Chúng tôi gặp lại nhau sau hơn 5 năm. Vẫn gương mặt thanh tú, đôi mắt tròn, sâu thăm thẳm và sự lễ phép, có điều Đàng Vương Huyền Trân (25 tuổi) của ngày hôm nay đã bớt đi phần hồn nhiên, thêm nhiều sự điềm tĩnh, sắc sảo.
Mới đây, cô gái dân tộc Chăm vừa trúng tuyển bậc cao học hệ chính quy Trường ĐH Công nghệ TP.HCM, chuyên ngành quản trị du lịch và lữ hành với điểm xét tuyển 8.05/10.
Hoa hậu Hoàn vũ Việt Nam 2021 (tên hiện tại là Miss Cosmo Vietnam) là một mùa giải ấn tượng khi thu hút hàng loạt tên tuổi đã gặt hái nhiều thành tích trên đấu trường sắc đẹp tham gia như: Ngọc Châu, Nam Em, Lệ Nam, Bùi Quỳnh Hoa, Đỗ Nhật Hà, hoa khôi bóng chuyền Đặng Thu Huyền…
Chẳng ai ngờ, giữa “một rừng ngôi sao” bỗng vụt lên một cái tên hoàn toàn xa lạ, đó là Đàng Vương Huyền Trân (Ninh Thuận, nay là Khánh Hòa). Trong phần thi ảnh online, Huyền Trân liên tục vượt qua nhiều mỹ nhân đình đám của showbiz Việt “giật spotlight” (thu hút) dù lần đầu tiên ghi danh.
Trên trang cuộc thi năm đó, Huyền Trân với đôi mắt nhuốm màu huyền bí của thiếu nữ Chăm, dịu dàng trong trang phục truyền thống đặc trưng của dân tộc mình đã thu hút hơn 30.000 lượt quan tâm yêu thích, gần 7.000 lượt bình luận, vượt xa các thí sinh khác.
Truyền thông liên tục đưa tin về cô với những tên gọi “cánh chim lạ” của Hoa hậu hoàn vũ Việt Nam; Cô gái dân tộc Chăm dẫn đầu bình chọn tại Hoa hậu Hoàn vũ Việt Nam… Dừng lại ở kết quả không như mong đợi, nhưng Huyền Trân hạnh phúc và biết ơn khi được yêu mến, được học hỏi và trưởng thành.
“Tôi về quê đi rẫy phụ mẹ, nhiều người nhận ra tôi. Mẹ không cho tôi đi nữa, bảo tôi ở nhà. Mẹ sợ tôi xấu hổ. Nhưng tôi muốn đi cùng mẹ. Tôi lớn lên nhờ giọt mồ hôi trên giảng đường của cha và gánh bánh xèo vất vả của mẹ”, Huyền Trân hạnh phúc khi kể về đấng sinh thành.
5 năm đã qua, nhắc về Đàng Vương Huyền Trân, ông Trần Việt Bảo Hoàng, Phó ban tổ chức cuộc thi vẫn còn nhớ như in hình ảnh cô bé dân tộc Chăm luôn nỗ lực cố gắng trong các phần thi.
“Tôi nhớ đó là lần đầu tiên cô bé thi sắc đẹp, lần đầu đi đôi giày cao gót sải chân trình diễn thời trang. Huyền Trân hồn nhiên, dễ thương, sở hữu nét đẹp rất riêng. Tên cô bé đã là một điều đặc biệt”, CEO Trần Việt Bảo Hoàng nhớ lại.
Gây sốt tại cuộc thi Hoa hậu Hoàn vũ Việt Nam 2021, Hoa hậu các dân tộc Việt Nam… nhưng thay vì dùng đó là bàn đạp tiến xa hơn vào showbiz, Huyền Trân âm thầm quay lại hoàn thành việc học tại Trường ĐH Sư phạm kỹ thuật TP.HCM.
