Bởi việc chọn nghề vẫn cần dựa trên năng lực thực tế, trải nghiệm và sự hiểu rõ bản thân thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào trio1 tuệ nhân tạo (AI).
AI không còn đơn thuần là một công cụ công nghệ mà dường như đã đi sâu vào đời sống. Không chỉ hỗ trợ tìm kiếm thông tin, AI còn trở thành “cố vấn”, “chuyên gia gỡ rối” trong chuyện tình cảm, công việc, chọn nghề hay gợi ý phong cách ăn mặc, ăn gì cho hợp với tâm trạng… Điều gì chưa rõ, chưa biết hoặc cần tư vấn, không ít người tìm đến ChatGPT hay Gemini. Trong đó, việc hỏi AI về nghề nghiệp phù hợp đang trở thành một xu hướng được nhiều bạn trẻ hưởng ứng.
Nguyễn Nhất Huy, học sinh lớp 12 (ngụ P.Hòa Hưng, TP.HCM), cho biết bản thân không thể bỏ qua trào lưu nhờ ChatGPT tư vấn chọn nghề, nhất là khi Huy cũng đang định hướng nghề nghiệp tương lai cho mình. Huy nhập sở thích, tính cách cùng nguyện vọng 1 là Trường ĐH Bách khoa TP.HCM – trường yêu thích và khá gần nhà, rồi hỏi AI đâu là ngành học phù hợp nhất để xem thế nào.
Huy gõ: “nguyện vọng 1 của em với tính cách thích khám phá, vui vẻ, gợi ý cho tôi nghề (ngành) phù hợp theo học”. Kết quả, ChatGPT gợi ý một loạt ngành như: “logistics và quản lý chuỗi cung ứng, kỹ thuật hàng không hay quản lý công nghiệp”.
Nhưng thực tế Huy lại thích Khoa học máy tính. “Dù em đã định hướng sẵn ngành muốn theo học nhưng vẫn muốn thử xem AI có đoán đúng nghề mà mình đang thích hay không, vừa vui vừa gợi mở thêm”, Huy nói.
Cũng chuẩn bị bước vào kỳ thi tốt nghiệp THPT, Nguyễn Trần Bảo Hân, học sinh lớp 12 (ngụ P.Hòa Hưng, TP.HCM), dự định đăng ký vào Trường ĐH Sư phạm TP.HCM, theo học ngành ngôn ngữ Nhật vì yêu thích ngôn ngữ này và văn hóa Nhật Bản. Tuy nhiên, Hân vẫn “nhờ” ChatGPT phân tích xem bản thân có phù hợp với ngành này không như một cách để “bắt trend” và giải trí.
Hân nhập: “Yêu văn hóa Nhật Bản, hãy gợi ý cho tôi nghề phù hợp nhất”. Kết quả không có ngành ngôn ngữ Nhật mà lại ra biên – phiên dịch tiếng Nhật, hướng dẫn viên du lịch…”. Hân chỉ biết cười.
Là một lập trình viên, anh Mai Thiên Vũ (26 tuổi, ngụ P.Vĩnh Hội, TP.HCM), cho biết ChatGPT hỗ trợ rất nhiều trong việc tìm hiểu kiến thức mới cũng như phục vụ công việc hằng ngày. Công cụ AI nói chung cũng giúp anh đưa ra một số giải pháp trong quá trình lập trình và xử lý thông tin.
Theo Vũ, các công cụ AI có khả năng tổng hợp dữ liệu và đưa ra nhiều gợi ý khá thú vị, gợi mở để tham khảo. “Mình cũng có quan tâm đến các trend nhờ AI gợi ý nghề nghiệp hay phong cách cá nhân như ăn mặc, mua sắm, tuy nhiên việc lựa chọn nghề nghiệp vẫn phải dựa trên sự thấu hiểu bản thân và định hướng cá nhân, bởi mỗi người đều có đam mê khác nhau ở từng giai đoạn cuộc sống”, Vũ chia sẻ.
Khi nói về các xu hướng nhờ AI gợi ý nghề nghiệp hoặc phong cách phù hợp, Nguyễn Trí Dũng (27 tuổi, ngụ P.Vườn Lài, TP.HCM), cho biết Dũng cũng tham gia trend này nhưng chỉ xem chúng là thông tin tham khảo. “Con người vẫn phải là người tự đưa ra quyết định và chịu trách nhiệm cho lựa chọn của mình thay vì phụ thuộc vào AI”, Dũng nói.
