Bộ Tư pháp vừa công bố tài liệu thẩm định hồ sơ chính sách dự án bộ luật Hình sự (sửa đổi). Dự thảo do Bộ Công an chủ trì soạn thảo.
Cơ quan soạn thảo đề xuất bổ sung quy định về tạm hoãn truy cứu hình sự, cho thời gian khắc phục hậu quả đối với các hành vi vi phạm, gây thiệt hại về kinh tế nhưng vì mục đích phát triển kinh tế – xã hội, bảo đảm quốc phòng – an ninh; không tham nhũng; mang lại hiệu quả kinh tế – xã hội cho địa phương, đất nước.
Đồng thời, bổ sung căn cứ được miễn trách nhiệm hình sự đối với người được tạm hoãn truy cứu trách nhiệm hình sự mà đã đủ các điều kiện để được miễn.
Theo Bộ Công an, tạm hoãn truy cứu hình sự không phải xóa bỏ trách nhiệm hình sự mà là cơ chế tạm thời chưa truy cứu hoặc chưa tiếp tục truy cứu trong một thời hạn, điều kiện nhất định.
Về mặt nguyên tắc, đã có dấu hiệu tội phạm, có chủ thể phải chịu trách nhiệm hình sự, nhưng Nhà nước cho họ cơ hội khắc phục hậu quả, hợp tác với cơ quan chức năng, bồi thường thiệt hại, thu hồi tài sản hoặc đáp ứng các yêu cầu chính sách hình sự khác.
Quy định này sẽ tạo ra một tầng xử lý trung gian giữa “truy cứu ngay” và “miễn ngay”, qua đó tăng trách nhiệm khắc phục hậu quả, giảm hình sự hóa quá mức các rủi ro thiện chí trong phát triển kinh tế – xã hội, quốc phòng, an ninh.
Bộ Công an cũng cho rằng, tạm hoãn truy cứu hình sự giúp tăng hiệu quả thu hồi tài sản, “cứu” các dự án, giảm đổ vỡ dây chuyền, nhất là với các vi phạm đầu tư, quản lý tài sản công mà hậu quả còn có thể khắc phục được.
Chính sách còn tháo gỡ tâm lý sợ sai, sợ bị hình sự hóa trong thực thi nhiệm vụ phát triển, khuyến khích cán bộ, doanh nghiệp dám làm vì lợi ích chung…
Đổi lại, việc quy định tạm hoãn truy cứu trách nhiệm hình sự sẽ gây những xáo trộn nhất định về bộ luật Hình sự và bộ luật Tố tụng hình sự hiện hành; đòi hỏi cần phải giới hạn thật rõ các điều kiện áp dụng như “vì mục đích phát triển”, “mang lại hiệu quả kinh tế – xã hội”, “không tham nhũng”…, tránh nguy cơ lạm dụng.
Xét tổng thể, Bộ Công an đánh giá đề xuất trên có nhiều ưu điểm, song chỉ nên áp dụng ở phạm vi hẹp, cần loại trừ với các tội tham nhũng, chức vụ vì vụ lợi; cố ý che giấu, làm giả hồ sơ; ưu tiên cho tội vô ý hoặc tội trong quản lý kinh tế mà thiệt hại còn khắc phục được.
Góp ý về nội dung trên, Viện KSND tối cao đề nghị bổ sung các nội dung quy định rõ về căn cứ, điều kiện, trường hợp theo tội danh, loại tội được áp dụng. Cùng đó là thẩm quyền, thời hạn tạm hoãn, thời hiệu truy cứu trách nhiệm hình sự khi tạm hoãn truy cứu hình sự…
Văn phòng Chủ tịch nước thì nêu quan điểm dự thảo thiết kế chưa thật sự chặt chẽ, nhất là đối với chế định “tạm hoãn truy cứu trách nhiệm hình sự”.