Sau tốt nghiệp, cô gái Chăm đã đi làm 3 năm nay. Cô đang làm nhân sự cho một tập đoàn về xây dựng ở TP.HCM. Đồng hành cùng nhóm từ thiện Từ Tâm từ năm 2024 với vai trò tình nguyện viên, đến nay Huyền Trân đang là đại sứ chương trình. Cô gái Chăm tích cóp lương đóng góp cùng nhóm mua quà, nhu yếu phẩm chung tay hỗ trợ những cuộc đời kém may mắn.
“Bạn bè tôi cưới nhiều rồi, cũng có con rồi. Nhưng ba mẹ chưa bao giờ hối tôi lấy chồng. Mẹ tôi bảo: con học tới đâu, mẹ theo tới đó. Tôi vẫn ở trọ, tháng trả 4,5 triệu đồng tiền trọ, đi xe máy”, Đàng Vương Huyền Trân cười.
Cô gái dân tộc Chăm sẽ nhập học bậc cao học vào tháng 5 tới. Huyền Trân chia sẻ: “Tôi may mắn được sự ủng hộ từ gia đình, đồng nghiệp. Tôi nghĩ ngoại hình có thể giúp mình tạo ấn tượng ban đầu, nhưng sự tự tin, kiến thức và bản lĩnh mới là điều giúp mình tỏa sáng và đi xa hơn”.
Trao đổi với chúng tôi qua điện thoại về việc con gái theo học cao học, ông Đàng Quang Vương (56 tuổi) ba của Huyền Trân, nói ông ủng hộ mọi quyết định của con. Ông Vương hiện tại là giảng viên Trường CĐ Công nghệ năng lượng Khánh Hòa.
Việc con gái tiếp nối truyền thống gia đình theo đuổi sự nghiệp học hành, ông nghĩ đó là chuyện bình thường. “Nhà có hai chị em, Trân là con đầu. Chúng tôi luôn ủng hộ con theo đuổi giấc mơ của mình và hỗ trợ khi con cần”, ông Vương nói.
Lựa chọn chuyên ngành du lịch, Huyền Trân mong muốn giữ gìn và góp phần lan tỏa văn hóa dân tộc Chăm đến nhiều người hơn, đặc biệt là trang phục truyền thống “Aw Kamei”, những lễ hội, nét văn hóa độc đáo của dân tộc mình.
Ung thư đại tràng thường được xem là bệnh của người lớn tuổi (>50 tuổi). Tuy nhiên, thực tế cho thấy gần đây số lượng người trẻ tuổi mắc ung thư đại tràng đang tăng lên.
Bác sĩ chuyên khoa I Ung thư Nguyễn Văn Đạt, Bệnh viện đa khoa Bà Rịa (TP.HCM) bần thần khi nhắc lại ca bệnh của một chàng trai mới đây. Khi bệnh nhân nhập viện, khối u xâm lấn gây thủng ruột, viêm phúc mạc. Quá trình điều trị lúc này cho bệnh nhân rất gian nan và kéo dài. Tới hiện tại sau phẫu thuật và 8 lần hóa trị vẫn chưa kết thúc.
Bác sĩ Đạt cũng còn nhớ trường hợp thứ 2 bệnh nhân là nữ (35 tuổi) thi thoảng cảm thấy đau bụng nhẹ thoáng qua nên tặc lưỡi bỏ qua. Ai ngờ, thăm khám nội soi đại tràng phát hiện có một khối u lớn ở đại tràng phải, bề mặt loét và rất dễ chảy máu. Kết quả mô học khẳng định: ung thư đại trực tràng.
Trường hợp thứ hai là nam bệnh nhân 31 tuổi hay bị chóng mặt kèm theo rối loạn đi cầu. Khi bác sĩ tiến hành nội soi đại trực tràng thì phát hiện một khối u dạng vòng nhẫn đang chảy máu rỉ rả ở vùng trực tràng. Giải phẫu bệnh một lần nữa gọi tên: ung thư trực tràng.
