Hệ thống hang động 15.000 năm tuổi Lascaux (Pháp) chứa nhiều bích họa thời tiền sử, hiện phải đóng cửa nhằm bảo vệ di tích trước tác động từ hơi thở của du khách.
Hang được bốn thiếu niên người Pháp gồm Marcel Ravidat, Jacques Marsal, Georges Agnel và Simon Coencas tình cờ phát hiện vào tháng 9/1940 tại khu rừng gần làng Montignac, thuộc vùng Dordogne. Ban đầu, do nhầm tưởng đây là đường hầm dẫn đến kho báu, nhóm bạn đã thả đá xuống hố đo độ sâu và ước chừng khoảng 15 m. Một ngày sau khi tự xuống dưới khám phá, họ quyết định dẫn khách vào tham quan và thu một khoản phí nhỏ.
Miệng hang Lascaux năm 1940. Ảnh: Archelogie.
Hệ thống hang động 15.000 năm tuổi Lascaux (Pháp) chứa nhiều bích họa thời tiền sử, hiện phải đóng cửa nhằm bảo vệ di tích trước tác động từ hơi thở của du khách.
Hang được bốn thiếu niên người Pháp gồm Marcel Ravidat, Jacques Marsal, Georges Agnel và Simon Coencas tình cờ phát hiện vào tháng 9/1940 tại khu rừng gần làng Montignac, thuộc vùng Dordogne. Ban đầu, do nhầm tưởng đây là đường hầm dẫn đến kho báu, nhóm bạn đã thả đá xuống hố đo độ sâu và ước chừng khoảng 15 m. Một ngày sau khi tự xuống dưới khám phá, họ quyết định dẫn khách vào tham quan và thu một khoản phí nhỏ.
Miệng hang Lascaux năm 1940. Ảnh: Archelogie.
Khi lượng khách đổ về ngày càng đông, nhóm thiếu niên đã nhờ ông Leon Laval, giáo viên kiêm thành viên Hội Tiền sử địa phương, tham vấn. Trực tiếp xuống kiểm tra, ông Laval xác định đây là bích họa tiền sử và yêu cầu bảo vệ nghiêm ngặt. Phát hiện này sau đó được nhà nghiên cứu uy tín Abbe Breuil xác thực.
Để bảo vệ di tích, Jacques Marsal, khi đó 14 tuổi, dựng lều ngay cửa hang canh gác và trực tiếp hướng dẫn khách tham quan. Ông gắn bó với công việc bảo tồn này cho đến khi qua đời năm 1989. Năm 1948, gia đình chủ đất chính thức tổ chức các tour du lịch định kỳ.
Đoàn khách do Marsal hướng dẫn tham quan hang. Ảnh: Linda Hail Libary.
Khi lượng khách đổ về ngày càng đông, nhóm thiếu niên đã nhờ ông Leon Laval, giáo viên kiêm thành viên Hội Tiền sử địa phương, tham vấn. Trực tiếp xuống kiểm tra, ông Laval xác định đây là bích họa tiền sử và yêu cầu bảo vệ nghiêm ngặt. Phát hiện này sau đó được nhà nghiên cứu uy tín Abbe Breuil xác thực.
Để bảo vệ di tích, Jacques Marsal, khi đó 14 tuổi, dựng lều ngay cửa hang canh gác và trực tiếp hướng dẫn khách tham quan. Ông gắn bó với công việc bảo tồn này cho đến khi qua đời năm 1989. Năm 1948, gia đình chủ đất chính thức tổ chức các tour du lịch định kỳ.
Đoàn khách do Marsal hướng dẫn tham quan hang. Ảnh: Linda Hail Libary.
