Năm nay số lượng học sinh lớp 9 ở TP.HCM tăng 42.734 so với năm học trước. Áp lực để có một chỗ học lớp 10 công lập rất cao nhưng nếu có ‘chiến lược’ khôn ngoan, cơ hội vẫn rộng mở.
Theo Sở GD-ĐT TP.HCM, năm học 2026-2027 hầu hết các trường THPT công lập trên địa bàn TP đều tăng chỉ tiêu tuyển sinh lớp 10 so với năm trước. Trước khi đăng ký nguyện vọng lớp 10, học sinh cần nắm kỹ đặc điểm của từng khu vực, nhất là tình hình dân cư cũng như tổng số phòng học dành cho học sinh lớp 10 trong các trường công lập.
Song song với việc tăng học sinh thì năm nay TP.HCM có 30 trường tăng chỉ tiêu 1 lớp/trường so với năm trước (mỗi lớp có sĩ số 35-45 học sinh tùy trường); 29 trường tăng chỉ tiêu 2 lớp/ trường; gần 30 trường tăng 3 lớp/trường; gần 40 trường tăng từ 4-6 lớp/trường.
Ngay cả các trường top đầu cũng tăng chỉ tiêu như Trường THCS-THPT Trần Đại Nghĩa tăng 180 học sinh; THPT Nguyễn Thị Minh Khai tăng 155; THPT Trần Phú và Nguyễn Hữu Cầu đều tăng 135; THPT Phú Nhuận tăng 100; THPT Lê Quý Đôn tăng 35 học sinh…
Ngoài ra rất nhiều trường tăng chỉ tiêu với số lượng lớn (từ 225 học sinh trở lên) rải đều ở hai khu vực. Khu vực 1 (TP.HCM cũ) có các trường THPT: Trưng Vương, Tân Phong, Nguyễn An Ninh, Trần Quang Khải, Võ Trường Toản, Trần Văn Giàu, Thanh Đa, Lê Minh Xuân, Đa Phước, Thủ Thiêm, Giồng Ông Tố, Nguyễn Văn Tăng, Quang Trung, Hồ Thị Bi, Lý Thường Kiệt, Phước Kiển…
Khu vực 2 (Bình Dương cũ) có các trường THPT Bình Phú, Trịnh Hoài Đức, Thái Hòa, Huỳnh Văn Nghệ, Nguyễn Huệ, Tây Sơn…
Khu vực 3 (Bà Rịa – Vũng Tàu cũ), các trường tăng chỉ tiêu không nhiều như khu vực 1 và 2, trường tăng chỉ tiêu nhiều nhất khu vực 3 là THPT Trần Quang Khải với 198 học sinh, kế đó là các trường Nguyễn Bỉnh Khiêm 155, Long Hải – Phước Tỉnh, Minh Đạm đều tăng 153, Bưng Riềng, Phước Bửu cùng tăng 150 học sinh…
Theo các giáo viên chủ nhiệm lớp 9 ở khu vực 1, phụ huynh và học sinh không nên lấy căn cứ điểm chuẩn vào lớp 10 năm trước để chọn nguyện vọng.
Cô Phan Thị Nhàn, giáo viên lớp 9 ở khu vực 1, phân tích: “Lứa học sinh lớp 9 của năm trước tuổi Dần. Do quan niệm của người Việt Nam thường e ngại sinh con vào năm Dần nên tỉ lệ sinh ở năm này thấp. Từ đó tổng số thí sinh dự thi lớp 10 năm trước giảm rất nhiều. Kéo theo điểm chuẩn vào lớp 10 năm học 2025-2026 của đa số các trường đều giảm sâu.
Nếu lấy căn cứ điểm chuẩn vào lớp 10 năm học 2025-2026 để đăng ký nguyện vọng e rằng sẽ “xôi hỏng bỏng không”. Thế nên phụ huynh và học sinh nên tham khảo điểm chuẩn của ba năm gần nhất mới đánh giá đúng tình hình”.
Trong khi đó, một cán bộ Sở GD-ĐT thông tin: “Số học sinh lớp 9 tăng cao không có nghĩa là tất cả các phường, xã đều tăng mà chỉ tập trung ở một số địa phương có khu công nghiệp, khu chế xuất, những địa phương này dân số tăng cơ học là chủ yếu.
