Bộ trưởng Chiến tranh Mỹ phát cảnh báo tới Iran liên quan eo biển Hormuz

5 trong số 7 người mắc kẹt từ hôm 19/5 trong một hang động ngập nước hẻo lánh thuộc huyện Longcheng, tỉnh Xaisomboun, Lào được tìm thấy hôm 27/5 sau chiến dịch tìm kiếm tiềm ẩn vô số rủi ro.

Sau nhiều ngày chờ đợi, những người này cuối cùng cũng nhìn thấy ánh đèn của lực lượng cứu nạn nhô lên từ dưới làn nước đục ngầu, khi họ cố gắng bám trụ trên mỏm đá chật hẹp trong hang ngập nước.

"Đã có người đến giúp đỡ rồi", Norased Palasing, chuyên gia lặn hang động người Thái Lan, nói với những người mắc kẹt. "Điều quan trọng là các anh còn sống. Không sao đâu, không sao đâu, các anh đã làm rất tốt. Đừng khóc".

Ing, một trong những người bị mắc kẹt, nói vào camera của lực lượng cứu nạn: "Mẹ đừng lo. Đội cứu nạn đã tiếp cận được chúng con rồi. Chúng con an toàn. Con nhớ bố mẹ nhiều lắm. Chắc ngày mai hoặc ngày kia chúng con sẽ ra ngoài".

Theo một bài đăng trên Facebook của nhóm tình nguyện viên cứu nạn Lào, 5 người tìm thấy đều là đàn ông. "Tôi vẫn còn run. Nhóm của chúng tôi đã thành công", Bounkham Luanglath, thành viên của đội cứu hộ Lào, nói và cho hay sẽ tiếp tục tìm kiếm hai người còn lại.

Mikko Paasi, thợ lặn người Phần Lan tham gia sứ mệnh giải cứu, ngạc nhiên khi thấy tình trạng sức khỏe của 5 người này tương đối tốt. Có lẽ họ đã chuẩn bị sẵn sàng để ở trong hang động vài ngày và đã mang theo đồ ăn, nước uống.

"Họ là thợ mỏ nên không bị chứng sợ không gian hẹp", ông nói. "Họ đã quen với cảnh làm việc trong không gian chật hẹp. Đó là hai lợi ích mà tôi nhận thấy ngay lập tức, giúp họ khỏe mạnh và có sức khỏe tinh thần tốt".

Theo Paasi, lực lượng cứu nạn đã tìm kiếm khoảng 95% hang động nhưng không thấy dấu vết của hai người còn lại. Ông cho biết 5 người được tìm thấy thậm chí không biết có hai người nữa mắc kẹt.

"Không còn nhiều nơi để tìm nữa", ông nói. "Cơ hội tìm thấy hai người này rất mong manh".

Họ đang cân nhắc khả năng chỉ có 5 người mắc kẹt chứ không phải 7 người. Tuy nhiên, mẹ của một người mất tích đang chờ bên ngoài cho hay trong số những người được tìm thấy không có con trai bà.

Paasi cho biết vị trí nhóm người mắc kẹt cách lối ra khoảng 300 m. Để tiếp cận vị trí của họ, đội cứu hộ phải bò hàng trăm mét và di chuyển qua những đoạn dài ngập nước, tối tăm bên trong hang. Một số đoạn đường hầm chỉ rộng 60 cm.

"Địa hình ở đây rất hẻo lánh và khắc nghiệt, bắt đầu bằng lối đi xuyên rừng dài 4 km để tiếp cận hiện trường. Khi vào đến bên trong, bạn sẽ phải dò dẫm qua hàng trăm mét đường hầm chật hẹp, ngập nước lũ, đối mặt với nguy cơ sập và rủi ro cao từ không khí nhiễm độc", Paasi cho hay.

Video khoảnh khắc đội cứu nạn tìm thấy người mắc kẹt cho thấy họ phải vượt qua những lối đi tối tăm, chật hẹp, một số đoạn gần như chìm trong dòng nước đục ngầu đầy bùn đất.

Grant Pearce, giám đốc quốc gia của Hiệp hội Thợ lặn Hang động Australia, mô tả quá trình tìm kiếm giống như "đến thăm nhà một người bạn chưa từng đến, không có đèn đóm, phải dò dẫm tìm đường qua các phòng sao cho không bị vấp chân".

