Đội Quản lý thị trường số 1 cho biết số lượng xác ve sầu khô trên xe khách được xác định là nguyên liệu làm thuốc. Song, tài xế không xuất trình được giấy chứng nhận, bảng kê hoặc hợp đồng thu mua để chứng minh nguồn gốc dược liệu thu mua nên lực lượng chức năng đã tạm giữ (ngày 10-5) để tiếp tục xác minh, xử lý theo quy định.
Đến ngày 13-5, đội trưởng Đội Quản lý thị trường số 1 xác nhận chủ lô hàng 80kg xác ve sầu khô đã đến làm việc với cơ quan chức năng, cung cấp đầy đủ các giấy tờ chứng minh nguồn gốc xuất cứ của số dược liệu trên.
Qua đối chiếu, kiểm tra, cơ quan chức năng đã làm thủ tục bàn giao, trao trả toàn bộ số xác ve sầu khô cho chủ hàng.
Đội trưởng Đội Quản lý thị trường số 1 cho hay do mặt hàng trên sử dụng vào mục đích thương mại nên phải có giấy tờ chứng minh nguồn gốc xuất xứ, cơ quan chức năng chỉ “tạm giữ” để xác minh, làm rõ theo quy định chứ không “thu giữ” như nhiều thông tin lan truyền.
Từ vụ việc trên, nhiều người băn khoăn rằng việc lực lượng chức năng yêu cầu giấy tờ của lô hàng xác ve sầu sấy khô có đúng quy định hay không?
Dưới góc độ pháp lý, trao đổi với Tuổi Trẻ, luật sư Hoàng Hà (Đoàn luật sư TP.HCM) cho rằng nếu thương lái gom xác ve sầu khô để làm thuốc hoặc bán cho cơ sở kinh doanh dược liệu thì phải chứng minh được nguồn gốc. Nhưng không nên hiểu là phải có giấy chứng nhận xuất xứ cho từng xác ve sầu.
Về góc độ pháp lý thì xác ve sầu khô (tên dược liệu là thuyền thoái) được xác định là dược liệu làm thuốc trong danh mục 11 kèm thông tư 09/2024/TT-BYT của Bộ Y tế. Luật Dược 2016 cũng quy định dược liệu phải đạt tiêu chuẩn chất lượng, có nguồn gốc, xuất xứ rõ ràng khi đưa vào sản xuất, chế biến, bào chế thuốc.
Vì vậy khi xác ve sầu đã được gom thành lô 80kg, vận chuyển liên tỉnh, có mục đích thương mại hoặc làm nguyên liệu thuốc thì chủ hàng phải có tài liệu chứng minh lô hàng được thu gom hợp pháp.
“Tuy nhiên, với sản vật tự nhiên do người dân thu gom, giấy tờ chứng minh nguồn gốc phải được hiểu linh hoạt. Đó có thể là bảng kê thu mua, giấy biên nhận, hợp đồng thu mua, thông tin người bán, địa điểm thu gom, số lượng, thời gian thu gom hoặc xác nhận của chính quyền địa phương.
Không thể đòi hỏi người dân nhặt xác ve sầu phải xuất hóa đơn hoặc có giấy chứng nhận xuất xưởng như hàng sản xuất công nghiệp. Đây là điểm cần nói rõ để tránh cách hiểu máy móc”, luật sư Hoàng Hà nêu quan điểm.
Về việc lực lượng chức năng lập biên bản, tạm giữ toàn bộ số hàng để xác minh, về nguyên tắc là có thể đúng quy định nếu tại thời điểm kiểm tra người vận chuyển hoặc chủ hàng không xuất trình được tài liệu chứng minh nguồn gốc lô hàng.
Nghị định 98/2020/NĐ-CP là căn cứ xử lý nhóm hành vi kinh doanh hàng hóa không rõ nguồn gốc, xuất xứ trong hoạt động thương mại. Điều 125 Luật Xử lý vi phạm hành chính 2021 cũng cho phép tạm giữ tang vật theo thủ tục hành chính trong trường hợp cần thiết để xác minh tình tiết làm căn cứ xử lý.
Nhưng bị tạm giữ không đồng nghĩa là lô hàng có vi phạm. Tạm giữ chỉ là biện pháp ngăn chặn và xác minh. Muốn hợp pháp thì phải có biên bản, quyết định tạm giữ đúng thẩm quyền, ghi rõ lý do, số lượng, tình trạng hàng hóa, bảo quản hàng hóa và xử lý trong thời hạn luật định.
Nếu sau đó chủ hàng xuất trình được bảng kê thu mua, giấy tờ xác nhận hợp lệ hoặc tài liệu đủ để chứng minh nguồn gốc thì cơ quan chức năng phải xem xét trả lại hàng, không thể xử phạt chỉ vì tại hiện trường không có hóa đơn, chứng từ xuất xứ.
