Trong cuộc phỏng vấn hôm 14/5 với NBC News tại Bắc Kinh, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio được hỏi có phải Trung Quốc đang tăng cường sức mạnh quân sự để “làm gì đó” ở Đài Loan không.
Ông Rubio không trả lời thẳng vào câu hỏi, mà cho rằng Trung Quốc “đang tăng cường sức mạnh quân sự nói chung”. Ngoại trưởng Rubio lúc đó đang tháp tùng Tổng thống Donald Trump thăm Trung Quốc và tham gia hội đàm với phái đoàn nước này.
“Tốc độ tăng trưởng của quân đội Trung Quốc trong 10 năm qua là chưa từng có tiền lệ”, ông nói.
Ngoại trưởng Rubio cho biết Bắc Kinh đã đầu tư hàng tỷ USD chỉ riêng cho lực lượng hải quân, thêm rằng “rất khó để phớt lờ” quy mô và tốc độ phát triển của quân đội Trung Quốc.
“Tôi nghĩ tham vọng của họ là có thể phô diễn sức mạnh trên phạm vi toàn cầu giống như Mỹ đang làm. Họ vẫn đứng sau chúng tôi về mặt đó, nhưng dù sao đi nữa cũng đang đầu tư rất nhiều tiền. Không có gì nghi ngờ cả, họ hiện có quân đội mạnh thứ hai thế giới”, ông nói.
Giới chức Trung Quốc chưa bình luận về thông tin. Trung Quốc luôn xem Đài Loan là một phần lãnh thổ không thể tách rời và sẵn sàng sử dụng mọi biện pháp để thống nhất.
Đây là lần hiếm hoi các quan chức cấp cao Mỹ công khai nhận định Trung Quốc đã vượt Nga về mặt quân sự. Theo bảng xếp hạng về sức mạnh quân sự toàn cầu do dự án Global Firepower công bố hồi đầu năm, quân đội Trung Quốc được xếp thứ ba thế giới, sau Mỹ và Nga. Thứ tự được xác định dựa trên hơn 60 tiêu chí, trong đó số lượng quân nhân, năng lực tài chính và hậu cần.
Trong báo cáo công bố hồi tháng 9/2025, Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS) có trụ sở ở Mỹ nhận định trong vài thập kỷ qua, quân đội Trung Quốc đã chuyển đổi từ lực lượng quân sự “lỗi thời” chỉ hoạt động trong khu vực sang lực lượng “ngày một hiện đại”, có khả năng tác chiến ở rất xa biên giới.
Theo CSIS, ngân sách quốc phòng của Trung Quốc đã tăng gấp 13 lần từ năm 1995 đến 2024. Nước này vẫn chi tiêu ít hơn Mỹ về mặt quân sự, song khoảng cách đang dần thu hẹp. Năm 2012, chi tiêu quốc phòng của Trung Quốc bằng 1/6 mức của Mỹ, song chênh lệch này đã giảm xuống còn 1/3 vào năm 2024.
Hải quân Trung Quốc đã vượt hải quân Mỹ về số lượng tàu thuộc lực lượng chiến đấu và dự kiến tiếp tục được mở rộng trong một thập kỷ tới. Trung Quốc vẫn đi sau Mỹ ở các chỉ số quan trọng như tổng lượng giãn nước, số lượng bệ phóng tên lửa trên tàu và kinh nghiệm tác chiến ở vùng biển xa, song Bắc Kinh đang dần bắt kịp, theo CSIS.
Không quân và hải quân Trung Quốc hiện cũng sở hữu lực lượng chiến đấu cơ lớn hơn rất nhiều so với những năm trước. Quan trọng nhất là tỷ lệ máy bay được trang bị công nghệ tiên tiến đang ngày càng tăng lên.
“Không quân Trung Quốc đang dần loại biên chiến đấu cơ thế hệ hai và ba để thay bằng các máy bay hiện đại hơn thuộc thế hệ 4,5 và 5, ví dụ J-20”, CSIS cho hay.
Về kho vũ khí hạt nhân, Trung Quốc ước tính sở hữu 600 đầu đạn vào năm 2025, tăng hơn gấp đôi so với năm 2019. Bộ Quốc phòng Mỹ dự báo Trung Quốc sẽ tiếp tục mở rộng kho vũ khí hạt nhân để đạt mức khoảng 1.500 đầu đạn vào năm 2035.
Theo Hãng tin AP ngày 23-6, một xe đầu kéo chở hơn 400 tổ ong gặp nạn cuối tuần trước, khiến hàng triệu con ong mật bay tán loạn đến một vùng nông thôn ở bang Texas (Mỹ).
Sự cố trên xảy ra ở quận Orange thuộc bang Texas khi chiếc xe đang trên đường đến bang North Dakota. Tài xế đã rẽ nhầm và đi vào một khu vực có đường hẹp, thùng xe bị lật khi đang đi qua một khúc cua.
Giới chức quận Orange đã phong tỏa các tuyến đường bị ảnh hưởng và cảnh báo người dân nên ở trong nhà cho đến khi công tác tháo dỡ chiếc xe đầu kéo và cứu các tổ ong còn lại hoàn tất.
