Từ ngày 1/6, các loại xăng khoáng dừng bán trên thị trường. Thay vào đó, xăng sinh học E10 RON 95-III sẽ được bán rộng rãi trên cả nước.
Xăng E10 là gì?
E10 là loại xăng sinh học pha 10% ethanol nhiên liệu (cồn sinh học) và 90% xăng khoáng truyền thống. Ethanol chủ yếu được sản xuất từ nguyên liệu sinh học như sắn, mía, ngô… nên được xem là nhiên liệu tái tạo.
Theo PGS. TS Phạm Hữu Tuyến – Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu các nguồn động lực và phương tiện tự hành (Đại học Bách Khoa Hà Nội), việc pha ethanol giúp cắt giảm khí CO và một số hợp chất hữu cơ chưa cháy hết. Nhờ đó, chất lượng không khí được cải thiện, giảm phát thải.
Trong bối cảnh Việt Nam hướng tới mục tiêu trung hòa carbon và phát triển giao thông xanh, E10 đóng vai trò như một giải pháp khả thi. Loại nhiên liệu này tận dụng được hạ tầng phương tiện hiện có, và tác động tích cực với môi trường.
Đặc tính của xăng E10 RON 95-III là lượng nhiệt tỏa ra khi đốt cháy hoàn toàn một đơn vị nhiên liệu (nhiệt trị) thấp hơn xăng khoáng. Đây cũng là lý do khiến không ít người tiêu dùng lo ngại xe dùng loại xăng này sẽ tiêu hao nhiên liệu hơn so nhiên liệu khoáng.
Ở khía cạnh này, PGS. TS Phạm Hữu Tuyến cho hay mức chênh lệch nhiệt này giữa E10 và xăng khoáng chỉ vài phần trăm và được bù lại bởi quá trình đốt cháy hiệu quả hơn. “Các thử nghiệm cho thấy công suất động cơ và mức tiêu hao nhiên liệu khi dùng E10 về cơ bản tương đương xăng khoáng, thậm chí có trường hợp cải thiện hơn”, ông Tuyến cho biết.
Thực tế, E10 không phải xăng sinh học duy nhất trên thị trường hiện nay. Từ đầu 2018, xăng sinh học E5 RON92 (5% ethanol pha với xăng khoáng) đã được bán rộng rãi trên cả nước.
Tại nhiều quốc gia như Mỹ, châu Âu, Thái Lan hay Australia, xăng E10 được sử dụng phổ biến nhiều năm qua. Một số nước thậm chí sử dụng tới xăng E20, E85 (tỷ lệ pha trộn ethanol lần lượt là 20% và 85% vào xăng khoáng) cho các dòng xe phù hợp.
Xe nào dùng được xăng E10?
Tại Việt Nam, giới chuyên môn và các doanh nghiệp đầu mối xăng dầu cho biết phần lớn phương tiện đang lưu hành có thể sử dụng xăng E10 RON 95-III.
Năm ngoái, Hiệp hội Các nhà sản xuất xe máy Việt Nam (VAMM) tổng hợp dữ liệu từ 5 hãng thành viên gồm Honda, Yamaha, Piaggio, SYM và Suzuki. Kết quả cho thấy hầu hết các dòng xe máy hiện nay đều có thể sử dụng xăng sinh học E10 mà không cần thay đổi về kỹ thuật.
Cụ thể, 4 hãng Honda, Yamaha, Piaggio và SYM xác nhận toàn bộ các đời xe đều tương thích với xăng E10. Trong khi đó Suzuki cho biết đa số sản phẩm tương thích, trừ một số dòng xe cũ (gồm Viva, Smash, Amity…) sản xuất từ năm 2000 trở về trước.
Nếu nhiên liệu bị lẫn tạp chất, sai tỷ lệ trong khâu phối trộn… chất lượng xăng E10 có thể bị ảnh hưởng và dẫn tới hiện tượng như khó nổ máy, hao nhiên liệu hay giảm tuổi thọ động cơ. Vì thế, với các dòng xe quá cũ, xe cổ, độ chế hệ thống nhiên liệu… người dùng nên kiểm tra theo khuyến cáo từ hãng trước khi chuyển sang sử dụng xăng E10.
Tại Việt Nam, hầu hết các nhà sản xuất ôtô, xe máy khuyến cáo xe có thể vận hành tốt với xăng E10 với điều kiện nguồn cung đạt chuẩn.
