Ngày 22.5, UBND TP.HCM tổ chức hội thảo tham vấn ý kiến chuyên gia, nhà khoa học, trí thức tiêu biểu về dự thảo luật Đô thị đặc biệt.
Phát biểu khai mạc, ông Nguyễn Mạnh Cường, Phó chủ tịch UBND TP.HCM, cho biết thời gian qua, TP.HCM đã thực hiện thí điểm các cơ chế, chính sách đặc thù của Quốc hội, tạo ra những thành tựu, kết quả quan trọng. Tuy nhiên, các cơ chế thí điểm đặc thù còn giới hạn về thời gian, đôi khi thiếu đồng bộ và chưa tạo được khung thể chế ổn định, lâu dài. Do đó, TP cần chuyển các cơ chế, chính sách đặc thù thành khung pháp lý đặc biệt, vượt trội, tạo điều kiện để TP bứt phá mạnh mẽ.
Dự thảo luật Đô thị đặc biệt gồm 9 chương, 45 điều, tập trung vào các nhóm vấn đề lớn như xác lập vị trí pháp lý của đô thị đặc biệt; tổ chức chính quyền, chế độ công vụ; quy hoạch, xây dựng, phát triển đô thị và trật tự an toàn đô thị; phát triển kinh tế, văn hóa – xã hội; nguồn lực phát triển đô thị đặc biệt; liên kết, phát triển vùng và bảo vệ môi trường.
Bà Nguyễn Thị Hồng Hạnh, Giám đốc Sở Tư pháp TP.HCM, cho biết bố cục dự thảo luật Đô thị đặc biệt tương tự như luật Thủ đô với cách tiếp cận phân quyền tối đa theo 3 nguyên tắc. Cụ thể, những thẩm quyền của Quốc hội giao về cho HĐND TP.HCM, những thẩm quyền của Chính phủ giao cho UBND TP.HCM và thẩm quyền của Thủ tướng giao cho Chủ tịch UBND TP.HCM.
Từ nền tảng của luật Thủ đô, luật hóa các nghị quyết đặc thù cho TP.HCM và đề xuất chính sách mới, dự thảo luật Đô thị đặc biệt đưa ra gần 300 thẩm quyền, trong đó HĐND TP.HCM hơn 140 thẩm quyền, UBND TP.HCM hơn 130 thẩm quyền và Chủ tịch UBND TP.HCM hơn 20 thẩm quyền. Theo bà Hạnh, luật được thiết kế theo hướng được ưu tiên áp dụng khi xung đột với các luật khác. HĐND TP.HCM có quyền chọn áp dụng chính sách ưu đãi, thuận lợi hơn do T.Ư ban hành sau thời điểm luật có hiệu lực. Cơ quan soạn thảo ước tính khoảng 30 – 35% cơ chế chính sách mới mang tính đặc thù của TP được đưa vào dự thảo luật Đô thị đặc biệt.
TS Trần Du Lịch, nguyên Phó trưởng đoàn đại biểu Quốc hội TP.HCM, đánh giá luật Đô thị đặc biệt là đạo luật giúp TP.HCM tháo gỡ điểm nghẽn thể chế kéo dài hàng chục năm qua. “Nếu TP.HCM bỏ qua thì sẽ không còn cơ hội xây dựng thể chế phù hợp”, ông Lịch nói và cho biết tinh thần xây dựng pháp luật hiện nay là đẩy mạnh phân quyền. Do đó, ông Lịch đề xuất mạnh dạn phân quyền theo hướng những gì không thuộc phạm trù an ninh, quốc phòng, đối ngoại, dân tộc và tôn giáo thì đưa vào luật.
