Mỹ thu hồi hơn 700.000 chảo xào do nguy cơ gây bỏng cho người dùng

PGS.TS.BS Nguyễn Vũ Thượng, Viện phó Viện Pasteur TP HCM, cho biết tỷ lệ trẻ bệnh tay chân miệng chuyển nặng khi nhiễm EV71 cao gấp 3-5 lần so với các chủng virus khác. Như dịch tay chân miệng đang bùng phát tại TP HCM với số ca chuyển nặng tăng gấp 5 lần, nguyên nhân chủ yếu do chủng này.

Giám sát vi sinh của Viện Pasteur TP HCM ở các ca tay chân miệng nặng từ độ 2B - mức cảnh báo bệnh chuyển nặng, bắt đầu xuất hiện các biến chứng về thần kinh, bắt buộc phải nhập viện, chủng EV71 luôn chiếm ưu thế vượt trội. Riêng những tuần đầu năm, EV71 chiếm tới 56% tổng số mẫu xét nghiệm dương tính. Trẻ dưới 36 tháng tuổi hiện chiếm 80% ca mắc EV71. Đây là độ tuổi đi nhà trẻ, mức độ tiếp xúc cao, một trẻ mang mầm bệnh có thể lây cho 1-5 trẻ khác ngay từ lúc chưa phát triệu chứng rõ ràng.

Bên cạnh đó, sự xuất hiện của phân nhóm (sub-genotype) C1 của EV71 trong những ca bệnh đầu năm nay đang dấy lên lo ngại về khả năng làm giảm miễn dịch chéo. Điều này đồng nghĩa với việc những trẻ từng mắc tay chân miệng (ví dụ như nhiễm chủng B5 chiếm ưu thế trong mùa dịch năm 2023) vẫn có nguy cơ bị tái nhiễm và diễn tiến thành thể nặng.

Chủng EV71 dễ gây biến chứng nặng và có thể dẫn đến tử vong. Đây cũng là tác nhân từng gây ra các vụ dịch lớn vào các năm 2011, 2018 và 2023.

Theo BS.CK2 Nguyễn Đình Qui, Trưởng Khoa Nhiễm, Bệnh viện Nhi đồng 2, sự nguy hiểm đáng sợ nhất của EV71 là tốc độ tàn phá cơ thể. Virus này có ái lực rất mạnh với hệ thần kinh trung ương. Sau khi xâm nhập qua niêm mạc, chỉ trong thời gian ngắn, virus đi vào hạch bạch huyết, gây nhiễm khuẩn huyết và tấn công thẳng vào não bộ, tim mạch.

"EV71 diễn tiến nhanh, có những ca trở nặng chỉ trong vòng 24 tiếng, buộc bác sĩ phải xử lý ngay lập tức", bác sĩ Qui cảnh báo.

Chính vì tốc độ chuyển biến quá nhanh này, việc chuyển tuyến đối với các ca tay chân miệng độ 4 tiềm ẩn rủi ro sinh tử. BS.CK2 Nguyễn Minh Tiến, Phó giám đốc Bệnh viện Nhi đồng Thành phố, dẫn chứng về một bệnh nhi ở miền Tây được chuyển lên tuyến trên khi bệnh đã ở độ 4. Trẻ mất 3 giờ di chuyển, khi đến nơi mạch và huyết áp đã bằng 0, tổn thương tim rất nặng. Các bác sĩ lập tức can thiệp ECMO (tim phổi nhân tạo) và lọc máu suốt hai tuần, nhưng do mất đi thời gian vàng, não trẻ đã bị phù lan tỏa và tổn thương không thể hồi phục. Bệnh nhi sau đó không qua khỏi.

Theo bác sĩ Tiến, mắc tay chân miệng do EV71, bệnh nhân "lao xuống vực thẳm mà không có cách nào kéo lại" nếu mất quá nhiều thời gian di chuyển. Do đó, nâng cao năng lực hội chẩn trực tuyến và điều trị tại chỗ bệnh nhân cho bệnh viện tuyến dưới đóng vai trò quan trọng.

Để không lỡ mất "thời gian vàng", các chuyên gia y tế khuyến cáo phụ huynh cần đặc biệt lưu ý các dấu hiệu chuyển nặng mang tính "chỉ điểm" của biến chứng thần kinh do EV71. Đó là trẻ sốt cao kéo dài, không đáp ứng với các loại thuốc hạ sốt thông thường, ngủ hay giật mình chới với, run chi, đi đứng loạng choạng.