“Xăng E10 không gây ảnh hưởng đến độ bền động cơ và phù hợp với các loại xe”, ông Tuyến khẳng định.
Các chuyên gia cho rằng việc sử dụng E10 không đòi hỏi thay đổi lớn về cách vận hành xe, song người dùng nên lưu ý một số điểm để tối ưu hiệu quả.
Theo đó, với xe ít sử dụng, người dùng không nên để tồn quá lâu trong bình nhiên liệu vì ethanol có khả năng hút ẩm cao hơn xăng khoáng. Người dùng cũng không nên tự ý pha thêm phụ gia không rõ nguồn gốc vào nhiên liệu. Việc sử dụng đúng loại xăng theo khuyến cáo của nhà sản xuất vẫn là yếu tố quan trọng nhất để đảm bảo tuổi thọ động cơ.
Theo chuyên gia Phạm Hữu Tuyến, người sử dụng cần tuân thủ các quy định về bảo trì, bảo dưỡng định kỳ lọc xăng, kim phun, ống dẫn nhiên liệu theo khuyến cáo của nhà sản xuất. Việc này cũng tương tự khi sử dụng xăng khoáng, để đảm bảo phương tiện hoạt động ổn định, bền bỉ.
Từ tháng 8/2025, PVOIL và Petrolimex thử nghiệm phân phối E10 tại nhiều thành phố lớn nhưng chưa ghi nhận phản hồi tiêu cực đáng kể về chất lượng hay ảnh hưởng động cơ.
Ông Đào Duy Anh, Phó cục trưởng Đổi mới sáng tạo, Chuyển đổi xanh và Khuyến công (Bộ Công Thương), nhìn nhận rào cản lớn nhất của xăng sinh học hiện nay không nằm ở kỹ thuật mà là tâm lý e ngại của người tiêu dùng.
“Việc thay đổi thói quen sử dụng nhiên liệu có thể khiến người tiêu dùng e ngại trong giai đoạn đầu”, ông Đào Duy Anh nói và cho rằng cần tăng cường truyền thông minh bạch, khoa học để người dân hiểu đúng về nhiên liệu sinh học.
Việt Nam hiện có hai nhà máy lọc dầu đáp ứng khoảng 65-70% nhu cầu xăng dầu trong nước, phần còn lại vẫn phải nhập khẩu. Theo ông Mai Tuấn Đạt, Phó tổng giám đốc Tổng công ty Lọc hóa dầu Việt Nam (BSR) – đơn vị vận hành nhà máy lọc dầu Dung Quất, nếu tăng tỷ lệ sử dụng nhiên liệu sinh học, Việt Nam có thể giảm thêm mức phụ thuộc vào xăng khoáng nhập khẩu và nâng khả năng chủ động nguồn cung năng lượng.
Về nguồn cung ethanol, Việt Nam hiện có năng lực sản xuất khoảng 600.000 m3 ethanol mỗi năm và đang hướng tới mức 1 triệu m3. Nếu đạt quy mô này, ngành ethanol có thể tạo ra giá trị kinh tế khoảng 20.000 tỷ đồng mỗi năm.
Theo Bộ Công Thương, E10 là bước khởi đầu trong lộ trình nhiên liệu sinh học. Nhà điều hành đang hướng tới đưa các loại xăng E15, E20 hoặc cao hơn vào sử dụng trong tương lai khi điều kiện thị trường và hạ tầng cho phép.
Ngày 2/6, Tổ chức Khí tượng Thế giới (WMO), thuộc Liên Hợp Quốc, cho biết dòng nước biển ấm đang thúc đẩy sự phát triển của hiện tượng El Nino, dự báo nhiệt độ cao hơn mức trung bình ở hầu hết khu vực trong giai đoạn tháng 6-8.
Nhiều tổ chức khí tượng cảnh báo đợt El Nino này có thể đạt cường độ "cực mạnh", mà truyền thông thường gọi là "siêu El Nino". WMO thận trọng hơn, dự báo hiện tượng này ở mức trung bình hoặc mạnh. Tuy nhiên, Tổng thư ký WMO Celeste Saulo cảnh báo các nước cần chuẩn bị sẵn sàng ứng phó. Bà cho biết hiện tượng El Nino mạnh có thể gây mưa, hạn hán trầm trọng, đồng thời tăng nguy cơ sóng nhiệt trên đất liền và đại dương.