Các bức họa tại Lascaux có niên đại khoảng 15.000 năm TCN. Hệ thống tranh vẽ mô tả các loài động vật như bò tót thuộc loài aurochs đã tuyệt chủng, bò hoang, ngựa, hươu, sư tử và tê giác, kèm các cảnh săn bắn, công cụ và ký hiệu. Ảnh: Independent
Các bức họa tại Lascaux có niên đại khoảng 15.000 năm TCN. Hệ thống tranh vẽ mô tả các loài động vật như bò tót thuộc loài aurochs đã tuyệt chủng, bò hoang, ngựa, hươu, sư tử và tê giác, kèm các cảnh săn bắn, công cụ và ký hiệu. Ảnh: Independent
Trong hình là hang nhỏ được đặt tên “The Hall of the Bulls” – hang nổi tiếng nhất trong hệ thống Lascaux với sức chứa khoảng 50 người đứng. Các bức tranh miêu tả 36 loài động vật chuyển động. Ảnh: Linda Hail Libary
Trong hình là hang nhỏ được đặt tên “The Hall of the Bulls” – hang nổi tiếng nhất trong hệ thống Lascaux với sức chứa khoảng 50 người đứng. Các bức tranh miêu tả 36 loài động vật chuyển động. Ảnh: Linda Hail Libary
Giới chuyên môn nhận định các khám phá này chứng minh con người tiền sử đã có nhận thức về tôn giáo, nghệ thuật và các nghi lễ.
Họ chôn cất người chết kèm theo công cụ cho cuộc sống khác, thể hiện niềm tin vào tâm linh. Hình ảnh một người đàn ông mang đầu chim trong hang có thể là một pháp sư thực hiện các nghi lễ.
Các nghiên cứu gần đây liên kết một số bức họa với các chòm sao trên bầu trời như Tua Rua (Pleiades) và Kim Ngưu (Taurus) hoặc các vũ điệu nghi lễ. Mục đích của các bức tranh có thể nhằm cầu may cho hoạt động săn bắn trong thực tế. Ảnh: Dan Courtice
Giới chuyên môn nhận định các khám phá này chứng minh con người tiền sử đã có nhận thức về tôn giáo, nghệ thuật và các nghi lễ.
Họ chôn cất người chết kèm theo công cụ cho cuộc sống khác, thể hiện niềm tin vào tâm linh. Hình ảnh một người đàn ông mang đầu chim trong hang có thể là một pháp sư thực hiện các nghi lễ.
Các nghiên cứu gần đây liên kết một số bức họa với các chòm sao trên bầu trời như Tua Rua (Pleiades) và Kim Ngưu (Taurus) hoặc các vũ điệu nghi lễ. Mục đích của các bức tranh có thể nhằm cầu may cho hoạt động săn bắn trong thực tế. Ảnh: Dan Courtice
Trải qua hàng nghìn năm, các luồng không khí đối lưu tự nhiên trong hang đã giúp bảo tồn nguyên vẹn các bức họa. Việc mở cửa đón khách đại trà từ năm 1948 làm đảo lộn môi trường sinh thái nhạy cảm này.
Từ năm 1949, các đốm nấm mốc đen và trắng đã xuất hiện. Đến thập niên 1960, tình trạng suy thoái trở nên nghiêm trọng khi hang phải đón tới 1.800 lượt khách mỗi ngày vào mùa hè.
Hơi thở của du khách làm tăng nồng độ carbon dioxide (CO2) và độ ẩm. Khi khí CO2 phản ứng với hơi nước ngưng tụ sẽ tạo thành axit cacbonic (H2CO3).
Axit này tấn công vào lớp đá vôi cuội, làm phai màu sắc tố bích họa, trường hợp nghiêm trọng gây vỡ vụn đá gốc. Hệ thống chiếu sáng công suất cao cũng làm tăng nhiệt độ, kích thích nấm mốc và tảo phát triển khiến tranh bị phai màu. Ảnh: Britanica
Trải qua hàng nghìn năm, các luồng không khí đối lưu tự nhiên trong hang đã giúp bảo tồn nguyên vẹn các bức họa. Việc mở cửa đón khách đại trà từ năm 1948 làm đảo lộn môi trường sinh thái nhạy cảm này.
Từ năm 1949, các đốm nấm mốc đen và trắng đã xuất hiện. Đến thập niên 1960, tình trạng suy thoái trở nên nghiêm trọng khi hang phải đón tới 1.800 lượt khách mỗi ngày vào mùa hè.
Hơi thở của du khách làm tăng nồng độ carbon dioxide (CO2) và độ ẩm. Khi khí CO2 phản ứng với hơi nước ngưng tụ sẽ tạo thành axit cacbonic (H2CO3).