Bên cạnh các dấu hiệu lâm sàng kinh điển, phụ huynh cũng cần chú ý đến sự thay đổi hình thái của các nốt ban. Theo BS.CK2 Dư Tuấn Quy, Trưởng Khoa Nhiễm, Bệnh viện Nhi đồng 1, nhiều bệnh nhi hiện nay không nổi ban rõ ràng ở lòng bàn tay, bàn chân. Thay vào đó, nốt ban "trốn" ở những vị trí kín đáo như vùng mông, quanh hậu môn hoặc chỉ lấm tấm ở rìa ngón tay, ngón chân.

Các bác sĩ khuyến cáo phụ huynh cần quan sát kỹ vùng khoang miệng, mông, hậu môn và kẽ ngón tay, ngón chân của trẻ. Không chủ quan với triệu chứng phụ. Nếu trẻ chưa nổi ban nhưng có biểu hiện đau miệng, chảy nước miếng nhiều, biếng ăn, quấy khóc kéo dài hoặc sốt liên tục 2-3 ngày, cần đưa đi khám ngay để phân biệt với sốt xuất huyết, sởi hay não mô cầu. Trẻ mắc bệnh cần nghỉ học, báo ngay cho nhà trường và trạm y tế để có biện pháp khử khuẩn, cách ly, tránh bùng phát ổ dịch trong môi trường mầm non.

Lê Phương

Nguồn: https://vnexpress.net/virus-ev71-tan-cong-he-than-kinh-tre-benh-tay-chan-mieng-5056418.html

Ngày 15/6, BS.CK2 Nguyễn Minh Tiến, Phó giám đốc Bệnh viện Nhi đồng Thành phố, cho biết bệnh nhi nhập viện trong tình trạng li bì, sốt 39 độ C, ngủ gà, run tay chân. Các bác sĩ xác định trẻ đã chuyển sang tay chân miệng độ 3, giai đoạn xuất hiện biến chứng thần kinh nguy hiểm.

Kết quả xét nghiệm ghi nhận bệnh nhi bị tăng men gan nhẹ, rối loạn chuyển hóa và tăng lactate máu. Đặc biệt, hình ảnh MRI xác nhận vùng thân não của trẻ đã bị tổn thương.

Diễn tiến bệnh bắt đầu từ một tuần trước khi bé sốt 38,5 độ C và nổi hồng ban ở tay chân. Dù ban đầu chẩn đoán tại phòng khám tư chỉ ở độ 1, nhưng sang ngày thứ hai, trẻ sốt cao 40 độ C, các nốt ban lan rộng đến gối và khuỷu tay. Đến ngày thứ 5, tình trạng chuyển biến xấu rõ rệt khi trẻ than mỏi chân, đi đứng loạng choạng và thường xuyên giật mình, run chi trong lúc ngủ.

Ngay khi tiếp nhận, y bác sĩ cho bệnh nhi thở oxy, dùng thuốc an thần chống co giật và truyền globulin miễn dịch (IVIG). Do trẻ vẫn sốt cao 40 độ C, nói sảng và mạch nhanh, các bác sĩ quyết định truyền IVIG liều thứ hai, đồng thời nỗ lực điều chỉnh điện giải và kiềm toan. Kết quả xét nghiệm PCR phết trực tràng sau đó dương tính với Enterovirus, thủ phạm gây ra đợt bệnh này.

Sau một tuần hồi sức tích cực, bệnh nhi tỉnh táo, có thể tự đi lại bình thường trước khi xuất viện.

Theo bác sĩ Tiến, tay chân miệng thường gặp ở trẻ dưới 5 tuổi, song trẻ lớn vẫn có thể mắc và diễn tiến nặng nếu không được phát hiện sớm. Phụ huynh cần đưa trẻ đến bệnh viện khi có sốt, nổi mụn nước ở tay chân hoặc loét miệng kèm dấu hiệu bất thường như giật mình chới với, sốt cao khó hạ, run tay chân, đi loạng choạng, nôn nhiều, lơ mơ hoặc co giật.

