Những năm gần đây, thể thao điện tử (Esports) Việt Nam ghi nhận nhiều dấu ấn quan trọng khi liên tục vô địch các giải PUBG Mobile Super League-Southeast Asia Fall 2025, PUBG Nations Cup 2025, giành nhiều huy chương vàng ở SEA Games.
Việt Nam là quốc gia đầu tiên đăng cai SEA Esports Nations Cup. Đội tuyển quốc gia thể thao điện tử Việt Nam sắp tham dự Esports Nations Cup 2026 (ENC 2026) quy mô toàn cầu.
Trong xu hướng đó, Báo Thanh Niên có buổi phỏng vấn ông Hans Jagnow, Giám đốc Quan hệ Câu lạc bộ, Đội tuyển Quốc gia và Tuyển thủ, Esports Foundation, về bản sắc Việt Nam trong ngành công nghiệp Esports cũng như cơ hội và thách thức để thể thao điện tử có thể đóng góp nhiều hơn cho nền kinh tế số.
* Việt Nam đang nổi lên như một thị trường Esports năng động ở Đông Nam Á. Từ góc nhìn của một tổ chức quốc tế như Esports Foundation, ông đánh giá như thế nào về thị trường này?
– Việt Nam đã xây dựng được một nền tảng thực sự ấn tượng cho Esports như: văn hóa thi đấu năng động; cộng đồng người hâm mộ đầy nhiệt huyết ở nhiều tựa game khác nhau; các tuyển thủ đang khẳng định dấu ấn trên đấu trường quốc tế. Điều này có thể thấy rõ qua các tuyển thủ thi đấu ở PUBG Mobile hay Liên Minh Huyền Thoại, những tài năng đã đạt đẳng cấp toàn cầu.
Điểm đáng chú ý của Việt Nam trong những năm gần đây là tốc độ tăng trưởng nhanh chóng. Quy mô của Mobile Esports đã mở rộng đáng kể và Việt Nam là một trong những thị trường thể hiện rõ xu hướng này. Vấn đề đặt ra hiện nay là làm thế nào để chuyển hóa nguồn năng lượng đó thành động lực phát triển bền vững trong dài hạn.
* So với các thị trường đang phát triển khác trong khu vực, đâu là những yếu tố khiến Việt Nam trở nên đặc biệt khi bước ra thị trường toàn cầu?
– Điểm khác biệt của Esports Việt Nam so với các nước trong khu vực là văn hóa thi đấu đã tồn tại sẵn ở cấp độ phong trào, không cần xây dựng từ đầu. Trong khi Indonesia có lợi thế về quy mô, Thái Lan có thế mạnh ở một số tựa game cụ thể, Việt Nam nổi bật nhờ sự kết hợp giữa chiều sâu cạnh tranh và sức mạnh cộng đồng.
* Vậy thì Esports có thể đóng góp gì cho nền kinh tế số Việt Nam?
– Theo báo cáo Global Games Market Report của Newzoo năm 2025, thị trường ngành game toàn cầu đạt gần 189 tỉ USD với 3,6 tỉ người chơi, vượt qua cả ngành điện ảnh và âm nhạc cộng lại. Esports là một phần trong ngành công nghiệp game.
Việt Nam có thể định vị như một quốc gia xuất khẩu tài năng, tương tự Hàn Quốc hay Trung Quốc. Các tuyển thủ và huấn luyện viên không chỉ thi đấu mà còn mang màu cờ sắc áo ra thế giới, thu hút dòng vốn đầu tư vào thị trường trong nước. Việc tham gia các giải đấu quốc tế như Esports Nations Cup sẽ giúp nâng cao vị thế, tăng độ nhận diện và cơ hội tiếp cận nhà tài trợ, đơn vị phát sóng và các nguồn đầu tư vào hạ tầng.
* Việt Nam đang đứng ở đâu trên bản đồ Esports toàn cầu? Theo ông, đâu là những bài học Việt Nam có thể tham khảo để có thể nắm bắt được những cơ hội trên?
