Ngày 5-5, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết giá trị xuất khẩu thủy sản 4 tháng đầu năm 2026 đạt gần 3,6 tỉ USD, tăng 12% so với cùng kỳ năm trước.
Trong nhóm 15 thị trường xuất khẩu thủy sản lớn nhất của Việt Nam, Trung Quốc là thị trường tăng mạnh nhất (tăng 52%) và giảm duy nhất ở thị trường Mỹ (giảm 7%).
Điều này khiến Mỹ rơi xuống vị trí thứ ba (13% thị phần), còn Nhật vươn lên thứ hai (gần 14% thị phần), trong khi Trung Quốc tiếp tục củng cố vị trí dẫn đầu với gần 27% thị phần.
Theo Hiệp hội Chế biến và xuất khẩu thủy sản Việt Nam (VASEP), kết quả xuất khẩu 4 tháng đầu năm đạt 3,6 tỉ USD cho thấy ngành thủy sản có khởi đầu tích cực, nhất là ở các nhóm hàng tôm, cá tra, mực, bạch tuộc, cua ghẹ, nhuyễn thể và một số sản phẩm giá trị cao.
Tuy nhiên tăng trưởng chưa đồng đều giữa các sản phẩm và thị trường. Một số thị trường lớn như Mỹ, EU phục hồi chậm, trong khi Trung Quốc và Hong Kong tăng mạnh nhưng cũng tiềm ẩn rủi ro.
“Nhìn chung xuất khẩu thủy sản 4 tháng đầu năm nay tích cực nhưng chưa thật sự bền vững. Tốc độ tăng trưởng có dấu hiệu chậm lại, đặc biệt là từ tháng 4, do tác động của chi phí logistics, cạnh tranh giá, rào cản kỹ thuật, chính sách thuế và các yêu cầu mới về chứng nhận, truy xuất nguồn gốc, an toàn thực phẩm” – VASEP đánh giá.
Phân tích về các thị trường trong 4 tháng đầu năm, VASEP cho biết Trung Quốc và Hong Kong là điểm sáng lớn nhất với doanh số hơn 1 tỉ USD, tăng 52%, trở thành động lực tăng trưởng quan trọng nhất của toàn ngành.
Trung Quốc và Hong Kong đang tăng nhập tôm hùm, cá tra, cua, sò, nghêu, ốc hương… từ nước ta, song thị trường 1,4 tỉ dân này đang chuyển nhanh sang nhập khẩu chính ngạch, kiểm soát chặt hơn về chất lượng, an toàn sinh học, truy xuất nguồn gốc, đăng ký doanh nghiệp và mã số vùng nuôi.
Do đó tăng trưởng tại thị trường này cần được củng cố bằng phương thức xuất khẩu chuyên nghiệp, chính ngạch và bền vững hơn.
Đối với thị trường Mỹ, VASEP cho biết nguyên nhân sụt giảm chủ yếu được các doanh nghiệp nhận định do tác động của việc Mỹ áp thuế chống bán phá giá, thuế chống trợ cấp đối với tôm, cấm nhập 12 nhóm loài thủy sản Việt (Đạo luật Bảo vệ thú biển) và yêu cầu cấp giấy COA cho những loài có thể xuất khẩu sang Mỹ từ đầu năm nay.
Cùng với đó, Mỹ đang siết truy xuất nguồn gốc, kiểm soát an toàn thực phẩm, chính sách thuế quan và tâm lý mua hàng thận trọng trong bối cảnh thị trường biến động.
VASEP đánh giá thị trường Mỹ vẫn còn nhiều dư địa, nhưng cũng là thị trường rủi ro chính sách cao, đòi hỏi sự phối hợp, hỗ trợ thường xuyên giữa cơ quan quản lý, hiệp hội, luật sư và doanh nghiệp để xử lý các vụ việc phòng vệ thương mại, chương trình tương đương và yêu cầu kỹ thuật mới.
Trong khi đó, Nhật Bản tiếp tục là thị trường ổn định đối với tôm chế biến giá trị gia tăng, mực, bạch tuộc, cá biển, nhuyễn thể và sản phẩm tiện lợi. Còn Hàn Quốc là thị trường quan trọng của mực, bạch tuộc, chả cá, surimi và tôm.
Đối với thị trường châu Âu (EU), VASEP nhận định dù có nhiều lợi thế từ Hiệp định thương mại tự do Việt Nam – EU nhưng xuất khẩu chưa có sự bứt phá, chỉ tăng khoảng 3% và thu về khoảng 452 triệu USD trong 4 tháng.