Tuần qua, TP HCM ghi nhận 1.160 trường hợp mắc bệnh tay chân miệng, tăng hơn 13% so với trung bình 4 tuần trước. Để phòng bệnh, trẻ cần rửa tay thường xuyên bằng xà phòng, ăn chín uống chín, vệ sinh đồ chơi, không dùng chung vật dụng cá nhân. Trẻ mắc bệnh nên nghỉ học, cách ly 7-10 ngày, tránh làm vỡ mụn nước gây lây lan bệnh.

Tin Gốc: Vnexpress

Ngày 4-7, Trung tá Đàm Huy Hoàng - Giám đốc Trung tâm Nuôi trồng, nghiên cứu chế biến dược liệu (Cục Hậu cần Quân khu 9, còn gọi là Trại rắn Đồng Tâm), cảnh báo rằng nhiều trường hợp đáng tiếc xảy ra không phải vì nọc độc quá nguy hiểm mà do người dân sơ cứu sai cách hoặc tin vào các phương pháp dân gian chưa được kiểm chứng.

Trung tá Hoàng cho biết miền Tây đã bước vào mùa mưa, đây là thời điểm các loài rắn sinh sôi, phát triển mạnh, đồng thời nước ngập làm xáo trộn nơi cư trú khiến chúng thường bò vào khu dân cư hoặc những nơi con người sinh sống, lao động. Người dân làm vườn, làm ruộng, đi bắt cá, thu hoạch nông sản hoặc đi lại vào ban đêm là nhóm có nguy cơ bị rắn cắn cao.

Các loài rắn độc thường gặp ở khu vực Đồng bằng sông Cửu Long gồm rắn lục đuôi đỏ, rắn hổ đất và rắn hổ hồng (còn gọi là hổ lửa, sải cổ đỏ hoặc hoa học trò).

Nếu không được cấp cứu và điều trị kịp thời, nạn nhân có thể bị rối loạn đông máu, liệt hô hấp, suy đa cơ quan, thậm chí tử vong.

Điều đáng lo ngại, theo trung tá Hoàng, vẫn còn không ít người khi bị rắn cắn lựa chọn đắp lá cây, hút nọc, rạch vết thương hoặc tìm đến các phương pháp chữa trị dân gian.

Những cách làm này không có cơ sở khoa học, không giúp loại bỏ nọc độc mà còn làm chậm thời gian điều trị, khiến tình trạng bệnh nặng hơn và gây khó khăn cho quá trình cứu chữa.

"Khi bị rắn cắn, điều quan trọng nhất là giữ bình tĩnh, hạn chế vận động để làm chậm sự lan truyền của nọc độc, bất động chi bị cắn và nhanh chóng đưa nạn nhân đến cơ sở y tế có khả năng điều trị rắn cắn hoặc có huyết thanh kháng nọc. Nếu có thể, nên ghi nhớ hoặc chụp lại hình dạng con rắn để bác sĩ xác định đúng loại nọc độc và lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp", trung tá Hoàng khuyến cáo.

Bên cạnh đó, người dân nên rửa sạch vết cắn bằng nước sạch hoặc dung dịch sát khuẩn thông thường, tháo bỏ nhẫn, vòng hoặc các vật dụng đeo trên chi bị cắn để tránh chèn ép khi sưng nề.

Trong một số trường hợp phù hợp có thể băng ép bằng băng bản rộng theo hướng dẫn của nhân viên y tế. Sơ cứu đúng cách và đưa nạn nhân đến bệnh viện trong "thời gian vàng" có ý nghĩa quyết định, giúp giảm nguy cơ tử vong cũng như hạn chế các biến chứng nặng do rắn độc cắn gây ra.

Ngược lại, tuyệt đối không rạch hoặc trích vết cắn, không ga rô quá chặt, không hút nọc bằng miệng hay dụng cụ, không đắp lá cây, hóa chất hoặc chườm nóng, chườm lạnh lên vết thương.

Để phòng tránh rắn cắn trong mùa mưa, trung tá Đàm Huy Hoàng khuyến cáo người dân nên phát quang bụi rậm, dây leo và các khu vực quanh nhà để hạn chế nơi trú ẩn của rắn; không ngủ trực tiếp dưới nền nhà, đặc biệt ở vùng thường xuyên ngập nước.

Mang ủng và găng tay khi làm việc ở đồng ruộng, vườn cây hoặc khu vực nhiều cỏ rậm; không tự ý bắt hoặc đùa nghịch với rắn nếu không có kiến thức chuyên môn.

Tin Gốc: Tuổi Trẻ