Cụ thể, ông Lịch khuyến nghị luật cần tập trung vào 3 nhóm: phân quyền thực chất, cắt giảm thủ tục hành chính, tạo dư địa để TP.HCM chủ động ban hành chính sách phù hợp thực tiễn. “Cơ chế hành chính hiện nay phải họp liên miên suốt ngày suốt đêm, văn bản sở này đẩy qua sở kia mà việc không chạy”, ông Lịch nói. Vị chuyên gia này đề xuất đổi mới trong tổ chức bộ máy theo hướng cấp sở là cơ quan quản lý nhà nước chứ không chỉ tham mưu, giúp việc. Đồng thời, HĐND TP.HCM được phân quyền tự quyết về thủ tục hành chính, bảo đảm phúc lợi xã hội, biên chế, xử lý công sản…
Đồng quan điểm, GS-TS Nguyễn Thị Cành, chuyên gia cao cấp Trường ĐH Kinh tế – Luật (ĐH Quốc gia TP.HCM), cho rằng toàn bộ tài sản công của cơ quan T.Ư trên địa bàn TP.HCM giao về cho địa phương quản lý, quy định rõ ràng quyền quản lý, quyền sử dụng và khai thác.
Về tổ chức hành chính, luật Tổ chức chính quyền địa phương hiện nay quy định 2 cấp, gồm tỉnh, thành phố và xã, phường, đặc khu. Tuy nhiên, bà Cành phân tích đô thị đặc biệt sẽ xuất hiện những thiết chế mới, đơn cử như mô hình đô thị nhỏ, vệ tinh khác hoàn toàn với phường, xã. Trên thực tế, sau khi sáp nhập Bà Rịa-Vũng Tàu và Bình Dương, TP.HCM hình thành nhiều đô thị nhỏ biệt lập mang tính vệ tinh để hỗ trợ phát triển chùm đô thị lớn. Do đó, bà đề nghị bổ sung khái niệm đô thị vệ tinh, đô thị biển đảo vào dự thảo như một thiết chế mới trong đô thị đặc biệt để ban hành những quy chế, cơ chế riêng.
Ở góc độ quy hoạch, KTS Ngô Viết Nam Sơn cho rằng bên cạnh khu thương mại tự do, trung tâm tài chính, TP.HCM cần bổ sung thêm mô hình đô thị sân bay và đô thị ĐH. Cụ thể, đô thị sân bay không chỉ giới hạn ở khu vực sân bay Tân Sơn Nhất mà còn cả khu vực thuộc bán kính 10 – 30 km của sân bay Long Thành thuộc địa phận TP.HCM, gần trung tâm tài chính quốc tế. Khi đưa vào luật, chuyên gia đề xuất theo hướng HĐND và UBND TP.HCM có quyền xác định ranh giới và các chính sách liên quan đền bù, giải tỏa, đấu giá và quản lý đô thị.
Với loại hình đô thị TOD (phát triển đô thị theo định hướng giao thông công cộng), KTS Ngô Viết Nam Sơn đánh giá dự thảo luật Đô thị đặc biệt đã nêu một số điều khoản nhưng chủ yếu tập trung vào khai thác giá trị thương mại, quỹ đất mà bỏ sót vấn đề quan trọng là lợi ích cư dân. Ông cho rằng nếu đặt nặng lợi ích kinh tế quá sẽ đẩy người yếu thế ra xa khu vực TOD. Do đó, luật nên có điều khoản dành quỹ đất cho đầu tư công, trong đó có một phần làm nhà ở xã hội, một phần làm nhà ở cho thuê dài hạn với giá thấp.
Bên cạnh đó, KTS Ngô Viết Nam Sơn đề xuất mô hình kiến trúc sư trưởng là người chịu trách nhiệm cho những khu vực có giá trị bảo tồn, đặc biệt là khu vực trung tâm. Vị kiến trúc sư trưởng này có quyền trình HĐND, UBND TP.HCM phê duyệt và trực tiếp quản lý luôn những công trình xây dựng thuộc khu vực bảo tồn trong tương lai. Về nhân sự, kiến trúc sư trưởng có thể là một nhân sự độc lập hoặc một Phó chủ tịch UBND TP.HCM kiêm nhiệm.