– Các quốc gia xây dựng được hệ sinh thái Esports bền vững thường có một số điểm chung, đó là công nhận đây là một ngành công nghiệp chính thức, không chỉ là một sở thích. Họ có dòng vốn đầu tư ổn định vào đội tuyển, cùng lộ trình rõ ràng từ thi đấu phong trào đến chuyên nghiệp. Hàn Quốc là hình mẫu tiêu biểu. Ả Rập Xê Út cũng đang phát triển theo hướng này thông qua chiến lược quốc gia trong khuôn khổ Tầm nhìn 2030.
Việt Nam đã có nền tảng cộng đồng mạnh và nguồn nhân lực dồi dào. Bước tiếp theo là củng cố lớp “hạ tầng thể chế”, bao gồm chuẩn hóa lộ trình phát triển, xây dựng cơ chế phúc lợi và định hướng nghề nghiệp cho tuyển thủ, cũng như thu hút dòng vốn đầu tư ổn định trong dài hạn. Đây sẽ là những yếu tố tạo ra khác biệt cho sự phát triển của hệ sinh thái.
* Theo ông, đâu là những “điểm nghẽn” lớn nhất khiến Esports Việt Nam chưa thể bứt phá lên nhóm dẫn đầu?
– Theo tôi, điểm nghẽn chung của nhiều quốc gia, không riêng Việt Nam, đó là việc đầu tư phát triển tuyển thủ vẫn còn hạn chế. Các khung quản trị nhằm tạo niềm tin cho nhà đầu tư và thương hiệu vẫn trong quá trình hoàn thiện. Bên cạnh đó, cầu nối giữa thi đấu phong trào và cơ hội chuyên nghiệp hiện chưa đủ rõ ràng. Những thách thức này không chỉ của riêng Việt Nam, nhưng việc giải quyết hiệu quả sẽ quyết định thị trường nào tiếp tục bứt phá và thị trường nào chững lại.
* Ngoài thi đấu chuyên nghiệp, ông đánh giá Việt Nam còn đang bỏ lỡ những mảnh ghép nào trong chuỗi giá trị Esports?
– Sản xuất nội dung và bản quyền truyền thông là hai lĩnh vực còn nhiều dư địa phát triển nhất. Việt Nam có nhiều cá nhân và tổ chức làm tốt, nhưng hạ tầng để sản xuất nội dung đạt chuẩn phát sóng quy mô lớn, cũng như tạo thành gói sản phẩm và thương mại hóa các nội dung đó thông qua các thỏa thuận bản quyền. Đây vẫn là mảnh đất màu mỡ, chưa được khai thác tương xứng với quy mô và tiềm năng thị trường.
Công nghệ nền tảng và năng lực dữ liệu cũng là những lĩnh vực cần được đầu tư. Việc hiểu rõ khán giả ngày càng quan trọng, đồng thời là yếu tố then chốt để mở rộng ra thị trường toàn cầu.
* Nhìn về 5 – 10 năm tới, ông kỳ vọng Việt Nam có thể đạt được vị trí nào trên bản đồ Esports toàn cầu?
– Việt Nam có cơ hội thực sự để trở thành một trong những cường quốc Esports hàng đầu thế giới với nền tảng tài năng và đam mê đã sẵn có. Để đạt được điều đó, có ba yếu tố then chốt:
Đại diện công ty khẳng định đã nghiêm túc thực hiện các biện pháp cần thiết theo quy định cũng như tiếp tục phối hợp với VCC để bảo đảm tuân thủ.
Một trong ba vi phạm của Xiaomi Việt Nam liên quan đến việc tài trợ cho người có ảnh hưởng để quảng cáo, khuyến nghị người tiêu dùng mua hoặc sử dụng sản phẩm. Về vấn đề này, công ty cho biết đang triển khai biện pháp nhằm nâng cao mức độ tuân thủ đối với quy định về bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, hoạt động truyền thông quảng cáo và hợp tác với đối tác kinh doanh.
Việc không công khai mối quan hệ tài trợ giữa doanh nghiệp và người có ảnh hưởng là hành vi bị cấm trong Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng năm 2023. Quy định nhằm giúp người dùng phân biệt giữa nội dung quảng cáo và đánh giá mang tính cá nhân trên môi trường số. Luật cũng quy định trách nhiệm cụ thể về bảo vệ thông tin của người tiêu dùng.