Đây cũng là thực trạng mà thời gian qua rất nhiều bệnh viện đăng bài cảnh báo. Cụ thể ngày 25.11.2025, trên fanpage Bệnh viện Đại học Y Dược (cơ sở 3) có đăng bài của thạc sĩ - BSCKI, BSNT Ngô Văn Tân, Phòng khám hỗ trợ điều trị ung thư với tựa đề: "Ung thư đại trực tràng vì sao ngày càng trẻ hóa?".
Bác sĩ Tân chỉ ra: "Ở người trẻ, nhiều trường hợp mắc bệnh giai đoạn sớm nhưng lại mang đặc điểm ác tính mạnh hơn, có xu hướng xâm lấn nhanh, thậm chí di căn ngay khi mới phát hiện. Nền tảng bệnh học trên người trẻ có thể có các đột biến gen, rối loạn miễn dịch hoặc những thay đổi bất thường trong hệ vi sinh đường ruột. Một số nghiên cứu hồi cứu cho kết quả rằng, tỉ lệ bệnh nhân trẻ tuổi được chẩn đoán mắc ung thư đại trực tràng ở giai đoạn IV là 38,7% và giai đoạn I là 3,2%".
Hay như ngày 19.3.2026 trên fanpage Bệnh viện Nhân dân 115 đăng bài cảnh báo: "Ung thư đại trực tràng ở người trẻ - Cẩn trọng với các triệu chứng mệt mỏi, xanh xao không điển hình". Bài viết nêu ra: "Tại phòng khám Nội tiêu hóa - Bệnh viện Nhân dân 115, chúng tôi ghi nhận một thực trạng đáng báo động: Người bệnh ung thư đại trực tràng đang ngày càng trẻ hóa. Đáng nói, rất nhiều bạn trẻ (27 - 35 tuổi) nhận "bản án" ung thư giai đoạn muộn chỉ từ những triệu chứng mà họ vẫn đinh ninh là do "áp lực công việc": mệt mỏi, uể oải, da xanh xao và thỉnh thoảng đau bụng lâm râm"...
Bác sĩ chuyên khoa I Ung thư Nguyễn Văn Đạt nói khoảng 28% bệnh nhân mắc ung thư đại trực tràng ở độ tuổi trẻ có tiền sử gia đình mắc bệnh này. "Những bệnh nhân có người thân cấp một (ví dụ cha - con) mắc ung thư đại trực tràng có nguy cơ mắc bệnh cao gấp bốn lần so với người bình thường", bác sĩ Đạt cho biết.
Bác sĩ Đạt cũng thông tin, bệnh nhân 21 tuổi nói trên, gia đình không ai bị ung thư tiêu hoá. Tuy nhiên, khi khai thác kỹ thêm những yếu tố liên quan trong cuộc sống hằng ngày, thì bệnh nhân này có nhiều thói quen sinh hoạt thường gặp làm gia tăng tỉ lệ mắc ung thư đại tràng.
Bác sĩ Đạt nêu ra lưu ý 3 thói quen sau:
Một là thói quen sống "western diet": tiện lợi nhưng tiềm ẩn rủi ro. Cuộc hiện đại cùng sự hối hả tất bật khiến bạn trẻ lựa chọn ăn kiểu phương tây "western diet": đồ ăn nhanh, thực phẩm chế biến sẵn, quá nhiều thịt đỏ, nước ngọt có gas, trong khi lại thiếu chất xơ từ rau xanh và trái cây. Bác sĩ Đạt khuyến cáo việc ăn quá nhiều thịt đỏ và thực phẩm chế biến sẵn là yếu tố nguy cơ của một số bệnh như mỡ máu cao, tim mạch, ung thư, đặc biệt là ung thư đại tràng.
Hai là thói quen ngồi nhiều, ít vận động. Tùy cơ địa và sức khỏe của từng người để có hình thức tập luyện phù hợp.
