Argentina đang khẩn trương điều tra nguồn gốc bùng phát biến thể virus Andes chết người trên tàu du lịch MV Hondius, cướp đi sinh mạng 3 hành khách và lây nhiễm cho 5 người khác.
Tàu du lịch MV Hondius xuất phát từ Argentina – quốc gia đang ghi nhận đợt bùng phát virus Hanta nghiêm trọng trong năm qua. Đáng chú ý, cặp vợ chồng tử vong vì căn bệnh này trên tàu cũng đã di chuyển qua nhiều khu vực trước khi lên đường.
Ngày 10/5, tàu MV Hondius – nơi xuất hiện ổ dịch virus Hanta – đã cập cảng trên đảo Tenerife của Tây Ban Nha. Con tàu trở thành tâm điểm chú ý của giới y tế quốc tế từ ngày 2/5, sau khi Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) nhận được thông báo về ca nhiễm hiếm gặp do virus Hanta xuất hiện trên tàu.
Lo ngại nhanh chóng lan rộng trên phạm vi toàn cầu, buộc nhiều quốc gia khẩn trương triển khai các biện pháp giám sát và rà soát nhằm ngăn nguy cơ virus xâm nhập, bùng phát trong cộng đồng.
Dù gây nhiều quan ngại, virus Hanta không phải tác nhân mới. Theo CNN , việc lây truyền từ người sang người từng được ghi nhận trong các đợt dịch tại Nam Mỹ trước đây.
Đáng chú ý, MV Hondius khởi hành từ thành phố Ushuaia của Argentina. Từ ngày 1/4, con tàu bắt đầu hành trình khám phá kéo dài hướng tới quần đảo Cape Verde ngoài khơi Tây Phi.
Virus Hanta từng gây chấn động Argentina sau đợt bùng phát tại vùng Patagonia ở cực nam nước này vào năm 2018, khiến 11 người thiệt mạng và hàng chục người mắc bệnh.
Mùa dịch hiện nay tại Argentina bắt đầu từ tháng 6/2025. Tính đến nay, giới chức y tế đã ghi nhận 101 ca nhiễm – gần gấp đôi so với 57 trường hợp cùng kỳ mùa trước.
Không chỉ số ca mắc tăng mạnh, Argentina còn chứng kiến tỷ lệ tử vong ở mức cao đáng báo động khi số người chết vì virus Hanta tăng thêm 10% so với năm trước.
Theo Bộ Y tế Argentina, dù Ushuaia – nơi MV Hondius khởi hành – không ghi nhận ca nhiễm nào trong nhiều thập niên qua, virus Hanta vẫn đang lưu hành tại nhiều khu vực khác trên cả nước.
Trong mùa dịch năm nay, phần lớn ca bệnh tập trung ở miền trung Argentina, trong đó tỉnh Buenos Aires là địa phương ghi nhận nhiều ca nhất với 42 trường hợp.
WHO cho biết đến ngày 8/5 đã có tổng cộng 8 trường hợp nghi nhiễm liên quan tới tàu MV Hondius, bao gồm 3 ca tử vong. Hai nạn nhân đầu tiên là cặp vợ chồng người Hà Lan. Người chồng qua đời ngày 11/4.
Theo WHO, người vợ xuất hiện các triệu chứng tiêu hóa và tình trạng sức khỏe chuyển biến xấu trong chuyến bay tới Johannesburg (Nam Phi) ngày 25/4 trước khi qua đời một ngày sau đó.
Giới chức Argentina cho biết cặp đôi này từng di chuyển qua nhiều khu vực tại Argentina, nhiều lần qua lại biên giới Chile và cả Uruguay trước khi lên tàu du lịch.
Bà Maria Van Kerkhove, Giám đốc phụ trách chuẩn bị và phòng ngừa dịch bệnh, đại dịch của WHO, cho biết thời gian ủ bệnh của virus Hanta thường kéo dài từ một đến sáu tuần. Điều này khiến WHO nghiêng về khả năng cặp vợ chồng người Hà Lan đã nhiễm bệnh trước khi lên tàu.
Con tàu du lịch trở thành ổ dịch Hanta
Theo TS Vikram Niranjan, chuyên gia của Đại học Limerick (Ireland), các tàu du lịch đường dài hội tụ nhiều yếu tố khiến bệnh truyền nhiễm dễ phát tán nếu xuất hiện ca bệnh, Daily Mail cho biết.
Ông cho rằng hành khách thường sinh hoạt trong không gian tương đối khép kín, cùng sử dụng tiện ích chung, ăn uống tập trung và tham gia nhiều hoạt động đông người trong thời gian dài. Đây là điều kiện thuận lợi để mầm bệnh lan rộng, đặc biệt với các bệnh lây qua đường hô hấp hoặc tiêu hóa.