Thợ lặn hang động được huấn luyện để định vị qua các "sump", thuật ngữ chỉ lối đi ngập nước, cũng như xử lý tình huống trong điều kiện đường hầm nhỏ hẹp, tầm nhìn hạn chế. Họ cũng có thiết bị chuyên dụng như đèn pin siêu sáng nhưng chúng có thể vô tác dụng trong môi trường toàn bùn đất, do đó "các thợ lặn phải làm việc trong điều kiện tầm nhìn bằng không", Pearce nói.

Đó là lý do thợ lặn phải giăng một sợi dây cố định từ mặt đất dọc theo chiều dài hang động để bám vào nhằm đảm bảo ngay cả trong điều kiện không nhìn thấy gì, họ vẫn có thể thoát khỏi hang và biết được mình đã tìm đến vị trí nào.

Thợ lặn hang động thường tuân theo "quy tắc một phần ba" để đảm bảo mang theo đủ oxy, với một phần ba sử dụng trên đường vào, một phần ba trên đường ra và một phần ba cuối cùng thường dành cho người khác.

Dù đã tìm thấy 5 người mắc kẹt, làm thế nào để đưa họ ra ngoài vẫn là thử thách lớn.

"Công việc vẫn chưa kết thúc. Bước tiếp theo là tìm cách di chuyển 5 người ra khỏi hang. Điều này không dễ dàng", Kengkard Bongkawong, trưởng bộ phận vận hành của Metta Tham Rescue, nhóm cứu hộ Thái Lan, viết trên mạng xã hội.

Họ đang xem xét hai phương án, một là bơm nước ra khỏi hang, hai là thực hiện một cuộc lặn mạo hiểm dưới nước. Bơm nước là giải pháp an toàn nhất và đội cứu nạn đã thực hiện liên tục nhiều ngày qua, nhưng mực nước chưa cạn. Nhiều khả năng nước ngầm trong núi liên tục trút xuống sau cơn mưa lớn khiến phương án này gặp nhiều khó khăn.

Nếu phương án bơm nước thất bại, các thợ lặn có thể không còn lựa chọn nào khác ngoài việc đưa những người sống sót vượt qua các đoạn hang ngập nước, dù họ không phải thợ lặn chuyên nghiệp.

Trong trường hợp khẩn cấp, thợ lặn hang động không thể trực tiếp nổi lên mặt nước. Người mắc kẹt không có kỹ năng và kinh nghiệm như thợ lặn hang động sẽ phải được gắn chặt vào nhân viên cứu nạn theo một cách nào đó.

Tình trạng sức khỏe của người được giải cứu cũng là một yếu tố khiến công tác đưa người ra ngoài thêm thách thức. Nguy cơ có thể tăng thêm nếu họ rơi vào hoảng loạn, gây khó khăn cho người cứu nạn lẫn chính họ, Pearce nói.

Kengkard, người từng giúp sức trong cuộc giải cứu các cầu thủ nhí của một đội bóng Thái Lan vào năm 2018, nằm trong số các thợ lặn đa quốc gia đang có mặt tại Lào để giúp đỡ.

"Chúng tôi cần sử dụng càng nhiều bình oxy càng tốt và muốn thành lập một trạm nạp oxy trước cửa hang", Kengkard viết trên mạng, kêu gọi quyên góp ít nhất 30 bình oxy.

Trong cuộc giải cứu năm 2018, các cầu thủ nhí mắc kẹt được dùng thuốc an thần, trang bị mặt nạ lặn kín và được thợ lặn buộc dây vào người để đưa ra ngoài. Theo Pearce, mỗi cuộc giải cứu đều đối mặt điều kiện khác nhau, nên chiến dịch ở Thái Lan thành công "không có nghĩa là chúng tôi sẽ sử dụng cách tương tự".

Tin Gốc: Vnexpress

"Tôi nghĩ bộ binh Ukraine vẫn có thể bám trụ tại Konstantinovka trong tháng 7, nhưng không dám chắc rằng các phi công thiết bị bay không người lái (drone) còn ở lại đây vào thời điểm đó. Tôi không biết liệu chiến dịch có thành công hay không", chỉ huy một đại đội bộ binh Ukraine ở Konstantinovka nói với trang tin Hromadske hôm 12/6.

