Tiếp nối các hoạt động trong chuyến thăm Trung Quốc, ngày 20-5, Tổng thống Nga Vladimir Putin và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã cùng dự tiệc trà và đánh giá về thành công của chuyến thăm.
Phóng viên của Hãng thông tấn Sputnik cho biết buổi trà đàm diễn ra khoảng 1,5 tiếng. Cùng tham dự có Trợ lý Điện Kremlin Yury Ushakov, Ngoại trưởng Nga Sergey Lavrov, Phó chánh Văn phòng Tổng thống Nga Maxim Oreshkin và Đại sứ Nga tại Trung Quốc Igor Morgulov.
“Thưa ngài Tổng thống, kết quả chuyến thăm rất phong phú. Có thể nói chuyến thăm của ngài đã rất thành công. Trong khuôn khổ chuyến thăm, chúng ta đã ký nhiều văn kiện chung. Vì vậy tôi xin chúc mừng ngài về thành công của chuyến thăm này. Dù chỉ diễn ra trong một ngày nhưng kết quả đạt được là rất lớn và phong phú”, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình phát biểu trong buổi trà đàm.
Nhất trí với đánh giá này, Tổng thống Putin cũng cho rằng chuyến thăm Trung Quốc lần này là thành công, hiệu quả và có cường độ làm việc cao. Ông đánh giá cao nỗ lực của hai bên trong việc tổ chức sự kiện lần này.
Tổng thống Nga cho biết hai bên đã vạch ra nhiều triển vọng mới cho quan hệ song phương trong thời gian tới.
Trước đó, sau cuộc hội đàm giữa ông Tập và ông Putin tại Đại lễ đường Nhân dân, Nga và Trung Quốc đã thông qua và ký kết 42 văn kiện hợp tác.
Các tài liệu gồm tuyên bố chung về tăng cường quan hệ đối tác chiến lược toàn diện, làm sâu sắc quan hệ láng giềng tốt đẹp, hữu nghị và hợp tác, cũng như tuyên bố chung về xây dựng thế giới đa cực và một kiểu quan hệ quốc tế mới.
Hai nước cũng ký nhiều thỏa thuận liên chính phủ, liên cơ quan cùng các bản ghi nhớ hợp tác giữa các trường đại học Nga và Trung Quốc.
Cũng trong ngày 20-5, Hãng thông tấn Tass đưa tin Tổng thống Nga Putin đã gặp Thủ tướng Trung Quốc Lý Cường, nhấn mạnh hợp tác thương mại giữa hai bên sẽ tiếp tục được thúc đẩy.
Theo nhà lãnh đạo Nga, dù có một số điều chỉnh trong số liệu thương mại song phương năm 2025, kim ngạch thương mại giữa hai nước vẫn tăng mạnh hơn 10% trong năm nay. Hợp tác thương mại sẽ tiếp tục được triển khai, trọng tâm là kế hoạch hợp tác kinh tế Nga – Trung đến năm 2030.
Theo ông Putin, một trong những ưu tiên hàng đầu của Nga và Trung Quốc là bảo vệ hợp tác song phương trước các tác động tiêu cực từ bên ngoài.
Ông cho biết hai bên đang thúc đẩy hàng loạt dự án chung trong các lĩnh vực năng lượng, công nghiệp, không gian, nông nghiệp, giao thông và logistics.
Tổng thống Nga nhấn mạnh việc gần như 100% giao dịch song phương được thanh toán bằng nội tệ đã góp phần bảo vệ quan hệ hợp tác giữa hai nước.
Về hợp tác giáo dục, ông Putin cho rằng việc khởi động chương trình Năm giáo dục Nga – Trung sẽ giúp nâng cao chất lượng đào tạo nhân lực trong nhiều lĩnh vực, đặc biệt là các ngành công nghệ tiên tiến.
Bộ Ngoại giao Pakistan ngày 4/5 ra tuyên bố cho hay 22 thành viên thủy thủ đoàn trên tàu container Touska, bị Mỹ bắt hồi tháng trước, đã được đưa tới Pakistan hôm 3/5. Thủy thủ đoàn sẽ được bàn giao cho chính quyền Iran trong ngày hôm nay.
"Tàu Iran cũng sẽ được đưa trở lại vùng biển thuộc lãnh thổ Pakistan để trả lại cho chủ sở hữu ban đầu sau khi được sửa chữa", tuyên bố cho biết thêm.
Pakistan mô tả động thái trao trả này là "biện pháp xây dựng lòng tin" từ phía Mỹ, thêm rằng quá trình hồi hương tàu cùng thủy thủ đoàn đang được thực hiện với sự phối hợp của cả Washington và Tehran.
Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm 19/4 nói rằng tàu hàng Touska treo cờ Iran đã cố gắng vượt vòng phong tỏa của hải quân Mỹ, nhưng không thành công. Tàu khu trục Mỹ USS Spruance sau đó bám theo Touska và yêu cầu dừng lại, nhưng thủy thủ đoàn Iran từ chối tuân lệnh, nên chiến hạm Mỹ đã bắn thủng phòng máy của phương tiện.