El Nino là hiện tượng khí hậu liên quan tới sự ấm lên bất thường của nước biển ở vùng trung tâm và phía đông Thái Bình Dương hoặc các khu vực biển nhiệt đới. Hiện tượng này làm thay đổi mô hình thời tiết toàn cầu, thường xuất hiện với chu kỳ 2-7 năm.
Theo WMO, hiện tượng này có thể gây xáo trộn khí hậu khu vực, khiến nhiệt độ nóng hơn trên toàn cầu, đồng thời làm tăng lượng mưa ở phía nam nước Mỹ, khu vực Nam Mỹ, một phần của khu vực Sừng châu Phi và Trung Á.
Ngược lại, nó có thể gây hạn hán ở Australia, Trung Mỹ, Indonesia và một phần của Nam Á, thúc đẩy sự hình thành bão ở trung tâm và phía đông Thái Bình Dương.
Bà Saulo lưu ý rằng hiện tượng El Nino gần đây nhất, ở cường độ mạnh, diễn ra vào năm 2023-2024, góp phần đưa 2024 thành năm nóng nhất trong lịch sử.
Cùng với nắng nóng cực đoan, các rủi ro bệnh dịch cũng gia tăng, trong khi nguồn cung thực phẩm và nước uống giảm. "Cộng đồng yếu thế sẽ bị đẩy đến giới hạn chịu đựng cao hơn nữa", Tổng thư ký WMO nói. Trong khi đó, hiện tượng này có thể làm tăng giá thực phẩm, vốn đã leo thang do chiến sự Trung Đông.
Dù thận trọng trong dự báo, WMO cho biết các quan sát ghi nhận nhiệt độ nước dưới bề mặt ấm bất thường trên khắp vùng Thái Bình Dương nhiệt đới, vượt 6 độ C so với mức trung bình, tạo ra một lượng nhiệt tích tụ, thúc đẩy sự ấm lên của bề mặt.
Ông António Guterres, Tổng thư ký Liên Hợp Quốc, cho rằng đây là lời nhắc nhở về việc cần chuyển đổi khỏi nhiên liệu hóa thạch. "Thế giới phải coi đây là lời cảnh báo khí hậu khẩn cấp. El Nino sẽ 'thêm dầu vào lửa' cho hiện tượng nóng lên toàn cầu", ông nói.
Vinasun cho hay thu nhập bình quân mỗi tháng của nhân viên trong năm 2025 tăng khoảng 2%. Con số này đồng nghĩa mỗi năm, một nhân viên thu nhập khoảng 158 triệu đồng, cao thứ hai trong 10 năm qua.
Thu nhập của người lao động năm ngoái gấp đôi so với 2015, giai đoạn Vinasun mới bước vào cuộc cạnh tranh khốc liệt với các hãng gọi xe công nghệ.
Theo Vinasun, năm ngoái, các gói ưu đãi và trợ cấp tài chính được duy trì để thu hút và giữ chân đội ngũ tài xế. Ví dụ, tài xế mới gia nhập được thưởng 2 triệu đồng cùng ký quỹ ban đầu thấp (tối thiểu 1,5 triệu đồng). Công ty tiếp tục áp dụng cơ chế chia sẻ doanh thu. Theo đó, tài xế được hưởng tối đa 90% phần doanh thu vượt định mức, còn thiểu số công ty giữ lại để trang trải chi phí vận hành ứng dụng đặt xe, tổng đài, bến bãi...
Trong báo cáo thường niên công bố ngày 15/4, ban lãnh đạo Vinasun cho biết công ty xác định tiền lương là một trong những công cụ quan trọng để tạo động lực làm việc, thu hút và giữ chân nhân sự có năng lực. Họ đánh giá lương thưởng hiện nay phù hợp với mặt bằng chung của thị trường.
Thu nhập bình quân tăng nhưng quy mô nhân sự Vinasun trên đà thu hẹp. Tính đến cuối năm ngoái, công ty có khoảng 1.400 nhân sự, giảm hơn 140 người so với cùng kỳ năm trước.
Ở giai đoạn đỉnh cao, Vinasun từng có hơn 17.000 người. Công ty trải qua đợt biến động mạnh nhất vào năm 2017 khi giảm 10.000 người. Nguyên nhân là nhân viên thôi việc hoặc chuyển sang hoạt động theo mô hình nhượng quyền thương mại nên không được xem là người lao động trực tiếp của công ty.