Konstantinovka có diện tích hơn 66 km2, là thành phố công nghiệp nằm bên bờ sông Kryvyi Torets ở tỉnh Donetsk. Đây từng là trung tâm sản xuất sắt thép, kẽm và thủy tinh quan trọng dưới thời Liên Xô. Trước khi chiến sự bùng phát, dân số thành phố là khoảng 70.000 người.

Thành phố ban đầu là trung tâm bảo đảm hậu cần cho lực lượng Ukraine tại Bakhmut và Chasov Yar, các đô thị mà Nga kiểm soát hoàn toàn vào tháng 5/2025 và tháng 8/2025. Konstantinovka cũng là cửa ngõ chuỗi đô thị tạo thành "vành đai pháo đài" của Ukraine ở tỉnh Donetsk.

Vành đai này dài khoảng 50 km, gồm các thành phố Konstantinovka, Druzhkovka, Slovyansk và Kramatorsk. Đây là tuyến phòng thủ kiên cố nhất của Ukraine tại tỉnh Donetsk, với hệ thống hầm hào, chướng ngại vật chống tăng và dây thép gai dày đặc được củng cố suốt hơn 10 năm qua, tạo ra thách thức lớn cho các đợt tấn công do Nga tiến hành.

Nếu Konstantinovka sụp đổ, gần như toàn bộ những đô thị còn lại sẽ nằm trong tầm tập kích của drone và pháo binh, giúp Moskva tiến gần hơn với mục tiêu kiểm soát toàn bộ Donetsk. Điều này khiến thành phố trở thành mặt trận chính trong chiến dịch mùa hè của Nga, diễn biến trong những tuần tới có thể mang tính quyết định đối với thành phố.

Một số chỉ huy Ukraine ở Konstantinovka thừa nhận rằng lực lượng Nga đã xâm nhập sâu tới mức "không thể bị đẩy lùi", các đơn vị phòng thủ đang đứng trước nguy cơ mất thành phố.

Những đợt tiến công đầu tiên nhằm vào Konstantinovka bắt đầu từ khoảng giữa năm ngoái, song song với chiến dịch bao vây cụm pháo đài chiến lược Pokrovsk - Mirnograd. Trang Economist cho biết không quân Nga thả khoảng 25 quả bom dẫn đường UMPK nhằm vào Kostiantynivka mỗi ngày, cho thấy ưu tiên cao của mục tiêu này.

Tổng tư lệnh quân đội Ukraine Oleksandr Syrsky cuối tháng 6/2025 tuyên bố Nga đang đẩy mạnh chiến dịch tấn công Konstantinovka, nhưng "chưa giành được gì và phải chịu tổn thất nặng nề".

DeepState, nhóm phân tích thông tin tình báo có liên hệ với Bộ Quốc phòng Ukraine, lúc đó công bố bản đồ cho thấy quân đội Nga đang thiết lập hai gọng kìm quanh Konstantinovka từ phía bắc và nam, đồng thời duy trì mũi tấn công thứ ba theo hướng trực diện nhằm vào thành phố.

Bộ binh Nga lần đầu xuất hiện trong nội đô vào tháng 10/2025, nhưng các đợt xâm nhập quy mô lớn chỉ diễn ra từ đầu năm nay.

"Đối phương ẩn nấp dưới các rặng cây và xâm nhập thành phố với số lượng tương đối lớn. Bộ binh Ukraine đang giao tranh với lực lượng Nga tại hai bên sườn Konstantinovka", Serhy, chỉ huy tiểu đoàn drone thuộc Lữ đoàn Cơ giới Độc lập số 28 Ukraine, cho biết hôm 12/6.

Hai tuyến đường chính dẫn đến Konstantinovka đã nằm trong tầm tập kích của drone Nga, khu vực giao tranh kéo dài từ Kramatorsk đến Konstantinovka. "Konstantinovka đang bị bao vây một phần, công tác hậu cần rất căng thẳng. Hoạt động sơ tán thương binh, tiếp tế và chuyển quân vào thành phố rất phức tạp", Serhy nói thêm.