Đây không chỉ là một sửa đổi kỹ thuật, mà là một thay đổi lớn về cấu trúc chính sách hình sự, có tác động trực tiếp đến toàn bộ quá trình tố tụng. Nếu chưa xác định rõ phạm vi, điều kiện, thẩm quyền và cơ chế kiểm soát, việc đưa vào luật có thể dẫn đến áp dụng không thống nhất, thậm chí tạo ra rủi ro lạm dụng hoặc bỏ lọt tội phạm.
Do đó, cơ quan soạn thảo cần làm rõ và lượng hóa các tiêu chí cốt lõi, ví dụ như thế nào là “vì mục đích phát triển”, “vì lợi ích chung”, “không có yếu tố vụ lợi, tham nhũng”…; mức độ thiệt hại và khả năng khắc phục; điều kiện về thái độ hợp tác và trách nhiệm bồi thường.
Đồng thời, phải thiết kế rõ thời hạn tạm hoãn, cơ chế giám sát, hậu kiểm và hệ quả pháp lý nếu không đáp ứng điều kiện sau thời hạn.
Phản hồi các ý kiến, Bộ Công an tiếp thu ý kiến về việc cần tiếp tục làm rõ nội dung liên quan đến tạm hoãn truy cứu hình sự (căn cứ, thẩm quyền, loại tội danh…) và sẽ thể hiện đầy đủ trong hồ sơ dự án bộ luật. Hiện nay, hồ sơ chính sách mới chỉ dừng ở xác định định hướng lập pháp, luận chứng sự cần thiết, mục tiêu, giải pháp và đánh giá tác động của chính sách.
Cơ quan soạn thảo cũng sẽ thiết kế các quy định bảo đảm không để các đối tượng lợi dụng, không bỏ lọt tội phạm; việc triển khai quy định được minh bạch, công bằng.
Ngày 7.5, Công an phường Dĩ An (Bình Dương cũ) phối hợp các đơn vị nghiệp vụ Công an TP.HCM xác minh, làm rõ vụ một thiếu niên bị bạo hành tại căn nhà ở khu phố Đông Chiêu.
Sáng cùng ngày, mạng xã hội lan truyền clip ghi lại vụ việc khiến dư luận bức xúc. Clip thể hiện một người đàn ông xô ngã thiếu niên xuống nền nhà rồi liên tục dùng tay tấn công vào vùng đầu nạn nhân. Lúc này, thiếu niên chỉ biết ôm đầu và la khóc.
Qua xác minh, vụ việc xảy ra tại căn nhà trong hẻm 132 Trần Thị Dương (khu phố Đông Chiêu, phường Dĩ An, TP.HCM).
Theo cơ quan chức năng, người có hành vi bạo hành trong đoạn clip là ông B.T.Q (33 tuổi, quê Đồng Tháp), được cho là cha dượng của nạn nhân.
Hiện Công an phường Dĩ An đang phối hợp các đơn vị chức năng khẩn trương làm rõ, xử lý vụ việc theo quy định.
Liên quan vụ lò mổ xuất hóa đơn gia công hơn 20.000 con heo cho Công ty chăn nuôi C.P Việt Nam (gọi tắt là Công ty C.P), ngày 27.4, nguồn tin của PV Thanh Niên cho biết, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Cà Mau đã tống đạt quyết định khởi tố bị can đối với Vũ Biển (42 tuổi, ngụ xã Khánh An, tỉnh Cà Mau) để điều tra hành vi "mua bán trái phép hóa đơn". Bị can Vũ Biển được tại ngoại phục vụ điều tra.
Theo thông tin ban đầu, vụ mua bán trái phép hóa đơn được phát hiện từ nguồn tin do Thuế tỉnh Cà Mau chuyển sang. Cụ thể, trong khoảng thời gian từ tháng 6.2022 đến tháng 6.2023, hộ kinh doanh Vũ Biển hoạt động giết mổ gia súc, gia cầm tại xã Hồ Thị Kỷ (Cà Mau) bị phát hiện sử dụng 66 hóa đơn xuất bán hàng hóa khống, gia công giết mổ heo với tổng số tiền hơn 2,894 tỉ đồng.