Trên cơ sở kết quả 4 tháng đầu năm, năng lực sản xuất, xuất khẩu của doanh nghiệp và diễn biến thị trường quốc tế, VASEP dự báo xuất khẩu thủy sản năm 2026 có thể đạt kim ngạch trên 12 tỉ USD, tăng trưởng khoảng 8-10%.
Kịch bản này có thể đạt được nếu Trung Quốc và Hong Kong tiếp tục tăng nhập. Cùng với đó, mặt hàng cá tra giữ được lợi thế ở các thị trường, còn tôm cải thiện khả năng cạnh tranh về giá thành và sản phẩm chế biến.
Các nhóm hải sản khai thác biển được tháo gỡ bất cập, vướng mắc về IUU, giấy COA, chứng nhận nguyên liệu và truy xuất, và chi phí logistics không tăng đột biến.
“Ngược lại, nếu các vướng mắc về thủ tục, chứng nhận, nguyên liệu, chi phí tuân thủ, phòng vệ thương mại và logistics kéo dài, tăng trưởng xuất khẩu có thể chậm lại trong nửa cuối năm, nhất là ở các nhóm tôm, cá ngừ, mực, bạch tuộc, cua ghẹ và hải sản khai thác” – VASEP nhận định.
Hitachi hôm 21/4 thông báo bán lại mảng kinh doanh thiết bị gia dụng, vận hành bởi công ty con Hitachi Global Life Solutions (Hitachi GLS) cho nhà bán lẻ Nhật Bản Nojima, với giá hơn 100 tỷ yen (630,32 triệu USD).
Hai bên sẽ cùng lập công ty mới do Nojima nắm 80,1% cổ phần và Hitachi GLS giữ 19,9% còn lại. Nojima nắm quyền sản xuất đến hậu mãi cho loạt thiết bị gia dụng như tủ lạnh, máy giặt, máy hút bụi và thiết bị nhà bếp thương hiệu Hitachi.
Hitachi đánh giá nhu cầu khách hàng điện tử gia dụng ngày càng đa dạng và thay đổi với tốc độ nhanh chưa từng có. Vì vậy, Nojima - với lợi thế bán lẻ - sẽ nắm bắt "tiếng nói khách hàng", trong khi hãng tận dụng công nghệ sản xuất tiên tiến, độ tin cậy cao để đưa sản phẩm ra thị trường nhanh hơn.
Chủ tịch kiêm Giám đốc Hitachi GLS Hideki Osumi cho biết công ty mới phát triển sản phẩm dựa trên nhu cầu thực tế mà Nojima xác định qua tương tác hàng ngày với người tiêu dùng. "Công ty sẽ tạo ra vòng tuần hoàn tích cực, với phản hồi của khách hàng và dịch vụ hậu mãi được phản ánh vào giai đoạn phát triển sản phẩm tiếp theo", ông mô tả.
Theo Phó chủ tịch cấp cao kiêm CEO Hitachi Noriharu Amiya, thương vụ là cách hiểu nhanh hơn xu hướng thị trường, đảm bảo tăng trưởng bền vững cho mảng thiết bị gia dụng. "Chúng tôi tin rằng thế mạnh của hai công ty sẽ hội tụ để tiếp tục nâng cao giá trị của các sản phẩm thiết bị gia dụng thương hiệu Hitachi", ông nói.
Hitachi được thành lập năm 1910 bởi kỹ sư điện Namihei Odaira ở Ibaraki, Nhật Bản. Tập đoàn trăm tuổi này hoạt động đa ngành, kinh doanh nhiều sản phẩm từ đồ điện gia dụng đến lò phản ứng hạt nhân, phát triển đường sắt, lưới điện.
Nhưng sau cú suýt phá sản năm 2009, với khoản lỗ ròng 8 tỷ USD, Hitachi quyết định tái cấu trúc, tập trung kinh doanh B2B, tức phục vụ doanh nghiệp trong các mảng công nghệ thông tin, năng lượng, đường sắt để tìm kiếm lợi nhuận ổn định.
Do đó, họ bắt đầu thoái vốn khỏi những mảng được cho là không thể tạo ra lợi nhuận ổn định, gồm các cả công ty Hitachi Metals, Hitachi Cable và Hitachi Chemical hay ngành hàng điện tử tiêu dùng. Năm 2015, công ty nhượng lại cổ phần trong liên doanh điều hòa không khí gia dụng cho Bosch (Đức). Đến 2021, họ bán mảng kinh doanh thiết bị gia dụng quốc tế cho Arcelik (Thổ Nhĩ Kỳ).
