GS.TS Nguyễn Tiến Thảo – Vụ trưởng Vụ Giáo dục đại học, Bộ Giáo dục và Đào tạo – cho biết Bộ Giáo dục và Đào tạo đang trình Chính phủ dự thảo nghị định quy định chính sách học bổng cho người học các ngành khoa học cơ bản, kỹ thuật then chốt và công nghệ chiến lược.
Dự kiến chính sách mới sẽ được áp dụng từ ngày 1-9-2026.
Theo ông Thảo, tuyển sinh đại học năm 2026 sẽ có những chính sách mới hỗ trợ người theo học các nhóm ngành STEM. Hiện Bộ Giáo dục và Đào tạo đang trình Chính phủ dự thảo nghị định quy định chính sách học bổng cho người theo học nhóm ngành này.
Mục tiêu của chính sách không chỉ dừng ở hỗ trợ chi phí học tập, sinh hoạt cho người học, mà quan trọng hơn là tạo động lực đủ mạnh để thu hút và giữ chân người học giỏi theo đuổi các ngành khoa học cơ bản, kỹ thuật then chốt và công nghệ chiến lược – những lĩnh vực có vai trò quyết định đối với năng lực cạnh tranh quốc gia.
Chính sách học bổng dự kiến được áp dụng cho công dân Việt Nam đang theo học hệ chính quy, từ sinh viên cử nhân, kỹ sư đến học viên thạc sĩ, nghiên cứu sinh tiến sĩ.
Có hai nhóm được xem xét hỗ trợ học bổng. Thứ nhất, các thí sinh đoạt giải nhất, nhì, ba trong kỳ thi học sinh giỏi quốc gia hoặc quốc tế (thời gian đoạt giải không quá 3 năm).
Nhóm thứ hai, các thí sinh có tổng điểm thi tốt nghiệp trong tổ hợp xét tuyển gồm môn toán và hai môn trong số bốn môn lý, hóa, sinh, tiếng Anh từ 22,50 điểm trở lên (không tính điểm ưu tiên, điểm cộng, không tính điểm quy đổi môn tiếng Anh nếu thí sinh sử dụng chứng chỉ ngoại ngữ để miễn thi tốt nghiệp).
Bên cạnh đó, nhóm thí sinh thứ hai cũng phải bảo đảm nằm trong nhóm 30% thí sinh đạt điểm trúng tuyển cao nhất cùng nhóm ngành trên phạm vi toàn quốc.
Để duy trì học bổng trong toàn khóa, người học phải đáp ứng các yêu cầu về kết quả học tập, tiến độ tích lũy tín chỉ, kỷ luật học tập. Đối với bậc sau đại học, là năng lực nghiên cứu khoa học.
Theo ông Thảo, danh mục nhóm ngành đề xuất được cấp học bổng dự kiến gồm 15 nhóm ngành gồm: sinh học, sinh học ứng dụng, khoa học vật chất, khoa học Trái đất, toán học, thống kê, máy tính, công nghệ thông tin, kỹ thuật cơ khí và cơ kỹ thuật, kỹ thuật điện – điện tử và viễn thông, kỹ thuật hóa học – vật liệu – luyện kim và môi trường, vật lý kỹ thuật, kỹ thuật địa chất – địa vật lý và trắc địa, kỹ thuật mỏ, xây dựng.
Ông Thảo cũng lưu ý tổ hợp xét tuyển của 3 môn thi tốt nghiệp phải nằm trong số 5 môn (toán, lý, hóa, sinh, tiếng Anh) mới đạt điều kiện nhận học bổng. Các tổ hợp khác ngoài 5 môn này nếu xét tuyển vào nhóm ngành trên sẽ không được nhận học bổng.
Các mức học bổng dự kiến chia theo bậc học và nhóm ngành. Ở bậc đại học, mức hỗ trợ dao động từ khoảng 3,7 triệu đến 5,5 triệu đồng/tháng; ở bậc thạc sĩ và tiến sĩ, mức hỗ trợ cao hơn, tối đa lên tới 8,4 triệu đồng/tháng.
“Đây là mức học bổng giúp bạn sinh viên đủ sinh hoạt phí khi theo học các chương trình đào tạo. Chính sách học bổng cũng thiết kế theo cấu trúc tăng dần theo trình độ đào tạo, phản ánh đúng yêu cầu về năng lực nghiên cứu và đóng góp của người học.