TS Nguyễn Thị Hậu, Tổng thư ký Hội Khoa học lịch sử TP.HCM, đánh giá dự luật chủ yếu tiếp cận đô thị đặc biệt từ góc độ quản trị, hạ tầng và động lực tăng trưởng kinh tế. Trong khi đó, yếu tố văn hóa và vốn xã hội là nền tảng tạo nên tính đặc biệt và sức sống lâu dài của đô thị lại chưa được thể hiện tương xứng. “Một đô thị đặc biệt không chỉ được xác định bằng quy mô kinh tế, quyền tự chủ hay hệ thống hạ tầng hiện đại, mà còn bởi bản sắc lịch sử, ký ức đô thị, tính đa dạng văn hóa, năng lực sáng tạo xã hội và sự gắn kết cộng đồng”, TS Hậu nói.
Chuyên gia khảo cổ này đề nghị bổ sung một số điều khoản dựa trên nguyên tắc cân bằng giữa phát triển kinh tế đô thị và giữ gìn bản sắc văn hóa cốt lõi, cũng như bảo tồn di sản là phương thức đặc thù của phát triển bền vững. Đồng thời, bổ sung các công cụ kinh tế, nguồn lực đặc thù để bảo tồn di sản, cũng như đưa ra chế tài nhằm tăng sức răn đe.
Chiều 24/6, nhiều người dân phản ánh nhận được tin nhắn qua điện thoại có nội dung “Bộ NN-PTNT: Bão số 3 đã mạnh lên thành siêu bão, dự báo sẽ đổ bộ vào đất liền vào chiều tối ngày 07/9...”.
Thông tin phản hồi tới báo chí, Cục Quản lý đê điều và Phòng chống thiên tai (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) cho biết đây là tin nhắn cảnh báo đã được phát hành từ năm 2024, liên quan đến một cơn bão xảy ra trước đây.
“Do lỗi kỹ thuật trong quá trình truyền tải tin nhắn của nhà mạng, một số thuê bao đã nhận lại nội dung tin nhắn cũ trong chiều ngày 24/6. Bộ Nông nghiệp và Môi trường (trước đây là Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn) khẳng định không gửi bất kỳ tin nhắn cảnh báo bão nào vào thời điểm hiện tại”, cơ quan này cho hay.
Cũng theo cơ quan này, hiện không có cơn bão nào ảnh hưởng trực tiếp đến đất liền nước ta.
Từ đầu mùa mưa bão năm 2026 đến nay, Việt Nam chưa ghi nhận cơn bão nào hoạt động trên Biển Đông.
Cục Quản lý Đê điều và Phòng chống thiên tai khuyến cáo người dân bình tĩnh, không chia sẻ các thông tin chưa được kiểm chứng, thông tin không chính xác.
Người dân nên theo dõi thông tin dự báo khí tượng thủy văn, công tác chỉ đạo ứng phó với thiên tai từ các cơ quan chính thống.
Chị Ngô Thị Ngọc Huyền, 22 tuổi, ở phường Nghi Sơn, phản ánh con trai Lê Thanh Gia Bảo, gần 3 tuổi của chị sinh non, chậm phát triển hơn so với bạn nên được gửi đến cơ sở giáo dục can thiệp của bà Hàn Thị Hằng, ở phường Hải Bình từ ngày 22/6 để hỗ trợ phục hồi chức năng. Học phí 10 triệu đồng một tháng.
Trong thời gian đi học, con nhiều lần trở về với các vết bầm tím. Đến chiều 10/7, khi đón con, chị phát hiện vùng mạng sườn phải của bé có một vết bầm lớn, kèm biểu hiện lờ đờ, tím tái và khó thở nên đưa đi cấp cứu.