Axit này tấn công vào lớp đá vôi cuội, làm phai màu sắc tố bích họa, trường hợp nghiêm trọng gây vỡ vụn đá gốc. Hệ thống chiếu sáng công suất cao cũng làm tăng nhiệt độ, kích thích nấm mốc và tảo phát triển khiến tranh bị phai màu. Ảnh: Britanica
Bức họa “Người và chim” (ảnh) là bức duy nhất về con người trong toàn bộ hang động. Bức tranh vẽ hình người que, bốn ngón tay xòe, thân nghiêng 45 độ. Một con chim đậu bên dưới nhưng các nhà nghiên cứu không xác định được đây là loài gì. Trong một số xã hội nguyên thủy, chim được xem như “kẻ dẫn dắt linh hồn”.
Năm 1958, hệ thống giám sát không khí đầu tiên được lắp đặt nhưng không ngăn được mốc phát triển. Trước tình hình đó, Bộ trưởng Văn hóa Pháp Andre Malraux đã ra lệnh đóng cửa hang Lascaux đối với công chúng vào năm 1963, chỉ cho phép các chuyên gia vào nghiên cứu. Ảnh: Archelogie
Bức họa “Người và chim” (ảnh) là bức duy nhất về con người trong toàn bộ hang động. Bức tranh vẽ hình người que, bốn ngón tay xòe, thân nghiêng 45 độ. Một con chim đậu bên dưới nhưng các nhà nghiên cứu không xác định được đây là loài gì. Trong một số xã hội nguyên thủy, chim được xem như “kẻ dẫn dắt linh hồn”.
Năm 1958, hệ thống giám sát không khí đầu tiên được lắp đặt nhưng không ngăn được mốc phát triển. Trước tình hình đó, Bộ trưởng Văn hóa Pháp Andre Malraux đã ra lệnh đóng cửa hang Lascaux đối với công chúng vào năm 1963, chỉ cho phép các chuyên gia vào nghiên cứu. Ảnh: Archelogie
Để phục vụ nhu cầu tham quan, năm 1983, chính quyền Pháp khai trương Lascaux II, phiên bản mô phỏng lại Sảnh Đại sảnh Bò tót và Phòng trưng bày Tranh vẽ, nằm cách hang gốc 200 m. Địa danh này thu hút khoảng 300.000 lượt khách mỗi năm. Ảnh: Lascaux II
Để phục vụ nhu cầu tham quan, năm 1983, chính quyền Pháp khai trương Lascaux II, phiên bản mô phỏng lại Sảnh Đại sảnh Bò tót và Phòng trưng bày Tranh vẽ, nằm cách hang gốc 200 m. Địa danh này thu hút khoảng 300.000 lượt khách mỗi năm. Ảnh: Lascaux II
Hiện tại, môi trường trong hang gốc Lascaux được duy trì ở nhiệt độ 12-13 độ C, độ ẩm gần bão hòa, nồng độ CO2 thông thường từ 0,3% đến 1%, trong khi nồng độ ngoài tự nhiên khoảng 0,04%.
Để bảo vệ di tích, hệ thống giám sát của hãng Vaisala và công ty PTS Mesures được lắp đặt nhằm theo dõi chặt chẽ cân bằng đá vôi – cacbonic, cũng như đo lượng nước thẩm thấu qua đất vì nước lạnh thấm xuống mang theo nhiều khí hơn, làm tăng CO2.
Năm 2009, Bộ Văn hóa Pháp đã triệu tập gần 300 chuyên gia từ nhiều quốc gia đến Paris để tìm giải pháp ngăn chặn sự xuống cấp của hang. Các khuyến nghị được công bố vào năm 2011, song những lo ngại về sự an toàn của di tích vẫn chưa được giải quyết hoàn toàn. Ảnh: Deluxe France
Hiện tại, môi trường trong hang gốc Lascaux được duy trì ở nhiệt độ 12-13 độ C, độ ẩm gần bão hòa, nồng độ CO2 thông thường từ 0,3% đến 1%, trong khi nồng độ ngoài tự nhiên khoảng 0,04%.
Để bảo vệ di tích, hệ thống giám sát của hãng Vaisala và công ty PTS Mesures được lắp đặt nhằm theo dõi chặt chẽ cân bằng đá vôi – cacbonic, cũng như đo lượng nước thẩm thấu qua đất vì nước lạnh thấm xuống mang theo nhiều khí hơn, làm tăng CO2.