Theo PGS.TS Phạm Hồng Long, Chủ tịch Hội đồng đào tạo Khoa Du lịch học, Trường ĐH Khoa học xã hội và nhân văn (ĐH Quốc gia Hà Nội), người trẻ hiện nay đang thay đổi để thích ứng với thời đại AI. Sự tiện lợi của các công cụ như ChatGPT giúp người dùng nhanh chóng nhận được câu trả lời cho những thắc mắc hay nhu cầu tư vấn làm đẹp, đi chơi, mua sắm, học hành, chọn nghề… Tuy nhiên, ông cho rằng AI chỉ nên được xem là công cụ hỗ trợ, không nên tin tưởng tuyệt đối.
“Phải luôn đối chiếu và hoài nghi các thông tin do AI cung cấp để tránh bị sai lệch hoặc phụ thuộc vào công nghệ. Hơn nữa sở thích, cảm xúc của mình vẫn quan trọng nhất. Dù giải trí hay cần kiến thức, người dùng cần biết chọn lọc thông tin và đối chiếu với thực tế thay vì tin tưởng tuyệt đối vào những gợi ý mà AI đưa ra. Bởi AI có thể cung cấp những dữ liệu thiếu chính xác hoặc bị ‘phóng tác'”, ông Long nhấn mạnh.
Về xu hướng chọn nghề theo gợi ý của ChatGPT, ông Long cho rằng AI chỉ nên là công cụ tham khảo. Mỗi người đều có năng lực và sở trường riêng, vì vậy việc lựa chọn nghề nghiệp cần dựa trên sự phù hợp giữa khả năng cá nhân và nhu cầu thực tế của thị trường lao động. “Khi “cung” là năng lực bản thân và “cầu” là nhu cầu thị trường gặp nhau, đó sẽ là lựa chọn nghề nghiệp phù hợp và bền vững nhất”, ông Long nói.
PGS.TS Nguyễn Thị Lan Hương, nguyên Viện trưởng Viện Khoa học Lao động và Xã hội (Bộ Nội vụ), cho rằng việc lựa chọn ngành học, nghề nghiệp cần dựa trên nhu cầu của thị trường lao động và triển vọng tương lai của ngành đó. Người trẻ nên chọn trường, ngành nghề phù hợp với khả năng cũng như nhu cầu của bản thân.
“Các bạn trẻ nên có lựa chọn phù hợp với từng giai đoạn của bản thân chứ không nên chạy theo số đông mà không tính đến khả năng chính mình và tương lai nghề nghiệp. Gợi ý của Chat GPT chỉ nên để tham khảo, vui vẻ vì đây là xu hướng của giới trẻ hiện nay. AI hữu ích và cung cấp nhiều kiến thức, thông tin, nhưng dù sao nó cũng chỉ là công cụ, không thể hiểu chính xác mình muốn gì hay cần gì”, bà Hương nói.
Đang trồng một khu vườn trên sân thượng khoảng 30 m2, anh Lê Minh Nhựt (36 tuổi, ngụ TP.HCM, trước kia là tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu), cho biết vào mùa nắng nóng, nhiệt độ trên sân thượng rất cao và kéo dài trong ngày. Do đó, cây trồng dễ bị sốc nhiệt, thiếu nước dẫn đến suy yếu và là điều kiện cho rệp, nhện đỏ, bọ trĩ tấn công.
Theo anh Nhựt, để duy trì độ ẩm ổn định, anh áp dụng hệ thống tưới nhỏ giọt nhiều lần trong ngày, kết hợp phun sương để hạ nhiệt. “Tùy vào từng loại cây, tôi điều chỉnh số lần tưới khoảng 6–7 lần/ngày, mỗi lần từ 1–3 phút, tập trung trong khung giờ sáng sớm và chiều”, anh chia sẻ.
Không chỉ dừng lại ở việc tưới nước, anh Nhựt cho rằng việc che chắn và giảm nhiệt cho không gian trồng là rất quan trọng. Vào mùa nắng, anh chủ động phun nước lên sàn sân thượng, tạo độ ẩm không khí, đồng thời hạn chế tác động mạnh đến bộ rễ, vốn rất nhạy cảm trong điều kiện nhiệt độ cao.
