Hoàng Hữu Đà, 34 tuổi, là trợ lý nghiên cứu tại IMF ở thủ đô Washington, Mỹ. Công việc chính của anh là theo dõi, nghiên cứu các diễn biến kinh tế trên thế giới, chẳng hạn như ảnh hưởng từ chính sách thuế quan Mỹ hay tình hình chiến tranh đến lạm phát và tăng trưởng kinh tế.
Từ đó, anh hỗ trợ các nhà kinh tế học tại IMF đưa ra khuyến nghị về chính sách tài khóa, tiền tệ với các nước. Anh cũng tham gia xử lý dữ liệu, xây dựng các mô hình kinh tế lượng để trả lời cho giả thuyết nghiên cứu của các chuyên gia tại cơ quan này.
Trước đó, Đà có gần 10 năm làm về quản trị rủi ro tại các ngân hàng ở Việt Nam. Mùa thu năm nay, Đà sẽ lần đầu chính thức du học, theo chương trình tiến sĩ Kinh tế của Đại học California, Santa Barbara (Mỹ). Anh nhận tin trúng tuyển kèm học bổng toàn phần vào tháng trước.
“Tôi rất hào hứng, bởi đây là cơ hội rất tốt để được rèn luyện cách đối mặt với rủi ro”, Đà nói.
Đà là cựu sinh viên khoa Toán kinh tế, Đại học Kinh tế Quốc dân. Thời sinh viên, anh thấy ngành rất hợp với mình bởi có môn ưa thích là toán, cùng xác suất thống kê, kinh tế học và lập trình. Vì thích học, ngoài giờ trên lớp, anh hay “lặn ngụp” trên các trang web chia sẻ kiến thức hoặc các khóa học miễn phí online.
Tự thấy có hứng thú với việc giảng dạy, nhưng sau tốt nghiệp, năm 2014, Đà bước vào môi trường ngân hàng, làm chuyên viên quản trị rủi ro. Đà nhìn nhận công việc này khớp với ngành học và kỹ năng hơn. Anh được tiếp cận nguồn dữ liệu lớn, các phương pháp phân tích, thống kê, kinh tế lượng nâng cao, từ đó đưa ra mô hình dự báo rủi ro cho các ngành.
Dù làm ngân hàng, đam mê chia sẻ kiến thức của Đà vẫn âm ỉ. Năm 2015, Đà mở kênh YouTube về xác suất thống kê và kinh tế học. Anh mày mò viết nội dung, thiết kế hoạt họa, lồng tiếng,… Hàng tuần, Đà dành một buổi để tìm ý tưởng, rồi mỗi hôm lại hoàn thiện sản phẩm một chút.
Thấy các video dần được nhiều người đón nhận, giúp họ hiểu thêm về kinh tế, Đà càng có cảm hứng để kiên trì dù công việc bận rộn. Từ xuất phát điểm “cứ có người xem là được rồi”, tới nay, đứa con tinh thần của anh đã có gần 90 nghìn người đăng ký, nhiều video đạt hàng trăm nghìn lượt xem.
Bước ngoặt tới vào năm 2022, khi Đà viết cuốn sách đầu tay “Nghệ thuật tư duy dựa trên dữ liệu”, tổng hợp tất cả kiến thức đã học và chia sẻ. Anh liên hệ giảng viên cũ ở trường Kinh tế quốc dân để nhờ cô viết thư giới thiệu. Đây cũng là lúc cơ duyên với IMF bắt đầu.
Thấy học trò có kiến thức và kỹ năng viết tốt, cô giáo kết nối anh tham gia một dự án nghiên cứu cùng các chuyên gia ở IMF. Càng làm, Đà càng thấy thích thú, từ việc đặt câu hỏi, tìm nguồn dữ liệu cho tới xây dựng mô hình để tìm ra câu trả lời.
Nhờ cơ hội này, Đà nhen nhóm ý định học lên tiến sĩ. Anh cũng được các thành viên trong dự án giới thiệu để nộp đơn vào làm trực tiếp ở IMF. Ban đầu, Đà còn băn khoăn, vì chưa từng du học hay làm việc ở nước ngoài, nên không chắc có thích nghi được không.