Năm 2009, Bộ Văn hóa Pháp đã triệu tập gần 300 chuyên gia từ nhiều quốc gia đến Paris để tìm giải pháp ngăn chặn sự xuống cấp của hang. Các khuyến nghị được công bố vào năm 2011, song những lo ngại về sự an toàn của di tích vẫn chưa được giải quyết hoàn toàn. Ảnh: Deluxe France
HLV Hong Myung-bo đến Los Angeles hôm 2/7, chỉ vài ngày sau khi từ chức vì đội tuyển Hàn Quốc bị loại sớm khỏi World Cup 2026. Quyết định rời ghế huấn luyện được đưa ra trong bối cảnh các nghị sĩ Hàn Quốc chuẩn bị chất vấn lãnh đạo Liên đoàn Bóng đá Hàn Quốc (KFA) về công tác điều hành đội tuyển, giữa làn sóng kêu gọi làm rõ trách nhiệm đối với thành tích của đội.
Làn sóng phản đối không chỉ diễn ra trên mạng xã hội mà còn xuất hiện tại nhiều cửa hàng trong khu vực có đông người Hàn sinh sống ở Los Angeles. Những bức ảnh được chia sẻ cho thấy một số nhà hàng, quán cà phê và cửa hàng thực phẩm treo biển thông báo từ chối phục vụ ông Hong Myung-bo.
Ý tưởng này được lan truyền trong cộng đồng trực tuyến của người Hàn tại Mỹ sau lời kêu gọi các chủ doanh nghiệp cùng tham gia.
"Tại Hàn Quốc, có lẽ ông ấy nghĩ mọi chuyện rồi sẽ sớm bị lãng quên. Ở đây có rất nhiều cửa hàng của người Hàn. Hãy cùng treo biển 'Hong Myung-bo, hãy rời đi", bài đăng viết.
Một thành viên khác bình luận: "Người Hàn ở Los Angeles rất đông, Hong chắc chắn sẽ cảm nhận được sự phản đối."
Các diễn đàn trực tuyến của cộng đồng người Hàn tại Mỹ cũng tràn ngập những lời chỉ trích. Nhiều ý kiến cho rằng cách điều hành chiến thuật của Hong đã khiến đội tuyển Hàn Quốc đánh mất cơ hội thi đấu tại Los Angeles ở vòng knock-out.
"Mọi người ở Los Angeles có lẽ là những người thất vọng nhất. Nếu Hàn Quốc đứng nhì bảng, trận vòng 32 đội sẽ diễn ra tại Los Angeles. Nhưng ngay cả sau khi bị dẫn bàn, đội vẫn chuyền bóng về thay vì tấn công và tự đánh mất cơ hội giành vị trí thứ hai", một cổ động viên viết.
Một người hâm mộ ở bang California cho biết đã mua vé xem các trận vòng 32 đội và vòng 16 đội tại Los Angeles nhưng cuối cùng phải hủy chuyến đi sau khi tuyển Hàn Quốc bị loại.
Nhiều ý kiến cho rằng Hong nên trở về Hàn Quốc để giải trình về màn trình diễn của đội tuyển, thay vì sang Mỹ ngay sau khi từ chức. Một số khác cho rằng trách nhiệm không chỉ thuộc về cựu HLV mà còn nằm ở KFA, bởi vụ việc đã bộc lộ những vấn đề mang tính hệ thống của bóng đá Hàn Quốc.
"Thay vì chỉ trút giận, chúng ta cần yêu cầu làm rõ trách nhiệm và cải tổ Liên đoàn Bóng đá Hàn Quốc để điều này không tái diễn, xây dựng một hệ thống vận hành dựa hoàn toàn vào năng lực", một người dùng viết.
Tuy nhiên, cũng có ý kiến cho rằng phản ứng của dư luận đã vượt quá giới hạn.
"Hong có thể là một HLV không thành công, nhưng làn sóng công kích hiện nay đã đi quá xa. Những người bổ nhiệm ông ấy và ban lãnh đạo KFA cũng cần phải chịu trách nhiệm", một bình luận nêu.
Trước đó, làn sóng tẩy chay ông Hong đã xuất hiện tại Hàn Quốc ngay sau thất bại 0-1 trước Nam Phi ở lượt cuối vòng bảng hôm 25/6. Các nhà hàng, quán cà phê, cửa hàng tiện lợi và xe buýt cũng treo bảng từ chối phục vụ HLV Hong.
