Trong ngày làm việc đầu tiên, đại hội tiến hành phiên trù bị, thảo luận, hiệp thương cử Đoàn Chủ tịch và Đoàn Thư ký đại hội. Cùng đó, các đại biểu sẽ thông qua chương trình và quy chế làm việc của đại hội; nghe báo cáo tình hình đại biểu tham dự đại hội; báo cáo kiểm điểm hoạt động của Ủy ban T.Ư, Đoàn Chủ tịch và Ban Thường trực Ủy ban T.Ư MTTQ VN giai đoạn 2024 – 2026. Đồng thời, nghe trình sửa đổi, bổ sung Điều lệ MTTQ VN, thảo luận về các chương trình hành động nhiệm kỳ mới.
Đại hội là dấu mốc lịch sử, mở đầu cho nhiệm kỳ vận hành bộ máy khi các tổ chức chính trị – xã hội và các hội quần chúng do Đảng, Nhà nước giao nhiệm vụ về trực thuộc MTTQ VN. Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư T.Ư Đảng, Chủ tịch Ủy ban T.Ư MTTQ VN Bùi Thị Minh Hoài nhấn mạnh: “Việc thực hiện sắp xếp, tinh gọn các tổ chức chính trị – xã hội về dưới “mái nhà chung” Mặt trận không đơn thuần là một giải pháp cơ học nhằm giảm bớt đầu mối hành chính hay tinh giản biên chế, mà đây là quyết tâm chính trị cao nhất, là bước đi chiến lược nhằm hiện thực hóa quan điểm chỉ đạo của Ban Chấp hành T.Ư, Bộ Chính trị, Ban Bí thư, đứng đầu là Tổng Bí thư về một hệ thống chính trị tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả, đáp ứng yêu cầu cấp thiết để đất nước vững bước vào kỷ nguyên mới”.
Sự hội tụ này tạo nên một không gian đoàn kết rộng lớn, quy tụ những lực lượng nòng cốt, tiêu biểu của toàn xã hội, góp phần thực hiện tốt hơn vai trò, chức năng, nhiệm vụ của MTTQ VN trong giai đoạn mới. Các phong trào, cuộc vận động như xây dựng nông thôn mới, đô thị văn minh, giảm nghèo bền vững hay chăm lo an sinh xã hội đều có sự tham gia đồng bộ, trách nhiệm của các tổ chức thành viên, tạo nên sức lan tỏa mạnh mẽ trong toàn xã hội. Khi cùng chung mục tiêu phục vụ nhân dân, các tổ chức không còn hoạt động riêng lẻ mà trở thành những “cánh tay nối dài” của Mặt trận, cùng hướng tới nhiệm vụ cốt lõi là tập hợp, đoàn kết, phát huy quyền làm chủ của nhân dân.
Bà Nông Thị Mai Huyền, Trưởng ban Tổ chức – Kiểm tra Cơ quan Ủy ban T.Ư MTTQ VN, cho biết thực hiện nhất quán việc sắp xếp, thống nhất tinh gọn các cơ quan tham mưu giúp việc của Ủy ban T.Ư MTTQ VN và các tổ chức chính trị – xã hội, Ủy ban đã thực hiện sắp xếp cơ quan tham mưu giúp việc chung từ T.Ư đến cấp cơ sở. Bước đầu cho thấy cơ quan giúp việc chung đi vào hoạt động ổn định, nâng cao chất lượng công tác phối hợp, thống nhất hành động trong việc thực hiện các phong trào thi đua yêu nước; hoạt động giám sát, phản biện xã hội và các chương trình hành động mà MTTQ VN đã đề ra.
Chánh văn phòng Cơ quan Ủy ban T.Ư MTTQ VN Nguyễn Bình Minh thông tin Dự thảo Báo cáo chính trị nhiệm kỳ mới đã xây dựng hệ thống giải pháp, nhiệm vụ vừa mang tính bao quát toàn diện các yêu cầu của Đảng và nhân dân, vừa cụ thể hóa để MTTQ các cấp và các tổ chức thành viên dễ dàng triển khai.