Một tiểu đoàn trưởng khác của Ukraine nói rằng hoạt động tiếp tế chưa gián đoạn hoàn toàn và binh sĩ vẫn tăng viện cho Konstantinovka, trong khi lực lượng ở đây tiếp tục củng cố vị trí.

Kịch bản tại thành trì Pokrovsk có thể lặp lại ở Konstantinovka, khi lực lượng Nga xâm nhập và chia cắt thành phố thành các khu vực tách biệt, khiến hoạt động phòng thủ có tổ chức của Ukraine trở nên bất khả thi và đẩy các cụm cứ điểm vào tình thế bị bao vây.

Ba chỉ huy Ukraine nhận định hơn 100 lính Nga đã hiện diện trong nội thành Konstantinovka, một người cho rằng con số thậm chí có thể lên tới gần 250 vì rất khó thống kê chính xác số phân đội bộ binh đối phương. Một nguồn tin Ukraine tại Konstantinovka nói hơn 100 lính Nga đã xuất hiện ở khu trung tâm, trong khi một nhóm khác hiện diện tại đông bắc thành phố.

Trong trận Pokrovsk, các đơn vị Ukraine không còn khả năng đẩy lùi đối phương khi số lính Nga xâm nhập thành phố vượt mốc 250 người. Tuy nhiên, Konstantinovka có diện tích rộng gấp đôi Pokrovsk, nên quy mô lực lượng như vậy là chưa đáng kể, theo Hromadske.

Các binh sĩ Ukraine cho biết lính Nga thường chia thành nhiều nhóm nhỏ, tận dụng các vạt rừng và nơi trú ẩn tự nhiên để di chuyển, hội quân rồi dần dần tiến về phía Konstantinovka.

Sông Kryvyi Torets trở thành rào cản tự nhiên, ngăn đôi thành phố. Một sĩ quan Ukraine nói lực lượng Nga đã chiếm ưu thế ở mặt trận phía nam, dự đoán các trận đánh quan trọng giờ sẽ diễn ra ở khu vực phía bắc dòng sông.

Một binh sĩ Ukraine cho rằng tình hình Konstantinovka trở nên nguy kịch "một phần do sườn yếu của Lữ đoàn Cơ giới số 156", nhấn mạnh đơn vị này mới được thành lập và không được chuẩn bị cho những trận đánh như vậy.

"Các lữ đoàn mới là vấn đề hàng đầu, sẽ tốt hơn nếu chuyển nhân sự cho những đơn vị đã có kinh nghiệm. Ngoài ra, nhiều lữ đoàn còn tuyển mộ những binh sĩ không biết cần phải làm gì", người này nói.

Các chỉ huy Ukraine tại Konstantinovka cũng nhận ra lực lượng Nga thường xuyên đi qua khu vực Lữ đoàn 156 trấn giữ để xâm nhập thành phố. Trong khi đó, các đơn vị drone Ukraine chịu trách nhiệm giám sát khu vực này lại không có đủ nguồn lực để làm nhiệm vụ.

"Yếu tố then chốt là phân bổ lực lượng phòng thủ một cách chính xác. Rất nhiều điều phụ thuộc vào việc chúng tôi đối phó hoạt động xâm nhập của đối phương ra sao", một chỉ huy Ukraine nói.

Người này cho rằng các đơn vị tiền phương không nên mở những đợt tiến công và truy kích, mà cần dành toàn lực giữ vững vị trí. "Nếu phân tán lực lượng và buộc một đơn vị làm mọi việc cùng lúc, đối phương sẽ dễ dàng xâm nhập và hội quân. Điều này từng xảy ra tại Pokrovsk, Avdeevka và nhiều thành phố khác", chỉ huy Ukraine cảnh báo.

Tiểu đoàn trưởng Serhy tin rằng lực lượng Ukraine vẫn có thể thay đổi tình thế và giữ được Konstantinovka. Tuy nhiên, không phải ai cũng lạc quan như vậy, khi nhiều binh sĩ Ukraine lo ngại nỗ lực phòng thủ Konstantinovka đang đi tới hồi kết.

