Hải sản vốn được xem là thực phẩm lành mạnh, tuy nhiên nếu tiêu thụ không đúng cách, đây lại có thể trở thành mối nguy cho sức khỏe.
Một trường hợp tại Đài Loan (Trung Quốc) cho thấy việc ăn hải sản thường xuyên đã dẫn đến suy thận do tích tụ kim loại nặng trong cơ thể, theo China Times.
Theo đó, bác sĩ Hồng Vĩnh Tường, chuyên gia thận học tại khoa Thận, Bệnh viện Đa khoa Tam Quân, Đài Loan (Trung Quốc), đã chia sẻ về trường hợp ông Lý, 64 tuổi, vốn có sức khỏe tốt, suốt 30 năm qua duy trì thói quen đi câu cá biển và gần như ngày nào cũng ăn hải sản do chính mình đánh bắt.
Tuy nhiên, trong một lần khám sức khỏe định kỳ, kết quả kiểm tra cho thấy độ thanh thải creatinin chỉ còn 46 mL/phút, tương ứng với suy thận mức trung bình. Ngoài ra, nồng độ kim loại nặng như chì và asen trong cơ thể của người bệnh cao gấp nhiều lần mức cho phép.
Sau khi xác định được nguyên nhân, đội ngũ y tế yêu cầu người đàn ông ngừng ăn hải sản, sử dụng nước đã lọc và kết hợp điều trị bằng thuốc. Sau 6 tháng, chức năng thận của bệnh nhân cải thiện rõ rệt, độ thanh thải creatinin tăng từ 46 lên 80 mL/phút, qua đó giảm nguy cơ phải chạy thận trong tương lai.
Kim loại nặng gây nguy hiểm vì có tính tích lũy sinh học, vào cơ thể nhanh nhưng thải ra rất chậm. Dưới đây là 4 kim loại nặng ảnh hưởng đến thận mạnh nhất:
– Chì: Có trong ống nước cũ, đồ dùng kém chất lượng, một số thuốc đông y không rõ nguồn gốc. Chì có thể gây viêm thận kẽ mạn tính, tăng huyết áp, gout.
– Cadmium (Cd): Được biết đến là “kẻ giết người kép đối với xương và thận”, Cadmium tồn tại trong đất bị ô nhiễm, đặc biệt là lúa và các loại rau củ. Cadmium có độc tính mạnh nhất đối với thận, tích tụ tới 20-30 năm trong cơ thể, gây tổn thương ống thận nặng.
– Thủy ngân: Đặc biệt là methylmercury, tích tụ trong các loài cá săn mồi lớn. Tiếp xúc thủy ngân gây hoại tử ống thận cấp hoặc dẫn đến bệnh thận mạn.
– Asen: Được tìm thấy trong nước ngầm ô nhiễm và sinh vật đáy, asen được xếp là chất gây ung thư nhóm 1. Ngoài độc tính đối với thận, nó còn có độc tính mạnh đối với mạch máu, ảnh hưởng đến nguồn cung cấp máu cho thận.
Bác sĩ Hồng cảnh báo những nhóm thực phẩm có nguy cơ chứa kim loại nặng mà người dân cần đặc biệt lưu ý:
-Cá biển lớn sống ở vùng biển sâu
Các loài cá săn mồi sống lâu năm như cá kiếm, cá mập nằm ở đỉnh chuỗi thức ăn. Do hiện tượng tích lũy sinh học, nồng độ methylmercury trong cơ thể chúng có thể cao gấp hàng chục nghìn lần so với trong nước biển. Methylmercury có độc tính cao đối với thận và tấn công trực tiếp vào cầu thận.
Khuyến nghị: Thay thế bằng các loại cá nhỏ như cá thu hoặc cá thu gai, tránh ăn da và nội tạng.
-Nội tạng động vật
Quan niệm “ăn gì bổ nấy”, đặc biệt là ăn thận để bổ thận, được bác sĩ nhận định là sai lầm. Kim loại nặng như cadimi có thể tích tụ trong gan và thận của gia súc. Việc tiêu thụ nội tạng động vật thường xuyên có thể gây tổn thương thận.
-Gạo và ngũ cốc không rõ nguồn gốc
Gạo và các loại ngũ cốc có khả năng hấp thụ cadimi. Nếu được trồng trên đất ô nhiễm, sản phẩm có thể chứa hàm lượng kim loại nặng nguy hiểm, sử dụng lâu dài có thể gây tiểu đạm và suy giảm chất lượng xương. Người tiêu dùng nên lựa chọn loại gạo, ngũ cốc có nguồn gốc rõ ràng.