Ba là lạm dụng thuốc kháng sinh. Người trẻ lạm dụng thuốc kháng sinh là một trong những nguyên nhân quan trọng gây thay đổi hệ vi sinh vật, tác nhân gây ung thư đại tràng. "Việc lạm dụng thuốc đôi sẽ làm giảm/hết triệu chứng tạm thời khiến bệnh nhân chủ quan trong việc thăm khám, điều trị, gây kéo dài thời gian phát hiện ung thư dẫn tới khi triệu chứng nặng quá khi tới bệnh viện thăm khám phát hiện thì đã qua giai đoạn vàng điều trị, khả năng bình phục khó hơn", bác sĩ chuyên khoa I Ung thư Nguyễn Văn Đạt khuyến cáo.
PGS.TS.BS Tạ Thị Tuyết Mai, Trưởng khoa Dinh dưỡng Bệnh viện quốc tế Carmel, nguyên Trưởng khoa Dinh dưỡng Bệnh viện Nhân dân Gia Định, phân tích không ít người trẻ hiện nay đang tiêu thụ quá nhiều thức ăn nhanh (khoai tây chiên, hamburger, xúc xích…), uống quá nhiều đồ uống có đường (trà sữa, nước ngọt), ăn quá nhiều thịt, đặc biệt là thịt bò nhưng thiếu chất xơ, rau xanh và trái cây…
"Tổ chức Y tế thế giới khuyến nghị mỗi bữa ăn nên được xây dựng một cách đa dạng và cân bằng, trong đó thành phần không thể thiếu là rau xanh và trái cây. Đặc biệt, người trẻ nên chủ động bổ sung các loại hạt giàu dinh dưỡng như hạt óc chó, hạt mắc ca vào chế độ ăn hằng ngày. Bên cạnh đó, việc đảm bảo đầy đủ các nhóm dưỡng chất từ cá, thịt, trứng, đậu… cũng rất quan trọng để duy trì sức khỏe. Trong khẩu phần ăn hằng tuần, bạn nên dành ít nhất 3 bữa cho cá và từ 1–2 bữa với các món từ đậu…", PGS.TS.BS Tạ Thị Tuyết Mai chia sẻ.
Chiều 20.5, Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Vĩnh Long phối hợp Trường ĐH Cửu Long tổ chức chương trình đối thoại chính sách khởi nghiệp sáng tạo với chủ đề “Sinh viên với khởi nghiệp đổi mới sáng tạo”.
Phát biểu khai mạc buổi đối thoại, ông Nguyễn Văn Giới, Phó giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Vĩnh Long, cho biết trong bối cảnh chuyển đổi số và hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng, khởi nghiệp sáng tạo không còn là lựa chọn riêng của một bộ phận thanh niên, mà đã trở thành yêu cầu tất yếu để nâng cao năng lực cạnh tranh, tạo ra giá trị mới và đóng góp cho sự phát triển kinh tế - xã hội của địa phương.
Theo Phó giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ, tỉnh Vĩnh Long luôn xác định thanh niên, sinh viên là lực lượng tiên phong trong đổi mới sáng tạo. Các bạn không chỉ có tri thức, nhiệt huyết, khả năng thích ứng nhanh với công nghệ mới, mà còn có tinh thần dám nghĩ, dám làm, dám đổi mới để tạo ra những mô hình kinh doanh, sản phẩm và giải pháp mới phục vụ cộng đồng và xã hội.
Tại chương trình, sinh viên được nghe các chuyên gia, nhà khoa học trình bày các tham luận liên quan đến công tác khởi nghiệp sáng tạo. Theo đó, mục tiêu giai đoạn 2026 - 2030, Vĩnh Long có 100% cán bộ đoàn chuyên trách các cấp làm công tác hỗ trợ thanh niên khởi nghiệp được bồi dưỡng kiến thức nền tảng về khởi nghiệp, hỗ trợ thanh niên khởi nghiệp. Hướng dẫn hiện thực hóa ý tưởng khởi nghiệp dựa trên công nghệ và các mô hình kinh doanh đột phá từ chính sách hỗ trợ đổi mới sáng tạo của tỉnh. Chính sách khởi nghiệp sáng tạo của Trường ĐH Cửu Long dành cho sinh viên nhà trường.