“Cân nhắc cả chi phí, lợi ích và ngưỡng chịu đựng rủi ro của bản thân, tôi thấy đó sẽ là lựa chọn lợi hơn cả, là cơ hội để bước ra khỏi vùng an toàn và phát triển bản thân”, Đà nói. Nhờ vốn kỹ năng qua nhiều năm ở ngân hàng, Đà vượt qua vòng phỏng vấn mà không quá áp lực, bắt đầu tới Mỹ làm việc từ năm 2023.
Ban đầu, Đà không tránh khỏi những rào cản về văn hóa và ngôn ngữ. Anh nhớ những lần lúng túng khi gặp đồng nghiệp, vì họ nói quá nhanh, còn anh phải nhắc lại nhiều lần thì họ mới hiểu.
Để cải thiện, Đà tập nói tiếng Anh một mình ở nhà sau giờ làm, tải các ứng dụng học tiếng rồi luyện theo, chủ động bắt chuyện với đồng nghiệp để xây dựng mối quan hệ. Sau khoảng ba tháng, Đà tự tin hơn, bắt nhịp được.
Môi trường ở IMF giúp anh học từ những nhà kinh tế hàng đầu, khám phá nhiều câu hỏi và tiếp cận những nguồn dữ liệu tốt. Anh được làm việc với những bài toán vĩ mô hơn nhiều so với thời ở ngân hàng.
Cuối cùng, sau ba năm kể từ dự án nghiên cứu đầu, với kinh nghiệm thực chiến, lời giới thiệu từ IMF, Đà thuyết phục được hội đồng tuyển sinh UCSB. Đà tin rằng tấm bằng này sẽ dẫn tới nhiều cơ hội, như giảng dạy đại học, làm việc tại các tổ chức kinh tế thế giới, hay làm cố vấn cho công ty tư nhân,…
Cô Trần Chung Thủy, giảng viên, đồng sáng lập bộ môn Toán tài chính tại Đại học Kinh tế Quốc dân, nhận xét học trò cũ xuất sắc, có ý tưởng riêng và có dáng dấp của một nhà nghiên cứu từ sớm.
“Đà trầm tính, nên ban đầu mọi người có thể không có ấn tượng. Nhưng đối với ngành rất khó như Toán tài chính, Đà có sự bền bỉ, lại nỗ lực, có kỷ luật với kế hoạch của bản thân”, cô Thủy nói, đánh giá phải vài khóa mới có một người đi sâu vào nghiên cứu tốt như vậy.
Theo Đà, sự chuẩn bị là chìa khóa để mỗi người quản lý rủi ro, đón nhận cơ hội mới. Việc này bao gồm cả khám phá bản thân để biết mục tiêu và ngưỡng chấp nhận rủi ro phù hợp, lẫn tìm hiểu các dữ liệu bên ngoài để đưa ra quyết định tự tin và chắc chắn hơn, thay vì chỉ dựa vào niềm tin và trực giác.
Khi tìm hiểu một chủ đề, Đà nhận định một cách tốt là học từ nhiều nguồn hay kênh khác nhau – website, podcast, YouTube. Phương pháp này giúp người học được nhìn một vấn đề từ nhiều hướng, nên sẽ nhớ và hiểu sâu hơn.
“Dù sự chuẩn bị là thiết yếu, các bạn trẻ vẫn nên đón nhận sự ngẫu nhiên, coi thử thách là những cơ hội để học hỏi, kết nối để có thêm hiểu biết và sự giúp đỡ”, anh chia sẻ.
Trên mạng xã hội xuất hiện clip ghi lại cảnh một nam sinh bị nhóm thanh niên rượt đuổi và liên tục dùng mũ bảo hiểm hành hung ngay trong trường học.
Theo nội dung clip, ba thanh niên liên tục dùng mũ bảo hiểm đánh vào vùng đầu và mặt một nam sinh trong khuôn viên trường. Chỉ đến khi nạn nhân bị chảy máu, nhóm người này mới rời đi.
Qua tìm hiểu, sự việc xảy ra tại Trường THPT Cẩm Thủy 1, xã Cẩm Thủy, tỉnh Thanh Hóa.
