Trong nhiệm vụ, tên lửa Hệ thống Phóng Không gian (SLS) sẽ đưa tàu Orion cùng phi hành đoàn cất cánh từ bệ phóng của Tổ hợp Phóng 39B tại Trung tâm Vũ trụ Kennedy, Florida. Phi hành đoàn gồm Reid Wiseman (NASA), Victor Glover (NASA), Christina Koch (NASA) và Jeremy Hansen (Cơ quan Vũ trụ Canada CSA). Bốn phi hành gia này đã đến Trung tâm Vũ trụ Kennedy hôm 27/3 và đang cách ly, sẵn sàng cho vụ phóng.
NASA hôm qua thông báo, nhiệm vụ Artemis 2 vẫn theo đúng tiến độ. Cơ quan này nhấn mạnh, cả phương tiện phóng và đội ngũ đều sẵn sàng cho chuyến bay, các điều kiện hiện tại không cho thấy bất kỳ mối lo ngại kỹ thuật lớn nào. NASA cũng phân tích hai yếu tố có thể gây cản trở nhiều nhất đến vụ phóng sáng mai: thời tiết ngoài không gian và trên mặt đất.
Hôm 30/3, Mặt Trời tạo ra lóa mạnh cấp X1.4 kèm theo phun trào vành nhật hoa, khiến Trung tâm Dự báo Thời tiết Không gian thuộc Cơ quan Quản lý Khí quyển và Đại dương Quốc gia Mỹ (NOAA) đưa ra cảnh báo bão địa từ cấp G2 cho ngày 31/3, cấp G1 cho ngày 1/4 và 2/4.
Những hiện tượng như lóa Mặt Trời có thể gây nhiễu liên lạc vô tuyến, hệ thống định vị và hoạt động của tàu vũ trụ, đồng thời khiến phi hành gia tiếp xúc với bức xạ có hại. Nhưng theo Mark Berger, chuyên gia phụ trách thời tiết phóng cho Artemis 2, lóa Mặt Trời dự kiến không ảnh hưởng đến chuyến bay.
Điều này khiến thời tiết Trái Đất trở thành mối lo ngại cấp bách hơn. Dự báo mới nhất của NASA cho thấy có 80% khả năng thời tiết thuận lợi. Burger cho biết, trời có thể mưa vào ngày phóng nhưng không gây ảnh hưởng đáng kể. “Mọi chuyện có vẻ khá ổn”, ông nói.
Chuyến bay Artemis 2 kéo dài khoảng 10 ngày, được thiết kế như một bước đệm cho chương trình Artemis, giúp lần đầu tiên thử nghiệm hệ thống hỗ trợ sự sống của tàu Orion với phi hành gia ngoài không gian. Phi hành đoàn sẽ không hạ cánh mà bay vòng quanh phía xa của Mặt Trăng theo quỹ đạo trở về tự do. Quỹ đạo này giúp họ dễ dàng trở về Trái Đất mà không cần khai hỏa động cơ tàu nhiều lần.
Nếu không có vấn đề lớn nào phát sinh trong Artemis 2, NASA sẽ thử nghiệm tàu Orion và các trạm đổ bộ Mặt Trăng trong nhiệm vụ Artemis 3 trên quỹ đạo Trái Đất vào năm tới. Cơ quan này đặt mục tiêu thực hiện chuyến đổ bộ Mặt Trăng đầu tiên của chương trình vào năm 2028 với nhiệm vụ Artemis 4. Đến những năm 2030, NASA kỳ vọng bắt đầu phát triển các khu định cư, robot tự hành và trạm đổ bộ chở hàng, hướng đến thiết lập sự hiện diện bền vững trên bề mặt Mặt Trăng.
“Tôi thường xuyên nhìn lên Mặt Trăng, suy nghĩ về Artemis 2 và những nhiệm vụ sắp tới. Tôi rất hào hứng với việc bay đến Mặt Trăng”, Jeff Spaulding, Giám đốc thử nghiệm cấp cao trong chương trình Artemis 2 chia sẻ. Ông nói thêm: “Một phần lý do tôi vẫn còn ở đây là để tiếp tục đưa con người vào không gian, đưa chúng ta trở lại ‘chế độ phóng’ nhằm tiếp tục khám phá, thiết lập căn cứ trên Mặt Trăng, sau đó hướng tới Sao Hỏa”.
Theo Hãng tin AFP, nguồn tin cho biết Meta dự kiến sẽ cắt giảm khoảng 8.000 nhân viên, tương đương 10% lực lượng lao động trong bối cảnh công ty này đang đầu tư mạnh vào trí tuệ nhân tạo (AI).
Nhà đồng sáng lập kiêm CEO Meta, ông Mark Zuckerberg đang ưu tiên phát triển "siêu trí tuệ" trong cuộc đua AI với các đối thủ như Amazon, Google, Microsoft và OpenAI, hướng tới mục tiêu biến AI thành nguồn lợi.