Cùng đó, các chỉ tiêu được đề ra cụ thể cho nhiệm kỳ mới, được rà soát kỹ lưỡng, đảm bảo tính khả thi cao hơn và có thể đo lường được hiệu quả thực hiện. Báo cáo chính trị lần này đặt ra trong bối cảnh rất đặc biệt, kế thừa những điểm ưu việt và có 3 nội dung trọng tâm, gồm: cụ thể hóa tinh thần các nghị quyết của Đảng vào báo cáo chính trị; thể hiện vai trò, vị thế lớn hơn của Mặt trận trong việc xây dựng tương tác, đối tác với các tổ chức chính trị – xã hội và các hội đoàn; bám sát các mục tiêu cụ thể. Dự thảo lần này xây dựng các nhóm giải pháp vừa mang tính bao quát hết các yêu cầu đối với công tác Mặt trận, vừa mang tính cụ thể để các tổ chức thành viên dễ thực hiện.
Dự thảo Báo cáo chính trị đã đề ra 3 đột phá chiến lược gồm: hoàn thiện cơ chế, đổi mới mạnh mẽ nội dung và phương thức hoạt động của MTTQ VN các cấp, tập trung hướng về cơ sở và địa bàn dân cư; nâng cao chất lượng, hiệu quả giám sát, phản biện xã hội theo hướng chủ động, từ sớm, từ xa, ngay từ khâu xây dựng chính sách; Xây dựng đội ngũ cán bộ Mặt trận chuyên nghiệp, đáp ứng yêu cầu trong tình hình mới.
Một điểm mới nổi bật khác so với nhiệm kỳ trước là việc bổ sung chương trình hành động số 7 về tham gia phát triển KH-CN, đổi mới sáng tạo, xây dựng xã hội số và đẩy mạnh chuyển đổi số trong hệ thống MTTQ VN. Phó chánh Văn phòng Cơ quan Ủy ban T.Ư MTTQ VN Nguyễn Bá Cát cho biết cùng với cả hệ thống chính trị, thời gian vừa qua, công tác phát triển KH-CN, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số gắn với thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị được MTTQ VN các cấp quan tâm tập trung triển khai thực hiện và đạt được một số kết quả nổi bật như: Hệ thống văn bản chỉ đạo cốt lõi được hoàn thiện, làm nền tảng để triển khai trong toàn hệ thống: Đề án Chuyển đổi số MTTQ VN giai đoạn 2025 – 2030, tầm nhìn đến năm 2035; Kiến trúc số MTTQ VN; Quy trình nghiệp vụ lõi MTTQ VN trên môi trường số; Chiến lược dữ liệu, Kiến trúc dữ liệu MTTQ VN…
Các nền tảng số dùng chung, thống nhất phục vụ công tác lãnh đạo, chỉ đạo của MTTQ VN các cấp được đưa vào vận hành trong toàn hệ thống: Hệ thống Điều hành tác nghiệp MTTQ VN; Cổng Mặt trận số… Cùng đó, phong trào “Bình dân học vụ số” được triển khai tích cực trong toàn hệ thống Mặt trận và các tổ chức chính trị – xã hội, tạo được sự lan tỏa mạnh mẽ trong cộng đồng. Chuyển đổi số sẽ tạo ra cơ hội để Mặt trận đổi mới phương thức hoạt động, tăng cường tương tác với nhân dân, nâng cao chất lượng nắm bắt, tổng hợp ý kiến, nguyện vọng của nhân dân, qua đó phát huy tốt hơn vai trò đại diện, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của nhân dân trong thời gian tới.
“Chương trình hành động tập trung vào 3 trọng tâm chính “nhận thức số – nền tảng số – dữ liệu số” thông qua triển khai các giải pháp căn cơ: phong trào “Bình dân học vụ số”, phát triển hệ sinh thái các nền tảng số thống nhất, dùng chung, liên thông và xây dựng hệ cơ sở dữ liệu phục vụ ra quyết định của lãnh đạo Mặt trận các cấp. Từ nền tảng này, hoạt động của MTTQ VN nhiệm kỳ mới sẽ được đổi mới về phương thức, đúng với phương châm “gần dân, sát dân, gần không gian số” như Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã chỉ đạo”, ông Nguyễn Bá Cát cho biết.