Hàn Quốc khép lại vòng bảng ở vị trí thứ 10 trong số 12 đội xếp thứ ba, không đủ điều kiện giành vé vào vòng 32 đội. Đây là lần đầu bóng đá Hàn Quốc dừng bước ngay từ vòng bảng World Cup kể từ giải đấu năm 2018 tại Nga.
Tuyển Hàn Quốc bị loại sớm được xem là một trong những bất ngờ lớn nhất tại World Cup 2026. Đội bóng từng nhiều lần góp mặt ở VCK phải rời giải ngay sau ba trận, tạo nên làn sóng phản ứng trong dư luận.
Trong bài đăng trên mạng xã hội ngày 28/6, Tổng thống Lee Jae Myung cho biết ông "bất ngờ và hoàn toàn không thể hiểu nổi" khi đội tuyển bị loại dù nằm ở bảng đấu được đánh giá thuận lợi. Ông yêu cầu Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch điều tra toàn diện nguyên nhân thất bại, đồng thời đề xuất các biện pháp cải tổ nhằm ngăn tình trạng tương tự tái diễn.
HLV Hong Myung-bo được bổ nhiệm vào tháng 7/2024 để thay thế Jurgen Klinsmann, đồng thời đưa Hàn Quốc giành vé tham dự kỳ World Cup thứ 11 liên tiếp.
Đội bóng khởi đầu bằng chiến thắng 2 -1 trước CH Czech, nhưng liên tiếp thua Mexico và Nam Phi. Kết quả này khiến Hàn Quốc phải chờ kết quả ở các bảng khác để nuôi hy vọng đi tiếp, song cuối cùng không thể góp mặt ở vòng 1/16.
Chùa Phước Thạnh có diện tích khoảng 1.000 m2, với chánh điện nằm ở trung tâm, phía trước là sân rộng cùng tấm bình phong che chắn. Sau hai lần bị phá hoại trong chiến tranh, không gian và kiến trúc ngôi chùa được xây dựng lại vào năm 1998.
Theo văn bia tại chùa, nơi đây vốn là cánh đồng hoang. Nhóm trẻ chăn trâu đến chơi thường lấy đất sét nặn thành tượng Phật rồi thả xuống vũng nước. Theo ghi chép, các tượng này đều nổi trên mặt nước. Từ hiện tượng này, các bô lão lập am Mục Đồng để thờ cúng và coi đây là điềm lành.
Chùa Phước Thạnh có diện tích khoảng 1.000 m2, với chánh điện nằm ở trung tâm, phía trước là sân rộng cùng tấm bình phong che chắn. Sau hai lần bị phá hoại trong chiến tranh, không gian và kiến trúc ngôi chùa được xây dựng lại vào năm 1998.
Theo văn bia tại chùa, nơi đây vốn là cánh đồng hoang. Nhóm trẻ chăn trâu đến chơi thường lấy đất sét nặn thành tượng Phật rồi thả xuống vũng nước. Theo ghi chép, các tượng này đều nổi trên mặt nước. Từ hiện tượng này, các bô lão lập am Mục Đồng để thờ cúng và coi đây là điềm lành.
Ngôi chùa trước năm 1900 được gọi là am Mục Đồng. Sau đó, dân làng trong vùng sửa lại ngôi am, lấy hiệu là chùa Long Thạnh. Năm 1943, sư trụ trì tham gia kháng chiến bị thực dân Pháp giết hại, sau đó đốt cháy chùa. Năm 1955, ngôi cổ tự được dựng lại và đổi tên thành Phước Thạnh. Trong thời kháng chiến chống Mỹ, chùa lại bị đốt phá. Năm 1998, nhờ sự phát tâm của ông Hoàng Văn Sòi và Phật tử địa phương, chùa được xây dựng lại như hiện nay.
Bên hông chánh điện có một am nhỏ đặt bia tưởng niệm cùng tượng mục đồng cưỡi trâu thổi sáo.
Ngôi chùa trước năm 1900 được gọi là am Mục Đồng. Sau đó, dân làng trong vùng sửa lại ngôi am, lấy hiệu là chùa Long Thạnh. Năm 1943, sư trụ trì tham gia kháng chiến bị thực dân Pháp giết hại, sau đó đốt cháy chùa. Năm 1955, ngôi cổ tự được dựng lại và đổi tên thành Phước Thạnh. Trong thời kháng chiến chống Mỹ, chùa lại bị đốt phá. Năm 1998, nhờ sự phát tâm của ông Hoàng Văn Sòi và Phật tử địa phương, chùa được xây dựng lại như hiện nay.