Sau khi chuyển từ cơ sở y tế gần nhà lên Bệnh viện Nhi Thanh Hóa, bé được chẩn đoán dập tụy, dập tá tràng, gãy xương sườn, chảy máu nội tạng, suy hô hấp, suy tuần hoàn cùng nhiều tổn thương khác. Do diễn biến nguy kịch, bệnh nhi tiếp tục được chuyển ra Bệnh viện Nhi Trung ương điều trị. Đến nay, con trai vẫn trong tình trạng nguy kịch, hôn mê sâu, chị Huyền cho biết.
Nghi ngờ bé bị bạo hành trong thời gian học tại lớp can thiệp, gia đình chất vấn và được giáo viên phụ trách giải thích các thương tích có thể do một học sinh khoảng 13 tuổi học cùng lớp gây ra.
Lớp học của bé Gia Bảo có khoảng 15 học sinh, từ 3 đến 13 tuổi. Con trai chị Huyền nhỏ nhất. Lớp học ngoài bà Hằng còn một phụ nữ khác được chủ cơ sở thuê trông giữ trẻ hằng ngày. "Do camera trong lớp gặp trục trặc, chưa xem được hình ảnh nên gia đình chưa có bằng chứng xác định điều gì xảy ra", chị Huyền nói.
Gia đình đã gửi đơn tố giác đến cơ quan chức năng đề nghị làm rõ nguyên nhân sự việc. Theo chị Huyền, phía cơ sở đã đến thăm hỏi, đề nghị hỗ trợ chi phí điều trị nhưng gia đình chưa đồng ý.
Theo Phó chủ tịch UBND phường Hải Bình Nguyễn Minh Tân, nhận được phản ánh, phường đã thành lập đoàn liên ngành kiểm tra, xác định bà Hàn Thị Hằng, 33 tuổi, trực tiếp tổ chức hoạt động trông giữ, can thiệp và hướng dẫn trẻ từ năm 2024. Cơ sở tiếp nhận trẻ khuyết tật, trẻ tự kỷ, tăng động và trẻ gặp khó khăn về giao tiếp, ngôn ngữ. Thời điểm đông nhất có khoảng 20 trẻ.
Tại buổi làm việc, bà Hằng không xuất trình được quyết định thành lập, giấy phép hoạt động, giấy chứng nhận đăng ký hoặc các hồ sơ pháp lý liên quan đến việc tổ chức cơ sở can thiệp. Bà khai báo "có bằng chuyên môn sư phạm mầm non, có tham gia một số khóa học và được cấp chứng chỉ liên quan đến giáo dục đặc biệt".
Căn phòng nơi tổ chức lớp trông trẻ không thuộc sở hữu của bà Hằng mà do một công ty thuê và cấp làm nơi ở cho chồng bà này. Theo UBND phường Hải Bình, thời điểm kiểm tra, phòng khách và một số phòng chức năng khác được trang trí, lắp đặt đồ dùng, thiết bị phục vụ cho hoạt động trông giữ trẻ.
UBND phường Hải Bình cho rằng việc tổ chức trông giữ, can thiệp cho nhiều trẻ khi chưa xuất trình được đầy đủ hồ sơ pháp lý, quy trình chuyên môn và các điều kiện bảo đảm an toàn tiềm ẩn nguy cơ ảnh hưởng đến sức khỏe, tính mạng và quyền lợi của trẻ.
UBND phường Hải Bình đã giao công an phường thu thập lời khai, hồ sơ y tế và các tài liệu, chứng cứ liên quan để làm rõ diễn biến, nguyên nhân và trách nhiệm của các tổ chức, cá nhân liên quan. Theo lãnh đạo UBND phường, đến nay cơ quan chức năng chưa có kết luận nguyên nhân các thương tích của cháu bé cũng như chưa xác định hành vi vi phạm của cá nhân cụ thể nào.
Trong thời gian chờ kết quả điều tra, UBND phường Hải Bình đã yêu cầu bà Hàn Thị Hằng tạm dừng việc tiếp nhận, trông giữ và can thiệp trẻ; đồng thời cung cấp danh sách học sinh, hồ sơ chuyên môn, chứng chỉ cùng các tài liệu liên quan để phục vụ công tác xác minh.