Ngoài ra việc xét và chi trả học bổng được thực hiện trên cơ sở dữ liệu sẵn có khi thí sinh đăng ký xét tuyển đại học, không phát sinh thủ tục hành chính cho người học, bảo đảm công khai, minh bạch và hiệu quả”, ông Thảo nói.
Kết thúc ngày thi đầu tiên của kỳ thi lớp 10 tại TP.HCM, ông Nguyễn Văn Phong, Phó giám đốc Sở GD-ĐT TP.HCM, thông tin trong buổi sáng thi môn ngữ văn, có 603 thí sinh vắng mặt còn buổi chiều, với môn thi ngoại ngữ có 611 thí không tham dự.
Như vậy, tổng số thí sinh vắng thi trong ngày thi lớp 10 đầu đầu tiên chiếm tỷ lệ khoảng 0,4%.
Cũng theo thông tin từ Sở GD-ĐT, trong buổi sáng, môn thi đầu tiên ngữ văn, tại các điểm thi Trường THCS Hà Huy Tập (P.Gia Định) và THCS Đặng Tấn Tài (P.Phước Long), ghi nhận một số thí sinh bị bệnh trong quá trình thi, phải xuống phòng y tế từ 5 đến 10 phút. Các điểm thi đã tiến hành lập biên bản sự cố bất thường. Do nguyên nhân xuất phát từ phía thí sinh, các trường hợp này không được bù giờ thi.
Tại điểm thi Trường THCS Đặng Thúc Vịnh (xã Đông Thạnh), ghi nhận 1 thí sinh sử dụng máy trợ thính trong phòng thi mà không thông báo trước cho điểm thi. Phòng Quản lý chất lượng Sở GD-ĐT đã yêu cầu điểm thi lập biên bản bất thường, đồng thời vẫn cho phép thí sinh tiếp tục sử dụng thiết bị trong suốt buổi thi. Điểm thi được đề nghị yêu cầu thí sinh bổ sung đầy đủ giấy tờ chứng nhận khuyết tật sau khi kết thúc buổi thi.
Tại điểm thi Trường THCS Kiến Thiết (P.Bàn Cờ), ghi nhận 1 thí sinh thường xuyên mất ổn định trong phòng thi gây ảnh hưởng đến trật tự. Sau buổi thi, điểm thi đã lập biên bản bất thường và mời phụ huynh đến làm việc. Trường hợp thí sinh tiếp tục có hành vi tương tự trong buổi thi chiều, sẽ được chuyển sang thi tại phòng dự phòng. Qua xác minh, thí sinh này được xác định có vấn đề về trí tuệ, tuy nhiên chưa hoàn thiện thủ tục cấp giấy chứng nhận khuyết tật theo quy định.
Vào buổi thi chiều nay, môn ngoại ngữ, một số điểm thi phát hiện một số đề thi bị mất chữ ở trang 2 và trang 3. Các điểm thi liên quan đã được yêu cầu mở đề dự phòng và tiến hành lập biên bản sự cố theo quy định.
Kỳ thi lớp 10 năm nay ghi nhận 1 thí sinh vi phạm quy chế thi trong giờ thi môn ngữ văn và 1 thí sinh sử dụng tài liệu trong giờ thi môn ngoại ngữ.
Ông Nguyễn Văn Phong cho biết, qua công tác kiểm tra, các lực lượng an ninh đầy đủ, trực đêm, trực cổng đúng quy định, tình hình điểm thi diễn ra bình thường.
Lãnh đạo Sở GD-ĐT cho biết năm nay TP thay đổi cách vận chuyển đề thi, bài thi ở kỳ thi tuyển sinh lớp 10 nhằm phù hợp với quy mô tổ chức lớn nhất từ trước đến nay. Đề thi đã được chuyển đến các điểm thi trước thi một ngày thay vì giao vào sáng sớm từng buổi thi như trước đây. Bài thi cũng sẽ được thu nhận vào buổi thi cuối cùng của kỳ thi, thay cho việc thu sau mỗi ngày thi.
Đây là lần đầu TP.HCM áp dụng cách thức vận chuyển này đối với kỳ thi tuyển sinh lớp 10 do sau khi hợp nhất với Bình Dương và Bà Rịa-Vũng Tàu, TP.HCM có quy mô tổ chức thi tăng mạnh, trải rộng trên 168 phường, xã và đặc khu.