Sức ép cạnh tranh từ các hãng gọi xe công nghệ và một số hãng taxi mới thành lập cũng tác động trực tiếp đến kết quả kinh doanh của Vinasun. Đội xe hơn 6.100 chiếc cách đây 10 năm, nay giảm còn khoảng 2.100 chiếc. Công ty ghi nhận doanh thu năm ngoái sụt 19% so với cùng kỳ, xuống 882 tỷ đồng. Lợi nhuận sau thuế thấp hơn phân nửa, từ 84 tỷ đồng xuống chưa đầy 40 tỷ đồng, nối dài chuỗi tăng trưởng âm bốn năm liên tiếp.
Trong tài liệu họp cổ đông cuối tháng này, ban lãnh đạo Vinasun nói 2026 vẫn là năm đối mặt nhiều khó khăn, gồm sức mua của người tiêu dùng suy yếu và cạnh tranh với đối thủ cùng ngành.
Công ty đặt kế hoạch năm nay doanh thu nhích nhẹ 2%, lên gần 903 tỷ đồng. Tuy nhiên, lãi sau thuế dự kiến tiếp tục giảm, xuống khoảng 32 tỷ đồng. Về thu nhập của người lao động, công ty cho biết sẽ "đảm bảo trong khả năng cao nhất có thể".
Bên cạnh các mảng kinh doanh truyền thống là taxi và vận chuyển khách theo hợp đồng, Vinasun đang tìm kiếm cơ hội hợp tác mới trong lĩnh vực vận tải, công nghệ, tiêu dùng và thanh toán. Công ty tiếp tục đầu tư mới dòng xe hybrid thay cho xe xăng để đáp ứng nhu cầu của khách hàng.
Theo đó, ứng dụng "Quanh tôi" có trên App Store hoặc Google Play. Với ứng dụng này, người dùng có thể truy cập và sử dụng với nhiều tiện ích để xác định các thông tin như: Cửa hàng bán xăng dầu gần nhất; tra cứu địa chỉ cửa hàng xăng dầu; chỉ đường đến cửa hàng và tình trạng hoạt động, các loại xăng dầu, giá cả.
Các thông tin trên đặc biệt hữu ích khi người dùng di chuyển trên tuyến đường dài hoặc trong những thời điểm nguồn cung có biến động.
"Quanh tôi" còn cho phép người dân gửi phản ánh trực tiếp về các hành vi như bán sai giá, đóng cửa bất thường, hạn chế lượng bán, không xuất hóa đơn hoặc các vấn đề liên quan đến chất lượng nhiên liệu, an toàn cháy nổ và môi trường.
Các phản ánh sẽ được Cục tiếp nhận và xử lý tức thời, góp phần tăng cường sự tham gia của người dân trong giám sát hoạt động kinh doanh xăng dầu.
Hơn nữa, người dùng có thể đánh giá chất lượng phục vụ của các cửa hàng xăng dầu, qua đó góp phần xây dựng môi trường kinh doanh văn minh, minh bạch.
Một tính năng đáng chú ý khác của "Quanh tôi" là hỗ trợ quản lý phương tiện và theo dõi chi phí nhiên liệu cá nhân. Người dùng có thể lưu thông tin xe, ghi nhận lịch sử đổ nhiên liệu, theo dõi mức tiêu hao và tổng hợp chi phí theo từng phương tiện.
Các cửa hàng bán xăng dầu có thể giới thiệu các dịch vụ giá trị gia tăng của cửa hàng mình như: trạm sạc điện, cửa hàng tiện lợi, rửa xe, nhà vệ sinh, ăn uống bên cạnh việc cập nhật giá bán. Dữ liệu được cập nhật giúp người dân có thông tin chính xác trước khi lựa chọn điểm mua hàng.
Ứng dụng giúp phân tích, giám sát và phát hiện sớm những dấu hiệu bất thường trên thị trường, từ đó hỗ trợ hiệu quả công tác quản lý, điều hành và bảo đảm nguồn cung xăng dầu phục vụ sản xuất kinh doanh và đời sống nhân dân.
Thời gian tới, "Quanh tôi" sẽ được phát triển nhiều tính năng mới như cảnh báo bất thường về giá bán, tồn kho, dự báo cung cầu thị trường, cảnh báo lãng phí nhiên liệu và các công cụ phân tích dữ liệu chuyên sâu phục vụ công tác quản lý.