Hiện chưa có trường hợp bị ong đốt hay thương tích nghiêm trọng nào được ghi nhận. Các cơ quan chức năng cũng chưa xác định được người sở hữu các tổ ong.
Cơ quan dịch vụ khẩn cấp quận Orange cho biết đàn ong đang được chuyển giao cho các hộ nuôi ong địa phương.
Ông Chris Moore, người thành lập doanh nghiệp Moore Honey, đã giúp "vớt vát" các đàn ong. Tuy nhiên ông ước tính sẽ chỉ còn lại khoảng 1/4 trong tổng số 408 đàn, do phần lớn ong chúa đã chết trong sự cố.
Nói về thiệt hại mà vụ tai nạn gây ra, ông Moore nhận định doanh nghiệp nuôi ong không chỉ mất đi các đàn ong, mà còn mất đi khoản doanh thu tiềm năng.
Ở Mỹ, các trang trại nuôi ong quy mô lớn thường gửi các tổ ong đi khắp đất nước để hỗ trợ thụ phấn cho nông nghiệp vào các mùa hoa nở.
Theo ông Moore, các trại ong ở những địa phương lân cận đã bố trí thùng bắt nhằm thu gom những con ong bay lạc.
Hồi tháng 4, một vụ tai nạn liên quan đến xe chở ong đã làm tắc nghẽn giao thông trên tuyến cao tốc ở bang Tenessee.
Trong bức thư đăng trên mạng xã hội X ngày 1/4, Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian khẳng định việc khắc họa nước này như một mối đe dọa là "không phù hợp với thực tế lịch sử cũng như những sự thật có thể quan sát được ở hiện tại".
"Cách khắc họa đó là sản phẩm từ những toan tính chính trị và kinh tế của các thế lực cầm quyền. Họ muốn nhào nặn ra một kẻ thù để biện minh cho việc gây sức ép, duy trì thế thống trị quân sự, nuôi dưỡng ngành công nghiệp vũ khí và kiểm soát các thị trường chiến lược. Trong một môi trường như vậy, nếu mối đe dọa không tồn tại, người ta sẽ tự thêu dệt nên nó", ông Pezeshkian viết.
Ông cho biết "người dân Iran không nuôi dưỡng lòng thù hận đối với người dân các quốc gia khác, trong đó có cả người Mỹ, châu Âu hay các nước láng giềng" song sẽ luôn "kiên quyết và dũng cảm đẩy lùi bất kỳ ai tấn công mình".
Tổng thống Pezeshkian kêu gọi người dân Mỹ nhìn thấu những "thông tin sai lệch" về cuộc xung đột đang diễn ra ở Trung Đông, đồng thời đặt câu hỏi cuộc chiến của Mỹ và Israel nhằm vào Iran thực sự đang phục vụ lợi ích của ai.
"Liệu 'nước Mỹ trên hết' có thực sự là ưu tiên của chính phủ Mỹ hiện nay không?", ông viết và cáo buộc Washington đang tham chiến như một "bên ủy nhiệm" của Israel. Ông cáo buộc Israel đang tìm cách đánh lạc hướng dư luận quốc tế khỏi những tội ác đối với người Palestine bằng cách "thêu dệt nên mối đe dọa từ Iran".
"Tôi mời các bạn hãy nhìn xa hơn cỗ máy thông tin sai lệch, một phần không thể thiếu của cuộc gây hấn này, và thay vào đó hãy trò chuyện với những người từng đến Iran. Hãy quan sát rất nhiều người nhập cư Iran thành đạt, được đào tạo tại Iran, những người hiện giảng dạy và nghiên cứu tại các trường đại học danh tiếng nhất thế giới, hoặc đóng góp cho những tập đoàn công nghệ tiên tiến nhất ở phương Tây. Thực tế đó có phù hợp với những thông tin không đúng mà các bạn đang nghe về Iran và người dân chúng tôi không?", bài viết có đoạn.
Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baqaei hôm nay cho biết Iran đã tiếp nhận những thông điệp từ Mỹ qua các bên trung gian, song không có cuộc đàm phán trực tiếp nào đang diễn ra.
Ông cáo buộc Mỹ đưa ra những yêu sách "quá mức và phi lý", đồng thời tuyên bố Iran đã chuẩn bị sẵn sàng trước mọi cuộc tấn công, kể cả một cuộc đổ bộ.
Những thông điệp từ Iran được đưa ra trước thời điểm Tổng thống Mỹ Donald Trump có bài bài phát biểu giờ vàng "cập nhật thông tin quan trọng" về xung đột Iran vào 21h ngày 1/4 (8h ngày 2/4 giờ Hà Nội).
Trong một bài viết trên mạng xã hội Truth Social, ông Trump cho hay Mỹ sẽ xem xét một lệnh ngừng bắn "khi eo biển Hormuz được mở cửa, tự do và thông thoáng. Cho đến lúc đó, chúng ta sẽ thổi bay Iran vào quên lãng hoặc, như người ta vẫn nói, trở về thời kỳ đồ đá!!!"