Một số chất tạo màu công nghiệp được thêm vào bất hợp pháp hoặc trái cây sấy khô và kẹo giá rẻ có thể chứa hàm lượng chì cao trong chất tạo màu. Chì có thể gây xơ hóa mô kẽ thận mạn tính, đặc biệt gây hại cho thận của trẻ em đang phát triển.
Ngoài việc hạn chế các thực phẩm trên, bác sĩ Hồng cũng khuyến nghị mọi người bổ sung một số thực phẩm hỗ trợ cơ thể thải độc.
Mộc nhĩ đen và khoai lang chứa nhiều chất xơ, giúp hấp phụ kim loại nặng trong đường ruột. Bí đỏ và táo giàu pectin, có khả năng liên kết kim loại nặng và đào thải ra ngoài. Tỏi, hành tây và rau mùi chứa hợp chất lưu huỳnh, hỗ trợ gan tổng hợp glutathione – chất giải độc quan trọng của cơ thể. Ngoài ra, một số loại men vi sinh cũng có thể giảm hấp thu kim loại nặng trong ruột.
Samira, 35 tuổi, mẹ đơn thân sống cùng con trai 10 tuổi tại tầng 7 một khu chung cư ở khu Ris-Orangis, phía nam Paris. Căn hộ không có lớp cách nhiệt và cửa chớp. Ánh nắng chiếu thẳng suốt ngày dài gây tình trạng ngột ngạt, chóng mặt, thiếu dưỡng khí. "Nhiệt độ trong nhà quá cao khiến tôi cảm thấy mình sắp chết", cô nói. Mỗi đêm, cô chỉ ngủ được khoảng hai tiếng bởi không dám bật quạt để giải nhiệt.
Tại Pháp, giá điện sinh hoạt đã lên hơn 0,25 euro/kWh. Với những người có thu nhập thấp như Samira (khoảng 1.158 euro/tháng), việc hóa đơn điện có thể đội lên hàng chục, thậm chí hàng trăm euro nếu dùng thiết bị làm mát trở thành gánh nặng lớn, buộc họ phải "nhịn" bật quạt.
Con trai cô, Issam (10 tuổi), phải nghỉ học do trường nằm trong danh sách 1.800 cơ sở giáo dục đóng cửa tạm thời. "Lớp học tầng áp mái nóng tới 40 độ C, chúng cháu phải dừng học", cậu bé kể.
Tuần này, báo động đỏ vì thời tiết cực đoan bao trùm hơn 44 triệu người trong tổng số 67 triệu dân Pháp. Nhiệt độ ban ngày ở một số nơi vượt ngưỡng 40 độ C và duy trì mức cao suốt đêm. 31 tỉnh có cảnh báo cam, hơn 90% dân số Pháp đối mặt với mức nhiệt 39-41 độ C kéo dài từ Brittany đến vùng tây nam. Chuyên gia khí tượng cho biết chỉ số nhiệt độ quốc gia đo tại 30 trạm chạm mức 29,8 độ C vào ngày 23/6, mức cao nhất kể từ năm 1947. Cơ sở hạ tầng thiếu thiết kế chống nóng kết hợp mật độ dân cư dày đặc khiến Paris trở thành khu vực có nguy cơ ảnh hưởng sức khỏe do nắng nóng cao tại châu Âu.
Thời tiết cực đoan làm gia tăng ô nhiễm không khí, tăng số ca nhập viện, đình trệ giao thông đường sắt. Tình trạng mất điện khiến cuộc sống của 68.000 hộ dân ở vùng tây bắc trở nên khó khăn hơn. Nhà chức trách vùng Finistere xác nhận nguyên nhân sự cố bắt nguồn từ nền nhiệt quá cao.
Theo số liệu từ tổ chức Quỹ Nhà ở (Fondation pour le Logement), khoảng 50% số nhà tại Pháp thiếu khả năng chống chịu nhiệt độ cao và 66% người dân gặp khó khăn khi sinh hoạt trong nhà vào mùa nóng.
Bà Maïder Olivier, đại diện tổ chức, cho biết tình trạng này ảnh hưởng lớn nhất đến các khu nhà ở ngoại ô dành cho người thu nhập thấp. Bà nói: "Việc thiếu không gian tránh nóng làm tăng thêm khó khăn cho người nghèo". Cư dân tại đây thường thiếu mảng xanh và không có tài chính đi nghỉ mát.