Về nghiên cứu khoa học của sinh viên Trường ĐH Cửu Long, trong 5 năm qua (2020 - 2025), có 172 đề tài, trong đó có 84 đề tài xuất sắc. Tổng số cựu sinh viên xúc tiến khởi nghiệp và khởi nghiệp thành công là 77, tập trung vào các lĩnh vực công nghệ thông tin, nông nghiệp, cơ khí xây dựng, thương mại dịch vụ du lịch và lữ hành...
Tại buổi đối thoại, Ban tổ chức đã tiếp nhận nhiều câu hỏi của sinh viên liên quan đến chính sách khởi nghiệp đổi mới sáng tạo; sự khác biệt giữa khởi nghiệp thông thường và khởi nghiệp sáng tạo; hiểu thế nào là địa phương khởi nghiệp; chính sách hỗ trợ khởi nghiệp đổi mới sáng tạo; quyền và trách nhiệm của sinh viên với hoạt động đổi mới sáng tạo…
Buổi đối thoại nhằm động viên, khích lệ thế hệ trẻ, đặc biệt là sinh viên, say mê nghiên cứu khoa học và đổi mới sáng tạo, thúc đẩy tinh thần khởi nghiệp sáng tạo. Đồng thời là cơ hội để các sở, ban ngành gặp gỡ, lắng nghe các ý kiến đóng góp của sinh viên về quyền lợi và trách nhiệm trong thực thi chính sách khởi nghiệp sáng tạo; bày tỏ, đề đạt các sáng kiến của sinh viên đang theo học tại các cơ sở đào tạo trên địa bàn tỉnh góp phần vào sự phát triển chung của tỉnh.
Mùa hè là thời điểm học sinh bước vào kỳ nghỉ dài sau hai học kỳ căng thẳng. Đây cũng là lúc nhiều phụ huynh tìm các lớp đào tạo kỹ năng sống để đăng ký những khóa học trải nghiệm cho con, với kỳ vọng giúp trẻ rèn tính tự lập, trang bị kỹ năng và trưởng thành hơn sau kỳ nghỉ hè.
Trong thời điểm này, các bậc phụ huynh có thể lựa chọn một số địa điểm này để đưa con đến học. Cụ thể, tại Nhà văn hóa Phụ nữ TP.HCM, khóa học "Kỹ năng sống dành cho trẻ" dành cho thiếu nhi từ 8 đến 15 tuổi sẽ khai giảng và học buổi đầu tiên vào lúc 9 giờ ngày 6.6.2026. Khóa học kéo dài 8 buổi, diễn ra vào sáng thứ bảy hàng tuần, từ 9 giờ đến 11 giờ, tại cơ sở Phan Xích Long (số 1L Phan Xích Long, P.Gia Định, TP.HCM) với học phí 1,5 triệu đồng/học viên.
Chị Võ Thị Thúy Hằng, Trưởng phòng Giáo vụ phụ trách bộ phận ghi danh, Nhà văn hóa Phụ nữ TP.HCM, cho biết hiện nay lớp Kỹ năng sống dành cho trẻ đang nhận đăng ký ghi danh học viên. Trong chương trình của khóa học, học viên được trang bị nhiều kỹ năng cần thiết như vượt qua sự nhút nhát để tự tin hơn, học cách quản lý, tiết kiệm thời gian và tiết kiệm tiền,... Ngoài ra, chương trình còn hướng dẫn kỹ năng giải quyết mâu thuẫn, học cách nhận lỗi, nói lời xin lỗi và cảm ơn đúng lúc,...
Ngoài lớp kỹ năng sống, Trung tâm Thanh thiếu niên miền Nam cũng triển khai chương trình "Chiến sĩ tí hon" 2026 dành cho trẻ từ 7 - 12 tuổi. Với lớp cơ bản kéo dài 6 ngày, các em sẽ được huấn luyện nội trú tại cơ sở Bình Tân. Trong khi đó, lớp nâng cao kéo dài từ 7 - 8 ngày, học viên sẽ trải qua 3 - 4 ngày huấn luyện tại cơ sở Bình Tân trước khi tiếp tục 3 ngày trải nghiệm huấn luyện thực tế tại cơ sở Vũng Tàu.
