“Trong cuộc diễn tập bắn đạn thật ngày 24/4 ở vùng biển phía tây đảo Itbayat, thuộc khuôn khổ tập trận Balikatan 2026, đặc nhiệm Mỹ và Philippines đã phối hợp sử dụng khí tài để tấn công và đánh chìm tàu mục tiêu”, Bộ tư lệnh Tác chiến Đặc biệt Thái Bình Dương (SOCPAC) thuộc quân đội Mỹ cho biết hồi tuần trước.
Theo SOCPAC, đặc nhiệm Mỹ đã sử dụng xuồng không người lái (USV) với đầu đạn xuyên giáp để tấn công tàu mục tiêu, làm thủng vỏ và suy yếu cấu trúc khung thân của phương tiện. Cường kích hạng nhẹ A-29B Philippines cũng ném bom vào tàu, trong khi trinh sát cơ P-8A Mỹ và máy bay Philippines liên tục cung cấp thông tin cho sở chỉ huy.
“Tàu mục tiêu bị đánh chìm và trở thành rạn san hô nhân tạo. Hoạt động của chúng tôi nhằm thúc đẩy đa dạng sinh học biển, hỗ trợ phục hồi hệ sinh thái và mang lại lợi ích lâu dài cho các cộng đồng duyên hải trong khu vực”, SOCPAC cho hay.
Nhóm phân tích Army Recognition có trụ sở tại Bỉ ngày 3/5 nhận định cuộc diễn tập không đơn thuần là thực hành khoa mục đánh chìm tàu. Hoạt động này cũng nhằm thử nghiệm thực tế về cách lực lượng đặc nhiệm có thể phát hiện, định vị, theo dõi và tấn công mục tiêu trên biển bằng USV.
“Yếu tố đặc biệt nhất là đặc nhiệm Mỹ dùng USV để đưa liều nổ lõm áp sát mục tiêu”, Army Recognition nhận định.
Balikatan là cuộc tập trận chung thường niên giữa quân đội Mỹ và Philippines. Sự kiện năm nay diễn ra ngày 11-28/4 với sự tham gia của khoảng 17.000 binh sĩ, trong đó có 12.000 lính Mỹ.
Ukraine là quốc gia đầu tiên sử dụng rộng rãi USV trong thực chiến, sau khi mất hết chiến hạm và phải đầu tư vào xuồng tự sát để tấn công mục tiêu Nga.
Sự xuất hiện của USV đánh dấu bước tiến mới trong tác chiến với phương tiện không người lái. Những đợt tập kích của Ukraine cho thấy một bên không còn tàu chiến truyền thống vẫn có thể gây ra thiệt hại và cản trở một trong những lực lượng hải quân lớn nhất thế giới.
Sau thời gian bị đối phương dẫn trước, Nga cũng chạy đua phát triển và bắt đầu dùng USV tấn công nhiều mục tiêu. Vụ tập kích thành công đầu tiên diễn ra vào tháng 8/2025, khi USV cao tốc Nga đánh trúng tàu trinh sát Simferopol của hải quân Ukraine trên sông Danube.
Trong xung đột với Mỹ – Israel, quân đội Iran cũng triển khai xuồng tự sát tấn công mục tiêu trên vùng biển xung quanh. Trong số này có tàu dầu VYOM trúng đòn ngày 2/3, khiến một người thiệt mạng và phương tiện bốc cháy.
Truyền thông Mỹ ngày 1/6 dẫn thông tin do Sở Cảnh sát Florence, bang Alabama công bố cho thấy David Culliver, 46 tuổi, có biểu hiện hung hăng, la hét với các sĩ quan đang tiến hành chiến dịch truy quét ma túy tại phố North Locus hôm 22/4.
Sau khi Culliver phớt lờ cảnh báo tránh xa, các sĩ quan đã khống chế và tìm cách còng tay anh ta, nhưng nghi phạm chống cự quyết liệt, buộc cảnh sát phải triển khai chó nghiệp vụ để hỗ trợ.
Con chó cắn vào đùi Culliver trong lúc nghi phạm vật lộn với ba sĩ quan. Video trích xuất từ camera gắn trên người cảnh sát cho thấy sau khi bị cắn, Culliver đã cúi người, tóm lấy chân chó nghiệp vụ và cắn trả.
Cảnh sát sau đó ghì được Culliver xuống đất để ngăn anh ta tiếp tục tấn công chó nghiệp vụ. Theo cảnh sát, Culliver không phải nghi phạm ban đầu trong cuộc khám xét ma túy ở phố North Locus.