Từ dữ liệu ban đầu của vụ mua bán trái phép hóa đơn, cơ quan chức năng tiếp tục mở rộng xác minh và phát hiện thêm nhiều dấu hiệu sai phạm. Cụ thể, từ tháng 4.2022 đến tháng 6.2023, hộ kinh doanh này còn xuất khống thêm 20 hóa đơn không có hàng hóa, dịch vụ kèm theo, với số tiền 298 triệu đồng.
Như Thanh Niên đã thông tin, trong 6 tháng cuối năm 2022, cơ sở Vũ Biển xuất hóa đơn gia công hơn 8.600 con heo, trị giá hơn 1,2 tỉ đồng cho 7 chi nhánh, gồm: chi nhánh Cần Thơ, chi nhánh 3 tại Đồng Nai, chi nhánh Tiền Giang, chi nhánh Bình Phước, chi nhánh 1 tại Kiên Giang, chi nhánh Bạc Liêu và chi nhánh Hậu Giang. Từ tháng 1 đến tháng 6.2023, tiếp tục xuất hóa đơn hơn 12.000 con heo, trị giá hơn 1,687 tỉ đồng. Lúc này chi nhánh Kiên Giang không còn, thay bằng chi nhánh Vĩnh Long và 6 chi nhánh còn lại.
Tuy nhiên, theo Chi cục Thủy sản và Chăn nuôi thú y tỉnh Cà Mau thì cơ sở Vũ Biển chỉ đăng ký giết mổ dưới 20 con heo/ngày đêm.
Khi làm việc với cơ quan chức năng, chủ cơ sở không chứng minh được việc giao nhận heo giữa cơ sở và bên thuê gia công; không kê khai các khoản chi phí trên tờ khai như chi phí nhân công, chi phí điện nước, nguyên vật liệu… Đặc biệt, hệ thống hóa đơn điện tử cho thấy không có hóa đơn chứng từ hàng hóa, dịch vụ đầu vào; đồng thời, chủ cơ sở thừa nhận việc mua bán là không có thật, chỉ xuất hóa đơn theo yêu cầu và được nhận 5% giá trị trên mỗi hóa đơn.
Ngoài 66 hóa đơn nêu trên, đoàn kiểm tra còn phát hiện từ tháng 4.2022, cơ sở Vũ Biển đã xuất thêm 20 hóa đơn khác, trị giá 298 triệu đồng, cho các chi nhánh Công ty C.P.
Hiện vụ việc vụ lò mổ xuất hóa đơn gia công heo cho Công ty C.P được Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Cà Mau tiếp tục điều tra xử lý theo quy định.
Theo UBND TP Hà Nội, ngày 29-4, UBND TP Hà Nội nhận được văn bản của Văn phòng Chính phủ về việc tham dự cuộc họp do Phó thủ tướng thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc chủ trì về tình hình xây sân bay Gia Bình và các tuyến đường kết nối.
Trên cơ sở báo cáo, đề xuất của Sở Xây dựng, UBND TP Hà Nội đề nghị Văn phòng Chính phủ tổng hợp, báo cáo lãnh đạo Chính phủ một số nội dung:
Theo UBND TP Hà Nội, về công tác giải phóng mặt bằng để xây đường kết nối, tổng diện tích phải thu hồi ở thủ đô khoảng 201ha (thuộc các xã Đông Anh, Thuận An, Phù Đổng, Thư Lâm).
Đến nay, TP đã thu hồi đất công và chi trả tiền đền bù cho người dân với tổng diện tích có thể bàn giao cho nhà đầu tư đạt 170,84ha (khoảng 84%).
Theo báo cáo, trong phạm vi liên quan có hai dự án gồm tuyến đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng và tuyến đường sắt Hà Nội - Quảng Ninh. Đây đều là những dự án có tính chất kỹ thuật phức tạp, đòi hỏi yêu cầu cao về an toàn cũng như sự đồng bộ của hạ tầng.