"Dựa trên diễn biến ở Konstantinovka, các vấn đề sẽ ngày càng trở nên trầm trọng. Hoàn toàn có khả năng chúng ta sẽ mất Konstantinovka vào cuối mùa hè này. Đối phương đang gây sức ép rất nặng nề", một lữ đoàn trưởng Ukraine nói với Hromadske.

Tin Gốc: Vnexpress

Phát biểu khi tham dự hội nghị thượng đỉnh G7 ở Pháp hôm 16/6, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết giao tranh giữa Israel và nhóm vũ trang Hezbollah do Iran hậu thuẫn tại Lebanon đã kéo dài quá lâu, cũng như "quá nhiều người" đã chết.

Ông Trump cho rằng chiến thuật của Israel không hiệu quả và chậm chạp, khiến chiến sự tại Lebanon kéo dài, gây ảnh hưởng tiêu cực đến thỏa thuận giữa Mỹ và Iran.

"Tôi đã đề xuất với Israel rằng hãy để Syria lo liệu vấn đề Hezbollah", ông Trump nói. "Tôi nghĩ họ sẽ làm tốt hơn".

Tổng thống Trump hồi tháng 6 từng nêu ý tưởng để Syria cử lực lượng tham chiến ở Lebanon nhằm đối phó Hezbollah. Tuy nhiên, đề xuất của ông nhanh chóng vấp phải sự hoài nghi từ các chuyên gia, bởi những rào cản lịch sử, chính trị và an ninh còn rất lớn tại khu vực.

"Đây là ý tưởng không khả thi", Michael Young, chuyên gia về Lebanon tại Trung tâm Carnegie Trung Đông, nói với CNN. "Yếu tố tôn giáo trong vấn đề này cực kỳ nguy hiểm, có thể chia rẽ Lebanon và dẫn đến một thảm họa. Syria sẽ mắc sai lầm lớn nếu làm như vậy".

Một trong những trở ngại lớn nhất đối với ý tưởng của ông Trump nằm ở lịch sử quan hệ Syria - Lebanon. Năm 1976, Syria triển khai quân đội tới quốc gia láng giềng với danh nghĩa gìn giữ hòa bình trong cuộc nội chiến Lebanon. Sau khi xung đột kết thúc, lực lượng Syria vẫn hiện diện ở Lebanon và chi phối chính trường Beirut.

Trong giai đoạn này, hàng nghìn người Lebanon đã mất tích và thiệt mạng, để lại sự ngờ vực sâu sắc của người Lebanon đối với Syria và khiến quan hệ giữa hai bên trở nên phức tạp. Quân đội Syria chỉ rút quân năm 2005, khi thủ tướng Lebanon Rafik Hariri bị ám sát dẫn đến hàng loạt cuộc biểu tình lớn tại nước này.

Vì vậy, bất kỳ đề xuất nào liên quan tới việc quân đội Syria quay trở lại Lebanon đều lập tức gợi lại những ký ức nhạy cảm, theo Vanessa Ghanem, biên tập viên về Trung Đông tại The National.

Ngoài yếu tố lịch sử, một hệ lụy tiềm ẩn khác từ việc Syria triển khai lực lượng đối phó Hezbollah là tác động đối với cấu trúc chính trị mong manh của Lebanon, vốn dựa trên sự cân bằng giữa nhiều cộng đồng tôn giáo khác nhau như Hồi giáo, Cơ đốc giáo.

Chính quyền hiện tại ở Syria, do Tổng thống Ahmed al-Sharaa đứng đầu, có nguồn gốc từ lực lượng Hồi giáo dòng Sunni. Phe này hồi tháng 12/2024 lật đổ chính quyền ông Bashar al-Assad vốn được Hezbollah hậu thuẫn.

Hezbollah là thế lực có ảnh hưởng lớn trong cộng đồng Hồi giáo dòng Shiite tại Lebanon. Nhóm thành lập năm 1982, khi Lebanon còn chìm trong nội chiến, và dần vươn lên, được đánh giá là mạnh hơn cả quân đội chính quy. Trong khi đó, nội bộ cộng đồng Hồi giáo dòng Sunni và Cơ đốc giáo ở Lebanon còn nhiều rạn nứt về quyền lực.