Tháng 9.2025, tại Đại hội đại biểu Đảng bộ MTTQ, các đoàn thể T.Ư lần thứ I, nhiệm kỳ 2025 – 2030, Tổng Bí thư Tô Lâm nhấn mạnh: “Điều tôi mong muốn nhất ở nhiệm kỳ này là thấy rõ sự đổi thay ở cấp cơ sở: họp ít hơn; làm việc, hành động nhiều hơn; ít khẩu hiệu hơn, nhưng kết quả nhiều hơn; ít thủ tục hơn, nhiều nụ cười của nhân dân hơn”. Vậy trong nhiệm kỳ mới, MTTQ VN sẽ cụ thể hóa chỉ đạo này như thế nào là câu hỏi được đặt ra tại cuộc họp báo trước thềm Đại hội XI.
Chánh văn phòng Cơ quan Ủy ban T.Ư MTTQ VN Nguyễn Bình Minh cho biết để hiện thực hóa chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, Dự thảo Báo cáo chính trị đã xây dựng kế hoạch hành động gắn kết chặt chẽ với cơ sở. Trong 15 chỉ tiêu nhiệm kỳ có tới 12 chỉ tiêu gắn trực tiếp với cơ sở. Điều này đảm bảo các hoạt động của Mặt trận thực sự đi vào đời sống người dân. Cùng đó là sự phân công nhiệm vụ chi tiết, quy định rõ đơn vị chủ trì, đơn vị phối hợp, cấp chỉ đạo và tiến độ thực hiện cụ thể cho từng giai đoạn, với phương châm “3 dễ, 3 rõ, 3 đo”. Đồng thời, đổi mới công tác lắng nghe ý kiến nhân dân thông qua việc triển khai nền tảng “Mặt trận số” để tiếp nhận phản hồi của người dân 24/7 và tổ chức các diễn đàn “Nghe dân nói” ở tất cả các cấp.
Cạnh đó, công tác đảm bảo an sinh xã hội cũng là một trong những trọng tâm của nhiệm kỳ mới. Theo Trưởng ban Công tác xã hội Cơ quan Ủy ban T.Ư MTTQ VN Cao Xuân Thạo, các hoạt động an sinh sẽ đặt dưới sự lãnh đạo của Đảng, sự quản lý của Chính phủ, trong đó Mặt trận đóng vai trò nòng cốt kêu gọi sự vào cuộc của nhân dân và sự ủng hộ của cộng đồng. Đồng thời, tận dụng tối đa ứng dụng công nghệ số, xây dựng “Bản đồ tương tác dân sinh” để khảo sát và mô phỏng toàn bộ nhu cầu, nguy cơ rủi ro của đồng bào tại các vùng khó khăn, vùng thiên tai, từ đó tăng cường khả năng ứng phó nhanh và tổ chức vận động cộng đồng hiệu quả hơn khi có tình huống khẩn cấp xảy ra.
“MTTQ VN sẽ tăng cường phân công, phối hợp đối với các tổ chức thành viên như Hội Chữ thập đỏ VN để tạo ra hiệu ứng lan tỏa và hiệu quả tốt nhất trong công tác an sinh xã hội”, ông Cao Xuân Thạo cho hay.
Một trong những nội dung và nhiệm vụ quan trọng của Mặt trận là công tác giám sát, phản biện xã hội. Bà Phạm Thị Hồng, Phó trưởng ban Dân chủ, giám sát và phản biện xã hội Cơ quan Ủy ban T.Ư MTTQ VN, cho biết Đoàn Chủ tịch, Ban Thường trực Ủy ban T.Ư MTTQ VN luôn quan tâm và xác định hoạt động giám sát, phản biện xã hội, đại diện bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp chính đáng của nhân dân là nhiệm vụ trọng tâm.