Sở GD-ĐT TP.HCM cho biết Công an TP.HCM phối hợp đảm bảo an toàn tuyệt đối cho các khâu ra đề, in sao, vận chuyển, bảo quản đề thi và bài thi; bảo vệ các điểm thi, điểm chấm thi và khu vực in sao đề trong kỳ thi lớp 10.
Theo đó, Sở sẽ công bố điểm khảo sát vào lớp 6 của 5 trường: THCS và THPT Trần Đại Nghĩa, THCS Trần Quốc Toản, THCS Bình Thọ, THCS Hoa Lư và THCS Nguyễn An Ninh với việc mở cổng tra cứu kết quả khảo sát tại địa chỉ: htttps://tuyensinhdaucap.hcm.edu.vn/dang-ky-khao-sat. Tên đăng nhập là mã định danh của học sinh, mật khẩu là ngày tháng năm sinh của học sinh.
Được biết cấu trúc điểm của đề khảo sát vào lớp 6 Trường THCS và THPT Trần Đại Nghĩa năm nay có sự thay đổi, phân bổ đều ở các phần năng lực.
Cụ thể phần trắc nghiệm 40 điểm, tự luận 60 điểm được chia đều cho 3 phần: năng lực toán, tiếng Việt và tiếng Anh (20 điểm/phần).
Trong khi đó các năm trước, cấu trúc phân bổ điểm các phần gồm: trắc nghiệm 40 điểm, tự luận 60 điểm (trong đó tiếng Anh 30 điểm, tiếng Việt 15 điểm và toán 15 điểm).
Như vậy, phân bổ điểm của đề khảo sát vào lớp 6 của trường này năm nay đã có sự thay đổi nhằm đánh giá toàn diện hơn năng lực tiếng Anh, toán học và tiếng Việt của học sinh, tránh tình trạng thí sinh học "lệch" như các năm trước.
Theo chia sẻ của nhiều thí sinh, đề khảo sát năm nay có phần "dễ thở" hơn so với mọi năm. Đây là năm đầu tiên các trường trung học ở TP.HCM tổ chức khảo sát để tuyển sinh lớp 6 trong cùng một ngày (1-7).
Trong đó kỳ khảo sát vào lớp 6 Trường THCS và THPT Trần Đại Nghĩa do Sở Giáo dục và Đào tạo TP.HCM tổ chức và ra đề. Còn 4 trường còn lại do địa phương tự tổ chức, Sở Giáo dục và Đào tạo TP.HCM hỗ trợ ra đề.
Giữa tháng 4-2026, phóng viên Tuổi Trẻ đến quan sát tiết học giáo dục thể chất tại một số trường học ở TP.HCM. Tại Trường THPT Võ Thị Sáu (phường Gia Định, TP.HCM), trong sân trường học sinh các khối 10, 11, 12 thay nhau học đá cầu, cầu lông, bóng rổ...
Thầy giáo Trịnh Hoàng Quân - Hiệu trưởng - thông tin trường có gần 2.600 học sinh với 59 lớp. "Diện tích trường nhỏ, để xe là hết chỗ học thể dục. Làm sao vừa có nơi để xe cho học sinh vừa có tập thể dục thể thao là bài toán khó của trường nhiều năm qua" - ông Quân cho biết.
Trong khi đó, giáo viên N.T.K. (dạy thể dục ở phường Thủ Đức) nói thật khó để dạy hiệu quả trong khuôn viên chật hẹp. Thầy này dẫn chứng với nội dung nhảy xa - chạy bền, giáo viên phải truyền được kiến thức của các động tác, nắm kỹ thuật chạy đà giậm nhảy trên không và tiếp đất. Còn ném bóng cần nắm kỹ thuật bốn bước, ném bóng đi xa và giữ thăng bằng sau khi ném; hay chạy bền là chạy trên địa hình tự nhiên, học trò chỉ cần hiểu được kỹ thuật cơ bản là hoàn thành.
Thầy K. nói: "Chuẩn bị một tiết dạy chỉ cần giáo án, còi, tranh ảnh về động tác bổ trợ. Còn học sinh trang phục gọn gàng, giày tập... Trường có gì thì vận dụng đó. Ngoài ra không cần yêu cầu nào khác cũng như không có phòng tập đa năng.
