Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 168/2026 quy định chi tiết một số điều và biện pháp tổ chức, hướng dẫn thi hành Luật Dân số.
Nghị định 168/2026 quy định lao động nữ sinh con thứ 2, lao động nam khi vợ sinh con thứ 2 đủ điều kiện hưởng chế độ thai sản theo quy định về bảo hiểm xã hội và được hưởng chế độ nghỉ thai sản khi sinh con thứ hai. Tuy nhiên, phải thuộc trường hợp sau:
– Lao động nữ khi sinh con mà tại thời điểm sinh có một con đẻ còn sống.
– Lao động nam khi vợ sinh con mà tại thời điểm sinh, người vợ có một con đẻ còn sống.
Người kê khai chịu trách nhiệm toàn diện trước pháp luật về tính chính xác, trung thực của nội dung kê khai đề nghị hưởng chế độ quy định ở trên.
Điểm a khoản 1 Điều 14 Luật Dân số quy định trường hợp sinh con thứ hai, thời gian nghỉ thai sản đối với lao động nữ là 7 tháng; lao động nam là 10 ngày làm việc khi vợ sinh con.
Nghị định quy định mức hỗ trợ tài chính tối thiểu là 2 triệu đồng/phụ nữ khi sinh con thuộc các trường hợp sau:
Phụ nữ dân tộc thiểu số rất ít người; phụ nữ ở tỉnh, thành phố có mức sinh dưới mức sinh thay thế và phụ nữ sinh đủ 2 con trước 35 tuổi.
Phụ nữ khi sinh con đồng thời thuộc các trường hợp trên thì được hưởng một mức hỗ trợ.
Chủ tịch UBND cấp xã, căn cứ thông tin từ hệ thống liên thông thủ tục đăng ký khai sinh, cơ sở dữ liệu quốc gia dân cư, ứng dụng định danh quốc gia (VNeID) và các cơ sở dữ liệu có sẵn để quyết định hỗ trợ kinh phí và thực hiện chi trả cho phụ nữ sinh con theo quy định trên cùng với thời điểm đăng ký khai sinh.
Các quy định trên có hiệu lực từ ngày 1-7. Riêng việc hỗ trợ phụ nữ ở tỉnh, thành phố có mức sinh dưới mức sinh thay thế và phụ nữ sinh đủ 2 con trước 35 tuổi, sẽ có hiệu lực thi hành từ ngày 1-1-2027.
Kinh phí hỗ trợ tài chính do ngân sách địa phương bảo đảm.
Nghị định 168/2026 cũng quy định phụ nữ mang thai được khám và thực hiện các phương pháp sàng lọc trước sinh đủ 4 bệnh cơ bản: hội chứng Down, hội chứng Edwards, hội chứng Patau, bệnh Thalassemia – tan máu bẩm sinh (gói dịch vụ sàng lọc trước sinh).
Trẻ sơ sinh được khám và thực hiện các phương pháp sàng lọc sơ sinh đủ 5 bệnh cơ bản: suy giáp trạng bẩm sinh, thiếu men G6PD, tăng sản thượng thận bẩm sinh, khiếm thính bẩm sinh, bất thường tim bẩm sinh nặng (gói dịch vụ sàng lọc sơ sinh).
Ngày 11/5, ông Nguyễn Tấn Lực, Phó giám đốc Sở Y tế Cà Mau, cho biết sau hợp nhất hai tỉnh Cà Mau và Bạc Liêu, hệ thống y tế cơ sở được sắp xếp lại giảm từ 164 trạm y tế và phòng khám đa khoa khu vực xuống còn 64 trạm y tế xã, phường. Các đơn vị hiện vận hành theo mô hình đơn vị sự nghiệp công lập trực thuộc UBND cấp xã.
Theo ông Lực, 64 trạm y tế của tỉnh hiện có 1.695 nhân viên, gồm 1.518 viên chức và 177 hợp đồng chuyên môn, còn thiếu 407 biên chế so với chỉ tiêu được giao. Số biên chế và nhân viên giữa các trạm không đồng đều, dẫn đến việc bố trí nhân lực gặp nhiều khó khăn.
Nhân lực hiện có chưa đáp ứng yêu cầu thực hiện chức năng, nhiệm vụ mới, đặc biệt thiếu các vị trí như kế toán, hành chính, công nghệ thông tin và bảo trợ xã hội; đồng thời thiếu nhân lực trực thường xuyên tại các điểm trạm, ảnh hưởng đến việc duy trì hoạt động và chất lượng phục vụ người dân.
14 trạm y tế hiện vẫn trống vị trí giám đốc và 14 trạm không có phó giám đốc; 31 trạm chưa có kế toán và 55 trạm không có nhân sự phụ trách công nghệ thông tin. Việc thiếu nhân sự trực thường xuyên tại các điểm trạm cũng đang ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng phục vụ người dân địa phương.
