“Một trong những phương án của Iran trong trường hợp bị tấn công lần nữa có thể là làm giàu uranium lên 90%. Chúng tôi sẽ xem xét vấn đề này tại Quốc hội” – ông Ebrahim Rezaei, người phát ngôn Ủy ban An ninh quốc gia và chính sách đối ngoại thuộc Quốc hội Iran, viết trên nền tảng X ngày 12-5.
Cũng trong ngày 12-5, Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Ghalibaf tiếp tục khẳng định lập trường cứng rắn của Tehran trong đàm phán với Mỹ, cho rằng “không có giải pháp nào khác ngoài việc chấp nhận quyền lợi của người dân Iran như được nêu trong đề xuất 14 điểm” mà Tehran đưa ra nhằm chấm dứt xung đột tại Trung Đông.
Trên mạng xã hội X, ông Ghalibaf viết: “Bất kỳ cách tiếp cận nào khác sẽ hoàn toàn không đạt được kết quả. Sẽ không có gì ngoài thất bại này đến thất bại khác”.
Cùng ngày, lực lượng hải quân thuộc Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) thông báo mở rộng đáng kể phạm vi phòng thủ của Iran tại eo biển Hormuz, đồng thời cảnh báo rằng nước này sẽ không cho phép bất kỳ hành vi xâm phạm nào đối với lãnh hải hoặc lợi ích quốc gia của Tehran.
Hôm 11-5, Tổng thống Mỹ Donald Trump bình luận thỏa thuận ngừng bắn với Iran đang trong tình trạng nguy kịch, làm dấy lên lo ngại căng thẳng tại Trung Đông có thể kéo dài.
Phát biểu trước báo giới, ông Trump nói thỏa thuận ngừng bắn Mỹ – Iran hiện “yếu ớt một cách không thể tin nổi”, đồng thời gọi đề xuất của Tehran nhằm chấm dứt xung đột là “rác rưởi”.
Tháng 6 năm ngoái, ông Trump khẳng định các cơ sở hạt nhân của Iran đã bị “xóa sổ” trong các cuộc không kích của Mỹ và Israel trong cuộc chiến kéo dài 12 ngày, khiến năng lực làm giàu uranium của Iran bị suy giảm nghiêm trọng.
Hiện vẫn chưa rõ số phận của khoảng 400kg uranium được làm giàu tới 60% – chỉ còn một bước kỹ thuật ngắn nữa để đạt mức khoảng 90% (cấp độ vũ khí).
Các đánh giá tình báo của Mỹ cho rằng chương trình hạt nhân của Iran sẽ không bị cản trở đáng kể, trừ khi lượng uranium làm giàu cao này bị loại bỏ.
Vấn đề hạt nhân vẫn là điểm gây tranh cãi chính trong các cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran nhằm chấm dứt cuộc xung đột bắt đầu từ cuối tháng 2.
Tehran muốn tách vấn đề hạt nhân sang giai đoạn sau, trong khi Washington yêu cầu Iran đưa lượng uranium làm giàu cao ra nước ngoài và từ bỏ hoạt động làm giàu uranium trong nước.
Theo Hãng tin AP ngày 18-5, vụ việc xảy ra vào khoảng 12h10 trưa theo giờ địa phương ngày 17-5 tại căn cứ không quân Mountain Home ở bang Idaho. Hai máy bay gặp nạn thuộc Phi đội tác chiến điện tử số 129 đóng tại đảo Whidbey, bang Washington.
Chỉ huy Amelia Umayam - người phát ngôn của Lực lượng Không quân Hải quân thuộc Hạm đội Thái Bình Dương Mỹ - cho biết hai chiếc EA-18G Growler đang thực hiện màn trình diễn trên không thì xảy ra va chạm.
"Cả bốn thành viên phi hành đoàn đều thoát hiểm thành công", bà Umayam nói trong tuyên bố chính thức. Các quan chức tại căn cứ sau đó xác nhận cả bốn người đều trong tình trạng ổn định và đang được kiểm tra y tế.
Video do khán giả ghi lại cho thấy hai máy bay bay ở khoảng cách rất gần trước khi va chạm. Sau cú đâm giữa không trung, hai chiếc tiêm kích lao nhanh xuống đất trong khi bốn chiếc dù bung ra trên bầu trời.
Một số đoạn video khác ghi lại cảnh cột khói đen lớn bốc lên sau khi máy bay rơi và phát nổ gần khu vực căn cứ.
Đoạn video ghi lại hai tiêm kích EA-18G va chạm và rơi cùng lúc, với bốn phi công nhanh chóng bung dù thoát hiểm thành công - Video: X/@sentdefender
Giới chức căn cứ Mountain Home cho biết khu vực đã bị phong tỏa ngay sau vụ tai nạn nhằm bảo đảm an toàn. Phần còn lại của triển lãm hàng không Gunfighter Skies cũng bị hủy bỏ.
Bà Kim Sykes, Giám đốc tiếp thị của Tổ chức Silver Wings of Idaho - đơn vị hỗ trợ tổ chức sự kiện - cho biết không có ai dưới mặt đất bị thương.
"Mọi người đều an toàn và tôi nghĩ đó là điều quan trọng nhất", bà Sykes nói.
Chiến đấu cơ EA-18G Growler là biến thể của tiêm kích F/A-18 Super Hornet, được trang bị hệ thống tác chiến điện tử hiện đại chuyên dùng để gây nhiễu radar và hỗ trợ tác chiến điện tử cho quân đội Mỹ.
Sự kiện Gunfighter Skies năm nay là triển lãm hàng không đầu tiên được tổ chức tại căn cứ Mountain Home kể từ năm 2018. Khi đó, một phi công lái tàu lượn treo đã thiệt mạng trong lúc biểu diễn.