Giáo viên tự liệu tính toán, học sinh đúng là cũng không hứng thú nhiều. Tôi có nhiều năm dạy thể dục nhưng thừa nhận đây là tiết học nghĩa vụ để hoàn thành các môn trong hệ thống học tập chung".
Thầy giáo Nguyễn Đình Đảo - Hiệu trưởng Trường THPT Nguyễn Hữu Thọ (phường Xóm Chiếu) - cho biết theo Chương trình giáo dục phổ thông 2018, bộ môn thể dục thể chất lựa chọn các môn như bóng rổ, cầu lông, bóng chuyền, bóng đá...Trường có gần 2.200 học sinh.
"May mắn của trường chúng tôi là giáo viên thể chất có chuyên môn đầy đủ năm môn. Các em được lựa chọn thoải mái, đi theo lớp. Ngoài chương trình đó, học sinh của trường lựa chọn các môn thể thao khác.
Các em trong trường chọn nhiều môn bóng bàn. Đây là môn không mất sức, luyện mắt nhìn, dẻo dai... nên nắm được sở thích, nhà trường đầu tư 15 bàn. Đây là tự chọn năng khiếu, học theo chương trình nhà trường, mức phí 80.000 đồng/tháng", ông Đảo thông tin.
Tuy nhiên, nhìn nhận bức tranh chung về thể dục thể chất, thầy Đảo thẳng thắn nhìn nhận tiếng là môn thể dục tự chọn nhưng "o ép học sinh vào môn trường chỉ đáp ứng được".
Ông Đảo giải thích: "Đa số các môn học sinh tự chọn, nhà trường làm sao có thể đáp ứng đầy đủ kỹ thuật của bộ môn. Trường nào may mắn lắm sẽ có diện tích để làm sân bóng cỏ nhân tạo, sân bóng chuyền. Có trường tận dụng sân chào cờ làm sân thể thao và ngược lại... Đa số diện tích sân không có, khó đẩy mạnh tinh thần phát triển thể dục thể thao".
Tương tự, thầy giáo Nguyễn Xuân Đắc - Hiệu trưởng Trường THCS Hoàng Hoa Thám (phường Tân Bình) - thừa nhận lâu nay nhà trường luôn đẩy mạnh thể dục thể chất nhưng cũng khó thực hiện cho đạt được tinh thần là phát huy năng lực thể chất học sinh.
Ông Đắc nói: "Học sinh chọn môn thể dục nhưng có nơi trường có giáo viên dạy môn nhảy xa lại thiếu giáo viên dạy môn cầu lông, buộc học sinh phải chọn môn mình không muốn chọn. Chưa kể cơ sở vật chất chưa đầy đủ.
Cái khó nhất là cần không gian luyện tập. Những trường có sẵn không gian mà lại thiếu sân tập, dụng cụ luyện tập sơ sài với các môn nhảy xa, nhảy cao, ném bóng, chạy ngắn... gây nhàm chán với học sinh và phát triển chiều sâu thể dục thể thao".
Trong khi đó, thầy giáo Đinh Hữu Đắc - Hiệu trưởng Trường tiểu học Nguyễn Thái Sơn (phường Xuân Hòa, TP.HCM) - cho hay ngôi trường mình giữa trung tâm TP là trường học hạnh phúc vì có sân chơi cho học sinh. Theo ông Đắc, xung quanh các lớp học của trường là khoảng sân rộng, chia ra nhiều khu vực gắn với các bộ môn thể thao học đường.
"Quyết định cho việc phát triển thể dục thể thao học đường là sân bãi, dụng cụ, cơ sở vật chất, kể cả con người phải là những giáo viên có chuyên môn, những huấn luận viên chuyên nghiệp.
Trường chúng tôi may mắn có sân trường lớn nhưng lại thiếu hồ bơi, trong khi các trường khác có điều kiện có hồ bơi trong tổ chức dạy luyện bơi lội. Mỗi trường có mỗi lợi thế, mỗi khó khăn riêng nhưng nhìn chung không gian lớn là thuận tiện cho việc học thể dục. Các trường ở trung tâm TP luôn bị hạn chế do diện tích" - ông Đắc đánh giá.