Bên cạnh Meta, trong một động thái chưa từng có, thông tin hôm 23-4 cũng cho thấy Microsoft - công ty cũng đang rót hàng tỉ USD vào AI - đang cân nhắc cắt giảm nhân sự tại Mỹ thông qua chương trình nghỉ việc tự nguyện.
Theo kênh CNBC, khoảng 7% nhân viên tại Mỹ của tập đoàn này đủ điều kiện nhận đề nghị nghỉ việc, chủ yếu là những người ở cấp giám đốc trở xuống, có tổng cộng số năm làm việc và tuổi từ 70 trở lên.
Meta và Microsoft đều dự kiến công bố báo cáo tài chính quý vào tuần tới.
Trước đó, vào tháng 1, Meta công bố kết quả kinh doanh quý vượt kỳ vọng thị trường, với doanh thu tăng cùng với các khoản đầu tư vào AI. Tuy nhiên chi phí của công ty lên tới 35,15 tỉ USD, tăng 40% so với cùng kỳ năm trước. Chi phí vốn, bao gồm hạ tầng như trung tâm dữ liệu phục vụ AI, là 22,14 tỉ USD trong quý.
Meta dự báo chi phí vốn trong năm tài chính này sẽ ở mức 115 - 135 tỉ USD, chủ yếu do tăng đầu tư vào Meta Superintelligence Labs và hoạt động kinh doanh cốt lõi.
"Tôi mong đợi sẽ thúc đẩy siêu trí tuệ cá nhân cho mọi người trên toàn thế giới vào năm 2026", ông Zuckerberg nói trong cuộc họp công bố kết quả kinh doanh.
Theo nhà phân tích Dan Ives của Wedbush, Meta đang đẩy mạnh chi tiêu lên mức kỷ lục, ký kết hàng loạt thỏa thuận trị giá hàng tỉ USD với các đối tác AI, đồng thời khuyến khích nhân viên tăng năng suất bằng cách sử dụng các trợ lý AI cho lập trình và các nhiệm vụ khác.
Ông Ives cho rằng Meta có thể còn tiếp tục cắt giảm nhân sự trong năm nay như một phần của chiến lược nâng cao hiệu quả nhờ AI.
"Chúng tôi tin rằng đây là một phần trong chiến lược của Meta nhằm tận dụng AI để tự động hóa các công việc trước đây cần đến đội ngũ lớn, qua đó tinh gọn vận hành và giảm chi phí. Chúng tôi đánh giá tích cực những nỗ lực cắt giảm chi phí của ban lãnh đạo cho đến nay", ông Ives nhận định.
Ngày 28/5, Anthropic thông báo huy động thành công 65 tỷ USD, đưa mức định giá công ty lên 965 tỷ USD và trở thành startup AI có giá trị lớn nhất hiện nay. Anthropic cho biết, khoản đầu tư mới sẽ giúp tăng cường năng lực điện toán, đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng của mô hình Claude, cùng nhiều mục tiêu khác.
Theo Business Insider, đây là bước nhảy vọt của Anthropic so với con số 380 tỷ USD hồi tháng 2. Trong khi đó, đối thủ OpenAI được định giá 852 tỷ USD vào lần gọi vốn gần nhất hồi tháng 3. Startup này cũng ra mắt mô hình AI mới nhất GPT-5.5 tháng trước.
"Những tiến bộ của Claude đã thúc đẩy các tổ chức đòi hỏi khắt khe nhất thế giới ứng dụng mô hình rộng rãi. Đà tăng trưởng này giúp Anthropic có vị thế dẫn đầu trong giai đoạn đổi mới trí tuệ nhân tạo tiếp theo", Brad Gerstner, nhà sáng lập kiêm CEO của công ty đầu tư Altimeter Capital, nói với Financial Times.
Cũng trong ngày 28/5, Anthropic phát hành Opus 4.8, phiên bản mới của mô hình ngôn ngữ lớn Claude. Công ty gọi đây là "cải tiến khiêm tốn nhưng rõ rệt so với phiên bản tiền nhiệm", khả năng lập trình, suy luận và xử lý tác vụ kiến thức tổng quát đều tốt hơn.
Với Opus 4.8, Anthropic cũng giới thiệu tính năng Effort control (kiểm soát mức độ nỗ lực), cho phép người dùng thay đổi lượng sức mạnh tính toán mà mô hình đầu tư cho mỗi câu trả lời. Nhiều công ty đang bắt đầu xem xét lại chi phí dành cho AI, do đó, tính năng này giúp các kỹ sư sử dụng ngân sách hiệu quả hơn. Anthropic cũng cho biết, chế độ nhanh của Opus 4.8 rẻ bằng 1/3 so với các phiên bản trước đó, mang đến thêm lựa chọn để khách hàng tiết kiệm chi phí.