Ngành triển lãm hàng không tại Mỹ trong nhiều năm qua đã tăng cường các biện pháp an toàn cho khoảng 200 sự kiện được tổ chức hằng năm.
Theo Hội đồng triển lãm hàng không quốc tế, số người thiệt mạng trung bình tại các triển lãm hàng không ở Mỹ đã giảm mạnh, từ 3,8 người mỗi năm trong giai đoạn 1991 - 2006 xuống còn khoảng 1,1 người mỗi năm kể từ năm 2017.
Nguyên nhân vụ va chạm giữa hai tiêm kích ở Idaho hiện vẫn đang được điều tra.
Reuters ngày 1.6 đưa tin giá phân urê tăng gần 30% kể từ khi chiến sự bùng phát cuối tháng 2. Hệ lụy là nông dân buộc phải cắt giảm lượng phân bón ngay trong vụ gieo trồng quan trọng hiện tại, đe dọa làm sụt giảm năng suất thu hoạch và gây ra tình trạng thiếu hụt lương thực trầm trọng vào cuối năm nay.
Thách thức còn trở nên trầm trọng do tính chất tập trung cục bộ của hệ thống sản xuất, vận chuyển lương thực. Ông Clement Metivier - đại diện mạng lưới nhà đầu tư FAIRR, đơn vị chuyên đánh giá rủi ro về hệ thống lương thực toàn cầu có trụ sở tại Anh - cho biết khoảng 30% lượng phân bón giao dịch trên thế giới phải đi qua eo biển Hormuz, theo Reuters. Ngoài ra, báo cáo của tổ chức nghiên cứu Economist Impact (Anh) cho hay chỉ 15 quốc gia đã chiếm tới gần 70% sản lượng lương thực của cả thế giới, trong đó nhiều nước nắm giữ thị phần lớn trong xuất khẩu nông sản. Khi một mắt xích quan trọng bị đứt gãy, toàn bộ dây chuyền cung ứng sẽ bị gián đoạn mà không có nhiều phương án thay thế.
Trước thực tế hiện nay, nền nông nghiệp thế giới buộc phải tìm cách thích nghi. Trong đó, giải pháp "nông nghiệp tái sinh" đang được nghiên cứu và triển khai tại nhiều nơi. Giải pháp này hướng đến giảm phụ thuộc vào hóa chất, thông qua việc hạn chế cày xới, luân canh cây trồng và dùng phân tự nhiên từ chăn nuôi. Một số nông hộ nhỏ áp dụng nông nghiệp tái sinh cho biết đã giảm đáng kể chi phí đất đai.
Phân tích của Liên Hiệp Quốc ước tính năng suất cây trồng tại châu Phi có thể tăng thêm 13% vào năm 2040 nếu áp dụng nông nghiệp tái sinh. Mỹ được cho là có thị trường nông nghiệp tái sinh lớn nhất, trong khi khu vực châu Á ghi nhận tốc độ tăng trưởng nhanh nhất ở mảng này.
Dù vậy, quá trình chuyển đổi để thích nghi vẫn vấp phải rào cản lớn về tài chính. Công nghệ canh tác đắt đỏ khiến nhiều nông dân dần cạn vốn đầu tư. Để gỡ khó, các chuyên gia nhấn mạnh những tập đoàn thu mua nông sản cần chủ động chia sẻ rủi ro tài chính, thay vì đẩy hết gánh nặng sang người trồng. Ngoài ra, chính phủ và ngân hàng cũng cần triển khai các chính sách hỗ trợ để chuyển đổi công nghệ canh tác.
"Ngoại trưởng Rubio diện bộ đồ thể thao Nike Tech 'Venezuela' trên chuyên cơ Không lực Một!", Giám đốc truyền thông Nhà Trắng Steven Cheung viết trên X hôm 13/5, chia sẻ hình ảnh Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio mặc bộ đồ thể thao màu xám khi đang trên đường tới Trung Quốc.
Bài đăng lập tức thu hút sự chú ý với hơn 1,6 triệu lượt xem, vì bộ đồ mà ông Rubio mặc giống hệt bộ mà cựu tổng thống Venezuela Nicolas Maduro đã mặc khi bị áp giải về Mỹ hồi tháng 1. Tổng thống Donald Trump khi đó đã đăng ảnh ông Maduro mặc bộ thể thao màu xám của hãng Nike, bị bịt mắt và còng tay.
"Huyền thoại!", Phó thư ký báo chí Nhà Trắng Anna Kelly nhận xét.
Bài đăng thu hút phản ứng trái chiều của dư luận. Một số nhà bình luận cánh hữu ở Mỹ tỏ ra thích thú, trong khi có người cho rằng Ngoại trưởng nên mặc trang phục nghiêm túc hơn bởi đang đi công du cùng Tổng thống Mỹ.
Kênh truyền hình NewsX chỉ ra việc Bắc Kinh năm 2020 đã áp lệnh cấm nhập cảnh với ông Rubio liên quan đến những phát biểu chỉ trích của ông về chính sách của Trung Quốc ở Tân Cương và Hong Kong. Kênh này nhận xét việc Ngoại trưởng diện bộ đồ Nike Tech là chiến thuật "đùa giỡn" với truyền thông.
Trung Quốc hôm 12/5 cho biết sẽ không chặn ông Rubio nhập cảnh vì những hành động của ông trong quá khứ. "Lệnh trừng phạt nhắm vào những phát ngôn và việc làm của ông Rubio liên quan đến Trung Quốc khi ông còn là thượng nghị sĩ", người phát ngôn Đại sứ quán Trung Quốc ở Mỹ Lưu Bằng Vũ cho biết.
