnh lại thì tôi nói với anh, nhưng nói nhiều lần anh đều không thay đổi.
Mẹ chồng thường nói "tính nó vậy rồi, làm vợ nên nhịn chồng một chút để gia đình yên ổn". Nhưng nhịn vài lần còn được, chứ nhịn cả đời thực sự rất mệt mỏi. Đã có lúc tôi viết đơn ly hôn và lên tòa nhưng rồi cuối cùng vẫn không đủ dứt khoát để kết thúc. Tôi thương con, nghĩ đến cảnh hai đứa phải sống xa bố hoặc mẹ mà lòng lại mềm xuống. Tôi cứ ở trong trạng thái giằng xé như vậy suốt nhiều năm.
Mỗi lần anh nóng giận, to tiếng hay làm tôi tổn thương, tôi đều nghĩ đến chuyện ly hôn để được sống một cuộc sống bình yên hơn. Nhưng rồi tôi lại chùn bước vì ngoài những tính xấu ấy, anh vẫn là người yêu thương con cái, có trách nhiệm với gia đình và chăm lo cho vợ con. Chính điều đó khiến tôi luôn sống trong cảm giác hỗn độn và mâu thuẫn. Tôi không biết nên tiếp tục vì con và vì những điều tốt đẹp vẫn còn tồn tại trong cuộc hôn nhân này, hay nên dừng lại để giải thoát cho chính mình khỏi những tổn thương kéo dài suốt nhiều năm qua.