Opus 4.8 không phải mô hình Mythos mà Anthropic đang hoãn phát hành do lo ngại về an ninh mạng. Công ty cho biết trong các thử nghiệm, Mythos có kỹ năng rất cao với tác vụ an ninh mạng và hack, thậm chí vượt con người. Tháng trước, công ty chỉ cấp quyền truy cập giới hạn cho một số đối tác thay vì thương mại hóa. Startup này cũng đã hợp tác với những tổ chức đáng tin cậy, đặc biệt là trong lĩnh vực an ninh mạng, để phát triển cơ chế bảo vệ cho Mythos.
Anthropic đánh giá Opus 4.8 yếu hơn Mythos và "tụt hậu đáng kể" xét về năng lực an ninh mạng. Ngoài ra, trong khi Mythos luôn khẳng định mình là AI, Opus 4.8 có thể bị đánh lừa để nhận bản thân là con người trong khoảng 3% bài kiểm tra.
Anthropic thành lập năm 2021 bởi một nhóm lãnh đạo và nhà nghiên cứu từng làm việc ở OpenAI. Các sản phẩm của công ty, đặc biệt là trợ lý Claude Code, trở nên phổ biến trong vòng hơn một năm qua. Doanh thu hàng năm của startup này được ước tính vượt mốc 30 tỷ USD.
Theo nghiên cứu công bố trên tạp chí Nature tuần này, nhóm nhà khoa học từ Đại học Khoa học và Công nghệ Trung Quốc (USTC) phát triển thành công nguyên mẫu Jiuzhang 4.0, đánh dấu cột mốc mới cho công nghệ máy tính lượng tử quang tử.
Lu Chaoyang, giáo sư tại USTC, cho biết họ đã phát triển nguồn sáng dao động tham số quang học hiệu suất cao cùng giao thoa kế mã hóa lai không - thời gian. Bằng cách tích hợp 1.024 trường quang học trạng thái nén hiệu suất cao vào một mạch mã hóa lai không - thời gian 8.176 chế độ, nhóm nghiên cứu có thể điều khiển và phát hiện tới 3.050 photon. Đây là bước tiến đáng kể so với 255 photon mà mẫu máy tính tiền nhiệm Jiuzhang 3.0 đạt được năm 2023.
Theo Lu, Jiuzhang 4.0 giải quyết bài toán lấy mẫu boson Gaussian chỉ trong 25 micro giây, nhanh hơn một cái chớp mắt, trong khi El Capitan, siêu máy tính mạnh nhất thế giới của Mỹ, cần tới 10^42 năm. Ông cho biết, Jiuzhang 4.0 thể hiện bước tiến lớn về quy mô và độ phức tạp của bộ xử lý lượng tử quang học tổn hao thấp, mở ra những khả năng mới để xây dựng "trạng thái cụm ba chiều chế độ nghìn tỷ qubit" và "phần cứng điện toán lượng tử quang học chịu lỗi" trong tương lai.
Máy tính lượng tử hoạt động dựa trên các định luật cơ học lượng tử. Theo định nghĩa của Microsoft, qubit, viết tắt của quantum bit (bit lượng tử), là đơn vị thông tin cơ bản trong điện toán lượng tử. Khác với bit cổ điển chỉ có trạng thái 0 hoặc 1, qubit có thể tồn tại đồng thời ở cả hai trạng thái nhờ đặc tính chồng chập lượng tử. Điều này cho phép máy tính lượng tử khám phá nhiều hướng tính toán song song, mang lại tốc độ xử lý tăng theo cấp số nhân cho một số tác vụ, chẳng hạn giải toán và mô phỏng các hệ thống lượng tử.
Các hướng công nghệ điện toán lượng tử chính hiện nay gồm siêu dẫn, bẫy ion, quang tử và nguyên tử trung hòa. Dòng máy tính Jiuzhang thuộc nhóm máy tính lượng tử quang tử, mã hóa thông tin bằng hạt ánh sáng hay photon. Tốc độ của chúng phụ thuộc vào khả năng điều khiển, thao tác những photon này.
Theo China Daily, USTC phát triển thành công nguyên mẫu máy tính lượng tử quang tử Jiuzhang với 76 photon vào năm 2020, đưa Trung Quốc trở thành quốc gia thứ hai trên thế giới sau Mỹ đạt ưu thế lượng tử (khi máy tính lượng tử vượt qua máy tính truyền thống) và là nước đầu tiên đạt được điều này trong một hệ thống quang học. Trung Quốc cũng chú trọng công nghệ lượng tử trong Kế hoạch 5 năm lần thứ 15 (2026-2030), coi đây là ngành công nghiệp tương lai và lĩnh vực chiến lược cần phát triển lâu dài.