Khi video lan truyền trên mạng xã hội và gây tranh cãi trong dư luận về việc cảnh sát để chó nghiệp vụ cắn Culliver dù anh này không có vũ khí, Sở Cảnh sát Florence đã lên tiếng giải thích.
Cảnh sát trưởng Mike Holt nói các sĩ quan triển khai chó nghiệp vụ nhằm ngăn tình hình leo thang đến mức phải họ phải nổ súng, thêm rằng Culliver khi đó say xỉn và chống cự quyết liệt.
"Cần nhớ rằng Culliver đã có thể chọn không chống cự. Nếu như vậy, các sĩ quan sẽ không cần phải dùng đến vũ lực", ông Holt nói.
Trong báo cáo về xung đột Trung Đông được công bố hôm 21/4, Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS) ước tính quân đội Mỹ đã khai hỏa gần một nửa kho dự trữ tên lửa của tổ hợp phòng không Patriot, cũng như hơn 50% đạn dành cho Hệ thống Phòng thủ Tầm cao Giai đoạn cuối (THAAD).
Ngoài ra, lực lượng Mỹ dường như cũng tiêu tốn khoảng 45% tên lửa đạn đạo PrSM thế hệ mới, 20% tên lửa hành trình tàng hình JASSM, 30% tên lửa phòng không tầm xa SM-3 và ít nhất 10% đạn SM-6 trong xung đột. Khoảng 27% số tên lửa hành trình Tomahawk trong kho dự trữ cũng đã được khai hỏa.
CSIS ước tính Mỹ sẽ phải mất 1-4 năm để khôi phục các kho dự trữ tên lửa về mức trước khi xung đột bùng phát, thêm rằng những loại vũ khí này sẽ đóng vai trò quan trọng trong trường hợp xảy ra chiến sự ở Thái Bình Dương.
"Ngay cả trước khi xảy ra xung đột với Iran, kho dự trữ đã được đánh giá là không đủ để giao chiến với đối thủ ngang hàng. Tình trạng thiếu hụt đã trở nên nghiêm trọng hơn, sẽ cần thêm thời gian để bảo đảm kho dự trữ đạt mức đủ dùng cho một cuộc chiến với đối thủ như Trung Quốc", báo cáo có đoạn.
Dù vậy, CSIS nhận định rằng quân đội Mỹ vẫn còn đủ vũ khí để tiếp tục chiến dịch nhằm vào Iran.
Khi được đề nghị bình luận về thông tin, phát ngôn viên Lầu Năm Góc Sean Parnell tuyên bố quân đội Mỹ là "lực lượng mạnh nhất thế giới, có đủ mọi thứ cần thiết" để hành động vào thời gian và địa điểm mà Tổng thống Donald Trump lựa chọn.
Ông thêm rằng kể từ khi Tổng thống Trump lên nắm quyền, quân đội Mỹ đã thực hiện nhiều chiến dịch thành công tại các khu vực khác nhau trên thế giới, đồng thời vẫn đảm bảo sở hữu "kho vũ khí dồi dào" để bảo vệ người dân và lợi ích quốc gia.
"Những nỗ lực nhằm khiến người dân Mỹ lo lắng về kho dự trữ vũ khí của Bộ Quốc phòng đều là hành động thiếu hiểu biết và đáng hổ thẹn", phát ngôn viên Lầu Năm Góc cho hay.
Tạp chí hàng không Aviation Week hôm 13/4 dẫn lời một quan chức cấp cao Mỹ cho biết nước này đã dùng cạn kho tên lửa PrSM trong giai đoạn đầu xung đột với Iran. Phát ngôn viên lục quân Mỹ sau đó bác bỏ thông tin, cho biết Washington vẫn còn một số quả đạn PrSM trong kho.
Tổng thống Trump từng gặp các nhà thầu quốc phòng lớn của Mỹ hồi đầu tháng 3. Ông sau đó thông báo họ đã nhất trí tăng sản lượng vũ khí công nghệ cao lên gấp 4 lần.
Jules Hurst, cố vấn của Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ, hôm 21/4 cho biết giới chức có kế hoạch mở rộng các hợp đồng dài hạn về đạn dược, có thể lên tới 7 năm, nhằm "mang lại ổn định và khuyến khích đầu tư dài hạn trên toàn bộ chuỗi cung ứng", trong khuôn khổ đề xuất ngân sách quốc phòng 1.500 tỷ USD của Tổng thống Trump.