Nhưng lực lượng Vệ binh Cách mạng Iran (IRGC) đến nay vẫn tuyên bố sẽ tiếp tục đóng cửa eo biển Hormuz, nơi dầu khí của vùng Vịnh đi ra thị trường toàn cầu.
Cuộc chiến bắt đầu từ hôm 28/2 đã khiến hơn 3.000 người thiệt mạng, chủ yếu ở Iran và Lebanon.
Tổng thống Mỹ đã điện đàm với lãnh đạo Ả rập Xê út, Qatar, Pakistan, Thổ Nhĩ Kỳ, Ai Cập và Jordan, kêu gọi họ tham gia Hiệp định Abraham, thỏa thuận năm 2020 thiết lập quan hệ ngoại giao giữa Israel và các quốc gia Trung Đông.
Trong một bài đăng trên Truth Social, ông Trump cho biết các nước này nên tham gia hiệp định sau khi đạt được thỏa thuận chấm dứt xung đột ở Trung Đông. Ông cũng kêu gọi Iran tham gia thỏa thuận mà ông làm trung gian trong nhiệm kỳ đầu tiên, bất chấp căng thẳng kéo dài giữa Tehran và Israel.
Tuy nhiên, Pakistan gần như lập tức bác bỏ đề xuất này, trong khi một nguồn tin Ả rập Xê út cho biết Riyadh chỉ bình thường hóa quan hệ nếu tồn tại lộ trình không thể đảo ngược hướng tới việc thành lập Nhà nước Palestine.
Cả Mỹ và Iran đều giảm nhẹ khả năng sớm đạt được thỏa thuận cuối cùng vào ngày 25/5, bất chấp những tuyên bố có phần lạc quan trước đó.
Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmail Baghaei cho biết: “Có thể nói rằng chúng tôi đã đạt được kết luận đối với phần lớn các vấn đề đang được thảo luận. Nhưng để nói rằng việc ký kết thỏa thuận sắp diễn ra thì không ai có thể đưa ra khẳng định như vậy.”
Trưởng đoàn đàm phán Iran Mohammad Ghalibaf và Ngoại trưởng Abbas Araghchi đã tới Qatar ngày 25/5 trong khuôn khổ “tiến trình ngoại giao” nhằm chấm dứt xung đột. Các cuộc thảo luận được cho là tập trung vào eo biển Hormuz và kho uranium làm giàu Iran.
Ông Trump khẳng định các cuộc đàm phán “đang tiến triển tốt đẹp”, đồng thời tuyên bố sẽ có “một thỏa thuận tuyệt vời hoặc sẽ không có thỏa thuận nào cả và khi đó sẽ quay trở lại chiến trường với giao tranh còn lớn hơn, mạnh hơn trước”.
Đề cập tới các quốc gia Ả rập chưa tham gia hiệp định Abraham, ông viết: “Sau tất cả những nỗ lực mà Mỹ đã thực hiện để ghép nối câu đố cực kỳ phức tạp này, việc tất cả các nước đó, tối thiểu là cùng lúc, tham gia Hiệp định Abraham nên trở thành điều bắt buộc".
Ông nói thêm: “Có thể một hoặc hai nước có lý do để không làm như vậy và điều đó sẽ được chấp nhận, nhưng phần lớn các nước nên sẵn sàng tham gia để biến thỏa thuận với Iran trở thành sự kiện mang tính lịch sử hơn nhiều".
Ông Trump thúc giục Qatar và Ả rập Xê út tham gia trước với niềm tin rằng các nước khác sẽ nối bước.
Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) và Bahrain đã ký thỏa thuận năm 2020, trở thành những quốc gia Ả rập đầu tiên công nhận Israel sau hàng chục năm. Morocco và Sudan sau đó cũng tham gia.
Ông Trump cho biết: “Trong các cuộc trao đổi với nhiều nhà lãnh đạo tuyệt vời được đề cập ở trên, họ nói sẽ rất vinh dự nếu ngay sau khi văn kiện của chúng tôi được ký kết, Cộng hòa Hồi giáo Iran tham gia Hiệp định Abraham. Nếu điều đó xảy ra thì thật đặc biệt".
Trước đó, ông Trump cho biết đã yêu cầu các nhà đàm phán của mình “không vội vàng ký thỏa thuận vì thời gian đang đứng về phía chúng ta”, liên quan tới xung đột ở Iran.
Ông nói bất kỳ thỏa thuận nào cũng sẽ “hoặc là một thỏa thuận tuyệt vời và có ý nghĩa, hoặc sẽ không có thỏa thuận nào cả”.
Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio nói với các phóng viên trong chuyến thăm Ấn Độ: "Chúng tôi hiện có một đề xuất khá vững chắc trên bàn đàm phán liên quan tới việc mở lại eo biển Hormuz".
Ông cho biết đề xuất này “nhận được rất nhiều sự ủng hộ tại Vùng Vịnh, mọi quốc gia mà chúng tôi trao đổi đều hiểu rằng đây không chỉ là điều hợp lý mà còn là điều đúng đắn đối với thế giới”.