Để tiếp tục cụ thể hóa quan điểm, chỉ đạo của Đảng và Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, Ban Thường trực Ủy ban T.Ư MTTQ VN đã chỉ đạo tiếp tục thực hiện và nghiên cứu, ban hành hướng dẫn “Tháng nghe dân nói”, đồng thời ban hành hướng dẫn để thực hiện hiệu quả các quy định về dân chủ ở cơ sở nhằm hiện thực hóa phương châm “Dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra, dân giám sát, dân thụ hưởng”. Mục tiêu cuối cùng để thực hiện hiệu quả quyền và trách nhiệm của MTTQ VN theo quy định và đáp ứng yêu cầu của Đảng cũng như kỳ vọng của nhân dân trong thời kỳ mới, đảm bảo tinh thần “trọng dân, gần dân, sát dân và phục vụ nhân dân tốt hơn nữa”.
Chiều 3.4, Ban Thường vụ Tỉnh ủy và UBND tỉnh Cà Mau phối hợp tổ chức hội nghị công bố các quyết định về công tác cán bộ.
Tại hội nghị, Ban Thường vụ Tỉnh ủy Cà Mau đã công bố quyết định điều động, phân công, bổ nhiệm 8 cán bộ. Cụ thể, ông Nguyễn Bình Tân, Trưởng ban Nội chính Tỉnh ủy, đại biểu Quốc hội khóa XVI, được phân công nhận nhiệm vụ tại Đoàn đại biểu Quốc hội khóa XVI để bầu giữ chức Phó trưởng đoàn chuyên trách Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Cà Mau.
Ông Trần Hữu Phước, Giám đốc Sở Nội vụ, được điều động giữ chức Trưởng ban Nội chính Tỉnh ủy. Ông Nguyễn Huy Thái, Tỉnh ủy viên, Phó trưởng đoàn chuyên trách Đoàn đại biểu Quốc hội khóa XV, được bổ nhiệm giữ chức Phó trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận Tỉnh ủy.
Bà Huỳnh Út Mười, Phó chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh, Chủ tịch Liên đoàn Lao động tỉnh, nhận nhiệm vụ tại Ủy ban Kiểm tra Tỉnh ủy, được giới thiệu để bầu tham gia Ủy ban Kiểm tra và giữ chức Phó chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra Tỉnh ủy nhiệm kỳ 2025 - 2030.
Ông Nguyễn Minh Phụng được bổ nhiệm giữ chức Phó trưởng ban Tổ chức Tỉnh ủy; ông Lý Công Bắc nhận nhiệm vụ tại Liên đoàn Lao động tỉnh, được giới thiệu để bầu giữ chức Chủ tịch Liên đoàn Lao động tỉnh nhiệm kỳ 2025 – 2030.
Cùng với đó, ông Vưu Nghị Bình, Giám đốc Sở Tư pháp, được bổ nhiệm giữ chức Phó trưởng ban Nội chính Tỉnh ủy.
Chủ tịch UBND tỉnh Cà Mau đã trao quyết định bổ nhiệm ông Nguyễn Minh Nhứt, Phó chủ nhiệm Thường trực Ủy ban Kiểm tra Tỉnh ủy, giữ chức Giám đốc Sở Nội vụ, thời hạn 5 năm. Đồng thời, bà Hồ Thị Tuyết Nhung, Phó chánh Văn phòng UBND tỉnh, được điều động, bổ nhiệm giữ chức Giám đốc Sở Tư pháp, thời hạn 5 năm.
Phát biểu tại hội nghị, ông Huỳnh Quốc Việt, Phó bí thư Thường trực Tỉnh ủy Cà Mau, nhấn mạnh việc kiện toàn đội ngũ cán bộ chủ chốt lần này thể hiện sự tin tưởng của Ban Thường vụ Tỉnh ủy đối với năng lực, phẩm chất và uy tín của các cán bộ được phân công. Đây đều là những người đã kinh qua nhiều vị trí công tác, có kinh nghiệm thực tiễn và luôn hoàn thành tốt nhiệm vụ.
Ông Huỳnh Quốc Việt kỳ vọng trên cương vị mới, các cán bộ sẽ tiếp tục phát huy vai trò hạt nhân, giữ vững đoàn kết nội bộ, cùng tập thể lãnh đạo hoàn thành các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội, nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của tổ chức Đảng.