Tại xã Tân Ân, trạm y tế chỉ có một bác sĩ, còn thiếu nhiều vị trí, thiếu máy xét nghiệm, máy đo thị lực, X quang. Còn trạm y tế phường Hòa Thành không có cả giám đốc và phó giám đốc.
Bác sĩ CKI Nguyễn Thanh Phương, Giám đốc trạm Y tế xã Vĩnh Thanh, cho biết hệ thống trang thiết bị y tế tại trạm hiện rất thô sơ. Đơn vị đang rất cần các máy móc chuyên dùng quan trọng như: máy siêu âm, điện tim, máy xét nghiệm sinh hóa và huyết học. Trạm có 7 bộ máy vi tính đã sử dụng trên 10 năm, thường xuyên hư hỏng, không đáp ứng được yêu cầu chuyển đổi số. Nguồn thuốc phục vụ khám bảo hiểm y tế đôi khi không đủ cơ số.
Về cơ sở vật chất, các trạm y tế sau hợp nhất chủ yếu sử dụng lại trụ sở cũ, nhiều nơi xuống cấp, thiếu trang thiết bị. "Anh em ở trạm chỉ có ống nghe, máy đo huyết áp thì không thu hút được người bệnh", ông Lực nói, cho biết ngoài kinh nghiệm, chuyên môn của thầy thuốc, các trạm cần được trang bị máy siêu âm, X-quang, điện tim và thiết bị xét nghiệm cơ bản để nâng cao chất lượng khám chữa bệnh.
Sở Y tế đang phối hợp rà soát, cử cán bộ đi đào tạo trung cấp lý luận chính trị để đủ điều kiện bổ nhiệm theo quy định. Sở đề xuất sớm ban hành đề án vị trí việc làm thống nhất để làm cơ sở kiện toàn tổ chức và tuyển dụng nhân sự; tiếp tục phân bổ biên chế cho các trạm y tế nhằm đảm bảo đủ nguồn lực hoạt động.
Đồng thời, ngành kiến nghị bố trí kinh phí đầu tư sửa chữa, nâng cấp cơ sở vật chất và mua sắm trang thiết bị. Qua rà soát, nhu cầu đầu tư cho mỗi trạm y tế khoảng 10-15 tỷ đồng để sửa chữa, nâng cấp và bổ sung thiết bị, đáp ứng yêu cầu khám chữa bệnh tại cơ sở.
Khi gà đẻ trứng, vi khuẩn Salmonella từ phân gà có thể dính lên vỏ trứng. Nếu bảo quản hoặc xử lý không đúng cách, vi khuẩn có thể xâm nhập vào bên trong, theo chuyên trang sức khỏe Healthline (Mỹ).
Salmonella là vi khuẩn có thể gây ngộ độc thực phẩm với các triệu chứng như đau bụng, tiêu chảy, sốt, buồn nôn hoặc nôn ói. Với người lớn tuổi, trẻ nhỏ hoặc người có hệ miễn dịch yếu, tình trạng này có thể nặng hơn.
Vỏ trứng quan trọng vì chúng không chỉ giúp bảo vệ phần lòng đỏ, lòng trắng khỏi va đập mà còn hoạt động như một hàng rào ngăn vi khuẩn xâm nhập. Bên dưới lớp vỏ cứng còn có một lớp màng mỏng giúp hạn chế vi sinh vật đi vào bên trong.
Khi vỏ bị nứt, nguy cơ vi khuẩn từ môi trường bên ngoài xâm nhập vào trứng sẽ tăng lên đáng kể. Mức độ xâm nhập sẽ thuộc vào thời điểm xuất hiện vết nứt, mức độ nứt và cách bảo quản sau đó.
Bộ Nông nghiệp Mỹ (USDA) khuyến cáo không nên mua các hộp trứng bị nứt. Nguyên nhân là người mua không biết vết nứt đã xuất hiện từ khi nào và quả trứng đã tiếp xúc với môi trường bên ngoài bao lâu. Nếu vết nứt xảy ra trong quá trình vận chuyển hoặc bảo quản ở cửa hàng, vi khuẩn có thể đã xâm nhập vào bên trong từ trước.
Đặc biệt, những trứng có dấu hiệu rò rỉ lòng trắng, chảy nước hoặc có mùi lạ nên được bỏ ngay. Đây là dấu hiệu lớp màng bảo vệ bên trong đã bị hỏng, làm tăng nguy cơ nhiễm khuẩn.
Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Mỹ (FDA) cũng lưu ý rằng trứng bán tại cửa hàng cần được bảo quản lạnh đúng nhiệt độ để hạn chế nguy cơ mất an toàn thực phẩm.