Do đó, chuyên gia Young cảnh báo việc Syria triển khai quân tấn công Hezbollah có thể ảnh hưởng đến cán cân chính trị ở Lebanon, nguy cơ châm ngòi một cuộc nội chiến như từng xảy ra trong quá khứ.

Bên cạnh những lo ngại từ Lebanon, bản thân Syria cũng chưa sẵn lòng tham gia sâu hơn vào cuộc đối đầu với Hezbollah. Sau khi lên nắm quyền, ông Sharaa từng thừa nhận chính quyền mới có đủ lý do để trả đũa Hezbollah "vì những gì họ đã làm ở Syria trong nhiều năm qua".

"Nhưng tôi quyết định không đi theo hướng ấy. Đây là một bãi mìn và chỉ một bước đi sai lầm cũng có thể khiến tình hình bùng nổ", ông Sharaa nói.

Lập trường này phần nào phản ánh những ưu tiên hiện nay của Damascus. Sau hơn một thập kỷ nội chiến, Syria đang tập trung vào quá trình tái thiết kinh tế và khôi phục bộ máy nhà nước. Chính quyền mới cũng phải xử lý nhiều thách thức an ninh trong nước, khi tình hình tại một số khu vực vẫn chưa hoàn toàn ổn định.

Nguồn tin thân cận Hezbollah tại quốc hội Lebanon cho biết Damascus đã cam kết với Beirut rằng Syria không tìm kiếm xung đột với bất kỳ cộng đồng hay phe phái nào tại nước láng giềng. Nguồn tin cũng nhấn mạnh tầm ảnh hưởng của Thổ Nhĩ Kỳ với Syria, quốc gia được xem là một trong những đối tác quan trọng nhất của chính quyền ông Sharaa.

"Thổ Nhĩ Kỳ không có lợi ích trong việc thúc đẩy một cuộc đối đầu như vậy, khi nước này vẫn đang có quan hệ tốt với Iran và khu vực vẫn đang chịu tác động từ các cuộc xung đột kéo dài", người này nói.

Một số quan chức Mỹ cho rằng thay vì triển khai quân đối đầu với Hezbollah, Syria có thể hỗ trợ bằng cách tăng cường kiểm soát khu vực biên giới giữa nước này với Lebanon, từ đó chặn dòng tiếp vận từ Iran cho Hezbollah. Theo họ, việc cắt đứt nguồn hỗ trợ cho Hezbollah từ bên ngoài "sẽ rất hữu ích cho quân đội Lebanon và cuối cùng là cho Israel".

Ý tưởng "dùng Syria đánh Hezbollah" của ông Trump cũng vấp phải sự phản đối từ chính trường Mỹ. Nghị sĩ Dân chủ Richard Blumenthal, thành viên Ủy ban Quân vụ Thượng viện Mỹ, gọi đây là "đề xuất hoàn toàn phi lý". Theo ông Blumenthal, giải pháp phù hợp hơn là tăng cường năng lực cho nhà nước Lebanon.

Cho đến nay, chính phủ Lebanon vẫn chưa có biện pháp hiệu quả để kiềm chế Hezbollah. Nhóm từ chối giải giáp sau khi nội chiến kết thúc năm 1990 và cảnh báo mọi nỗ lực nhằm gây sức ép về vấn đề này có thể châm ngòi xung đột.

"Điều quan trọng là cung cấp cho chính phủ Lebanon những công cụ và sự hỗ trợ cần thiết", ông Blumenthal nói, đồng thời nhấn mạnh rằng Israel sẽ không giao phó an ninh của họ cho Syria hay bất kỳ quốc gia nào khác.

Chính quyền Thủ tướng Benjamin Netanyahu chưa bình luận về thông tin, nhưng một số quan chức Israel đã bày tỏ hoài nghi với ý tưởng mà ông Trump nêu ra.

"Không rõ ông Trump muốn nói gì", một quan chức Israel trả lời Ynet News. "Syria sẽ không can thiệp vào Lebanon để đối phó Hezbollah vì điều đó nằm ngoài khả năng của họ. Điều duy nhất Syria có thể làm là ngăn chặn các tuyến vận chuyển vũ khí từ Iran vào Lebanon".

Tin Gốc: Vnexpress