Thay mặt các cán bộ nhận nhiệm vụ, ông Nguyễn Bình Tân bày tỏ sự trân trọng trước sự tin tưởng của lãnh đạo tỉnh; đồng thời khẳng định sẽ nỗ lực cùng tập thể giữ vững đoàn kết, đổi mới và hoàn thành tốt nhiệm vụ, góp phần xây dựng Cà Mau phát triển nhanh, toàn diện và bền vững.
Chiều 17.7, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cùng đoàn công tác T.Ư đã dâng hoa, dâng hương tưởng niệm các anh hùng liệt sĩ và thăm lực lượng đang làm nhiệm vụ tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ tại công viên Lê Thị Riêng (P.Hòa Hưng, TP.HCM).
Đoàn đã dâng hoa, dâng hương tại tượng đài cố Tổng Bí thư Trần Phú; Nhà bia tưởng niệm các anh hùng liệt sĩ hy sinh trong cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân năm 1968; Nhà quàn hài cốt liệt sĩ; nơi thờ Anh hùng liệt sĩ Lê Thị Riêng và Anh hùng liệt sĩ Trần Văn Kiểu.
Trong không khí trang nghiêm, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cùng các đại biểu kính cẩn nghiêng mình tưởng nhớ những người con ưu tú của dân tộc đã anh dũng chiến đấu, hy sinh vì sự nghiệp giải phóng dân tộc, thống nhất đất nước.
Sau lễ dâng hương, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm kiểm tra hiện trường, nghe báo cáo tiến độ và thăm hỏi, động viên cán bộ, chiến sĩ cùng các lực lượng trực tiếp làm nhiệm vụ tìm kiếm, quy tập tại công viên Lê Thị Riêng.
Phát biểu với các lực lượng làm nhiệm vụ, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh công viên Lê Thị Riêng là địa điểm gắn với sự hy sinh anh dũng của quân và dân ta trong cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân năm 1968. Trước đây, khu vực này thuộc nghĩa trang Đô Thành, Chí Hòa - Sài Gòn. Qua xác minh tài liệu lịch sử, lời kể của nhân chứng và kết quả khảo sát thực địa, cơ quan chức năng nhận định nơi đây có dấu hiệu là khu vực chôn cất tập thể cán bộ, chiến sĩ hy sinh trong Xuân Mậu Thân 1968.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước khẳng định tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính liệt sĩ là trách nhiệm thiêng liêng trước Tổ quốc, trước nhân dân; đồng thời là lương tri và nguyện vọng của mỗi người Việt Nam. "Mỗi bộ hài cốt liệt sĩ được tìm thấy hôm nay không chỉ là một kết quả của công tác chuyên môn, mà còn là sự trở về của một người con với Tổ quốc, với gia đình; là sự trở về của một phần lịch sử; là sự khẳng định đạo lý "Uống nước nhớ nguồn", "Đền ơn đáp nghĩa" thiêng liêng của dân tộc Việt Nam", Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nói.
Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, những người đã ngã xuống không chỉ hóa thân vào lòng đất mà còn hóa thân vào nền hòa bình, sự thống nhất, phát triển và tương lai của đất nước. Vì vậy, hành trình tìm kiếm các liệt sĩ cũng là hành trình gìn giữ lịch sử bằng lòng biết ơn và sự tri ân của các thế hệ hôm nay.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đánh giá cao tinh thần trách nhiệm của Ban Chỉ đạo quốc gia, Bộ Quốc phòng, Thành ủy, UBND TP.HCM, Quân khu 7, các cơ quan chức năng, nhà khoa học, nhân chứng lịch sử và người dân trong quá trình tìm kiếm.
Việc huy động tư liệu trong nước và quốc tế, ứng dụng khoa học, công nghệ hiện đại, kết hợp tài liệu lịch sử, lời kể nhân chứng và khảo sát thực địa đã mở ra hướng đi mới trong công tác tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cho rằng đây là mô hình đáng trân trọng, cần được nghiên cứu, tổng kết và nhân rộng.