Gần đây, nhiều vụ liên quan đến việc lực lượng chức năng truy xuất nguồn gốc, tịch thu hoặc tạm giữ các sản vật tự nhiên như truy nguồn gốc 42 gốc mai vàng bị tịch thu ở Côn Đảo, hay vụ tạm giữ 80kg xác ve sầu ở Lạng Sơn đã gây ra nhiều tranh luận trái chiều. Đồng thời đặt ra những khoảng trống pháp lý trong quy định về quản lý, chứng minh nguồn gốc hàng hóa.
Về vấn đề này luật sư Hoàng Hà đánh giá vụ truy nguồn mai vàng ở Côn Đảo và vụ giấy chứng minh nguồn gốc xác ve sầu ở Lạng Sơn có điểm chung là pháp luật đã có yêu cầu quản lý nguồn gốc hàng hóa, lâm sản, dược liệu nhưng còn thiếu hướng dẫn cụ thể cho nhóm sản vật tự nhiên, thu gom dân gian, mua bán nhỏ lẻ rồi sau đó được gom thành lô thương mại.
Khoảng trống thứ nhất là chưa có chuẩn chứng minh nguồn gốc phù hợp cho từng loại hàng. Với hàng công nghiệp, có hóa đơn, tem nhãn, nhà sản xuất, mã lô. Với hàng nhập khẩu, có chứng từ nhập khẩu, chứng nhận xuất xứ. Nhưng với xác ve sầu, măng rừng, cây cảnh tự nhiên, cây thuốc, lá thuốc, côn trùng khô hoặc sản vật người dân thu hái thì không thể đòi cùng một loại giấy tờ.
Người dân không có hóa đơn đầu vào, không có giấy xuất xưởng, cũng không có cơ quan nào cấp giấy khai sinh cho sản vật tự nhiên. Vì vậy nếu pháp luật không nói rõ bảng kê, giấy biên nhận, xác nhận địa phương, nhật ký thu gom hoặc tài liệu điện tử nào được chấp nhận thì mỗi nơi sẽ hiểu một kiểu.
Khoảng trống thứ hai là ranh giới giữa “thu gom dân sinh” và “kinh doanh thương mại” chưa được nhận diện rõ. Một người nhặt vài cân xác ve sầu để bán khác với một thương lái gom 80kg vận chuyển liên tỉnh. Một người chăm cây mai trong vườn khác với hành vi khai thác cây rừng trong khu vực cần bảo vệ.
Nếu không phân tầng nghĩa vụ theo quy mô, mục đích và nguy cơ thì cơ quan quản lý dễ áp cùng một chuẩn cho mọi trường hợp. Điều đó làm người dân thấy bị làm khó, còn cơ quan chức năng lại lo nếu không xử lý thì bỏ lọt hàng hóa không rõ nguồn gốc.
Khoảng trống thứ ba là sự giao thoa giữa nhiều lĩnh vực quản lý. Xác ve sầu có thể là sản vật tự nhiên, hàng hóa thương mại và cũng có thể là dược liệu. Cây mai vàng có thể là cây cảnh, tài sản dân sự nhưng trong một số trường hợp lại liên quan đến lâm sản hoặc tài nguyên rừng.
Khi một mặt hàng nằm giữa nhiều nhóm như vậy thì e rằng lực lượng quản lý thị trường, kiểm lâm, y tế, thuế và chính quyền địa phương có thể tiếp cận theo các hệ quy chiếu khác nhau.
Khoảng trống thứ tư là ngôn ngữ thực thi còn quá chung. Cụm từ “hàng hóa không rõ nguồn gốc, xuất xứ” đúng về mặt quản lý nhưng khi áp vào sản vật tự nhiên lại dễ gây phản ứng.
Người dân nghe “chứng minh nguồn gốc xuất xứ” sẽ hiểu là phải có giấy tờ chính quy. Trong khi cơ quan chức năng có thể chỉ cần bảng kê hoặc tài liệu chứng minh lô hàng được thu gom hợp pháp.
Sự lệch nhau trong cách hiểu này khiến một biện pháp kiểm tra có cơ sở pháp lý lại trở thành câu chuyện gây tranh cãi xã hội.
Dự án đầu tư xây dựng đường bộ cao tốc Quy Nhơn - Pleiku dài 125 km, tổng mức đầu tư 43.734 tỉ đồng, được xem là trục giao thông huyết mạch kết nối vùng duyên hải Nam Trung bộ với cao nguyên Gia Lai. Ngay sau khi Quốc hội thông qua nghị quyết phê duyệt chủ trương đầu tư, Chính phủ đã ban hành nghị quyết triển khai vào tháng 10.2025, kèm theo hàng loạt mốc tiến độ chặt chẽ, trong đó mục tiêu quan trọng là hoàn thành, đưa vào khai thác năm 2029.