Bên hông chánh điện có một am nhỏ đặt bia tưởng niệm cùng tượng mục đồng cưỡi trâu thổi sáo.
Khoảng sân rộng tái hiện một phần khu vườn Lâm Tỳ Ny, được xem là nơi Đức Phật Thích Ca Mâu Ni đản sinh cách đây hơn 2.500 năm.
Khoảng sân rộng tái hiện một phần khu vườn Lâm Tỳ Ny, được xem là nơi Đức Phật Thích Ca Mâu Ni đản sinh cách đây hơn 2.500 năm.
Tiểu cảnh Vườn Lâm Tỳ Ni tại chùa Phước Thạnh tái hiện sự kiện Đức Phật đản sinh. Tượng Phật sơ sinh đứng trên tòa sen, tay phải chỉ trời, tay trái chỉ đất gợi lại tích "Thiên thượng thiên hạ, duy ngã độc tôn". Xung quanh là tượng hoàng hậu Ma Da cùng các hộ giá, được coi là khoảnh khắc thiêng liêng khởi đầu của Phật giáo.
Nhiều tượng khác cạnh đó tái hiện các điển tích nhà Phật. Trong ảnh là cảnh tích Thái tử Tất Đạt Đa cắt tóc xuất gia, quyết định từ bỏ cuộc sống vương giả để tìm đường giải thoát cho chúng sinh.
Tiểu cảnh Vườn Lâm Tỳ Ni tại chùa Phước Thạnh tái hiện sự kiện Đức Phật đản sinh. Tượng Phật sơ sinh đứng trên tòa sen, tay phải chỉ trời, tay trái chỉ đất gợi lại tích "Thiên thượng thiên hạ, duy ngã độc tôn". Xung quanh là tượng hoàng hậu Ma Da cùng các hộ giá, được coi là khoảnh khắc thiêng liêng khởi đầu của Phật giáo.
Nhiều tượng khác cạnh đó tái hiện các điển tích nhà Phật. Trong ảnh là cảnh tích Thái tử Tất Đạt Đa cắt tóc xuất gia, quyết định từ bỏ cuộc sống vương giả để tìm đường giải thoát cho chúng sinh.
Tiểu cảnh Vườn Lâm Tỳ Ni tại chùa Phước Thạnh tái hiện sự kiện Đức Phật đản sinh. Tượng Phật sơ sinh đứng trên tòa sen, tay phải chỉ trời, tay trái chỉ đất gợi lại tích "Thiên thượng thiên hạ, duy ngã độc tôn". Xung quanh là tượng hoàng hậu Ma Da cùng các hộ giá, được coi là khoảnh khắc thiêng liêng khởi đầu của Phật giáo.
Nhiều tượng khác cạnh đó tái hiện các điển tích nhà Phật. Trong ảnh là cảnh tích Thái tử Tất Đạt Đa cắt tóc xuất gia, quyết định từ bỏ cuộc sống vương giả để tìm đường giải thoát cho chúng sinh.
Lối vào chùa rộng với hàng cây xanh. Hai bên lối đi là 18 bức tượng các vị la hán - bậc thánh cao nhất trong hàng đệ tử của Đức Phật. Mỗi tượng một hình dáng, thần thái khác nhau tượng trưng cho các trạng thái tu hành và phẩm chất.
Lối vào chùa rộng với hàng cây xanh. Hai bên lối đi là 18 bức tượng các vị la hán - bậc thánh cao nhất trong hàng đệ tử của Đức Phật. Mỗi tượng một hình dáng, thần thái khác nhau tượng trưng cho các trạng thái tu hành và phẩm chất.
Đối diện vườn Lâm Tỳ Ny là các điện thờ Phật, Bồ Tát, tháp chứa tro cốt. Nơi đây cũng có điện thờ Phật hoàng Trần Nhân Tông, Bà chúa xứ nương nương, Quan thánh đế quân.
Kiến trúc các điện thờ mang nét truyền thống với mái ngói màu đỏ, hình rồng cùng các biểu trưng của Phật giáo.