TS Niranjan nhắc lại vụ bùng phát Covid-19 trên tàu Diamond Princess năm 2020 như minh chứng điển hình cho việc môi trường tàu biển có thể khiến công tác kiểm soát dịch trở nên phức tạp hơn nhiều.
Theo TS Niranjan, các khu buffet, dụng cụ dùng chung hay những bề mặt có tần suất tiếp xúc cao đều có thể trở thành nguồn lây nếu quy trình vệ sinh không được kiểm soát nghiêm ngặt.
Ông cũng lưu ý rằng ngay cả những người chưa xuất hiện triệu chứng vẫn có khả năng phát tán mầm bệnh trong quá trình sinh hoạt thường ngày.
Ngoài ra, phần lớn hoạt động trên tàu diễn ra trong không gian kín. Nếu hệ thống thông gió không bảo đảm hoặc mật độ hành khách quá cao, nguy cơ lây nhiễm qua không khí sẽ tăng đáng kể.
Một yếu tố khác là đặc điểm độ tuổi của khách du lịch tàu biển. Đây thường là nhóm lớn tuổi, có nguy cơ gặp biến chứng nặng cao hơn khi mắc bệnh truyền nhiễm do mang theo nhiều bệnh nền.
Theo các chuyên gia, dù tàu du lịch đều có phòng y tế, năng lực điều trị chủ yếu chỉ đáp ứng nhu cầu sơ cứu và chăm sóc cơ bản, khó xử lý hiệu quả nếu xảy ra đợt bùng phát dịch lớn hoặc diễn biến nhanh.
Tranh luận về hướng đứng khi tắm vòi sen gần đây thu hút sự chú ý trên mạng xã hội. Một số ý kiến cho rằng người có hệ thần kinh nhạy cảm thường quay mặt về phía vòi sen, trong khi nhiều người khác giữ thói quen quay lưng.
Tiến sĩ Vincent, người sáng lập thương hiệu chăm sóc sức khỏe Renovatio (Australia), cho biết hướng tắm thường bị ảnh hưởng bởi khả năng chịu đựng của cơ thể.
"Khuôn mặt là một trong những bộ phận nhạy cảm nhất, chứa nhiều đầu dây thần kinh. Nước tạt trực tiếp vào mặt có thể gây kích ứng, đặc biệt khi áp lực nước cao, nhiệt độ nóng lúc bạn đang mệt mỏi", ông Vincent nói.
Chuyên gia này cho biết thêm, hành động quay lưng lại vòi sen làm giảm các kích thích giác quan và tạo cảm giác thư giãn. Tuy nhiên, nếu quay lưng quá lâu, nước nóng chảy xuống có thể làm khô da, gây trầm trọng thêm tình trạng chàm, trứng cá đỏ hoặc kích ứng mắt. Ngược lại, nếu luôn quay mặt đi, người tắm có thể không rửa sạch dầu gội và sữa tắm, dẫn đến nổi mụn.
Đồng quan điểm, chuyên gia trị liệu da liễu Isabella Loneragan (Australia) cho biết quay lưng lại với vòi sen là một thói quen bảo vệ da thiết thực.
"Tránh để da tiếp xúc thường xuyên với nước giúp bảo toàn lượng dầu tự nhiên, đặc biệt tốt cho những người có làn da nhạy cảm hoặc dễ bị khô", bà Loneragan nói.
Chuyên gia này khuyên mọi người nên thay đổi tư thế liên tục khi tắm. Khi cần rửa mặt hoặc xả sạch xà phòng ở mặt trước cơ thể, người tắm nên hướng mặt về phía vòi nước để loại bỏ cặn bẩn. Sau khi làm sạch, hãy quay lưng lại để hạn chế vùng mặt và ngực tiếp xúc lâu với nước. Bà cũng khuyên dùng nước ấm thay vì nước quá nóng để duy trì hàng rào bảo vệ da.
Để bảo vệ da toàn diện, các chuyên gia da liễu khuyến cáo người dân nên điều chỉnh nhiệt độ nước ở mức 37-40 độ C và giới hạn thời gian tắm trong khoảng 5-10 phút. Sau khi bước ra khỏi phòng tắm, người dùng cần áp dụng nguyên tắc thoa kem dưỡng ẩm trong vòng ba phút nhằm khóa ẩm, phục hồi hàng rào bảo vệ và ngăn ngừa tình trạng mất nước qua da.
Sáng 16-4, tại trụ sở Công an xã Hướng Hiệp (Quảng Trị), gần 90 triệu đồng chuyển nhầm đã được chị Trương Thị Tuyết Trinh trả lại cho người chuyển khoản nhầm. Sau khi trừ đi số tiền phải trả là 90.000 đồng, chị Trinh đã trả lại phần tiền thừa cho khách hàng là 89,91 triệu đồng.