Tại Gia Lai, ông Phạm Anh Tuấn, Chủ tịch UBND tỉnh Gia Lai, yêu cầu các đơn vị liên quan đẩy nhanh tiến độ, phấn đấu rút ngắn thời gian thực hiện, hướng tới mục tiêu hoàn thành dự án vào cuối năm 2028.
Dự án được chia thành 3 dự án thành phần. Trong đó, dự án thành phần 1 (22 km) và dự án thành phần 3 (35 km) đã khởi công từ ngày 19.12.2025; riêng dự án thành phần 2 (68 km), đoạn dài và phức tạp nhất, dự kiến khởi công vào cuối tháng 5 hoặc đầu tháng 6.2026.
Mùa mưa Tây nguyên đang đến gần, tạo áp lực lớn đối với các công trình hạ tầng. Thông thường, mùa mưa bắt đầu từ tháng 5 và có năm kéo dài đến tháng 10 - 11, với lượng mưa lớn, kéo dài.
Chính vì vậy, những đoạn tuyến đi qua địa hình đồi núi phức tạp đang trở thành “điểm nóng” trên toàn tuyến. Theo báo cáo mới nhất của Ban Quản lý dự án các công trình giao thông và dân dụng tỉnh Gia Lai, hai gói thầu xây lắp thuộc dự án thành phần 1 và 3 hiện đang được triển khai đồng loạt nhiều hạng mục.
Gói thầu XL.02 do Liên danh Lizen - 471 - Tập đoàn Trí Nam thực hiện, đang triển khai thi công nền đường trên nhiều đoạn từ Km108 đến Km124. Đồng thời, các hạng mục cọc khoan nhồi và đúc dầm tại các cầu lớn như Ia Băng 1, Ia Băng 2 cũng được triển khai song song. Giá trị thi công hiện đạt khoảng 135 tỉ đồng.
Gói thầu XL.01 do Liên danh Dacinco - 510 - Thiên Hoàng - Trường Long thực hiện đang khẩn trương thi công nền đường tại các đoạn Km90 - Km94, Km101 - Km105. Đồng thời, đơn vị triển khai xây dựng trạm trộn bê tông xi măng và bãi đúc dầm phục vụ thi công các cầu lớn như Đăk Ayun 1, Đăk Ayun 2.
Mục tiêu được đặt ra là hoàn thành tối đa khối lượng đào, đắp nền đường và móng cầu trước khi mùa mưa bắt đầu. Khi nền đường được đắp cao, gia cố ổn định, tác động của mưa lũ sẽ giảm đáng kể.
Song song đó, một “cuộc chạy đua” không kém phần quyết liệt đang diễn ra tại hàng trăm thôn, làng trong vùng dự án. Đó là công tác giải phóng mặt bằng. Toàn tuyến cao tốc Quy Nhơn - Pleiku ảnh hưởng đến hơn 4.600 hộ dân và nhiều tổ chức, với tổng diện tích thu hồi trên 1.097 ha.
Riêng dự án thành phần 3 thuộc cao tốc Quy Nhơn - Pleiku, đến nay đã hoàn thành kiểm đếm 1.601 hộ dân, phê duyệt phương án bồi thường cho 1.280 hộ. Tổng diện tích mặt bằng đã bàn giao đạt 200,83/340,83 ha, tương đương khoảng 72%.
Đây là nền tảng quan trọng để các nhà thầu tổ chức thi công liên tục. Tuy nhiên, phần diện tích còn lại vẫn đang được các địa phương khẩn trương hoàn thiện hồ sơ, bởi chỉ cần một đoạn mặt bằng “đứt đoạn” cũng có thể làm gián đoạn cả dây chuyền thi công.
Theo ông Lưu Nhất Phong, Giám đốc Ban Quản lý dự án các công trình giao thông và dân dụng tỉnh Gia Lai, tận dụng thời tiết nắng ráo thuận lợi, các nhà thầu đang khẩn trương huy động máy móc, thiết bị, nhân lực, bố trí nhiều mũi thi công nền đường, công trình thoát nước… nhằm đẩy nhanh tiến độ.
"Thời gian qua, giá nhiên vật liệu tăng cao bất thường do ảnh hưởng xung đột chính trị tại Trung Đông. Bên cạnh đó, Trung ương chưa bố trí kế hoạch vốn năm 2026 cho dự án, trong khi nguồn vốn đối ứng từ ngân sách địa phương đã giải ngân hết. Điều này khiến việc tạm ứng, thanh toán cho nhà thầu chưa kịp thời, gây khó khăn trong việc xoay vòng nguồn vốn để triển khai thi công", ông Phong cho biết.
Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia cho biết hôm nay 23-6, thời tiết Bắc Bộ ngày nắng nóng, có nơi nắng nóng gay gắt.
Thanh Hóa đến Quảng Trị ngày nắng nóng gay gắt và đặc biệt gay gắt.
TP Huế đến TP Đà Nẵng và phía đông các tỉnh từ Quảng Ngãi đến Đắk Lắk ngày nắng nóng và nắng nóng gay gắt, có nơi đặc biệt gay gắt.
Nhiệt độ cao nhất tại các khu vực trên hôm nay đạt 36-39 độ C, có nơi trên 40 độ C.
Cảnh báo nguy cơ xảy ra cháy nổ ở khu vực dân cư do nhu cầu sử dụng điện tăng cao và nguy cơ cháy rừng.
Các khu vực khác ngày nắng, có nơi nắng nóng, chiều tối và đêm mưa rào và dông, riêng nam cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ chiều tối có nơi mưa to. Trong mưa dông khả năng có lốc, sét, mưa đá và gió giật mạnh.
TP Hà Nội có mây, ngày nắng nóng, có nơi nắng nóng gay gắt. Nhiệt độ thấp nhất 27-29 độ C, cao nhất 35-37 độ C.
Tây Bắc Bộ có mây, ngày nắng nóng, có nơi nắng nóng gay gắt. Nhiệt độ thấp nhất 24-28 độ C, cao nhất 35-37 độ C.
Đông Bắc Bộ có mây, ngày nắng nóng, có nơi nắng nóng gay gắt. Nhiệt độ thấp nhất 25-29 độ C, cao nhất 35-37 độ C.
Thanh Hóa đến Huế có mây, ngày nắng nóng gay gắt và đặc biệt gay gắt. Nhiệt độ thấp nhất 27-30 độ C, cao nhất 37-40 độ C.
Duyên hải Nam Trung Bộ có mây, mưa rào và dông vài nơi, riêng phía bắc ngày nắng nóng và nắng nóng gay gắt, có nơi đặc biệt gay gắt. Nhiệt độ thấp nhất 24-27 độ C, cao nhất 36-39 độ C.
Cao nguyên Trung Bộ có mây, ngày nắng, có nơi nắng nóng, chiều tối mưa dông. Nhiệt độ thấp nhất 21-24 độ C, cao nhất 31-35 độ C.
Nam Bộ có mây, ngày nắng, có nơi nắng nóng, chiều tối mưa dông. Nhiệt độ thấp nhất 25-28 độ C, cao nhất 32-35 độ C.
TP.HCM có mây, ngày nắng, có nơi nắng nóng, chiều tối mưa dông. Nhiệt độ thấp nhất 25-27 độ C, cao nhất 33-35 độ C.
Ngày 7.7, Cơ quan điều tra Viện KSND tối cao đã ra quyết định khởi tố bị can, lệnh bắt bị can để tạm giam đối với ông Nguyễn Đăng Phong, cựu thẩm phán TAND TP.Hà Nội, về tội "thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng".
Đây là kết quả điều tra mở rộng vụ "làm sai lệch hồ sơ vụ án" xảy ra trong quá trình giải quyết một vụ án về "tổ chức đánh bạc" và "đánh bạc".
Theo Cơ quan điều tra Viện KSND tối cao, quá trình xét xử sơ thẩm vụ án trên, ông Phong đã thực hiện không đầy đủ trách nhiệm của thẩm phán - chủ tọa phiên tòa.
Hành vi này dẫn đến kết luận số tiền đánh bạc chênh lệch trên 89 tỉ đồng, không tuyên tịch thu số tiền thu lời bất chính của các bị cáo, tuyên trả cho các bị cáo nhiều vật chứng trái quy định pháp luật, gây thiệt hại cho Nhà nước.
Trước đó, Cơ quan điều tra Viện KSND tối cao cũng đã khởi tố bị can, ra lệnh bắt bị can để tạm giam đối với bà Lê Thị Hồng Nhung, cựu kiểm sát viên Viện KSND TP.Hà Nội, về tội "làm sai lệch hồ sơ vụ án".
Bà Nhung bị cáo buộc có hành vi làm sai lệch hồ sơ vụ án, dẫn đến quá trình truy tố của Viện KSND TP.Hà Nội và xét xử sơ thẩm của TAND TP.Hà Nội bỏ lọt nhiều hành vi đánh bạc và số tiền đánh bạc trong vụ án đã đề cập ở trên.