Trong thông cáo mới, công ty công nghệ Trung Quốc khẳng định sẽ hoạt động kinh doanh có trách nhiệm sau khi nhận án phạt. Tuy nhiên, hãng không đề cập các trường hợp lỗi cụ thể theo thông báo của VCC.
Trước đó, theo Quyết định xử phạt ban hành ngày 7/5, công ty TNHH Xiaomi Việt Nam bị xác định có ba hành vi vi phạm. Hành vi đầu tiên là không cho người tiêu dùng lựa chọn việc cho phép hoặc không cho phép sử dụng thông tin của họ để quảng cáo, giới thiệu sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ và các hoạt động thương mại khác.
Doanh nghiệp cũng không thông báo trước hoặc không công khai việc tài trợ cho người có ảnh hưởng dưới mọi hình thức để sử dụng hình ảnh, lời khuyên hoặc khuyến nghị của người này nhằm xúc tiến thương mại, khuyến khích người tiêu dùng mua hoặc sử dụng sản phẩm.
Ngoài ra, hãng bị xử phạt do đưa ra điều khoản không được phép quy định trong điều kiện giao dịch chung.
Cơ quan quản lý yêu cầu Xiaomi Việt Nam chấm dứt các hành vi vi phạm, đồng thời rà soát và hoàn thiện điều kiện giao dịch chung, chính sách bảo vệ thông tin người tiêu dùng cũng như hoạt động giới thiệu sản phẩm thông qua người có ảnh hưởng.
Xiaomi Việt Nam có trụ sở tại TP HCM, hoạt động từ năm 2019. Người đại diện pháp luật là Niu Chen. Ngành nghề kinh doanh chính của doanh nghiệp là bán buôn tổng hợp, gồm xuất khẩu, nhập khẩu và phân phối bán buôn các hàng hóa không thuộc danh mục cấm hoặc hạn chế theo quy định của pháp luật Việt Nam và các cam kết quốc tế mà Việt Nam tham gia. Hiện hãng phân phối nhiều dòng sản phẩm điện tử tiêu dùng tại Việt Nam như điện thoại, máy tính bảng, thiết bị đeo, TV, robot hút bụi và các thiết bị nhà thông minh.
Theo báo cáo từ ETNews, Samsung sẽ giới thiệu phiên bản "Pro" cho dòng Galaxy S27, bên cạnh các phiên bản tiêu chuẩn, Plus và Ultra như hiện nay. Galaxy S27 Pro sẽ được định vị là lựa chọn cao cấp thứ hai, chỉ sau Galaxy S27 Ultra.
Sản phẩm dự kiến sẽ chia sẻ nhiều tính năng với phiên bản Ultra, ngoại trừ việc không hỗ trợ bút S Pen. Bên cạnh đó, Galaxy S27 Pro cũng có khả năng tích hợp công nghệ màn hình riêng tư Privacy Display giống như trên Galaxy S26 Ultra hiện tại.
Việc giới thiệu Galaxy S27 Pro không chỉ mang lại sự linh hoạt cho người dùng khi mua sắm mà còn có thể là một phần trong chiến lược lớn hơn của Samsung. Công ty muốn tung ra một phiên bản cao cấp với cấu hình nhẹ hơn dường như là dấu hiệu cho thấy Samsung đang chuẩn bị tăng giá cho Galaxy S27 Ultra vào năm sau.
Trong bối cảnh giá của các mẫu điện thoại cao cấp đang tăng lên do cuộc khủng hoảng bộ nhớ RAM, sự xuất hiện của phiên bản Pro có thể trở thành giải pháp trung gian, giúp mang đến trải nghiệm gần như bản Ultra cho những người không muốn chi quá nhiều cho mẫu cao cấp đắt nhất
Dòng Galaxy S27 dự kiến sẽ mang đến nhiều thay đổi so với phiên bản tiền nhiệm khi chính thức ra mắt vào năm sau. Hiện vẫn còn quá sớm để xác định các thông số kỹ thuật cụ thể của Galaxy S27 Pro, bao gồm kích thước màn hình.