Ngoài ra lân cận tuyến đường kết nối sân bay Gia Bình với Hà Nội có tuyến đường điện hiện trạng 500kV (tuyến đường điện này nằm trong phạm vi ảnh hưởng của dự án đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng).
Về giải pháp thiết kế cho các nút giao cắt của dự án đường kết nối sân bay Gia Bình với thủ đô Hà Nội và dự án đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng; dự án đường sắt Hà Nội - Quảng Ninh, Hà Nội, cơ bản đạt được sự thống nhất.
Theo đó các bên xác định phải thi công đồng thời cả 3 dự án trên tại các vị trí chồng lấn để đảm bảo tiến độ, an toàn kỹ thuật.
Đối với việc di chuyển đường điện 500kV trong phạm vi ảnh hưởng dự án đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng, đường sắt tốc độ cao Hà Nội - Quảng Ninh, đường nối sân bay Gia Bình với Hà Nội:
UBND TP Hà Nội thống nhất với UBND tỉnh Bắc Ninh về phương án di chuyển tuyến đường điện 500kV (phương án đi theo sông Ngũ Huyện Khê).
Hà Nội cho biết hiện Tập đoàn Điện lực Việt Nam đang phối hợp với Sở Xây dựng Hà Nội, Sở Xây dựng tỉnh Bắc Ninh và các đơn vị liên quan thống nhất phương án chi tiết vị trí các cột, chi phí di chuyển.
Đồng thời UBND TP Hà Nội đã có văn bản gửi Bộ Xây dựng, trong đó đã đề nghị Bộ Xây dựng xem xét cập nhật chi phí di dời công trình điện áp từ 110kV trở lên vào tổng mức đầu tư dự án đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng, trình cấp thẩm quyền phê duyệt.
Trên cơ sở các nội dung đã nêu, UBND TP Hà Nội kính báo cáo Thủ tướng Chính phủ xem xét, chỉ đạo một số nội dung sau:
Đối với đoạn tuyến Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng đi song trùng với tuyến đường nối sân bay Gia Bình về Hà Nội: Bộ Xây dựng cần ưu tiên bố trí vốn, chỉ đạo chủ đầu tư khẩn trương phê duyệt hồ sơ thiết kế và tổ chức thi công đồng thời, hoàn thiện phần kết cấu (nền đường/cầu) tại các vị trí chồng lấn cùng thời điểm hoàn thành của tuyến đường nối sân bay Gia Bình.
Đồng thời thống nhất với các đề xuất đã được UBND TP Hà Nội kiến nghị tại văn bản số 1617 ngày 17-4 về việc đẩy nhanh việc di dời đường truyền tải điện 220kV, 500kV phục vụ thi công các dự án đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng, đường sắt tốc độ cao Hà Nội - Quảng Ninh và tuyến đường kết nối sân bay Gia Bình với Hà Nội.
Hà Nội cũng đề nghị UBND tỉnh Bắc Ninh chỉ đạo các sở, ngành thuộc tỉnh và UBND các phường: Từ Sơn, Phù Khê đẩy nhanh tiến độ giải phóng mặt bằng đoạn đường kết nối đi qua địa bàn tỉnh.
Đề nghị Bộ Nông nghiệp và Môi trường quan tâm, hướng dẫn nhà đầu tư trong công tác cấp phép về thi công cầu sông Đuống, dự án đầu tư xây dựng tuyến đường kết nối sân bay Gia Bình với Hà Nội theo phương thức đối tác công tư (PPP), loại hợp đồng xây dựng - chuyển giao (BT).
Đối với đoạn tuyến đường nối sân bay Gia Bình với Hà Nội đi trùng với tuyến cao tốc Hà Nội - Thái Nguyên dài khoảng 7km (mở rộng đường cao tốc từ 4 làn lên 10 làn xe), Hà Nội đề nghị Chính phủ giao Bộ Xây dựng, Bộ Công an xem xét, tạm thời đóng đoạn tuyến cao tốc Hà Nội - Thái Nguyên để đẩy nhanh tiến độ thi công.