Có kinh nghiệm hơn 3 năm làm “nông dân sân thượng”, anh Nhựt cũng từng gặp tình trạng cây héo úa, thậm chí chết hàng loạt do nắng nóng. Từ đó, anh rút ra bài học: không nên quá phụ thuộc vào hệ thống tưới tự động mà cần kiểm tra thường xuyên để tránh sự cố.
“Quan trọng là phải theo dõi cây mỗi ngày, vì chỉ cần hệ thống gặp trục trặc vài giờ là cây có thể bị ảnh hưởng ngay”, anh nói. Ngoài ra, anh Nhựt cũng ưu tiên trồng các loại cây phù hợp với mùa nắng như cà chua, dưa lưới, bầu, bí, ổi… để tăng khả năng thích nghi.
Cũng sở hữu một khu vườn xanh mướt trên sân thượng, chị Nguyễn Thị Hiếu (36 tuổi, ngụ tại Hưng Yên, trước đây là tỉnh Thái Bình), cho biết nắng nóng khiến cho việc trồng rau, cây ăn trái trên sân thượng khó chăm hơn các mùa khác.
“Ở trên sân thượng phải trồng cây vào khay, mà đất trong khay rất nông nên dễ bị khô. Bên cạnh đó khay nhựa hoặc thùng xốp hấp thụ nhiệt làm rễ bị nóng, bí nếu không bổ sung đủ nước cây có thể hỏng rễ, héo xanh, không phát triển được, thậm chí là chết”, chị cho hay.
Do đó, vào mùa nắng, chị Hiếu thường dùng lưới che, trồng những cây dây leo giàn như: mướp, bầu, bí để lấy bóng râm cho các loại rau khác bên dưới. Đồng thời, rải thêm bã mía hoặc xơ dừa lên trên mặt khay, dưới gốc cây để giảm sự thoát hơi nước, giúp đất giữ ẩm lâu hơn.
Chị Hiếu chia sẻ thêm: “Vào mùa hè, khi trộn đất phải tăng thêm giá thể so với các mùa khác, có thể là trấu hun, xơ dừa, bã mía để tăng độ tơi xốp, giữ ẩm lâu hơn. Vào những ngày nắng nóng, tôi sẽ tưới rau vào chiều muộn hoặc sáng sớm để cây không bị sốc nhiệt”.
Bên cạnh đó, một trong những sai lầm khi trồng cây mùa nắng nóng, theo chị Hiếu đó là chọn giống không chịu nhiệt khiến cây còi cọc, không phát triển được. Và trồng với mật độ quá dày khiến cây không đủ nước và dinh dưỡng nên còi cọc, nhanh tàn hơn. “Mùa nắng nóng nên trồng các cây đúng vụ xuân hè, chịu nắng nóng tốt như: mồng tơi, rau đay, rau dền, những cây dây leo như dưa chuột, bầu, mướp, đậu đũa”, chị Hiếu nói.
Ở góc độ chuyên môn về cây cảnh, chị Huỳnh Phượng (31 tuổi), làm việc trong lĩnh vực thiết kế, thi công cảnh quan sân vườn tại ForestBox Landscape (TP.HCM), cho biết cây kiểng lá thường nhạy cảm hơn với nắng gắt. Khi nhiệt độ cao, cây dễ bị cháy viền lá, mất nước và héo rũ.
Theo chị Phượng, giải pháp là tạo môi trường dễ chịu hơn cho cây bằng cách bố trí ở nơi có ánh sáng gián tiếp, dùng lưới che nắng nhiều lớp hoặc tận dụng bóng mát từ cây lớn. Ngoài ra, cần duy trì độ ẩm không khí bằng hệ thống phun sương hoặc máy tạo ẩm.
Chị cũng lưu ý, nên hạn chế tưới nước vào sau 8 giờ sáng, tránh để nước đọng trên lá vì có thể gây cháy lá. Việc tưới nên tập trung vào gốc và vào thời điểm sáng sớm hoặc chiều mát.
Một điểm đáng chú ý, theo chị Phượng, là nhiều người thấy cây héo vào buổi trưa liền vội vàng tưới nước, trong khi đây có thể chỉ là phản ứng tự nhiên của cây để giảm thoát hơi nước. “Quan trọng là phải kiểm tra độ ẩm của đất trước khi tưới, không nên tưới theo cảm tính hay lịch cố định”, chị nhấn mạnh.