Địa phương cũng đề nghị Sở Giáo dục và Đào tạo Thanh Hóa cử bộ phận chuyên môn kiểm tra điều kiện hoạt động của cơ sở, hướng dẫn xử lý các vi phạm nếu có và xem xét đình chỉ hoặc chấm dứt hoạt động nếu không đáp ứng điều kiện theo quy định.
Hiện bà Hằng đã bị công an triệu tập để làm rõ các nghi vấn liên quan sự việc.
Sau sáp nhập, sắp xếp, nhiều cơ sở hành chính trước đây của TP.HCM giờ dôi dư. Lãnh đạo TP.HCM khẳng định sẽ dành những cơ sở này cho ngành y tế, giáo dục, phục vụ đời sống dân sinh; trong đó ưu tiên dành cho những bệnh viện (BV) quá tải. Đây là quyết định rất đúng và rất nhân văn.
Và tín hiệu vui đã đến. Mới đây, BV Nhân dân 115, BV Mắt và BV Tai mũi họng TP.HCM - những BV lâu nay quá tải trầm trọng, đã được giao cơ sở vật chất để cải tạo, mở rộng, nhằm nâng cao chất lượng khám chữa bệnh (KCB), mang lại trải nghiệm tốt hơn cho người bệnh.
BV Nhân dân 115 là BV đa khoa hạng I, tuyến cuối của TP.HCM, có thế mạnh hàng đầu trong lĩnh vực cấp cứu, hồi sức, thần kinh và điều trị đột quỵ. Trung bình mỗi ngày BV tiếp nhận 4.000 bệnh nhân (BN) ngoại trú, 2.000 BN nội trú, 300 - 400 BN cấp cứu. Đặc biệt, BV đang quá tải BN đột quỵ, nhất là các ca từ nơi khác chuyển về. Mỗi năm BV tiếp nhận gần 18.000 ca đột quỵ, trung bình khoảng 50 ca đột quỵ cấp mỗi ngày.
Tuy nhiên, cơ sở vật chất hiện hữu của BV Nhân dân 115 đã quá tải. Vì vậy, Sở Y tế TP.HCM đã giao cơ sở vật chất Trung tâm y tế khu vực Hòa Hưng đã giải thể (trước đây là BV Q.10 cũ) cho BV Nhân dân 115 để mở rộng, phát triển trước mắt và lâu dài.
"Ngay sau khi Sở Y tế giao cho BV tiếp nhận Trung tâm y tế khu vực Hòa Hưng, chúng tôi đã khẩn trương cải tạo, sửa chữa cơ sở vật chất để sớm bố trí một số khoa lâm sàng nhằm giảm tải cho khu điều trị nội trú hiện hữu, gồm Khoa Nội thần kinh, Nội tiết, Cơ xương khớp. Phần lớn người bệnh thuộc các chuyên khoa này là người cao tuổi, đi lại khó khăn nên việc triển khai tại đây rất thuận lợi cho người bệnh khám và điều trị", bác sĩ Trần Văn Sóng, Giám đốc BV Nhân dân 115, cho biết.
Hiện công trình sửa chữa, nâng cấp cơ sở này đang được khẩn trương triển khai và dự kiến đưa vào hoạt động dịp Quốc khánh 2.9.2026.
Cũng theo bác sĩ Sóng, sau đó tại các khoa lâm sàng nội trú của BV hiện hữu sẽ mở rộng phòng cấp cứu, mở rộng diện tích cho một số khoa thường quá tải vào đầu tuần thuộc khối thần kinh, tim mạch nhằm tạo không gian thông thoáng hơn cho người bệnh và người nhà.