Đối diện vườn Lâm Tỳ Ny là các điện thờ Phật, Bồ Tát, tháp chứa tro cốt. Nơi đây cũng có điện thờ Phật hoàng Trần Nhân Tông, Bà chúa xứ nương nương, Quan thánh đế quân.
Kiến trúc các điện thờ mang nét truyền thống với mái ngói màu đỏ, hình rồng cùng các biểu trưng của Phật giáo.
Chánh điện chùa là không gian hành lễ chính của tăng ni, Phật tử. Trung tâm tôn trí tượng Thích Ca Mâu Ni, hai bên là các vị Bồ Tát và các tượng nhỏ tượng trưng cho nhiều hóa thân của chư Phật.
Chánh điện chùa là không gian hành lễ chính của tăng ni, Phật tử. Trung tâm tôn trí tượng Thích Ca Mâu Ni, hai bên là các vị Bồ Tát và các tượng nhỏ tượng trưng cho nhiều hóa thân của chư Phật.
Không gian trong và ngoài chùa còn bài trí nhiều tượng, phù điêu về các vị Phật. Nổi bật là tượng Phật nhập niết bàn, dài 4 m, có kích thước lớn nhất trong chùa.
Không gian trong và ngoài chùa còn bài trí nhiều tượng, phù điêu về các vị Phật. Nổi bật là tượng Phật nhập niết bàn, dài 4 m, có kích thước lớn nhất trong chùa.
Hiện chùa không có trụ trì, việc hành lễ và trong coi do ba vị tăng đảm trách. Không phải điểm đến tâm linh đông khách, nơi đây giữ vẻ yên tĩnh, mỗi ngày chủ yếu đón người dân quanh vùng đến lễ Phật.
Hiện chùa không có trụ trì, việc hành lễ và trong coi do ba vị tăng đảm trách. Không phải điểm đến tâm linh đông khách, nơi đây giữ vẻ yên tĩnh, mỗi ngày chủ yếu đón người dân quanh vùng đến lễ Phật.
Chùa cách trung tâm TP HCM khoảng 20 km, nằm ở mặt tiền đường Võ Văn Hát nên người dân và du khách dễ dàng tìm thấy.
Chùa cách trung tâm TP HCM khoảng 20 km, nằm ở mặt tiền đường Võ Văn Hát nên người dân và du khách dễ dàng tìm thấy.
Những ngày gần đây, nhiều du khách vượt cả trăm cây số tham quan hàng thông trăm tuổi cùng đồi chè Biển Hồ (xã Biển Hồ, Gia Lai).
Không ít người tỏ ra hụt hẫng khi chứng kiến nhiều khoảnh chè trơ gốc, lá úa vàng, cảnh quan không còn xanh mướt như trước.
Bà Phạm Thu Trâm, du khách đến từ Lâm Đồng cho biết bà đã xem hình ảnh đồi chè Biển Hồ và rất mong chờ được tận mắt chiêm ngưỡng. Tuy nhiên, khi đến nơi, nhiều khu vực chè đã khô héo, xơ xác khiến trải nghiệm không còn trọn vẹn.
Theo bà Trâm, nếu chuyển toàn bộ diện tích chè sang trồng cà phê, cảnh quan đặc trưng của Biển Hồ sẽ mất đi. Trong trường hợp chè quá già cỗi, nên thay bằng giống chè mới để vừa giữ cảnh quan và duy trì giá trị kinh tế.
Chị Phạm Thị Hiền (trú tại phường Thống Nhất, Gia Lai) cho biết dịp cuối tuần chị thường đưa bạn bè đến đồi chè Biển Hồ để ngắm cảnh, chụp ảnh. Thời gian gần đây chè rụng lá, việc cắt tỉa, dọn vệ sinh chưa kỹ khiến cảnh quan xuống cấp, thu hẹp các điểm check-in của du khách.
“Nhắc đến Pleiku, nhiều người nghĩ ngay đến đồi chè và hàng thông Biển Hồ. Đây gần như là biểu tượng du lịch của địa phương. Do đó, nhà nước nên cần có chính sách bảo tồn và phát triển phù hợp”, chị Hiền chia sẻ.