Chị Trương Thị Tuyết Trinh - chủ quầy thuốc Nam Trinh, xã Hướng Hiệp - cho hay khoảng 15h ngày 15-4, một khách hàng mua thuốc tây đã chuyển 90 triệu đồng vào tài khoản, trong khi số tiền phải trả chỉ là 90.000 đồng.
"Tôi lo lắng người này vay tiền có việc gia đình, khi chuyển nhầm dẫn đến thiếu hụt ảnh hưởng công việc nên tìm mọi cách trả lại", chị Trinh nói.
Do không rõ người chuyển tiền là ai, đến tối cùng ngày, chị đã chủ động trình báo Công an xã Hướng Hiệp để nhờ xác minh, tìm người chuyển nhầm.
Ngay sau khi tiếp nhận thông tin, Công an xã Hướng Hiệp nhanh chóng vào cuộc và xác định người chuyển tiền là chị Hồ Thị Thủy - hiệu phó một trường học tại xã Đakrông.
Vụ việc khép lại nhanh chóng, góp phần lan tỏa hình ảnh đẹp về tinh thần trung thực của người dân và vai trò gần dân, kịp thời của lực lượng công an cơ sở.
Cô Vương Nhiên Nhiên (Wang Ranran, 24 tuổi, sống tại thành phố Thái An, tỉnh Sơn Đông, Trung Quốc) và chồng sắp cưới Trương Hi Thụy đã yêu nhau suốt 6 năm. Sau khi đăng ký kết hôn vào cuối năm ngoái, cả hai dự định tổ chức hôn lễ vào ngày 25/4, theo SCMP.
Tháng 1 năm nay, Vương bị đau họng và nghĩ chỉ là cảm lạnh thông thường. Cô cùng vị hôn phu đến một phòng khám gần nhà để thăm khám. Sau vài phút tư vấn, một nữ nhân viên kê đơn và tiêm thuốc cho cô.
Chỉ vài phút sau mũi tiêm, cô Vương xuất hiện các triệu chứng bất thường như tê lưỡi, nôn mửa và khó thở. Tình trạng nhanh chóng chuyển biến xấu. Khi xe cấp cứu tới nơi, cô đã rơi vào trạng thái sốc nguy kịch.
"Trong lúc đó, những người tại phòng khám hoàn toàn bối rối và không có bất kỳ biện pháp cấp cứu hiệu quả nào", anh Trương cho biết.
Tại bệnh viện, bác sĩ chẩn đoán cô Vương bị suy hô hấp, nhiều khả năng do sốc phản vệ. Dù đã được cấp cứu, não của cô vẫn bị thiếu oxy trong khoảng 4 phút, dẫn đến tổn thương nghiêm trọng. Cô rơi vào trạng thái hôn mê kéo dài.
"Vợ chưa cưới của tôi bị hôn mê, chi phí điều trị hơn 700.000 nhân dân tệ (khoảng 2,7 tỷ đồng). Chúng tôi phải thay phiên nhau chăm sóc. Thật vô cùng khó khăn", anh Trương cho biết.
May mắn, sau hơn 3 tháng hôn mê, dấu hiệu tích cực đầu tiên đã xuất hiện. Ngày 23/4, cô Vương mở mắt, nhận biết được xung quanh và mỉm cười với vị hôn phu, dù vẫn chưa thể nói chuyện hay cử động.
Anh Trương bật khóc, đôi mắt đẫm lệ. Anh nói: "Cuối cùng thì đôi mắt sáng đẹp của em đã có sức sống. Khi em khoác lên mình chiếc váy cưới, anh vẫn ở đó để làm đám cưới cùng em".
Gia đình cô Vương đã trình báo vụ việc và nhờ đến sự hỗ trợ pháp lý. Kết quả điều tra cho thấy, người trực tiếp tiêm thuốc không phải là nhân viên y tế, trong khi người ký đơn thuốc cũng không có giấy phép hành nghề.
Đến tháng 4/2026, phòng khám này đã đóng cửa. Người phụ nữ liên quan đã đưa cho gia đình cô Vương 200.000 nhân dân tệ (hơn 770 triệu đồng) rồi biến mất không rõ tung tích, SCMP đưa tin mới đây.
Vụ việc hiện vẫn đang được cơ quan chức năng tiếp tục điều tra, trong khi mức bồi thường cuối cùng và phán quyết pháp lý vẫn chưa được đưa ra. Câu chuyện đã thu hút sự quan tâm lớn trên mạng xã hội Trung Quốc, với nhiều lời chúc phúc gửi tới cặp đôi.