Với 48 đội tuyển và 104 trận đấu diễn ra tại Mỹ, Canada và Mexico, World Cup 2026 được nhìn nhận có quy mô lớn nhất từ trước đến nay.
Điều khiến người hâm mộ quan tâm còn nằm ở những ứng dụng công nghệ tại giải đấu lần này, đặc biệt trong bối cảnh AI đang lan rộng tới thể thao toàn cầu.
Mới đây, Lenovo – đối tác công nghệ chính thức đứng phía sau toàn bộ hạ tầng vận hành của World Cup 2026 đã chính thức công bố những ứng dụng AI được kỳ vọng sẽ thay đổi cách giải đấu được tổ chức, theo dõi và trải nghiệm.
Bản sao kỹ thuật số của các cầu thủ và sân vận động
Một trong những điểm đáng chú ý nằm ở việc các cầu thủ sẽ sở hữu những “avatar AI” mô phỏng chính xác cơ thể để phục vụ các quyết định việt vị của công nghệ VAR.
Toàn bộ cầu thủ đã được yêu cầu quét cơ thể nhằm tạo mô hình 3D cá nhân hóa. Chủ tịch FIFA Gianni Infantino cho biết hệ thống này sẽ giúp xác định vị trí cầu thủ chính xác hơn, rút ngắn thời gian đưa ra quyết định và tăng tính minh bạch trong các tình huống việt vị.
Hiện nay, công nghệ việt vị bán tự động sử dụng khoảng 30 camera để theo dõi tới 10.000 điểm dữ liệu trên cơ thể cầu thủ. Tuy nhiên, các mô hình đồ họa hiện tại chưa phản ánh đúng kích thước thực tế của từng người chơi.
Vì vậy, FIFA tin rằng việc bổ sung avatar AI cá nhân hóa sẽ cải thiện đáng kể độ chính xác, đặc biệt trong các pha bóng tốc độ cao hoặc bị che khuất tầm nhìn.
Theo thông tin công bố, mỗi lần quét cơ thể chỉ mất khoảng một giây nhưng có thể ghi nhận chính xác kích thước các bộ phận trên cơ thể cầu thủ. Những mô hình này ngoài phục vụ VAR còn được tích hợp vào truyền hình để mô phỏng tình huống việt vị trực quan hơn.
Bên cạnh các cầu thủ, 16 sân vận động diễn ra loạt trận đấu cũng có phiên bản kỹ thuật số cập nhật thông tin theo thời gian thực từ mọi hoạt động vận hành trong sân, lượng khán giả, an ninh cho tới hệ thống hậu cần, phát sóng.
Những nhà điều hành có thể tận dụng các mô hình sân vận động ảo để theo dõi sự di chuyển của đám đông, kiểm soát rủi ro an ninh. Đặc biệt là hỗ trợ người hâm mộ tìm chỗ ngồi dễ dàng hơn trong các tình huống hỗn loạn.
FIFA AI Pro
Trong khuôn khổ hợp tác, một trong những tham vọng lớn nhất của FIFA và Lenovo nằm ở nền tảng FIFA AI Pro.
Ứng dụng cho phép mỗi đội tuyển có quyền truy cập vào mô hình AI riêng. Các nhà phân tích có thể so sánh lối chơi thông qua các đoạn video và hình đại diện 3D.
Mặt khác, các huấn luyện viên có thể đánh giá tính hiệu quả của những thay đổi chiến thuật trước các đối thủ kế tiếp. Với AI này, các cầu thủ cũng được nhận các phân tích trận đấu cá nhân hoá.
Chương trình AI do Lenovo phát triển mang lại khả năng phân tích hàng trăm triệu điểm dữ liệu của FIFA và xử lý hơn 2000 chỉ số liên quan đến bóng đá, gồm pressing, di chuyển, chiến thuật và chuyển đổi trạng thái.
Nền tảng cung cấp thông tin chi tiết dưới dạng giải thích bằng văn bản, biểu đồ, video ngắn.
“Trước đây, các đội giàu thường có lợi thế. Nhưng đến năm 2026, trí tuệ nhân tạo sẽ dân chủ hóa dữ liệu và mang lại cho mọi người cơ hội như nhau”, Bank of America Global Research nêu quan điểm.