Tại thị trấn Grigny, ông Aboubakar, 60 tuổi, sống ở căn hộ tầng bốn với mức nhiệt trong nhà chạm mốc 40 độ C. "Tôi ngạt thở trong căn nhà như lò nướng, nhưng không có tiền mua quạt lẫn cửa chớp", ông cho biết. Ban ngày, ông phải ra ngoài tìm bóng râm dưới gốc cây.
Nhiều sinh viên cũng gặp khó khăn tương tự. Roland, 20 tuổi, chọn ăn sáng trên ghế đá công viên từ 7h sáng. Anh nói: "Chúng tôi không dám bật quạt vì sợ tốn tiền". Tương tự, nữ sinh Noah, 22 tuổi, sống trong căn hộ áp mái lợp tôn tại Paris. Cô kể: "Tôi chỉ ngủ bốn tiếng mỗi đêm và phải ngâm mình trong bể bơi trẻ em đặt ngoài ban công".
Inès Seddiki, người sáng lập tổ chức Ghett’up, nhận định giới trẻ ngoại ô gánh hậu quả nặng nề nhất nhưng khi tìm tới bãi biển giải nhiệt họ lại đối mặt định kiến, phơi bày sự phân biệt đối xử trong xã hội Pháp. Đặc biệt, nhiều thị trấn giàu có phía tây Paris, tiêu biểu Neuilly-sur-Seine, ban hành lệnh cấm người ngoài sử dụng bể bơi thành phố.
"Họ chịu tổn thương lớn nhất từ khủng hoảng khí hậu dù không phải tác nhân gây ra", bà Seddiki nói.
Một người đàn ông 60 tuổi được chẩn đoán mắc ung thư gan giai đoạn cuối sau khi đến bệnh viện khám vì cảm thấy đầy bụng và chán ăn.
Trường hợp đáng tiếc trên được bác sĩ Liêu Kế Đỉnh, chuyên gia Huyết học - Ung bướu Trung Quốc, chia sẻ trên trang Facebook cá nhân nhằm cảnh báo cộng đồng không nên xem nhẹ các dấu hiệu bất thường dù là nhỏ nhất.
Theo bác sĩ Liêu, bệnh nhân bắt đầu cảm thấy đầy bụng và ăn không ngon miệng trong một thời gian. Tuy nhiên, cả ông và gia đình đều cho rằng do tuổi tác ngày càng tăng khiến hệ tiêu hóa yếu đi. Vì vậy, thay vì đến bệnh viện kiểm tra, ông tự mua thuốc uống, dẫn đến việc bỏ lỡ thời điểm vàng để chẩn đoán và điều trị sớm.
Khi tình trạng ngày càng nặng, nam bệnh nhân đi khám, kết quả xét nghiệm cho thấy ông mắc ung thư gan giai đoạn cuối, các tế bào ung thư đã di căn nên không còn đủ điều kiện để phẫu thuật.
Bác sĩ Liêu chia sẻ, ông thường xuyên gặp những tình huống tương tự khi bệnh nhân và người thân không nhận ra dấu hiệu cảnh báo sớm.
Thực tế, nhiều loại ung thư - trong đó có ung thư gan - thường không biểu hiện triệu chứng rõ rệt ở giai đoạn đầu. Đến khi người bệnh cảm nhận được sự bất thường thì phần lớn đã ở giai đoạn muộn, thậm chí không còn cơ hội để can thiệp bằng phẫu thuật.
Do đó, việc nhận biết sớm những dấu hiệu cảnh báo ung thư gan là vô cùng quan trọng. Bác sĩ khuyến cáo người dân nên chú ý các dấu hiệu cảnh báo sau:
-Mệt mỏi, chán ăn, buồn nôn, nôn. Ớn lạnh, ra nhiều mồ hôi.
-Nhanh no hoặc đầy hơi sau khi ăn.
-Thường xuyên bị sốt cao.
-Da mặt sạm đen (do suy giảm chức năng chuyển hóa melanin của gan).
-Đau vùng bụng trên, bên phải.
Ở giai đoạn muộn, bệnh có thể biểu hiện rõ hơn qua các triệu chứng:
-Cơn đau hạ sườn phải ngày càng tăng.
-Gan nở to hoặc có khối u, người bệnh có thể sờ thấy.
-Trướng bụng (do tụ dịch trong ổ bụng).
-Cảm giác ngứa da (do tăng bilirubin trong máu). Vàng da, vàng mắt, niêm mạc vàng.
-Phân nhạt màu, nước tiểu sẫm.
-Dễ chảy máu (chảy máu lợi, xuất huyết dưới da).
