Ukraine kỳ vọng năng lực phòng không của nước này sẽ được tăng cường thông qua việc thành lập một liên minh chống tên lửa đạn đạo của châu Âu cùng các bước đi mới trong khuôn khổ chương trình PURL ngay từ đầu mùa hè, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cho biết.
Trước đó, ông Zelensky cho hay Ukraine cùng các đối tác châu Âu đang thúc đẩy việc thành lập một liên minh chống tên lửa đạn đạo và sản xuất các hệ thống chống tên lửa đạn đạo tại châu Âu. Đại diện của 13 quốc gia cùng văn phòng Tổng thư ký NATO đã tham gia cuộc họp liên quan ở cấp cố vấn an ninh quốc gia.
Ukraine coi khả năng phòng vệ trước tên lửa đạn đạo là ưu tiên hàng ngày. Ông Zelensky nhấn mạnh rằng các nhà ngoại giao Ukraine phải liên tục đạt kết quả trong làm việc với các đối tác, bởi việc đối phó mối đe dọa tên lửa đạn đạo đòi hỏi các giải pháp phức tạp hơn.
Sự chú ý đặc biệt được dành cho sáng kiến của các nước châu Âu về việc thành lập liên minh chống tên lửa đạn đạo.
Theo tổng thống Ukraine, đây là quyết định mang tính chiến lược, cho phép châu Âu bảo đảm đủ năng lực sản xuất trong nước đối với các hệ thống phòng không và tên lửa cần thiết.
Trong khi đó, Thứ trưởng Ngoại giao Ukraine Yevhen Perebyinis khẳng định nước này đang tìm cách thống nhất nỗ lực của các đối tác quốc tế nhằm tạo ra một lá chắn phòng không mạnh mẽ. Nước này sẽ thu hút càng nhiều quốc gia càng tốt tham gia liên minh chống tên lửa đạn đạo.
Theo nhà ngoại giao Ukraine, các quốc gia có năng lực kỹ thuật hoặc công nghiệp liên quan dự kiến sẽ tham gia vào quá trình này. Sự hợp tác sẽ bao gồm cả nghiên cứu và phát triển, cũng như tài trợ trực tiếp hoặc sản xuất các hệ thống chống tên lửa đạn đạo.
Đây là một trong những ưu tiên hàng đầu của Bộ Ngoại giao Ukraine. Nhu cầu nhanh chóng tăng cường phòng không xuất phát từ việc chuẩn bị cho các thách thức trong tương lai.
Chính phủ Ukraine nhấn mạnh rằng công tác chuẩn bị cho mùa đông tiếp theo đã bắt đầu. Nhiệm vụ chính là bảo vệ các cơ sở phát điện và mạng lưới năng lượng của Ukraine trước các cuộc tập kích trong tương lai.
“Chúng tôi biết chắc rằng đối phương sẽ tìm cách vô hiệu hóa các cơ sở năng lượng của chúng tôi. Vì vậy điều này phải được thực hiện càng nhanh càng tốt”, Thứ trưởng Yevhen Perebyinis nói.
Trước đó, ông Zelensky đã tổ chức cuộc họp Bộ Tổng tư lệnh tối cao về tăng cường phòng không, trong đó ông tuyên bố việc thành lập một liên minh chống tên lửa đạn đạo đã bắt đầu tại châu Âu.
Theo ông, quyết định mang tính chiến lược này sẽ cho phép các nước châu Âu bảo đảm đủ năng lực sản xuất trong nước đối với các hệ thống phòng không và tên lửa, trong khi Ukraine kỳ vọng lá chắn phòng không của mình sẽ được tăng cường vào đầu mùa hè.
Hồi đầu tháng, Ủy ban châu Âu (EC) đã công bố việc khởi động Liên minh UAV EU – Ukraine. Theo đó, liên minh này sẽ hoạt động dựa trên kinh nghiệm thực chiến của Ukraine ở tiền tuyến. Theo thông cáo, công tác thành lập ban điều hành đầu tiên của liên minh đang được tiến hành.
Trước đó, Ủy viên châu Âu phụ trách Quốc phòng và Không gian Andrius Kubilius nhận định, một liên minh phòng thủ châu Âu có thể tích hợp năng lực quốc phòng của các quốc gia thành viên EU, cũng như Ukraine, Anh và Na Uy. Theo ông, việc Ukraine gia nhập NATO là điều khó xảy ra, trong khi kịch bản EU kết nạp Kiev vẫn còn chưa rõ ràng. Vì vậy, ông cho rằng EU cần tìm cơ chế mới để hợp tác quốc phòng với Ukraine.
Steve Roth, 85 tuổi, CEO của Vornado Realty Trust, công ty đầu tư bất động sản lớn nhất New York, ngày 5/5 bày tỏ ủng hộ đối với tỷ phú Ken Griffin, CEO của công ty dịch vụ tài chính Citadel.