"Các thành phố trú ẩn có nên được phép làm thủ tục hải quan cho khách nhập cảnh không", Bộ trưởng An ninh Nội địa Mỹ Markwayne Mullin đặt câu hỏi trong cuộc phỏng vấn với Fox News hôm 6/4. "Chúng tôi sẽ cần nghiêm túc xem xét tình trạng các thành phố trú ẩn vẫn tiếp nhận chuyến bay quốc tế, nhưng chính quyền địa phương không sẵn sàng thực thi chính sách nhập cư".
"Thành phố trú ẩn" là nơi mà chính quyền địa phương, thường do đảng Dân chủ lãnh đạo, từ chối bắt và bàn giao những người nhập cư không có giấy tờ cho giới chức liên bang vì không muốn họ bị trục xuất.
Ông Mullin cho biết đang cân nhắc hạn chế hoặc rút nhân viên Cơ quan Hải quan và Bảo vệ Biên giới (CBP), lực lượng đảm nhận công tác kiểm soát xuất nhập cảnh, khỏi các sân bay quốc tế lớn tại những "thành phố trú ẩn" này. Nếu CBP bị rút đi, các sân bay nhiều khả năng sẽ không thể tiếp nhận khách quốc tế nhập cảnh vào Mỹ hoặc xuất cảnh.
Sân bay quốc tế Los Angeles (LAX) và sân bay quốc tế San Francisco (SFO), đều thuộc bang California, là hai trong số các sân bay quốc tế lớn nhất của Mỹ và được đặt tại những nơi mà chính phủ liên bang coi là "thành phố trú ẩn". Năm 2025, SFO đón hơn 50 triệu lượt khách đi và đến, còn LAX đón hơn 73 triệu lượt.
Ý tưởng rút nhân viên CBP khỏi sân bay tiếp tục được ông Mullin nhắc lại khi trao đổi với các phóng viên tại North Carolina ngày 7/4. Đề xuất được đưa ra trong bối cảnh quốc hội Mỹ vẫn chưa đạt được thỏa thuận cấp ngân sách cho DHS, do vấp phải sự phản đối của các nghị sĩ Dân chủ.
Theo Reuters, ông Mullin dự kiến trao đổi với Tổng thống Donald Trump về khả năng rút lực lượng CBP khỏi những sân bay này. "Nếu các thành phố kiên quyết không thực thi chính sách nhập cư, không có lý do gì để chúng tôi xử lý thủ tục cho hành khách quốc tế đi qua đó", ông nói.
Quan điểm của ông Mullin cũng giống với người tiền nhiệm Kristi Noem. Bà Noem từng chỉ đạo các chiến dịch thực thi luật nhập cư tại các thành phố do đảng Dân chủ lãnh đạo và công khai nêu tên 500 thành phố, hạt và bang bị cho là cản trở việc thực thi luật nhập cư của chính quyền liên bang.
Hồi tháng 8/2025, bộ trưởng tư pháp Mỹ khi đó là Pam Bondi cũng đã gửi thư cảnh báo tới 32 "thành phố trú ẩn", yêu cầu họ tuân thủ chính sách nhập cư liên bang.
Năm ngoái, Tổng thống Trump ký sắc lệnh hành pháp nhằm siết chặt các biện pháp đối với những thành phố không hợp tác với cơ quan di trú liên bang. Mullin cho biết ông cũng có kế hoạch đi theo hướng này.
"Chúng tôi sẽ phải bắt đầu ưu tiên một số việc. Hãy nhớ rằng đảng Dân chủ muốn cắt ngân sách của CBP. Vậy ai sẽ xử lý thủ tục cho hành khách khi họ bước xuống máy bay? Vì thế tôi buộc phải đưa ra những quyết định khó khăn để biết ai sẵn sàng hợp tác với chúng tôi", ông nói.
Sau phát biểu của ông Mullin, Văn phòng Thống đốc bang California Gavin Newsom gọi đây là "ý tưởng ngu ngốc".
"Nếu bạn cho rằng nền kinh tế đã đủ tệ khi cuộc chiến của ông Trump khiến giá xăng tăng, hãy chờ đến khi các chuyến bay quốc tế bị đình trệ tại một số sân bay đông đúc nhất thế giới", văn phòng nhấn mạnh.
Theo USA Today, nếu DHS thực sự triển khai chính sách này, đây sẽ là động thái leo thang mới của chính quyền Tổng thống Trump nhằm gây sức ép đối với các "thành phố trú ẩn".
Minh Hạnh (Theo USA Today, Hill)