-Sụt cân nhanh, không rõ nguyên nhân.
Cách tốt nhất để phòng ngừa và phát hiện sớm ung thư gan là khám sức khỏe định kỳ, siêu âm gan 6 tháng/lần, đặc biệt đối với người có yếu tố nguy cơ cao như xơ gan, viêm gan mạn tính do rượu, hoặc viêm gan virus B, C.
Ngoài ra, cần tiêm đầy đủ vaccine phòng viêm gan B, tránh tiếp xúc với các hóa chất độc hại dễ gây tổn thương gan để giảm nguy cơ mắc bệnh. Khi nghi ngờ có dấu hiệu ung thư gan, bác sĩ sẽ chỉ định làm xét nghiệm máu, chụp cắt lớp hoặc sinh thiết gan để đưa ra chẩn đoán chính xác.
Không chỉ để lại những khoảnh khắc đáng nhớ trên sân cỏ, World Cup còn tạo nên một xu hướng đặc biệt tại nhiều quốc gia Mỹ Latinh khi ngày càng nhiều bậc phụ huynh lựa chọn tên các ngôi sao bóng đá để đặt cho con mới sinh.
Tại Peru, số trẻ mang tên Haaland đang gia tăng, trong khi tại Argentina, cái tên Lionel cũng trở nên phổ biến hơn sau hành trình của đội trưởng Lionel Messi tại giải đấu, theo Dailynewnation.
Người phát ngôn Cơ quan Đăng ký dân sự Peru cho biết, hàng trăm trẻ sơ sinh tại nước này đã được đặt theo tên tiền đạo người Na Uy Erling Haaland. Bên cạnh đó, những cái tên gắn với các ngôi sao bóng đá như Messi, Neymar hay Cristiano Ronaldo vẫn tiếp tục được nhiều gia đình lựa chọn, với khoảng 30.000 lượt đăng ký cho mỗi tên.
Tại Mexico, một giấy khai sinh lan truyền trên mạng xã hội cho thấy, một bé gái được cho là mang tên Quinona Ysisidra Morita Haaland Guevara. Cái tên này được ghép từ hai cầu thủ Mexico Julian Quinones và Gilberto Mora, cùng tiền đạo Erling Haaland của Na Uy. Trong đó, "Ysisidra" được cho là lấy cảm hứng từ câu nói quen thuộc của người hâm mộ Mexico, có nghĩa là "Biết đâu lại được thì sao".
Dù giới chức chưa xác nhận tính xác thực của giấy khai sinh nói trên, câu chuyện vẫn phản ánh sự gắn kết cảm xúc của nhiều người hâm mộ với bóng đá trong suốt giải đấu.
Tại Argentina, các tên Enzo, Emiliano và Lionel đứng đầu danh sách tên bé trai phổ biến nhất ở tỉnh Salta trong tuần trước trận chung kết, theo chính quyền địa phương, nơi cho rằng đây là hệ quả của "hiện tượng World Cup".
Đội tuyển Argentina góp mặt ở trận chung kết World Cup với những cầu thủ nổi bật như tiền vệ Enzo Fernandez, thủ môn Emiliano "Dibu" Martinez và đội trưởng Lionel Messi.
Trao đổi với hãng tin Mỹ, bà Fabiola Molina, người dẫn chương trình podcast Sin manual para padres tại Mexico City, cho biết xu hướng đặt tên con theo thần tượng đã xuất hiện từ lâu ở Mỹ Latinh, bắt nguồn từ thời Diego Maradona ghi bàn thắng "Bàn tay của Chúa" vào lưới đội tuyển Anh tại World Cup 1986.
Bà cho biết trước đây, khi nhóm nhạc Backstreet Boys nổi tiếng, nhiều gia đình đã đặt tên con trai là Kevin hoặc Brian, khiến những cái tên này trở nên rất phổ biến tại Bolivia, Chile và Argentina.
Tuy nhiên, bà cũng lưu ý rằng việc mang tên của một thần tượng không đồng nghĩa đứa trẻ sẽ có cuộc đời giống người đó. "Chỉ vì tên bạn là Messi hay Lionel không có nghĩa bạn sẽ trở thành một cầu thủ bóng đá giỏi. Tên gọi không quyết định số phận", bà nói.
Khép lại World Cup, sức ảnh hưởng của giải đấu không chỉ được thể hiện qua kết quả trên sân cỏ mà còn lan rộng tới đời sống xã hội, tạo ra xu hướng đặt tên cho trẻ sơ sinh.