Ngày 18/5, phóng viên ghi nhận tại khu vực đồi chè và hàng thông ở xã Biển Hồ, chứng kiến nhiều diện tích chè đã bị rụng lá, cây chết khô trải dài thành từng mảng lớn. Không ít luống chè khô quắt, trơ cành, xen lẫn các khoảng đất trống nham nhở do gốc chè bị đào bới.
Nhiều khu vực chè sau khi cắt tỉa không được dọn dẹp, cành lá khô phủ kín mặt luống khiến cảnh quan trở nên xơ xác. Một số vị trí nằm gần trụ điện cao thế xuất hiện tình trạng cây chết hàng loạt, chỉ còn lác đác vài mảng xanh.
Theo người dân địa phương, tình trạng chè già cỗi, thiếu nước tưới kéo dài cùng việc một số gốc chè bị đào trộm làm cảnh đang khiến vùng chè nổi tiếng của Pleiku dần mất đi vẻ xanh mướt vốn có.
Chật vật giữ “lá phổi xanh” Biển Hồ
Đại diện Phòng Kế hoạch - Tổ chức (Công ty cổ phần chè Biển Hồ) cho biết thời gian qua, thời tiết nắng nóng kéo dài khiến nhiều diện tích chè thiếu nước tưới. Bên cạnh đó, phần lớn chè đã già cỗi, nhiều cây đến tuổi chết tự nhiên.
Tình trạng người dân lén đào trộm gốc chè về làm cảnh cũng diễn ra rải rác nhiều năm nay. Một số diện tích chè giao khoán chăm sóc kém bị chết, người dân chặt về làm củi.
Theo đại diện Phòng Kế hoạch - Tổ chức Công ty cổ phần chè Biển Hồ, do thiếu máy móc và nhân công, nhiều hộ nhận khoán sau khi cắt tỉa chưa dọn dẹp kỹ khiến đồi chè mất mỹ quan, ảnh hưởng hình ảnh du lịch nổi tiếng của Pleiku.
Trao đổi với phóng viên Dân trí, ông Nguyễn Văn Quản, Tổng giám đốc Công ty cổ phần chè Biển Hồ, cho biết sau cổ phần hóa, doanh nghiệp được giao quản lý khoảng 550ha chè. Công ty chuyển đổi 232ha chè sang trồng cà phê và giữ lại hơn 62ha để phục vụ cảnh quan du lịch.
Theo ông Quản, việc giữ lại hơn 62ha chè là theo chỉ đạo của UBND tỉnh Gia Lai nhằm phục vụ du lịch.
Để duy trì diện tích này, doanh nghiệp đã giao khoán cho 113 hộ dân chăm sóc và thu mua chè tươi với giá 4.000-6.000 đồng/kg. Tuy nhiên, việc duy trì vùng chè đang tạo áp lực lớn về chi phí nhân công, vận hành nhà máy sơ chế và duy tu cảnh quan
“Chúng tôi đã kiến nghị tỉnh có cơ chế hỗ trợ bù lỗ cho doanh nghiệp hoặc có chính sách hỗ trợ người lao động. Từ đó, doanh nghiệp mới có điều kiện duy trì diện tích chè phục vụ du lịch”, ông Quản nói.
Cũng theo Tổng giám đốc Công ty cổ phần chè Biển Hồ, doanh nghiệp đang chịu áp lực lớn về chi phí vận hành, tiền thuê đất và đảm bảo thu nhập cho công nhân chăm sóc diện tích chè phục vụ cảnh quan. Nếu tình trạng này kéo dài, công ty sẽ rất khó đảm bảo nguồn lực để chăm sóc, duy trì cảnh quan và vận hành vùng chè theo yêu cầu của tỉnh.
UBND tỉnh Gia Lai đã thống nhất giữ nguyên hiện trạng hơn 62ha chè, gắn với cảnh quan du lịch như hàng thông trăm tuổi, chùa Bửu Minh và hồ Ya Lũ (xã Biển Hồ). Lãnh đạo tỉnh Gia Lai giao các đơn vị liên quan làm rõ hiệu quả sản xuất và đời sống của các hộ nhận khoán để nghiên cứu cơ chế, chính sách hỗ trợ phù hợp.
Công ty cổ phần chè Biển Hồ tiếp tục theo dõi, chăm sóc hơn 62ha chè gắn với cảnh quan du lịch và thực hiện thu mua toàn bộ chè của các hộ dân nhận khoán.