Cơ sở Bình Tân của trung tâm đặt tại số 1 đường số 3, khu dân cư Vĩnh Lộc, P.Bình Tân, TP.HCM. Ngoài ra, cơ sở Vũng Tàu nằm tại số 16 Hồ Quý Ly, P.Vũng Tàu, Bãi Sau - Quảng trường Cột cờ, TP.HCM.
Song song đó, trung tâm còn tổ chức chương trình "Học kỳ quân đội" 2026 dành cho thanh thiếu niên từ 12 - 18 tuổi. Địa điểm huấn luyện là các sư đoàn, lữ đoàn thuộc Quân đoàn 4, Quân khu 7 tại Biên Hòa (TP.Đồng Nai) và P.Bình Dương (TP.HCM).
Đối với lớp cơ bản kéo dài 8 ngày, học viên sẽ được huấn luyện xuyên suốt tại đơn vị quân đội. Riêng lớp nâng cao cũng kéo dài 8 ngày, các em sẽ trải qua 4 - 5 ngày đầu huấn luyện tại đơn vị quân đội, sau đó tiếp tục 3 - 4 ngày cuối khóa tại cơ sở 3 của Trung tâm SYC ở Vũng Tàu.
Chị Nguyễn Hương Trầm Hương, Phó phòng Tư vấn và Khai thác dịch vụ, Trung tâm Thanh thiếu niên miền Nam, cho biết chương trình "Học kỳ quân đội" không chỉ là hoạt động trải nghiệm mùa hè mà còn là môi trường giáo dục tổng hợp, kết hợp giữa rèn luyện thể chất và kỹ năng sống cho thanh thiếu niên.
Theo chị Hương, đối với chương trình Chiến sĩ tí hon là phiên bản của Học kỳ quân đội dành cho trẻ từ 7 - 12 tuổi, với hai hình thức gồm cơ bản và nâng cao. Chương trình hướng đến việc giúp trẻ hình thành nề nếp sinh hoạt, xây dựng tính tự lập cơ bản, rèn luyện kỹ năng giao tiếp và ứng xử tốt. Các khóa học thuộc chương trình Chiến sĩ tí hon và Học kỳ quân đội năm 2026 bắt đầu diễn ra từ 31.5 đến ngày 3.8.
"Đơn vị tổ chức có 12 khóa dành cho lứa tuổi từ 7 - 12 tuổi, với học phí dao động từ 5 triệu đồng đến hơn 7 triệu đồng, đặc biệt có ưu đãi dành cho học viên đăng ký sớm giảm tương đương 5%. Bắt đầu ghi danh từ đầu tháng 5 đến nay, nhu cầu tìm kiếm các khóa học hè của phụ huynh tăng cao. Hiện đã có 1 lớp đủ số lượng 120 học viên, trong khi các khóa còn lại vẫn tiếp tục nhận đăng ký", chị Hương nói.
Trong khi đó, Nhà Thiếu nhi TP.HCM cũng chiêu sinh lớp kỹ năng trải nghiệm hè 2026 dành cho học sinh lớp 3, 4, 5 và 6 . Chương trình khai giảng đợt 1 từ ngày 1.6, học từ thứ hai đến thứ sáu hàng tuần.
Bà Lê Thị Thu, Phó giám đốc Nhà Thiếu nhi TP.HCM, cho biết lớp kỹ năng trải nghiệm hè tại cơ sở 1 gồm 3 lớp dành cho học sinh từ 8 - 11 tuổi. Trong chương trình, các em được học nhiều nội dung như: kỹ năng thực hành xã hội, võ tự vệ, khéo tay làm sản phẩm phục vụ đời sống hằng ngày,...
Chương trình lớp kỹ năng trải nghiệm hè 2026, với học phí khoảng 6,8 triệu đồng, bao gồm chi phí ăn trưa và ăn xế, tổ chức tại Nhà Thiếu nhi TP.HCM cơ sở 1 từ ngày 1.6 - 26.6.