Ngày 13/5, trao đổi với phóng viên báo Dân trí, ông Nguyễn Thọ Bảo, Hiệu trưởng Trường THPT Cẩm Thủy 1, xác nhận vụ việc xảy ra tại khu vực nhà trông giữ xe của nhà trường.
Theo ông Bảo, vụ việc xảy ra vào giờ tan học buổi sáng, cách đây khoảng 10 ngày. Nam sinh bị đánh trong clip là em P.H.S. (lớp 12A12).
Nhóm người hành hung em S. không phải là học sinh của trường. Nhóm này đã leo qua tường rào vào khu vực nhà để xe lúc em S. lấy xe về và hành hung nam sinh này.
“Sau khi xảy ra sự việc, nhà trường đã báo cáo Công an xã Cẩm Thủy để vào cuộc kiểm tra, xác minh, đồng thời đưa em học sinh bị đánh đến bệnh viện điều trị. Hiện nam sinh đã trở lại lớp và học tập bình thường. Đến nay, cơ quan công an vẫn đang làm việc với các bên liên quan, nhà trường chưa nhận được kết luận về vụ việc”, ông Bảo nói.
Đề xuất được nêu tại hội thảo khoa học "Thị thực nhân tài và chính sách thu hút nguồn lực chất lượng cao phục vụ phát triển đất nước", do ĐH Quốc gia TP.HCM phối hợp với Học viện Chính trị Khu vực II (Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh) tổ chức hôm nay (20.5).
Hội thảo được tổ chức nhằm cụ thể hóa tinh thần của Nghị quyết số 45-NQ/TW về phát huy vai trò đội ngũ trí thức và Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia.
Phát biểu tại hội thảo, ông Ngô Đông Hải, Phó trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương, cho rằng nhiều quốc gia trên thế giới đã triển khai mạnh các chính sách thị thực nhân tài nhằm thu hút chuyên gia, nhà khoa học, doanh nhân sáng tạo và lao động trình độ cao, tạo ra một cuộc cạnh tranh thực chất về nhân lực tri thức. Việt Nam hiện cũng đang nghiên cứu hoàn thiện chính sách thị thực nhân tài nhằm thu hút chuyên gia quốc tế và trí thức Việt Nam ở nước ngoài tham gia vào quá trình phát triển đất nước. Tuy nhiên theo ông Hải, nhiều chính sách hiện nay vẫn còn phân tán, thiếu tính đột phá và chưa đáp ứng yêu cầu cạnh tranh quốc tế.
Từ thực tiễn, ông Hải đề nghị cần làm rõ cơ sở lý luận và thực tiễn của chính sách thị thực nhân tài trong bối cảnh mới. Nghiên cứu một cách khoa học và toàn diện kinh nghiệm của các quốc gia đi trước như Singapore, Trung Quốc, Hàn Quốc, hay Ấn Độ để rút ra các bài học về thiết kế chính sách, tổ chức thực thi và xây dựng hệ sinh thái nhân tài, tìm ra một mô hình thị thực nhân tài ưu việt, thông thoáng, phù hợp với đặc thù thể chế của Việt Nam.
Phó trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương cũng cho rằng cần đề xuất mô hình chính sách phù hợp với Việt Nam theo hướng chuyển từ tư duy thu hút sang cạnh tranh nhân tài toàn cầu, thiết kế cơ chế thị thực nhân tài thông thoáng, cạnh tranh, xây dựng chính sách trọn gói từ thị thực, cư trú, thu nhập, đến môi trường sống. Đề xuất giải pháp đột phá, trong đó xây dựng hệ sinh thái đổi mới sáng tạo như các "cụm sáng tạo" và "đô thị nhân tài" gắn với các trung tâm ĐH lớn. Đáng chú ý, việc thu hút nhân tài bên ngoài phải đi đôi với việc bồi dưỡng, phát triển nội lực trong nước.
Trong khi đó, ông Lê Hải Bình, Phó giám đốc thường trực Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh, cho biết thời gian qua, Đảng và Nhà nước đã ban hành nhiều chủ trương, chính sách nhằm nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và sử dụng hiệu quả nhân tài. Tuy nhiên ông Bình nhìn nhận quá trình thu hút nguồn nhân lực chất lượng cao hiện vẫn còn nhiều khó khăn, hạn chế. Nhiều chính sách hiện nay còn phân tán, thiếu cơ chế đột phá, chính sách đãi ngộ chưa tạo được sức hút đủ mạnh đối với chuyên gia, nhà khoa học và những người có kinh nghiệm quốc tế.