Từ những kết quả bước đầu tại công viên Lê Thị Riêng, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước khẳng định nếu có quyết tâm chính trị cao, phương pháp khoa học đúng đắn, sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị và sự đồng lòng của nhân dân, nhiều địa điểm có hài cốt liệt sĩ trên cả nước sẽ tiếp tục được tìm thấy.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu TP.HCM tiếp tục xác định công tác tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ là nhiệm vụ chính trị đặc biệt quan trọng. Việc rà soát phải được mở rộng đến toàn bộ địa điểm có khả năng còn hài cốt liệt sĩ trên địa bàn, nhất là những khu vực từng diễn ra các trận đánh ác liệt.
Quân khu 7, Bộ Tư lệnh TP.HCM và UBND TP.HCM được yêu cầu phát huy vai trò nòng cốt, xây dựng cơ sở dữ liệu dùng chung, chia sẻ thông tin, kinh nghiệm và phối hợp chặt chẽ với các địa phương. Các bộ, ngành T.Ư cần tiếp tục hoàn thiện cơ chế, chính sách; đẩy mạnh chuyển đổi số, ứng dụng trí tuệ nhân tạo, công nghệ ADN, công nghệ địa vật lý và khai thác tư liệu lưu trữ trong nước, quốc tế. Việc hợp tác với các quốc gia từng tham chiến cũng cần được mở rộng để tiếp cận bản đồ, hồ sơ chiến tranh, hình ảnh và nhân chứng phục vụ công tác tìm kiếm.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm thống nhất chủ trương tiếp tục triển khai Chiến dịch 500 ngày đêm tìm kiếm, quy tập hài cốt, xác định danh tính liệt sĩ với quyết tâm cao hơn, quy mô lớn hơn và hiệu quả thiết thực hơn.
Từ kết quả của TP.HCM và Quân khu 7, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đề nghị nghiên cứu, tổng kết thành mô hình để từng bước triển khai phù hợp trên phạm vi cả nước, hướng tới mục tiêu tìm kiếm tối đa hài cốt liệt sĩ, xác định danh tính và đưa các liệt sĩ trở về với quê hương, gia đình. Các địa điểm tiêu biểu phát hiện mộ liệt sĩ cũng cần được nghiên cứu bảo tồn, gắn với giáo dục truyền thống cách mạng và tri ân những người đã hy sinh.
Dự Đại hội Công đoàn Việt Nam lần thứ XIV sáng nay 4.6, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã có bài phát biểu chỉ đạo quan trọng.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cho rằng, Đại hội XIV Công đoàn Việt Nam diễn ra trong bối cảnh đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới với những mục tiêu lớn về công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc tế sâu rộng. Trong hành trình đó, giai cấp công nhân và người lao động giữ vai trò đặc biệt quan trọng.
Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, không thể xây dựng một nền công nghiệp hiện đại nếu thiếu đội ngũ công nhân hiện đại; không thể nâng cao năng suất lao động nếu người lao động không được đào tạo, chăm lo và bảo vệ quyền lợi chính đáng. Đồng thời, phát triển bền vững cũng không thể đạt được nếu đời sống của công nhân còn nhiều khó khăn và tiếng nói của họ chưa được lắng nghe đầy đủ.
Từ yêu cầu đó, đại hội không chỉ là sự kiện chính trị quan trọng của tổ chức công đoàn mà còn là dịp để xác định con đường đổi mới nhằm đưa Công đoàn Việt Nam thực sự trở thành cầu nối vững chắc giữa Đảng, Nhà nước với giai cấp công nhân và người lao động.
Không né tránh những hạn chế
Ghi nhận những kết quả đạt được trong nhiệm kỳ qua, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đánh giá các cấp công đoàn đã có nhiều nỗ lực trong việc tham gia xây dựng chính sách, pháp luật; chăm lo việc làm, thu nhập, phúc lợi, nhà ở và điều kiện lao động cho đoàn viên, người lao động.
Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả tích cực, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cũng thẳng thắn chỉ ra những tồn tại cần sớm khắc phục.
Theo đó, một số hoạt động công đoàn vẫn còn nặng tính hành chính, phong trào, chưa thật sự đi sâu vào những vấn đề người lao động cần nhất. Năng lực đại diện, đối thoại và bảo vệ quyền lợi người lao động ở một số nơi còn hạn chế. Không ít công đoàn cơ sở chưa đủ mạnh để nắm bắt, phản ánh và giải quyết kịp thời những bức xúc phát sinh trong quan hệ lao động.