Góc nhìn mô phỏng tầm nhìn trọng tài
Sau khi thử nghiệm thành công camera gắn trên người trọng tài tại 2025 FIFA Club World Cup, FIFA và Lenovo xác nhận công nghệ này sẽ tiếp tục được triển khai tại kỳ World Cup sắp tới.
Công nghệ “Referee View” cho phép khán giả theo dõi trận đấu trực tiếp từ góc nhìn của trọng tài ngay trên sân cỏ thông qua camera gắn trên cơ thể trọng tài chính.
Ở phiên bản mới, chất lượng hình ảnh được nâng cấp nhờ công nghệ ổn định hình ảnh bằng AI của Lenovo. Hệ thống AI có khả năng xử lý rung lắc theo thời gian thực khi trọng tài di chuyển liên tục trên sân, giúp hình ảnh trở nên mượt mà và ổn định hơn so với trước đây.
Theo FIFA, công nghệ này được phát triển với mong muốn giúp khán giả hiểu rõ hơn những tình huống tranh cãi trên sân, đặc biệt trong các pha va chạm, thổi phạt hoặc quyết định quan trọng của trọng tài.
Tổng thư ký FIFA Mattias Grafström cho biết: “Những thước phim rõ nét và ổn định hơn từ công nghệ camera góc nhìn trọng tài mới có thể hỗ trợ các trọng tài trong những thời điểm quan trọng của trận đấu. Đồng thời mang đến cho người hâm mộ góc nhìn chân thực và sống động hơn từ vị trí của trọng tài”.
Quả bóng được trang bị AI
Điều thú vị là ngay cả quả bóng thi đấu cũng sẽ được tích hợp AI. FIFA cùng Adidas đã công bố quả bóng mang tên Trionda, mang ý nghĩa là “ba làn sóng”.
Điểm nhấn công nghệ của quả bóng nằm ở hệ thống công nghệ “bóng kết nối” thế hệ mới, được nâng cấp với AI.
Con chip đặt bên trong bóng có khả năng gửi dữ liệu theo thời gian thực tới hệ thống VAR, giúp hỗ trợ xác định các tình huống việt vị, bóng chạm tay và hướng di chuyển của bóng với độ chính xác cao hơn.
Khi kết hợp cùng dữ liệu định vị cầu thủ và hệ thống bắt việt vị bán tự động, AI có thể hỗ trợ trọng tài đưa ra quyết định nhanh hơn trong các tình huống gây tranh cãi.
Về thiết kế bên ngoài, Trionda sử dụng tông trắng kết hợp đỏ, xanh lam và xanh lá nhằm đại diện cho ba quốc gia đồng chủ nhà.
FIFA cho biết quả bóng được cấu tạo từ bốn mảnh ghép cùng các đường rãnh khí động học mới nhằm giúp ổn định hơn khi bay, hạn chế những phàn nàn liên quan tới quỹ đạo bóng từng xuất hiện trước đây.
Trung tâm điều hành thông minh
Để vận hành 104 trận đấu trải dài trên ba quốc gia, FIFA và Lenovo đã xây dựng “Trung tâm điều hành thông minh”. Hệ thống này có nhiệm vụ kết nối dữ liệu từ 16 sân vận động, trung tâm phát sóng, hệ thống an ninh, giao thông và hậu cần theo thời gian thực.
Thông qua mạng lưới camera, cảm biến và nền tảng AI, ban tổ chức có thể theo dõi mật độ đám đông, lưu lượng giao thông và hoạt động quanh sân đấu nhằm phát hiện sớm nguy cơ ùn tắc hoặc các rủi ro an ninh.
Đáng chú ý, các công nghệ hỗ trợ trọng tài như VAR hay SAO (bắt việt vị bán tự động) không còn phụ thuộc hoàn toàn vào mô hình điện toán đám mây truyền thống.
Thay vào đó, FIFA dự kiến ứng dụng công nghệ điện toán biên, cho phép dữ liệu từ hàng trăm camera và cảm biến tại sân vận động được xử lý ngay tại chỗ. Nhờ đó, hệ thống AI có thể phân tích tình huống nhanh hơn và giảm độ trễ trong các quyết định của trọng tài.