GS-TS Nguyễn Thị Thanh Mai, Giám đốc ĐH Quốc gia TP.HCM, thì cho rằng thị thực nhân tài không nên chỉ được nhìn nhận như một chính sách nhập cư đơn thuần. Theo GS Mai, đây cần được xem là một công cụ chiến lược trong cạnh tranh quốc gia về nhân tài, đồng thời là "cánh cửa" giúp Việt Nam kết nối với dòng chảy tri thức toàn cầu. Trong bối cảnh chuyển đổi số và cạnh tranh công nghệ diễn ra mạnh mẽ, chất lượng nguồn nhân lực sẽ quyết định năng lực cạnh tranh và tốc độ phát triển của quốc gia. Vì vậy, đầu tư cho giáo dục, nghiên cứu khoa học và đổi mới sáng tạo cần được xem là ưu tiên hàng đầu.
Theo Giám đốc ĐH Quốc gia TP.HCM, kinh nghiệm từ nhiều quốc gia cho thấy để thu hút được chuyên gia và nhà khoa học quốc tế, ngoài chính sách đãi ngộ, cần xây dựng hệ sinh thái đổi mới sáng tạo toàn diện. Hệ sinh thái này bao gồm môi trường học thuật cởi mở, cơ sở nghiên cứu hiện đại, cơ hội hợp tác quốc tế và chất lượng sống phù hợp cho người lao động cùng gia đình.
ĐH Quốc gia TP.HCM cũng đề xuất cần có các cơ chế đặc thù nhằm thu hút và giữ chân nhân tài trong các lĩnh vực công nghệ cao như: AI, vi mạch bán dẫn, dữ liệu lớn và tự động hóa. Đồng thời, việc kết nối chặt chẽ giữa Nhà nước, cơ sở giáo dục ĐH và doanh nghiệp được xem là yếu tố quan trọng để đào tạo nguồn nhân lực đáp ứng nhu cầu phát triển mới.
Ông Ngô Đông Hải cũng đề nghị các đại biểu phân tích sâu sắc về hoàn thiện thể chế nhằm tạo bước đột phá trong chiến lược đào tạo nhân tài nghiên cứu ngay từ bậc ĐH. Cơ chế đặc thù hỗ trợ các trung tâm giáo dục lớn như ĐH Quốc gia TP.HCM phát huy vai trò hạt nhân, xây dựng hệ sinh thái nhân tài quốc gia. "Cần có chiến lược phát triển nhân lực công vụ, đặc biệt là nguồn nhân lực chất lượng cao phù hợp với các mô hình chính quyền địa phương hiện đại và khu vực đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi để hướng tới sự phát triển bền vững", Phó trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương nhấn mạnh.
Từ ngày 23/5, kỳ thi tuyển sinh lớp 10 công lập chính thức khởi động tại nhiều địa phương. Hai địa phương tổ chức thi sớm nhất cả nước là Ninh Bình và Đà Nẵng.
Cùng thời điểm, nhiều trường THPT chuyên và trường có mô hình tuyển sinh đặc thù cũng bắt đầu tổ chức kỳ thi riêng, tạo nên không khí tuyển sinh sôi động trên cả nước.
Tại nhiều địa phương, áp lực cạnh tranh vào lớp 10 tiếp tục ở mức cao khi số lượng học sinh tăng mạnh trong khi chỉ tiêu trường công lập có giới hạn.
Không chỉ là kỳ thi thường niên của hàng triệu học sinh lớp 9 trên cả nước, mùa tuyển sinh lớp 10 năm nay còn thể hiện những chuyển động lớn của giáo dục phổ thông sau sắp xếp, sáp nhập tỉnh thành.
Dân trí sẽ liên tục cập nhật đầy đủ đề thi, gợi ý đáp án tham khảo các môn thi lớp 10 của toàn bộ 34 tỉnh, thành phố và một số trường chuyên nổi tiếng ngay sau khi kết thúc thời gian làm bài để phục vụ bạn đọc, phụ huynh và học sinh theo dõi.