Theo Nikkei, một số người tại Hitachi vốn không muốn từ bỏ mảng thiết bị gia dụng, vì cho rằng nó giúp công ty duy trì nhận diện thương hiệu, thu hút nhân tài. Nhưng mảng này dựa trên doanh thu bán hàng một lần, chứ không phải định kỳ và đối mặt cạnh tranh gay gắt từ các đối thủ Trung Quốc.
Bản thân Hitachi GLS cũng đang gặp khó khăn về tăng trưởng. Doanh thu công ty trong chín tháng kết thúc vào tháng 12/2025 giảm 3% so với cùng kỳ năm trước, xuống còn 263,4 tỷ yen (1,65 tỷ USD). Nikkei đánh giá quyết định bán Hitachi GLS "đánh dấu đỉnh điểm của nỗ lực chuyển đổi" trong suốt 15 năm qua. "Với Hitachi, mảng kinh doanh thiết bị gia dụng là mục tiêu cuối cùng được bán trong quá trình tái cấu trúc", tờ báo nêu.
Thực tế, mảng này không còn đáng kể trong cơ cấu doanh thu của tập đoàn. Năm tài chính kết thúc vào tháng 3/2025, doanh thu Hitachi GLS đạt 367,6 tỷ yen, chiếm chưa đầy 4% trong tổng doanh thu 9.783,3 tỷ yen. Tập đoàn cũng khẳng định tác động của việc chuyển nhượng cổ phần đến báo cáo tài chính hợp nhất là "không đáng kể". Thương vụ dự kiến hoàn tất trong năm tài chính kết thúc ngày 31/3/2027, sau khi nhận được các chấp thuận của cơ quan quản lý, căn cứ theo luật cạnh tranh và các quy định liên quan khác.
Với việc hoàn tất cuộc từ giã mảng thiết bị gia dụng, Hitachi tập trung cao độ cho cuộc tái tổ chức thành một "công ty lấy kỹ thuật số làm trung tâm" theo kế hoạch có tên "Inspire 2027". Theo hãng công nghệ Nhật Bản, định hướng này phù hợp với các điều kiện kinh tế vĩ mô toàn cầu đang thay đổi. Đồng thời, tăng cường cam kết đầu tư cho Lumada 3.0 - phiên bản mới nhất của nền tảng giải pháp số mà họ chọn giữ lại làm mũi nhọn phát triển sau lần suýt phá sản.
Lumada là bộ phận cung cấp dịch vụ khoa học dữ liệu cho các đơn vị vận hành hạ tầng, thành lập từ năm 2016. Thập niên qua, khi bán dần các mảng thiết bị tiêu dùng, Hitachi lại nỗ lực thâu tóm nhiều công ty trong ngành để củng cố sức mạnh cho Lumada. Đơn cử, năm 2021, họ mua lại nhà cung cấp giải pháp kỹ thuật số GlobalLogic (Mỹ) để bổ sung khoảng 30.000 kỹ sư vào năng lực xây dựng các hệ thống quan trọng cho Lumada.
Lumada đang ở phiên bản 3.0, định hướng tập trung vào "trí tuệ nhân tạo vật lý" (physical AI). Về cơ bản, physical AI là khả năng "chạm vào thế giới thật" của AI, tức không chỉ phân tích, xử lý dữ liệu trên máy tính mà từ đó ra quyết định điều khiển máy móc, thiết bị, hạ tầng.
Theo CEO Hitachi Toshiaki Tokunaga, "physical AI" là giai đoạn tiếp theo trong quá trình tiến hóa của AI - từ trí tuệ nhân tạo tạo sinh đến trí tuệ nhân tạo tác nhân và giờ là trí tuệ nhân tạo vật lý. Diễn biến này kết hợp với các chính sách toàn cầu đang thay đổi định hình nên bối cảnh kinh doanh mới cho công ty.
Vì vậy, họ đặt mục tiêu trở thành "đơn vị thực hành physical AI hàng đầu thế giới" bằng cách kết hợp công nghệ thông tin (IT), công nghệ vận hành (OT), sản phẩm và hệ sinh thái thử nghiệm giải pháp mới ngay trong chính các đơn vị kinh doanh của tập đoàn. "Phát triển chiến lược này nhằm củng cố nền tảng tăng trưởng bền vững và thúc đẩy hoạt động kinh doanh Lumada", ông Toshiaki Tokunaga, nói.