Bên cạnh đó, dữ liệu sức khỏe cầu thủ cũng được cập nhật liên tục qua thiết bị đeo thông minh. Hệ thống AI được thiết kế giúp phân tích các chỉ số thể lực theo thời gian thực để phát hiện dấu hiệu quá tải hoặc nguy cơ chấn thương trong trận đấu.
Giải đấu cũng đánh dấu sự xuất hiện của hàng loạt ứng dụng robot. Trong đó, Tập đoàn Hyundai Motor Group sẽ dự kiến sử dụng robot Atlas và Spot để hỗ trợ hậu cần, vận hành sân vận động và tương tác với khán giả.
Mexico cũng đang có kế hoạch triển khai chó robot cho các nhiệm vụ an ninh và phản ứng khẩn cấp.
Để phục vụ nhu cầu di chuyển, giải đấu dự kiến còn chứng kiến sự xuất hiện của đội xe tự lái quy mô lớn nhất từ trước đến nay. Theo kế hoạch, bảy công ty phát triển xe tự hành sẽ triển khai dịch vụ tại 10 thành phố đăng cai.
Trải nghiệm AI dành cho người hâm mộ
Thay vì chỉ theo dõi trận đấu theo cách truyền thống, người xem có thể theo dõi thống kê cầu thủ theo thời gian thực, lựa chọn góc quay riêng hoặc nhận phân tích chiến thuật trực tiếp trên thiết bị di động khi xem tại sân.
FIFA và Lenovo cũng đã phát triển hệ thống “Smart Wayfinding” sử dụng AI để hỗ trợ chỉ đường trong sân vận động. Công nghệ này giúp khán giả tìm chỗ ngồi, khu dịch vụ, cổng ra vào hoặc lối di chuyển thuận tiện hơn.
Ngoài ra, nhiều trải nghiệm tương tác số hóa cũng được Lenovo hé lộ. Điển hình là việc người hâm mộ có thể tương tác, chụp ảnh cùng các cầu thủ ảo hoặc giao lưu với các huyền thoại bóng đá thông qua AI mô phỏng.
Tại lần tái xuất này, FIFA cũng giới thiệu FIFA Fan ID, tấm thẻ dành cho người sở hữu vé xem World Cup 2026.
Người hâm mộ có thể nhận thẻ tại 16 sân vận động đăng cai. Sau khi kích hoạt, người dùng chỉ cần chạm thẻ vào điện thoại để truy cập hệ sinh thái số của FIFA.
Thông qua ứng dụng, khán giả có thể xem video độc quyền, tham gia trò chơi tương tác, nhận thông tin sân vận động và lưu lại những khoảnh khắc cá nhân trong suốt mùa thi đấu.
FIFA cũng tích hợp chương trình FIFA Rewards, cho phép người hâm mộ tích điểm qua các hoạt động tương tác.
SanDisk ước tính World Cup 2026 sẽ tạo ra hơn 90 petabyte dữ liệu, cao gấp 45 lần so với World Cup 2022 tại Qatar. Nếu tính thêm lượng bài đăng mạng xã hội, ảnh tự chụp, tương tác trên thiết bị di động và các hoạt động trực tuyến khác của người hâm mộ, tổng dữ liệu phát sinh trong mùa giải được dự đoán sẽ đạt quy mô chưa từng có trong lịch sử bóng đá thế giới.
Theo Sammyfans, sự bất mãn xuất phát từ những bình luận của người kiểm duyệt và tin đồn về việc gia hạn bản Beta của One UI 8.5, khiến người dùng yêu cầu Samsung phải có lời giải thích rõ ràng.
Đặc biệt, những người sở hữu Galaxy S25 Ultra đang cảm nhận rõ rệt sự thất vọng. Họ cho biết đã đầu tư vào một chiếc điện thoại cao cấp với phần cứng mạnh mẽ nhưng lại gặp nhiều hạn chế về các tính năng hoạt động.
Nhiều người đã bày tỏ sự phẫn nộ trên các diễn đàn, với cụm từ "khái niệm phần mềm" thường xuyên xuất hiện từ phía Samsung. Một trong số dấu hỏi được đặt ra là: "Liệu một chiếc điện thoại mạnh mẽ như Galaxy S25 Ultra lại không thể xử lý các tính năng chỉ vì một khái niệm nào đó?". Theo nhiều ý kiến, đây không phải là một hạn chế kỹ thuật mà là một quyết định mang tính độc quyền.