Ở khu vực 1 thì những nơi chịu áp lực về chỗ học là quận Tân Bình, Tân Phú, Bình Tân, 12, Gò Vấp, Hóc Môn, Thủ Đức (cũ). Khu vực 2 tập trung ở Dĩ An, Thủ Dầu Một, Bến Cát, Thuận An, Tân Uyên (cũ)…
“Với bối cảnh như trên, học sinh nên cân nhắc để đặt nguyện vọng ở những trường vùng giáp ranh. Vì các địa phương có ít dân nhập cư thì số học sinh lớp 9 tăng không nhiều, áp lực chỗ học cũng không cao, đường vào lớp 10 sẽ “dễ thở” hơn.
Ví dụ học sinh ở quận Bình Tân cũ có thể đăng ký vào các trường ở quận 5, 6, 11 cũ (khu vực 1), học sinh ở quận Tân Bình cũ có thể đặt nguyện vọng vào các trường ở quận Phú Nhuận, 3, 10, 11…, miễn là đường đi học từ nhà tới trường THPT không quá 10km.
Theo quy định của Sở GD-ĐT, nếu đoạn đường đi quá 10km thì nhà trường THCS sẽ mời phụ huynh làm bản cam kết: khi đậu lớp 10 sẽ nhập học chứ không được đổi nguyện vọng” – thầy Vũ Văn Hiền, giáo viên môn toán ở khu vực 1, đưa ra lời khuyên.
Theo ghi nhận của Tuổi Trẻ, với bối cảnh như năm nay nhiều giáo viên đã khuyên học sinh nên chọn nguyện vọng thấp hơn so với năng lực của mình cho an toàn.
“Nếu phụ huynh có điều kiện cho con học ở trường tư thì hãy để con thử sức, cho con chọn nguyện vọng mạo hiểm, còn không thì nên chọn phương án “chắc ăn”. Tức là học sinh xuất sắc hãy chọn trường top đầu, còn học sinh giỏi mà chọn trường top đầu là hơi phiêu lưu.
Tôi thường khuyên phụ huynh nếu kinh tế gia đình chỉ có thể cho con học trường công thì nguyện vọng 1 hãy chọn trường vừa sức với năng lực của con, còn nguyện vọng 2 và 3 phải hạ thấp hơn từ 2-3 bậc so với năng lực của học sinh” – thầy Nguyễn Ngọc Phương, giáo viên chủ nhiệm lớp 9 ở khu vực 1, chia sẻ.
Từ giữa tháng 5, nhiều đại học thông báo nhận hồ sơ đăng ký xét tuyển bằng các phương thức không dùng điểm thi tốt nghiệp THPT, phổ biến là xét tuyển thẳng, xét học bạ, chứng chỉ quốc tế hay dựa vào kết quả thi đánh giá năng lực, tư duy. Với hầu hết trường, thí sinh có thể đăng ký trực tuyến qua website. Một số thu cả hồ sơ trực tiếp.
Nhiều trường như trường Đại học Công nghệ, Khoa học liên ngành và Nghệ thuật của Đại học Quốc gia Hà Nội, Đại học Công nghiệp Hà Nội, Thương mại, Xây dựng Hà Nội để hạn đăng ký đến 20/6.
Một số trường kết thúc việc này ngay trong tháng 5 (trừ phương thức xét tuyển thẳng) như Học viện Ngân hàng, Đại học Bách khoa Hà Nội.
Các trường tư thục như Đại học Hòa Bình, Đại Nam không đặt ra mốc cụ thể. Theo kế hoạch của Bộ Giáo dục và Đào tạo, ngày dừng đăng ký, điều chỉnh nguyện vọng xét tuyển đại học đợt đầu năm nay là ngày 14/7.
Danh sách trường ở Hà Nội mở cổng đăng ký xét tuyển trong tháng 5 như sau:
Bộ Giáo dục và Đào tạo quy định đại học không được xét tuyển sớm, và phải quy đổi điểm các phương thức về một thang chung. Tất cả được xét chung trên hệ thống của Bộ, cùng đợt với điểm thi tốt nghiệp THPT.
Vì vậy, các trường đều lưu ý dù đăng ký xét tuyển bằng phương thức nào, hay nộp hồ sơ sớm, thí sinh vẫn cần nhập lên hệ thống của Bộ sau đó. Thời gian đăng ký, điều chỉnh nguyện vọng là từ 2/7 đến 17h ngày 14/7.