Ông Griffin là mục tiêu trong thông báo ngày 15/4 của Thị trưởng New York Zohran Mamdani về chính sách thuế "căn hộ phụ" đầu tiên được ban hành tại bang, áp dụng cho các căn nhà thứ hai trị giá trên 5 triệu USD. Ông Mamdani quay một video để công bố chính sách này trước tòa nhà có căn hộ áp mái của Griffin, nơi được mua với giá 238 triệu USD. Mamdani nói rằng chính sách mới nhằm vào những tỷ phú "cất giữ tài sản bằng bất động sản tại New York nhưng không thật sự sống ở đây".
"Tất cả chúng tôi đều sốc khi vị thị trưởng trẻ tuổi thực hiện chiêu trò này trước cửa nhà Ken và biến ông ấy thành mục tiêu chế nhạo", Roth nói. "Đây là hành động vừa thiếu trách nhiệm vừa nguy hiểm".
Griffin đã chỉ trích việc Thị trưởng Mamdani đứng trước nhà ông quay video là "đáng sợ và kỳ quặc". "Mamdani đã nói thẳng rằng New York không chào đón người thành công", tỷ phú nói trong một hội nghị ở Los Angeles hôm 5/5.
Ông Roth cho biết công ty Vornado luôn tuân thủ pháp luật và nộp đủ thuế. Số thuế bất động sản công ty nộp lên tới 560 triệu USD trong năm nay và ông "rất tự hào về những thành tựu trọn đời của chúng tôi".
"Tôi phải nói rằng tôi coi khẩu hiệu 'đánh thuế người giàu' - thường được các chính trị gia ở đây và trên cả nước thốt ra với sự giận dữ và khinh bỉ - cũng đáng căm phẫn như những lời miệt thị chủng tộc ghê tởm, hay thậm chí là khẩu hiệu 'từ dòng sông ra đến biển cả'", ông nói, đề cập đến khẩu hiệu ủng hộ Palestine gây nhiều tranh cãi.
"Nhưng những người giàu mà các chính trị gia đang nhắm tới đều khởi nghiệp từ bàn tay trắng, họ là hình mẫu của giấc mơ Mỹ", ông tiếp tục. "Họ là những người tạo ra nhiều việc làm nhất và là những nhà từ thiện lớn nhất. Chính nhóm 1% này đóng góp tới 50% thuế thu nhập của New York. Họ đứng trên đỉnh kim tự tháp kinh tế vĩ đại của Mỹ đều có lý do cả. Họ nên được ca ngợi và cảm ơn".
Joe Calvello, thư ký báo chí của Thị trưởng Mamdani, sau đó cho biết Thị trưởng luôn mong muốn mọi người dân thành phố thành công, bao gồm "các chủ doanh nghiệp và doanh nhân, những người tạo ra công ăn việc làm lương cao và biến thành phố này thành động cơ kinh tế của nước Mỹ", trong đó ông Griffin là "nhà tuyển dụng lớn và là nhân vật quyền lực trong nền kinh tế của chúng ta".
"Tuy nhiên, điều đó không phủ nhận thực tế rằng hệ thống thuế của chúng ta đang có vấn đề nghiêm trọng. Nó quá ưu ái người siêu giàu trong khi đẩy người lao động vào tình thế khó khăn", ông nói. "Tình trạng này là bất công và không thể duy trì. Nếu muốn thành phố này trở thành nơi mà người lao động có thể chi trả được, chúng ta cần một cuộc cải cách thuế thực chất, yêu cầu những người giàu nhất New York phải đóng góp phần xứng đáng của họ".
Ông Roth, người ủng hộ ông Donald Trump từ năm 2016 và từng quyên góp 150.000 USD cho chiến dịch của cựu Thống đốc New York Andrew Cuomo, thậm chí còn gợi ý ông Griffin nên dẫn dắt một chiến dịch nhằm hậu thuẫn cho những ứng viên có tư tưởng phù hợp tham gia chính trường.
Tuy nhiên, ông vẫn nhận xét Thị trưởng Mamdani là người "trẻ, thông minh và tràn đầy năng lượng".
"Chỉ cần điều chỉnh một chút chỗ này, một chút chỗ kia, sự lãnh đạo của cậu ấy có thể giúp thành phố tuyệt vời này trở nên tuyệt vời hơn nữa", ông nói. "Cậu ấy sẽ hiểu ra rằng phát triển cơ sở thuế (mở rộng quy mô kinh tế, thu hút thêm nguồn đầu tư) mới là chiến thắng, còn tăng thuế là thất bại và nhóm 1% làm việc chăm chỉ là đồng minh chứ không phải kẻ thù".
Tuần trước, ông Trump đe dọa sẽ tăng thuế đối với ô tô nhập từ EU lên 25% trong tuần này với lý do tương tự. Chưa rõ cảnh báo mới sẽ áp dụng cho toàn bộ hàng hóa EU hay chỉ cho ô tô. Nếu chỉ cho ô tô, điều đó đồng nghĩa ông Trump đang kéo dài hạn chót cho EU. Tuyên bố được đưa ra sau khi ông Trump cho biết đã có cuộc gọi "tuyệt vời" với Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen.