Gắn bó với nghề làm bánh khoảng 15 năm, anh Hữu cho biết mỗi đơn đặt hàng đều mang một yêu cầu khác nhau, buộc anh phải liên tục sáng tạo và điều chỉnh kỹ thuật để đáp ứng.
Thay vì chọn những mẫu bánh phổ biến, anh Hữu tập trung vào dòng bánh tạo hình 12 con giáp, một hướng đi không dễ nhưng giúp anh tạo dấu ấn riêng. Theo anh, mỗi con giáp không chỉ khác nhau về hình dáng mà còn có “thần thái” riêng, đòi hỏi người làm phải hiểu và tái hiện được cái hồn của con vật.
“Trong 12 con giáp, con hổ là khó tạo hình nhất vì phải thể hiện được sự oai phong, dữ dằn. Nếu làm không tới, nhìn sẽ rất ‘hiền’, mất đi cái chất của con vật”, anh chia sẻ.
Khi đã quen tay, trung bình một chiếc bánh tạo hình cầu kỳ anh Hữu mất khoảng 1–2 tiếng đồng hồ để hoàn thành. Với những mẫu đơn giản hơn, anh có thể rút ngắn thời gian xuống còn 30–45 phút. Tuy nhiên, phía sau khoảng thời gian tưởng chừng ngắn đó là cả quá trình luyện tập kéo dài nhiều năm.
Quy trình làm bánh bắt đầu từ việc tiếp nhận yêu cầu của khách, sau đó anh sẽ phác thảo ý tưởng và gửi lại để thống nhất trước khi thực hiện. Theo anh Hữu, công đoạn khó nhất nằm ở việc tạo hình chi tiết, từ đường nét khuôn mặt, ánh mắt đến từng bộ phận nhỏ của con vật.
“Phải làm sao để từng chi tiết đều chính xác, nhìn vào có cảm giác sống động như thật. Đặc biệt, khi tạo hình bằng kem, phải thao tác nhanh vì nếu chậm, kem dễ bị chảy, mất form”, anh nói.
Điểm khiến các sản phẩm của anh Hữu nhận được nhiều lời khen là độ sắc nét và sống động. Để đạt được điều đó, anh cho biết bản thân phải dành nhiều thời gian quan sát, nghiên cứu đặc điểm của từng con vật.
“Không chỉ làm cho giống, mà còn phải thể hiện được thần thái. Ví dụ như rồng phải uyển chuyển, còn hổ thì phải toát lên vẻ mạnh mẽ”, anh chia sẻ.
Thời gian đầu, anh cũng gặp không ít khó khăn khi các chi tiết chưa đạt như mong muốn. Tuy nhiên, qua quá trình luyện tập và tích lũy kinh nghiệm, tay nghề của anh ngày càng hoàn thiện.
Không chỉ trong khâu tạo hình, theo anh Hữu việc vận chuyển bánh cũng là một thách thức lớn vì anh nhận đơn đặt hàng ở nhiều tỉnh, thành. Hơn nữa, những chiếc bánh có nhiều chi tiết dễ bị hư hỏng, không còn nguyên vẹn nếu không được bảo quản đúng cách. Vì vậy, anh thường hướng dẫn kỹ cho người giao hàng cách cầm, đặt bánh, thậm chí với những đơn lớn, anh ưu tiên vận chuyển bằng ô tô để đảm bảo an toàn.
Theo anh Hữu, mức giá của các sản phẩm dao động từ khoảng 500.000 đồng đến 5 triệu đồng, tùy vào độ phức tạp và kích thước. Anh cho biết chủ yếu tập trung vào những mẫu bánh có mức giá bình dân để tiếp cận được nhiều khách hàng. Còn những mẫu bánh to, đắt tiền hơn đa phần là do khách yêu cầu.
Anh Hữu chia sẻ nhiều người sau khi nhận bánh đã bày tỏ sự bất ngờ, thậm chí “không nỡ cắt” vì quá đẹp. Đó cũng chính là động lực để anh tiếp tục theo đuổi công việc đòi hỏi sự kiên nhẫn và tỉ mỉ này. “Khi hoàn thành một chiếc bánh ưng ý và nhận được lời khen từ khách, mình cảm thấy rất vui. Những lúc đó, mình thấy công sức bỏ ra hoàn toàn xứng đáng”, anh nói.