Washington và Tehran vẫn duy trì lệnh ngừng bắn, song triển vọng đạt được thỏa thuận hòa bình lâu dài vẫn chưa rõ ràng. Trong khoảng thời gian này, hai nước tiếp tục mâu thuẫn về vấn đề quanh eo biển Hormuz.
Kể từ khi xung đột nổ ra, Iran đã phong tỏa eo biển Hormuz với hầu hết tàu thuyền, ngoại trừ tàu của nước này và một số quốc gia "thân thiện", trong khi Mỹ áp đặt phong tỏa ngược lại lên mọi cảng biển của Iran từ ngày 13/4.
Tổng thống Trump ngày 3/5 thông báo khởi động chiến dịch "Dự án Tự do" nhằm dẫn đường cho tàu hàng qua eo biển Hormuz, gọi đây là "cử chỉ nhân đạo từ Mỹ và Iran".
Tuy nhiên, Chủ tịch Ủy ban An ninh Quốc gia Quốc hội Iran Ebrahim Azizi đã cảnh báo sẽ coi bất kỳ nỗ lực nào của Mỹ nhằm can thiệp vào eo biển Hormuz là hành động vi phạm lệnh ngừng bắn.
Các tiếng gõ được ghi nhận khi lực lượng cứu hộ đu dây xuống một đường hầm thẳng đứng mới được phát hiện. Nhóm cứu hộ hy vọng lối này có thể mở ra đường tiếp cận an toàn hơn vào khu vực hang ngập thuộc tỉnh Xaisomboun (miền trung Lào), dẫn tới một khoang sâu nơi 2 người mất tích có thể đang trú lại.
"Chúng tôi vẫn chưa thể khẳng định chắc chắn tiếng gõ phát ra từ các nạn nhân bị mắc kẹt. Tuy nhiên, chúng tôi có thể xác nhận đã có tiếng gõ đáp lại các tín hiệu", chuyên gia lặn hang động người Thái Lan Kengkard Bongkawong nói với CNN ngày 1.6.
Trong vòng 24 giờ qua, lực lượng cứu hộ ghi nhận tiếng gõ đáp lại ít nhất 2 lần. Kỹ thuật viên cứu hộ người Thái Lan Manat Artmongkron cho biết âm thanh kêu cứu dường như phát ra từ độ sâu khoảng 70 m bên dưới đường hầm thẳng đứng. "Âm thanh có vẻ chỉ cách khoảng 5 m, làm dấy lên hy vọng rằng những người mất tích có thể đang ở gần đó", ông viết trên Facebook ngày 1.6.
Vụ mắc kẹt xảy ra vào ngày 20.5, khi 7 người đàn ông đi vào một hang động tại khu vực hiểm trở thuộc tỉnh Xaisomboun để tìm vàng nhưng bị kẹt lại do mưa lớn làm lở đất, bịt kín lối ra. Năm người đã sống sót và thoát khỏi đường hầm trong một chiến dịch giải cứu phức tạp vào ngày 29 - 30.5. Cả 5 người sống sót đang hồi phục trong bệnh viện sau hơn một tuần chỉ uống nước cầm hơi và ngủ để giữ sức trong hang.
Lực lượng cứu hộ hiện tiếp tục cuộc chạy đua để tìm kiếm 2 người còn lại, được cho là đã vào hang bằng một lối khác. Lực lượng cứu hộ đang sử dụng bản đồ được dựng lại với sự hỗ trợ của 5 người sống sót. Họ hy vọng đường hầm mới có thể nối với một lối đi khác nằm sâu bên trong khoang nơi các nạn nhân trước đó được tìm thấy.
Hiện tình hình tại cửa hang vẫn rất phức tạp do mưa gần đây gây lũ quét. Ông Bounkham Luanglath, Chủ tịch Hiệp hội Tình nguyện nhân dân Lào, ngày 1.6 cho biết lực lượng cứu hộ vẫn đang nỗ lực "bơm nước ra ngoài để làm khô hang nhanh nhất có thể". Ngoài bơm nước, lực lượng chức năng cũng tìm cách chặn các nguồn nước đổ vào khu vực và xây thêm hồ chứa tạm nhằm ngăn tình trạng ngập tiếp diễn.
Phó Tổng thống Mỹ JD Vance ngày 13/5 tuyên bố chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump vẫn tập trung cao độ vào việc đảm bảo Iran không bao giờ có thể sở hữu vũ khí hạt nhân và coi đây là tiêu chí trung tâm và “lằn ranh đỏ” cho bất kỳ thỏa thuận nào.