Theo khung thỏa thuận được hai vị nhất trí vào năm ngoái, Mỹ sẽ thu thuế 15% lên hầu hết hàng hóa nhập từ EU. Tuy nhiên, vấn đề trở nên phức tạp hơn sau khi Tòa án Tối cao Mỹ hồi tháng 2 ra phán quyết vô hiệu thuế quan toàn cầu mà Nhà Trắng đã ban hành vào năm ngoái theo một đạo luật năm 1977. Chính quyền ông Trump đã sử dụng mức thuế này để gây sức ép, buộc EU chấp nhận đàm phán thỏa thuận đó.
Ngay sau phán quyết của tòa án, ông Trump đã ban hành mức thuế 10% mới lên toàn cầu theo một điều luật khác được ban hành hồi năm 1974. Tuy nhiên, Tòa án Thương mại quốc tế - một tòa án liên bang tại New York (Mỹ) - ngày 7.5 ra phán quyết rằng thuế suất mới này là vô hiệu lực và không được luật pháp cho phép.
Quyết định trực tiếp ngăn chặn chính quyền Mỹ thu thuế của 3 nguyên đơn gồm tiểu bang Washington và 2 doanh nghiệp nhỏ đã tham gia khởi kiện. Phán quyết cũng mở đường cho nhiều công ty khác yêu cầu bãi bỏ thuế suất này và đòi lại tiền thuế họ đã đóng.
Nhà Trắng chưa bình luận nhưng giới quan sát nhận định chính quyền nhiều khả năng sẽ kháng án và vụ kiện có thể được đưa lên Tòa án Tối cao.
Theo kênh CNBC, trong phiên giao dịch ngày 2-4 (giờ Việt Nam), giá dầu Brent chuẩn quốc tế tăng 5% lên 106,42 USD/thùng, trong khi dầu WTI của Mỹ tăng 4,1% lên 104,21 USD/thùng.
Đồng thời, thị trường tài chính toàn cầu cũng ghi nhận nhiều biến động, khi hàng loạt chỉ số lớn ở châu Á - Thái Bình Dương cùng lúc giảm điểm.
Tại Nhật Bản, chỉ số Nikkei 225 giảm 1,4%, Topix giảm 0,94%. Tại Hàn Quốc, Kospi giảm 2,82% và chỉ số vốn hóa nhỏ Kosdaq giảm 3%. Tại Hong Kong, Hang Seng giảm 0,5%, còn các chỉ số tại Trung Quốc gần như không thay đổi. Thị trường Úc cũng quay đầu giảm nhẹ.
Trong khi đó, thị trường chứng khoán Mỹ biến động nhẹ, với S&P 500 và Nasdaq-100 gần như không đổi, còn hợp đồng tương lai Dow Jones tăng 13 điểm tương đương 0,03%.
Diễn biến này xuất hiện ngay sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump có bài phát biểu toàn quốc về xung đột hiện tại với Iran.
Theo đó, ông Trump tuyên bố Mỹ sẽ "giáng đòn cực mạnh vào Iran" trong 2-3 tuần tới. "Chúng tôi sẽ đưa họ trở lại thời kỳ đồ đá, nơi họ thuộc về", ông nói, đồng thời khẳng định cuộc chiến sẽ không kéo dài.
Ông cũng cho biết các cuộc đàm phán với Tehran "vẫn đang diễn ra", để ngỏ khả năng giải pháp ngoại giao.
Trước đó một ngày, ông Trump đăng trên mạng xã hội Truth Social rằng Iran đã đề nghị ngừng bắn, làm dấy lên kỳ vọng nối lại hoạt động vận chuyển dầu qua eo biển Hormuz - tuyến hàng hải từng chiếm khoảng 20% lưu lượng dầu khí toàn cầu nhưng gần như tê liệt kể từ khi xung đột Mỹ - Israel với Iran bùng phát cuối tháng 2. Tuy nhiên, ông Trump nhấn mạnh Mỹ chỉ xem xét đề nghị này nếu eo Hormuz được đảm bảo "mở, tự do và thông suốt".
Phía Iran bác bỏ thông tin trên, đồng thời khẳng định khu vực này vẫn nằm dưới sự kiểm soát của lực lượng hải quân Vệ binh cách mạng Hồi giáo (IRGC).
Kể từ khi chiến sự nổ ra, hai bên liên tục đưa ra các tuyên bố mâu thuẫn về khả năng đàm phán. Giới quan sát cũng ghi nhận những tín hiệu không nhất quán từ phía Mỹ - vừa để ngỏ khả năng đạt thỏa thuận, vừa chuẩn bị cho kịch bản leo thang quân sự.