Anh Lê Hoàng Vũ (31 tuổi, ngụ P.Tăng Nhơn Phú, TP.HCM, trước đây là P.Tân Phú, TP.Thủ Đức), cho biết anh biết đến tiệm bánh của anh Hữu qua TikTok và bị thu hút bởi các mẫu tạo hình độc lạ. “Sinh nhật vừa rồi tôi đặt thử một chiếc bánh hình con heo, giá khá hợp lý nhưng thành phẩm rất đẹp, giống như hình mẫu. Không chỉ vậy, bánh còn ngon. Dịp sinh nhật tới, chắc tôi sẽ tiếp tục đặt ở đây vì trước giờ hiếm thấy nơi nào làm bánh kiểu này", anh Vũ chia sẻ.
Sáng 15.7, tại tỉnh Tuyên Quang đã diễn ra Đại hội đại biểu Hội Liên hiệp thanh niên Việt Nam tỉnh Tuyên Quang lần thứ I, nhiệm kỳ 2026 - 2029. Tham dự đại hội có anh Nguyễn Kim Quy, Bí thư T.Ư Đoàn, Phó chủ tịch thường trực Hội Liên hiệp thanh niên Việt Nam; ông Ma Thế Hồng, Phó bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh.
Đại hội đã hiệp thương cử 44 anh chị tham gia Ủy ban Hội Liên hiệp thanh niên Việt Nam tỉnh Tuyên Quang lần thứ I.
Tại phiên họp thứ nhất của ủy ban, các ủy viên đã hiệp thương bầu Ban Thư ký Ủy ban Hội Liên hiệp thanh niên Việt Nam tỉnh Tuyên Quang, hiệp thương bầu các chức danh chủ tịch, phó chủ tịch Hội Liên hiệp thanh niên Việt Nam tỉnh Tuyên Quang khóa I và các chức danh của Ban Kiểm tra Hội khóa I.
Theo kết quả hiệp thương, chị Dương Minh Nguyệt, Ủy viên Ban Thường vụ Trung ương Đoàn, Ủy viên Đoàn Chủ tịch Ủy ban Trung ương Hội Liên hiệp thanh niên Việt Nam, Ủy viên Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh, Phó chủ tịch Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh, Bí thư Tỉnh đoàn, được hiệp thương giữ chức Chủ tịch Hội Liên hiệp thanh niên Việt Nam tỉnh Tuyên Quang khóa I, nhiệm kỳ 2026 - 2029.
Chị Dương Minh Nguyệt sinh năm 1988, có trình độ thạc sĩ, cao cấp lý luận chính trị.
3 phó chủ tịch Hội gồm: anh Thào Mạnh Cường, Phó bí thư Tỉnh đoàn; anh Vũ Hùng Vương, Phó giám đốc Sở Y tế, Chủ tịch Hội Thầy thuốc trẻ tỉnh; anh Lê Văn Đạt, Phó giám đốc Sở Nội vụ.
Ra mắt nhận nhiệm vụ trước đại hội, thay mặt Ủy ban Hội Liên hiệp thanh niên Việt Nam tỉnh khóa I, chị Dương Minh Nguyệt bày tỏ lời cảm ơn sâu sắc trước sự tín nhiệm của các đại biểu. Chị Nguyệt khẳng định đây vừa là niềm vinh dự, vừa là trách nhiệm lớn lao đối với tập thể Ủy ban Hội trong nhiệm kỳ đầu tiên sau hợp nhất tỉnh.
Chị Dương Minh Nguyệt nhấn mạnh, tập thể Ủy ban Hội khóa I sẽ phát huy tinh thần đoàn kết, thống nhất, năng động, sáng tạo; chủ động tham mưu với cấp ủy, chính quyền, tăng cường phối hợp với các sở, ngành và các tổ chức chính trị - xã hội để phát huy vai trò của tổ chức Hội, khơi dậy sức trẻ, góp phần thực hiện thắng lợi Nghị quyết Đại hội đại biểu Hội Liên hiệp thanh niên Việt Nam tỉnh Tuyên Quang lần thứ I.