Theo Sở GD-ĐT TP.HCM, phụ huynh sử dụng mã định danh cá nhân của học sinh để đăng ký vào lớp 1, lớp 6 cho con em trên cổng tuyển sinh của TP: https://tuyensinhdaucap.hcm.edu.vn.
Sở GD-ĐT TP.HCM cho biết các bậc cha mẹ học sinh sẽ truy cập cổng tuyển sinh, lựa chọn khu vực phường, xã để đăng ký và xác định chính xác đối tượng tuyển sinh. Nếu chọn đối tượng ưu tiên 1 tức là học sinh cư trú tại địa bàn đúng độ tuổi quy định (đối với lớp 1) hoặc học sinh đã hoàn thành chương trình tiểu học và cư trú tại địa bàn (đối với lớp 6).
Theo ông Nguyễn Văn Phong - Phó giám đốc Sở GD-ĐT TP.HCM, trường hợp phụ huynh đăng ký đối tượng 2 thì cần xem kế hoạch tuyển sinh của địa phương, đồng thời chuẩn bị đầy đủ hồ sơ minh chứng để cập nhật vào hệ thống trực tuyến.
Đối tượng ưu tiên 2 bao gồm các trường hợp: học sinh đã học mầm non/tiểu học tại địa bàn hoặc vùng giáp ranh; học sinh có cha hoặc mẹ làm việc tại các cơ quan, khu công nghiệp trên địa bàn; học sinh cư trú tại các khu vực giáp ranh; học sinh chuyển từ tỉnh thành khác đến,...
Cũng theo ông Phong, phụ huynh sẽ được đăng ký song song hai loại hình trường học: trường đại trà và trường đặc thù hoặc lớp đặc thù trong trường đại trà (gồm trường tiên tiến, hội nhập; lớp tiếng Anh tích hợp (theo đề án 5695); lớp tăng cường tiếng Pháp; Trường TH-THCS-THPT Nam Sài Gòn; Trường THCS-THPT Lương Thế Vinh).
Sau khi đăng ký, hội đồng tuyển sinh đầu cấp ở phường xã sẽ xét tuyển vào trường đặc thù hoặc lớp đặc thù trong trường đại trà trước. Nếu không trúng tuyển trường đặc thù thì học sinh sẽ được xét vào trường đại trà dựa trên dữ liệu mà phụ huynh đã đăng ký trước đó.
Trên diễn đàn về tuyển sinh lớp 1, lớp 6 ở TP.HCM, nhiều phụ huynh bày tỏ băn khoăn là 7h ngày 27-5 hệ thống tuyển sinh đầu cấp sẽ mở cổng. Tuy nhiên, họ bận đưa đón con đi học nên không thể vào hệ thống ngay giờ đầu tiên để đăng ký chỗ học cho con em. Như vậy có đánh mất cơ hội được ưu tiên xét tuyển trước không?
Trả lời vấn đề này, một lãnh đạo Phòng quản lý chất lượng, Sở GD-ĐT TP giải thích: "Không có chuyện ai đăng ký trước thì được xét tuyển trước. Việc sắp xếp chỗ học lớp 1, lớp 6 căn cứ vào nhiều yếu tố như: chỉ tiêu các trường, số trẻ trong độ tuổi trên địa bàn phường, xã và khu vực giáp ranh, đối tượng ưu tiên...
Phụ huynh có 10 ngày để đăng ký vào lớp 1, lớp 6, từ 27-5 đến 17h ngày 7-6. Vì vậy không nhất thiết phải đăng ký ngay ngày đầu tiên vì số lượng phụ huynh truy cập hệ thống quá đông trong cùng một thời điểm dễ dẫn đến tình trạng nghẽn mạng. Sau 17h ngày 7-6 Sở GD-ĐT TP mới đóng cổng tuyển sinh và sang ngày 8-6 các địa phương mới bắt đầu tiến hành xử lý dữ liệu, phân bổ chỗ học cho học sinh".