Từ đầu năm đến kết phiên giao dịch ngày 23/4, cổ phiếu Hitachi tăng 2,66%, vốn hóa công ty khoảng 23.600 tỷ yen, xấp xỉ 148 tỷ USD.
Theo công bố của Công ty Vận hành hệ thống điện và thị trường điện quốc gia (NSMO), Samsung Thái Nguyên (SEVT) và Nhà máy điện mặt trời TTC Đức Huệ 2 đã hoàn tất thủ tục kỹ thuật, pháp lý để chính thức vận hành theo cơ chế mua bán điện trực tiếp (DPPA). Trong đó, SEVT đóng vai trò bên mua, còn TTC Đức Huệ 2 là bên bán điện.
Đây là trường hợp đầu tiên đưa vào vận hành thực tế cơ chế DPPA kể từ khi Nghị định 57/2025 về mua bán điện trực tiếp giữa đơn vị phát điện năng lượng tái tạo và khách hàng sử dụng điện lớn có hiệu lực vào đầu tháng 3 năm ngoái. Tức là, các đơn vị mua điện của nhau qua lưới quốc gia, kết nối riêng mà không qua EVN.
Với hợp đồng này, tổ hợp sản xuất của tập đoàn Hàn Quốc dự kiến được cung cấp nguồn điện tái tạo khoảng 70 GWh một năm - tương đương với sản lượng điện cấp cho khoảng 17.000 hộ gia đình tại Việt Nam. Việc này được kỳ vọng giúp giảm phát thải khoảng 46.000 tấn CO2 mỗi năm.
Nhà máy Điện mặt trời TTC Đức Huệ 2 đặt tại tỉnh Tây Ninh, do Công ty cổ phần Điện TTC Đức Huệ - Long An làm chủ đầu tư. Dự án có công suất thiết kế 49 MWp, đã vận hành thương mại (COD) từ ngày 19/5, được tích hợp đồng bộ hệ thống lưu trữ năng lượng (BESS) và đã tham gia thị trường bán buôn điện cạnh tranh Việt Nam từ đầu tháng này.
Cơ chế DPPA từng nhiều lần được các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài (FDI) đề nghị Việt Nam sớm thí điểm, bởi họ cho rằng chính sách này sẽ tác động tích cực vào cạnh tranh ngành năng lượng. Tại thời điểm lấy ý kiến cách đây 5 năm, Samsung cũng là một trong những doanh nghiệp đầu tiên đề xuất được tham gia.
Theo khảo sát cuối năm 2023 của Bộ Công Thương, khoảng 20 doanh nghiệp lớn mong muốn mua điện trực tiếp, tổng nhu cầu gần 1.000 MW. Cùng với đó, có 24 dự án năng lượng tái tạo với công suất 1.773 MW muốn bán điện qua cơ chế DPPA, 17 dự án có công suất 2.836 MW cân nhắc tham gia.
Samsung hiện là nhà đầu tư nước ngoài lớn nhất tại Việt Nam với tổng vốn đăng ký hàng chục tỷ USD. Trong những năm gần đây, tập đoàn này liên tục đặt mục tiêu nâng tỷ lệ sử dụng điện sạch tại các cơ sở sản xuất trên toàn cầu nhằm thực hiện cam kết giảm phát thải carbon.
Sáng 8-5, Tập đoàn Hóa chất Đức Giang (DGC) tổ chức Đại hội đồng cổ đông bất thường năm 2026. Trọng tâm cuộc họp này nhằm kiện toàn ban lãnh đạo mới, sau khi Chủ tịch Đào Hữu Huyền cùng con trai và nhiều người có liên quan bị khởi tố.
Ngoài ra Hội đồng quản trị (HĐQT) công ty cũng trình thông qua việc lựa chọn công ty kiểm toán.
Trước lo ngại của cổ đông về việc cổ phiếu đưa vào diện kiểm soát, đại diện DGC cho biết công ty đã làm việc với một số doanh nghiệp kiểm toán nằm trong danh sách được Ủy ban Chứng khoán Nhà nước chấp thuận.
Ngay sau đại hội, khi được cổ đông thông qua, doanh nghiệp sẽ lựa chọn đơn vị kiểm toán, ký hợp đồng và đẩy nhanh việc phát hành báo cáo tài chính nhằm sớm đưa cổ phiếu ra khỏi diện kiểm soát.