Đáng chú ý, đời sống của một bộ phận công nhân, nhất là lao động tại các khu công nghiệp, khu chế xuất, lao động di cư, lao động phi chính thức vẫn gặp nhiều khó khăn về thu nhập, nhà ở, trường học cho con, y tế và các điều kiện an sinh xã hội.
"Công đoàn phải đổi mới nhanh hơn, sâu hơn và thực chất hơn. Công đoàn không thể mạnh nếu xa công nhân. Công đoàn không thể hấp dẫn nếu người lao động không thấy quyền lợi của mình được bảo vệ tốt hơn. Công đoàn không thể hiện đại nếu vẫn chủ yếu hoạt động bằng giấy tờ, hội họp và khẩu hiệu", Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh.
Một trong những yêu cầu quan trọng được Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đặt ra cho nhiệm kỳ tới là Công đoàn phải đổi mới để thật sự là chỗ dựa tin cậy của người lao động, là cầu nối bền chặt giữa Đảng, Nhà nước với giai cấp công nhân. Mọi hoạt động công đoàn phải lấy đoàn viên và người lao động làm trung tâm.
Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, Công đoàn được thành lập để đại diện, chăm lo và bảo vệ người lao động. Vì vậy, mọi chương trình, kế hoạch hay phong trào đều phải trả lời được câu hỏi: người lao động được hưởng lợi gì, quyền lợi nào được bảo vệ, khó khăn nào được tháo gỡ và tiếng nói nào được lắng nghe.
"Hiệu quả của Công đoàn không nên được đo bằng số cuộc họp, số văn bản hay số lượng phong trào, mà phải đo bằng niềm tin của đoàn viên, sự hài lòng của người lao động, mức độ cải thiện đời sống tại cơ sở", Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nêu rõ.
Lãnh đạo cao nhất của Đảng, Nhà nước yêu cầu ở đâu có người lao động thì ở đó phải có công đoàn. Khi quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của người lao động bị ảnh hưởng, Công đoàn phải lên tiếng, chủ động đối thoại, hòa giải và bảo vệ cái đúng.
Đặc biệt, Công đoàn cần nâng cao năng lực phòng ngừa tranh chấp lao động từ sớm, từ cơ sở. Những phản ánh, kiến nghị của công nhân phải được lắng nghe trước khi trở thành bức xúc; những mâu thuẫn nhỏ cần được giải quyết kịp thời trước khi phát triển thành điểm nóng.
Nhấn mạnh vai trò của Công đoàn cơ sở, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cho rằng đây là địa bàn quyết định sức sống của toàn bộ hệ thống Công đoàn.
Theo đó, Công đoàn cấp trên phải hướng mạnh về cơ sở, hỗ trợ về pháp lý, kỹ năng thương lượng, đối thoại, xử lý tranh chấp và các phương pháp vận động người lao động.
Đối với cán bộ Công đoàn cơ sở, yêu cầu đặt ra là phải thực sự gần công nhân, hiểu công nhân, lắng nghe được tâm tư của công nhân và dám bảo vệ công nhân bằng pháp luật cũng như trách nhiệm của mình.
"Không thể để công đoàn cơ sở chỉ là nơi tổ chức phong trào, thu đoàn phí hay phát quà dịp lễ, tết. Công đoàn cơ sở phải là nơi người lao động tìm đến", Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh.
Trước yêu cầu của thời đại số, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đề nghị xây dựng Công đoàn Việt Nam theo hướng hiện đại, chuyên nghiệp, minh bạch và có đủ năng lực đại diện trong tình hình mới.
Công đoàn số không chỉ dừng lại ở việc ứng dụng phần mềm quản lý đoàn viên mà còn phải giúp tổ chức Công đoàn nắm chắc tình hình lao động, dự báo sớm nguy cơ tranh chấp để có giải pháp xử lý kịp thời.
"Đất nước đang cần một giai cấp công nhân hiện đại hơn, bản lĩnh hơn, sáng tạo hơn. Người lao động đang cần một tổ chức Công đoàn gần gũi hơn, thiết thực hơn, mạnh mẽ hơn", Tổng Bí thư nhấn mạnh.