“Lằn ranh đỏ rất đơn giản”, ông Vance tuyên bố, đồng thời nói thêm rằng Tổng thống Trump “cần cảm thấy tự tin rằng chúng ta đã đặt ra một số biện pháp phòng vệ để Iran sẽ không bao giờ sở hữu vũ khí hạt nhân”.
Ông Vance cho biết các nhà đàm phán hàng đầu của Mỹ vẫn “đạt được tiến triển” trong các cuộc đàm phán hòa bình với Iran, bất chấp một loạt phản hồi không thỏa đáng từ Tehran trong những tuần gần đây.
“Tôi đã dành khá nhiều thời gian trao đổi qua điện thoại với cả ông Jared Kushner và Steve Witkoff sáng nay, và một số người bạn của chúng ta ở các nước Ả rập sáng nay”, ông Vance nói với các phóng viên, đề cập đến hai đặc phái viên hàng đầu của chính quyền Mỹ tại Iran.
“Hãy nhìn xem, tôi nghĩ rằng chúng ta đang đạt được tiến triển. Câu hỏi cơ bản là liệu chúng ta có đạt được đủ tiến triển để đáp ứng lằn ranh đỏ của tổng thống hay không”, Phó Tổng thống Mỹ nói thêm.
Cùng ngày, Bộ trưởng Năng lượng Mỹ Chris Wright nói với các nghị sĩ rằng Iran đang “tiến rất gần” đến việc chế tạo vũ khí hạt nhân, khẳng định Tehran chỉ cần “vài tuần” là có thể làm giàu một tấn uranium lên cấp độ vũ khí.
“Họ (Iran) đã tiến rất gần. Họ chỉ cần vài tuần nữa là có thể làm giàu uranium lên mức độ chế tạo vũ khí”, ông Wright phát biểu trước Ủy ban Quân sự Thượng viện tại một phiên điều trần.
“Vẫn còn một quá trình chế tạo vũ khí diễn ra sau đó, nhưng họ đang tiến rất gần đến việc chế tạo vũ khí hạt nhân”, Bộ trưởng Năng lượng Mỹ cảnh báo.
Tehran hiện chưa lên tiếng về thông tin trên của phía Mỹ.
Làm giàu uranium vượt quá một ngưỡng nhất định - khoảng 90% - đồng nghĩa với việc có thể được sử dụng để tạo ra vũ khí hạt nhân.
Khi được Thượng nghị sĩ đảng Dân chủ Richard Blumenthal hỏi về tình trạng của 11 tấn uranium khác của Iran, ông Wright cho biết mức độ làm giàu dao động lên đến 60%, mặc dù Iran có “rất nhiều” uranium được làm giàu 20%, điều mà ông gọi là “rất đáng lo ngại”.
Nghị sĩ Blumenthal sau đó tiếp tục chất vấn Bộ trưởng Wright về việc liệu Tổng thống Donald Trump có phải truy thu toàn bộ kho dự trữ uranium của Iran để ngăn chặn việc nước này làm giàu hay không.
“Tôi nghĩ đó là chiến lược khôn ngoan. Mục tiêu cuối cùng là ngăn chặn việc làm giàu uranium trong tương lai. Đúng vậy, để có một thế giới an toàn, chúng ta cần chấm dứt chương trình hạt nhân của họ”, ông Wright nhấn mạnh.
Các quan chức trong chính quyền Tổng thống Trump đã viện dẫn kho uranium làm giàu của Iran như một phần lý do cho cuộc chiến với Iran. Tổng thống Trump cũng nói rằng ông muốn Iran giao nộp uranium làm giàu để đạt được thỏa thuận chấm dứt xung đột.
Ông Ebrahim Rezaei, đại diện Ủy ban Chính sách Đối ngoại và An ninh Quốc gia của Quốc hội Iran, gần đây cảnh báo Iran có thể xem xét việc làm giàu uranium lên mức 90% trong trường hợp Mỹ nối lại chiến dịch tấn công.
Cảnh báo trên được đưa ra giữa lúc một số nguồn tin dẫn lời các trợ lý của Tổng thống Mỹ Donald Trump đưa tin ông Trump đang nghiêm túc cân nhắc việc nối lại chiến dịch quân sự chống lại Iran sau hơn một tháng ngừng bắn. Ông Trump cho biết một trong những mục tiêu cốt lõi của ông khi phát động cuộc chiến chống lại Iran là nhằm đảm bảo Tehran không phát triển được vũ khí hạt nhân.
Iran, quốc gia luôn khẳng định chương trình hạt nhân của mình là vì mục đích hòa bình, được cho là vẫn sở hữu hơn 400kg uranium đã được làm giàu tới mức 60%. Đây là một bước ngắn về mặt kỹ thuật để đạt tới mức 90% dùng cho sản xuất vũ khí hạt nhân.
Vấn đề hạt nhân là một trong những điểm nghẽn chính khiến tiến trình hòa đàm giữa Mỹ và Iran đến nay tiếp tục bế tắc.