Được biết, điểm mới nhất trong công tác tuyển sinh đầu cấp năm nay là việc sắp xếp chỗ học sẽ không phân biệt địa giới hành chính cấp xã; cả hai đối tượng ưu tiên 1 và 2 sẽ được công bố kết quả tuyển sinh cùng lúc, trong khi những năm trước TP.HCM công bố kết quả tuyển sinh đầu cấp của học sinh "trong tuyến" trước, học sinh "ngoài tuyến" sau.
Tại Ngày hội việc làm sáng 19/4, PGS. TS Huỳnh Đăng Chính, Phó giám đốc Đại học Bách khoa Hà Nội (HUST), cho biết trong đó, số ra nước ngoài làm việc chiếm khoảng 10-15%.
So với khảo sát năm 2024 của trường, tỷ lệ tăng ít nhất 3%. Theo ông Chính, nhóm này thăng tiến nhanh, có vị trí cao sau khoảng ba tháng làm việc với thu nhập "rất tốt".
"Điều đó cho thấy sinh viên Bách khoa vững kiến thức nền tảng, năng lực ngoại ngữ, khả năng thích ứng và tiếp thu văn hóa doanh nghiệp nhanh", ông nói.
Với số còn lại, phần lớn làm việc cho các công ty của Việt Nam, startup, viện nghiên cứu, trường đại học, cao đẳng, tổ chức phi chính phủ... Khoảng 5-10% học tiếp thạc sĩ, tiến sĩ, cả trong nước và quốc tế.
Theo ông Chính, từ con số thống kê, Đại học Bách khoa Hà Nội xây dựng chiến lược tăng tỷ lệ sinh viên làm việc ở các doanh nghiệp trên toàn cầu. Điều này sẽ tạo ra thế hệ tương lai có khả năng học hỏi, thích ứng ở các điều kiện khác nhau, sau đó quay lại giúp phát triển đất nước.
Một trong những giải pháp là gắn kết chặt chẽ với doanh nghiệp, đồng hành trong đào tạo, nghiên cứu, phát triển công nghệ và đưa các sản phẩm đổi mới sáng tạo ra thị trường.
Bà Nguyễn Khánh Ly, Trưởng phòng cấp cao Bộ phận Nhân sự Công ty TNHH Denso Việt Nam, thuộc Tập đoàn Denso Nhật Bản, nhìn nhận để thích ứng nhanh với với doanh nghiệp, sinh viên còn cần tự nâng cao tinh thần học hỏi và khả năng đối đầu với thử thách. Với công ty có yếu tố nước ngoài như Denso, ứng viên giỏi ngoại ngữ được ưu tiên.
"Mức lương cơ bản với sinh viên mới ra trường là 11,5 triệu đồng. Nhưng nếu biết thêm tiếng Anh và tiếng Nhật, các em có thêm khoản phụ cấp 3 triệu đồng", bà Ly cho biết.
Còn theo ông Maeda Ryota, Trưởng Bộ phận Phát triển sản phẩm, Công ty THHH Công nghệ Máy văn phòng Kyocera Việt Nam, các doanh nghiệp nước ngoài tại Việt Nam có mục tiêu mở rộng quy mô nên mong muốn tìm kiếm ứng viên có khả năng trở thành lãnh đạo giỏi trong tương lai. Vì vậy, kỹ năng lãnh đạo được chú trọng.
Mang theo CV đến Ngày hội việc làm để ứng tuyển, Đặng Quyết Tiến, sinh viên năm cuối ngành Toán - Tin, nhìn nhận rõ hơn các yêu cầu của doanh nghiệp có yếu tố nước ngoài. Nam sinh hiện học thêm tiếng Anh với mục tiêu có chứng chỉ IELTS 6.5-7.0 vào tháng 9, cùng thời điểm lấy bằng tốt nghiệp.
Đại học Bách khoa Hà Nội có quy mô khoảng 38.000 sinh viên. Trường được xếp hạng 501-550 thế giới ở lĩnh vực Kỹ thuật và Công nghệ, theo QS.
Khảo sát 6.800 sinh viên tốt nghiệp năm 2024 cho thấy lương khởi điểm trung bình của sinh viên tốt nghiệp Bách khoa Hà Nội là 12-12,5 triệu đồng một tháng, cao nhất là nhóm làm việc tại Nhật Bản với 39-42 triệu đồng. Ông Huỳnh Đăng Chính cho biết có những sinh viên nhận mức cao hơn khi làm việc tại nước ngoài.