Trường hợp trứng bị nứt trong lúc mang về nhà hoặc vô tình làm rơi trong bếp sẽ khác với trứng đã nứt sẵn ngoài siêu thị. Nếu vết nứt mới xuất hiện, trứng chưa có mùi lạ và chưa rò rỉ quá nhiều thì vẫn có thể dùng nếu xử lý đúng cách, chuyên gia an toàn thực phẩm Vanessa Coffman, giám đốc tổ chức phòng ngừa bệnh do thực phẩm Alliance to Stop Foodborne Illness (Mỹ), cho biết.
Khi đó, nên đập trứng vào hộp sạch có nắp kín rồi bảo quản trong ngăn mát tủ lạnh và sử dụng càng sớm càng tốt. Thời gian lý tưởng là trong vòng 1 - 2 ngày. Điều quan trọng là phải nấu chín kỹ trước khi ăn, tức nấu đến khi cả lòng đỏ và lòng trắng đều đông lại hoàn toàn, theo Healthline.
Kết quả giám định pháp y công bố hôm 7/5 xác định hũ thực phẩm thu giữ tại bang Burgenland chứa 15 microgram thuốc diệt chuột. Cơ quan An toàn Thực phẩm và Sức khỏe Áo (AGES) cho biết liều lượng này dù không gây tử vong ngay lập tức nhưng đủ sức phá hủy sức khỏe trẻ nhỏ, gây rối loạn đông máu với các triệu chứng như chảy máu chân răng, chảy máu cam hoặc đi ngoài ra máu.
Nhà chức trách đã bắt nghi phạm gốc Slovakia, đồng thời là cha của 3 đứa trẻ, từ ngày 5/5. Hiện người này ở phòng biệt giam có camera giám sát 24/7 nhằm bảo đảm an toàn, do các tù nhân khác phẫn nộ trước hành vi hắn nhắm vào trẻ em.
Cơ quan công tố thành phố Salzburg cáo buộc cựu quản lý này đã đánh tráo, bơm chất độc vào các hũ hỗn hợp cà rốt và khoai tây tại nhiều siêu thị ở Áo, Cộng hòa Czech và Slovakia. Sau đó, anh ta nhắn tin yêu cầu lãnh đạo HiPP chuyển 2 triệu Euro bằng tiền mã hóa.
Vụ việc tạo ra làn sóng hoảng loạn, buộc hơn 1.500 cửa hàng tại Áo lập tức thu hồi sản phẩm. Đến nay, cảnh sát đã thu giữ 5 hũ thực phẩm chứa độc trước khi chúng đến tay người tiêu dùng, nhưng cơ quan chức năng lo ngại ít nhất một hũ vẫn đang lưu lạc trên thị trường.
Khám xét căn hộ của nghi phạm tại khu vực hồ Wolfgang, cảnh sát thu giữ nhiều hũ trái cây HiPP, các bao thuốc diệt chuột và những nhãn dán đỏ dùng để đánh dấu hũ nhiễm độc mà cơ quan điều tra tin rằng anh ta lấy từ chính nơi làm việc cũ. Lực lượng chức năng cũng đang trích xuất dữ liệu định vị từ chiếc xe Range Rover của nghi phạm để đối chiếu với hiện trường các siêu thị ở ba quốc gia.
Các điều tra viên nhận định động cơ tống tiền bắt nguồn từ khủng hoảng tài chính cá nhân và sự thù hằn công việc. Nghi phạm vừa trải qua một vụ ly hôn tốn kém, khiến anh ta gánh khoản nợ pháp lý khổng lồ. Trước đó, công ty đã sa thải anh ta khỏi vị trí quản lý chi nhánh ở Gmunden với mức lương 7.000 Euro mỗi tháng do sai phạm công tác. Đáng chú ý, vào ngày diễn ra cuộc họp sa thải 27/3, nghi phạm thể hiện thái độ vui vẻ bất thường. Đúng 11h55 trưa hôm đó, HiPP nhận được thông điệp đe dọa ẩn danh: "Thời gian sắp hết".
Bất chấp hàng loạt bằng chứng từ cơ quan điều tra, cựu quản lý kiên quyết phủ nhận mọi cáo buộc tống tiền và đầu độc. Luật sư bào chữa Manfred Arbacher-Stöger lập luận rằng thân chủ sở hữu một trang trại tại Slovakia nên việc mua tích trữ thuốc diệt chuột để trừ hại là hành động bình thường. Hiện cơ quan chức năng Áo vẫn tiếp tục mở rộng điều tra, chờ kết quả giám định các hũ thực phẩm thu tại Cộng hòa Czech và Slovakia để sớm đưa vụ án ra xét xử.