Cổ đông tiếp tục sốt sắng hỏi: khi nào có thể ra báo cáo tài chính kiểm toán? Song ban lãnh đạo cho biết lộ trình cụ thể còn phụ thuộc vào quá trình kiểm toán báo cáo tài chính năm 2025, nên hiện chưa thể đưa ra mốc thời gian chính xác.
Về công tác quản trị và tuân thủ pháp lý, ông Lưu Bách Đạt - thành viên HĐQT kiêm Tổng giám đốc DGC - thừa nhận đã có những thiếu sót và xem nhẹ yếu tố pháp lý trong thời gian qua.
"Đây là bài học mà chúng tôi phải rút kinh nghiệm sâu sắc. HĐQT mới cam kết sẽ hoàn thiện tất cả những vấn đề pháp lý còn tồn tại trong tập đoàn để đảm bảo trong tương lai không còn tình trạng tương tự xảy ra", ông Đạt nói.
Tại đại hội, nhiều cổ đông chất vấn cùng câu hỏi liên quan tới ban lãnh đạo mới. Có ý kiến nêu "Không rõ ban lãnh đạo mới thế nào, là ai, có năng lực và kinh nghiệm" hay không?
Trả lời, ông Đạt trấn an các cổ đông. Theo vị này, chủ tịch cũ là ông Đào Hữu Huyền đã dành 20 năm qua để đào tạo và xây dựng một đội ngũ nhân sự dày dạn kinh nghiệm.
"Ba thành viên được đề cử vào HĐQT mới đều là những cộng sự đã gắn bó với Đức Giang khoảng 20 năm", ông Đạt khẳng định, ban lãnh đạo mới cam kết kế thừa ý chí, chỉ đạo từ thế hệ cũ để giữ vững và phát triển tập đoàn.
Liên quan tới những thông tin về thất thoát tài sản, doanh thu ngoài sổ sách hay ảnh hưởng trực tiếp đến doanh nghiệp thế nào, theo ông Đạt, sẽ phải chờ kết luận chính thức từ cơ quan điều tra mới có thể công bố chính xác tới cổ đông.
Ông Đạt cũng cho biết lợi thế cốt lõi của Đức Giang nằm ở công nghệ hóa chất, bí quyết kỹ thuật và đội ngũ kỹ sư nhiều kinh nghiệm.
Dưới tác động của các biến cố gần đây, một số dự án quy mô lớn sẽ được giãn tiến độ để HĐQT mới rà soát và đánh giá lại theo hướng an toàn hơn. Kế hoạch sử dụng lợi nhuận sau thuế cũng sẽ được cân nhắc sau quá trình rà soát dự án. Riêng dự án Nghi Sơn vẫn đang được thúc đẩy, với mục tiêu chạy thử từng phần vào cuối quý 3 hoặc đầu quý 4.
Kết thúc phần thảo luận, chủ tọa cho biết các nội dung chuyên sâu hơn dự kiến sẽ tiếp tục được trao đổi tại đại hội đồng cổ đông thường niên sắp tới.
Đại hội chuyển sang phần biểu quyết điện tử thông qua các tờ trình và bầu bổ sung ba thành viên HĐQT cho thời gian còn lại của nhiệm kỳ 2024 - 2029 dưới sự điều hành của ông Đào Đức Mạnh, trưởng ban kiểm phiếu. Kết quả, các tờ trình được thông qua.
Các cá nhân được bầu vào HĐQT gồm: ông Đào Hữu Kha; ông Nguyễn Quốc Trung và ông Phạm Duy Tùng.
Trong đó ông Đào Hữu Kha (sinh năm 1970, Hưng Yên) vốn là cán bộ phòng dự án của Công ty TNHH MTV Hóa chất Đức Giang Lào Cai. Song lượng cổ phần cá nhân ông Kha đang sở hữu tại DGC khá lớn, đạt 22,7 triệu cổ phần, tương đương 5,97% vốn điều lệ của tập đoàn.
Thông tin từ báo cáo quản trị, ông Đào Hữu Kha là em trai ông Đào Hữu Huyền - Chủ tịch DGC.
Đáng chú ý, liên quan tới nội dung nhân sự cấp cao mới, một cổ đông có mặt tại cuộc họp đã liên tục chất vấn về việc vì sao lại chỉ đề cử 3 người này, những người này có đóng góp gì cho doanh nghiệp... khiến hội trường "nóng ran". Đáp lại, bàn chủ tọa đã có những giải thích cụ thể dựa trên căn cứ vào quy định doanh nghiệp, pháp luật.