Một trong những điểm gây thất vọng lớn là việc thiếu chế độ chụp ảnh 24 MP, một tính năng chụp ảnh cơ bản lại vắng bóng trên một thiết bị có hệ thống camera tiên tiến như Galaxy S25 Ultra.
Hơn nữa, tính năng sàng lọc cuộc gọi, vốn rất hữu ích cho người dùng, lại được định vị là tính năng độc quyền của Galaxy S26. Hạn chế này khiến người dùng cảm thấy như họ đang bị tước đoạt những tính năng cốt lõi không phải vì lý do kỹ thuật mà vì Samsung muốn giữ lại những tính năng nổi bật cho các mẫu điện thoại mới.
Bên cạnh các hạn chế về phần mềm đối với các điện thoại Galaxy cũ, chương trình Beta của Samsung cũng đang gây thất vọng. Lẽ ra chu kỳ thử nghiệm beta phải giúp hoàn thiện phần mềm, nhưng người dùng lại bị kéo vào vòng luẩn quẩn của các bản dựng chưa hoàn thiện. Đã nhiều tháng trôi qua, người dùng vẫn đang chờ đợi một phiên bản ổn định, trong khi Samsung liên tục phát hành "thêm một bản cập nhật nữa".
Thậm chí, đã có tin đồn cho biết Samsung dự định tung ra bản cập nhật Beta thứ 9 và thứ 10 của One UI 8.5 cho dòng Galaxy S25 trong tháng này, trong khi thời gian cụ thể cho bản phát hành ổn định vẫn chưa được xác định, có thể vào cuối tháng 4 hoặc đầu tháng 5.
Trung tâm Vũ trụ Johnson của NASA tuần này đăng lên mạng xã hội những hình ảnh về SER, cơ sở bên trong Trung tâm Điều khiển Nhiệm vụ Christopher C. Kraft Jr. thuộc Trung tâm Vũ trụ Johnson ở Houston, trong quá trình triển khai nhiệm vụ Mặt Trăng Artemis II. Sau hai ngày, bài đăng trên X nhận gần 250.000 lượt xem và hàng trăm lượt đăng lại, trong khi trên Facebook, loạt ảnh cũng thu về 37.000 lượt thích cùng hơn 800 bình luận.
Tài khoản katetheowl chia sẻ một bức ảnh trên Threads và viết: "Chồng tôi chụp ảnh tại Phòng Đánh giá Khoa học (SER) trong quá trình phóng Artemis II. Tiến lên nào, các chị em (nhiều người trong số họ là nhà địa chất Mặt Trăng)". Bài đăng nhận hơn 32.000 lượt thích và hàng trăm bình luận.
Dưới bài đăng của katetheowl, bình luận được tương tác nhiều nhất thuộc về nữ diễn viên Mary Catherine Garrison. Cô viết: "Ôi trời, có rất nhiều phụ nữ".
Nhiều bình luận khác cũng bày tỏ sự thích thú khi thấy nhân viên nữ chiếm đa số. "Là một người cha có con gái đang tuổi thiếu niên và thích tìm hiểu cách mọi thứ vận hành, hình ảnh này của trung tâm điều khiển nhiệm vụ tại NASA khiến tôi rất vui. Gần như toàn là phụ nữ", người dùng hughietheliger cho biết.
Được NASA xây dựng riêng cho chương trình Artemis, SER hỗ trợ phòng điều khiển bay chính với các hoạt động khoa học về Mặt Trăng và quan sát thiên thể. SER được trang bị để diễn giải dữ liệu nhanh chóng, phối hợp phân tích, ra quyết định theo thời gian thực, phối hợp liền mạch giữa các nhóm khoa học và vận hành.
Tháng 6 năm ngoái, nhóm khoa học Mặt Trăng Artemis II đã chạy mô phỏng nhiệm vụ lần đầu tiên tại căn phòng mới hoàn thành này. Họ sử dụng mô phỏng để thử nghiệm cách phối hợp vận hành các hoạt động khoa học trong Artemis II cũng như những nhiệm vụ chở người đến Mặt Trăng khác trong tương lai.