Cũng cần lưu ý rằng, dòng Galaxy S26 từng được kỳ vọng có phiên bản Pro, nhưng điều đó cuối cùng đã không xảy ra. Tuy nhiên, Galaxy S27 Pro không nhằm thay thế một mẫu máy hiện có mà được xem như một sự bổ sung chiến lược nhằm mở rộng dòng smartphone cao cấp của Samsung nhằm cạnh tranh với gia đình iPhone của Apple, vốn bao gồm hai phiên bản Pro cao cấp.
Thực tế, iPhone vẫn có thể hoạt động tốt, sạc được và pin giữ được điện. Tuy nhiên, có một số nguyên nhân tiềm ẩn dẫn đến tình trạng điện thoại chậm dần theo thời gian mà người dùng có thể tham khảo.
Một trong những dấu hiệu dễ nhận thấy là hiệu suất iPhone chậm rõ rệt khi tình trạng pin còn dưới mức 80%. Nếu muốn kiểm tra tình trạng pin của iPhone, người dùng có thể vào Cài đặt > Pin > Tình trạng pin. Nếu dung lượng tối đa thấp dưới 80% và chế độ quản lý hiệu suất được kích hoạt, hiện tượng chậm lại không phải là do tưởng tượng. Việc thay pin là cách có thể giúp khôi phục tốc độ cho iPhone, nhưng cần lưu ý rằng thay pin kém chất lượng có thể gây ra các vấn đề mới như quá nhiệt hoặc hoạt động không ổn định.
Ngoài ra, dung lượng lưu trữ cũng ảnh hưởng đến hiệu suất của iPhone. Khi bộ nhớ gần đầy, điện thoại có thể vẫn hoạt động tốt với các tác vụ cơ bản, nhưng sẽ gặp khó khăn khi cập nhật, sử dụng camera hoặc chuyển đổi ứng dụng. Người dùng có thể kiểm tra dung lượng lưu trữ trong Cài đặt > Cài đặt Chung > Dung lượng iPhone để nhận diện vấn đề.
Ảnh và video thường bị đổ lỗi, nhưng bộ nhớ đệm ứng dụng cũng là nguyên nhân chính gây ra tình trạng chậm chạp. Hơn nữa, các bản cập nhật iOS mới thường mang đến nhiều tính năng và dịch vụ mới, nhưng trên các thiết bị cũ hơn, sự tích lũy này có thể làm chậm điện thoại. Đặc biệt, các ứng dụng mới thường yêu cầu nhiều tài nguyên hơn, và sự không tương thích này có thể là một trong những nguyên nhân khiến iPhone chậm lại.
Nhiệt độ cao cũng có thể kích hoạt các giới hạn về hiệu suất, khiến iPhone hoạt động chậm hơn sau thời gian dài sử dụng. Hiện tượng nóng máy kéo dài cũng là dấu hiệu cảnh báo cần chú ý. Nếu iPhone chạy chậm và nóng cùng lúc, hãy thử khởi động lại thiết bị để xóa các trạng thái hệ thống tạm thời.
Cuối cùng, nếu nhận thấy các triệu chứng như khởi động lại ngẫu nhiên hoặc hoạt động không ổn định, có thể do lỗi phần cứng nghiêm trọng hơn. Việc thay pin hoặc cập nhật phần mềm có thể giúp cải thiện hiệu suất, nhưng nếu vấn đề vẫn tiếp diễn, đã đến lúc người dùng cần nâng cấp thiết bị.
Tóm lại, việc iPhone chậm lại theo thời gian không phải là điều bí ẩn. Pin cũ, bộ nhớ đầy, phần mềm tích lũy và các ứng dụng đòi hỏi nhiều tài nguyên hơn đều góp phần vào tình trạng này. Hiểu rõ nguyên nhân sẽ giúp người dùng tìm ra giải pháp hiệu quả, từ việc thay pin, tối ưu hóa hiệu suất cho đến quyết định nâng cấp thiết bị.