Trước đó, vào tối 1/4 (5h35 ngày 2/4 giờ Hà Nội), tàu Orion rời bệ phóng, đưa bốn phi hành gia tới Mặt Trăng, đánh dấu chuyến bay có người lái đầu tiên của NASA vượt ra ngoài quỹ đạo Trái Đất tầm thấp sau 54 năm. Phi hành đoàn gồm chỉ huy nhiệm vụ Reid Wiseman (NASA), phi công Victor Glover (NASA), chuyên gia nhiệm vụ Christina Koch (NASA) và chuyên gia nhiệm vụ Jeremy Hansen (Cơ quan Vũ trụ Canada CSA).
Chuyến bay kéo dài khoảng 10 ngày, được thiết kế như một bước đệm cho chương trình Artemis của NASA, vốn hướng tới thiết lập sự hiện diện lâu dài của con người trên Mặt Trăng. Trong thời gian này, phi hành đoàn thực hiện nhiều quan sát, chụp ảnh và ghi chép lại để hoàn thành các mục tiêu khoa học, đồng thời thu thập thông tin cho kế hoạch đổ bộ vài năm tới.
Theo Guardian, tên lửa phát nổ tạo ra ngọn lửa khổng lồ bao trùm và phá hủy bệ phóng tại Trung tâm Vũ trụ Kennedy, Florida, chỉ vài giây sau khi thử nghiệm khai hỏa bắt đầu lúc 21h ngày 28/5. Sự việc khiến bầu trời đêm biến thành màu cam sáng, thậm chí có thể quan sát từ Fort Pierce, cách khu vực phóng 185 km về phía nam. NBC News cho biết, các ngôi nhà ở mũi Canaveral và bãi biển Cocoa gần đó cũng rung lắc. Nhà chức trách cảnh báo người dân tránh xa những mảnh vỡ có thể trôi dạt vào bờ và gọi số khẩn cấp nếu phát hiện chúng. Không có trường hợp thiệt mạng hay bị thương nào được ghi nhận.
"Các chuyến bay vũ trụ không chấp nhận sai sót", Giám đốc NASA Jared Isaacman viết trên X sau sự cố, cam kết phối hợp với các đối tác để tiến hành một cuộc điều tra toàn diện, đánh giá tác động đến nhiệm vụ sắp tới, sau đó khôi phục hoạt động phóng tên lửa. "Chúng tôi sẽ thông báo về bất cứ ảnh hưởng nào đến chương trình Artemis cũng như căn cứ Mặt Trăng khi có thông tin".
"Rất tiếc khi chứng kiến điều này. Hy vọng các bạn sớm khôi phục", Elon Musk, CEO của SpaceX - đối thủ cạnh tranh với Blue Origin trong lĩnh vực hàng không vũ trụ, viết trên X ngày 29/5. Trước đó, ông cũng bình luận dưới một video về vụ nổ: "Thật không may. Tên lửa rất khó chế tạo".
Tỷ phú Jeff Bezos, nhà sáng lập Blue Origin, cho biết toàn bộ nhân viên đều được xác nhận an toàn. "Còn quá sớm để biết nguyên nhân gốc rễ, nhưng chúng tôi đang nỗ lực điều tra. Một ngày rất khó khăn, nhưng chúng tôi sẽ xây dựng lại bất cứ thứ gì cần thiết và bay trở lại", ông nói.
Dù vậy, việc khôi phục hạ tầng dự kiến đòi hỏi nhiều nỗ lực. "Họ sẽ cần thời gian để xây lại bệ phóng", Mike Haridopolos, nghị sĩ bang Florida, nói với Fox News.
Theo Time, các hình ảnh và video cho thấy tháp di động dùng để đưa tên lửa ra bệ phóng và dựng thẳng, đóng vai trò như khung giàn phục vụ phóng, đã bị phá hủy. Một trong hai tháp chống sét cũng đổ sập. Mức độ hư hại với phần sàn bêtông và hệ thống phun nước, giúp làm mát và giảm ồn, vẫn chưa rõ ràng.
Tháng trước, tên lửa New Glenn phóng lần thứ ba nhưng đưa vệ tinh lên sai quỹ đạo, do đó bị đình chỉ bay một thời gian ngắn. Vụ nổ ngày 28/5 được đánh giá tiếp tục là bước thụt lùi với Blue Origin.
Phương tiện phát nổ được chuẩn bị cho nhiệm vụ thứ tư của dòng New Glenn, dự kiến diễn ra ngày 4/6. Vụ phóng nhằm đưa 48 vệ tinh Internet Amazon Leo lên quỹ đạo, cạnh tranh với mạng lưới Starlink của SpaceX. Tên lửa không chứa vệ tinh khi nổ, nhưng sự cố vẫn ảnh hưởng đến kế hoạch triển khai cụm vệ tinh mới.
Ngoài Amazon Leo, trục trặc này còn ảnh hưởng đến chương trình Artemis của NASA với mục tiêu thiết lập sự hiện diện lâu dài của con người trên Mặt Trăng.
Blue Origin dự định phóng một nguyên mẫu tàu đổ bộ Mặt Trăng bằng tên lửa New Glenn vào mùa thu 2026 và một tàu đổ bộ khác lên quỹ đạo quanh Trái Đất vào năm tới để luyện tập ghép nối với tàu chở phi hành đoàn Artemis III. Việc đưa phi hành gia hạ cánh xuống Mặt Trăng trong nhiệm vụ Artemis IV dự kiến diễn ra sớm nhất năm 2028, dùng tàu đổ bộ của Blue Origin hoặc SpaceX, tùy vào phương tiện nào sẵn sàng trước.
Theo giáo sư John Logsdon, Giám đốc Viện Chính sách Không gian thuộc Đại học George Washington, NASA đặt ra những mốc thời gian rất tham vọng cho chương trình Artemis. "Sự cố mới chắc chắn gây trở ngại lớn cho lịch trình của Artemis, vốn đã rất khó đạt được", ông nói với Time.
Ông nhận định, nếu New Glenn ngừng hoạt động vài tháng, Artemis III sẽ bị trì hoãn, hoặc NASA phải dựa hoàn toàn vào Starship của SpaceX. Tuy nhiên, lựa chọn này cũng có vấn đề khi Starship đang bị đình chỉ bay, còn phiên bản đổ bộ Mặt Trăng của phương tiện này thậm chí chưa bay chuyến nào.
Trước đó, ngày 27/5, NASA thông báo ký thỏa thuận mới trị giá hàng trăm triệu USD với Blue Origin nhằm dùng New Glenn đưa các robot thám hiểm lên bề mặt Mặt Trăng. Thỏa thuận có thể cũng bị ảnh hưởng sau sự cố.
Theo Reuters, Blue Origin đã chi hàng tỷ USD và mất khoảng một thập kỷ để phát triển New Glenn, một trong những tên lửa lớn nhất từng bay vào quỹ đạo. Phương tiện này cao 98 m, gồm hai tầng, trong đó tầng thứ nhất trang bị 7 động cơ chạy bằng oxy lỏng và khí tự nhiên hóa lỏng (LNG), về cơ bản là methane. Tầng này được thiết kế để tái sử dụng, dự kiến có thể bay ít nhất 25 lần.
Tên lửa được đặt tên theo John Glenn, người Mỹ đầu tiên bay quanh Trái Đất năm 1962. Với khả năng chở 50 tấn lên quỹ đạo Trái Đất tầm thấp, nó có sức mạnh gần bằng tên lửa Falcon Heavy của SpaceX và gần gấp đôi tên lửa Vulcan Centaur mới của United Launch Alliance.
Tổ hợp phóng không gian 36, nơi xảy ra vụ nổ, là bệ phóng duy nhất được trang bị để phóng New Glenn. Nó được xây từ những năm 1960 và Blue Origin sau đó chi hơn một tỷ USD để cải tạo.
Ngoài ra, Blue Origin cũng phát triển New Shepard, dòng tên lửa nhỏ hơn để đưa du khách lên vùng không gian cận quỹ đạo trong vài phút và thực hiện thí nghiệm khoa học, được phóng từ địa điểm khác ở Texas. Công ty đã dừng thực hiện những chuyến bay dưới quỹ đạo này hồi tháng 1 để tập trung cho New Glenn và nhiệm vụ Mặt Trăng sắp tới. Tuy nhiên, tất cả đang bị hoãn lại để chờ kết quả điều tra vụ nổ.