Mặt khác, BV cũng đang tích cực thực hiện chủ trương đầu tư xây dựng khu điều trị chuyên sâu 500 giường với nhiều trang thiết bị hiện đại để đẩy mạnh phát triển y tế chuyên sâu theo định hướng của lãnh đạo TP.HCM; trong đó có trung tâm điều trị đột quỵ toàn diện, trung tâm hồi sức tích cực chống độc, trung tâm tim mạch can thiệp. Đặc biệt, trung tâm chẩn đoán hình ảnh và can thiệp mạch máu - thần kinh được kỳ vọng sẽ tiếp tục nâng tầm năng lực KCB chuyên sâu cho người dân, đồng thời đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao và mở rộng chuyển giao các kỹ thuật, đặc biệt là kỹ thuật điều trị cấp cứu cho các đơn vị.
BV Mắt TP.HCM là một trong những BV chuyên khoa quá tải nhất hiện nay. Bác sĩ Lê Anh Tuấn, Giám đốc BV Mắt TP.HCM, cho biết tình trạng quá tải ngày càng trầm trọng trong những năm gần đây. Nếu năm 2023, trung bình mỗi ngày có 4.000 lượt BN đến khám và điều trị ngoại trú thì năm 2024 con số này tăng lên 4.500 lượt và từ đầu năm 2025 đến nay là 5.000 lượt. Ngày cao điểm, BV tiếp nhận khoảng 6.000 lượt khám và thực hiện trên 700 ca phẫu thuật.
"BV đã có hàng loạt giải pháp giảm tải. Tuy nhiên, khuôn viên BV chính chỉ vỏn vẹn 15.000 m² và nơi này được công nhận là di tích kiến trúc nghệ thuật cấp TP, vì vậy BV thật sự không đủ không gian để tổ chức dây chuyền KCB tinh gọn phục vụ người bệnh", bác sĩ Tuấn nói.
Trước tình hình cấp thiết, lãnh đạo TP.HCM đã giao cho BV Mắt 2 cơ sở mới tại 56 Bà Huyện Thanh Quan và 299 Điện Biên Phủ (đều thuộc địa bàn P.Xuân Hòa). Hai cơ sở này được kỳ vọng sẽ giúp BV Mắt "hạ nhiệt" tình trạng quá tải nghiêm trọng tại cơ sở chính.
Cơ sở 56 Bà Huyện Thanh Quan sẽ trở thành Trung tâm khám và điều trị ban ngày với các phân khu khám - điều trị ngoại trú, tư vấn - tầm soát bệnh lý nhãn khoa, phẫu thuật trong ngày. Dự kiến công suất phục vụ đạt 800 - 1.000 BN/ngày.
Đối với cơ sở 299 Điện Biên Phủ, do quy hoạch hiện hữu là đất văn phòng nên trước mắt BV bố trí các bộ phận hành chính - đào tạo để có thêm không gian phục vụ người bệnh ở cơ sở chính. Về trung hạn, BV sẽ làm thủ tục xin chuyển đổi quy hoạch thành đất y tế để xây dựng một Trung tâm khám và điều trị ban ngày về nhãn khoa chất lượng cao, có khả năng triển khai tất cả kỹ thuật chuyên sâu ngang tầm các nước trong khu vực; đồng thời đẩy mạnh triển khai đề án du lịch y tế trong lĩnh vực nhãn khoa và đáp ứng chỉ đạo của Bộ Y tế về việc các BV cần có khu KCB theo yêu cầu tách biệt.
Còn BV Tai mũi họng TP.HCM có ngày khám cao nhất lên đến 1.842 lượt. BV này có cơ sở vật chất nhỏ, quy mô 283 giường bệnh. Có thể thấy mỗi buổi sáng, BN tràn ra đường Trần Quốc Thảo, tạo cơ hội cho "cò" KCB lôi kéo người bệnh ra phòng khám bên ngoài.
Lãnh đạo TP.HCM đã quyết định giao cơ sở vật chất Trung tâm y tế khu vực Nhiêu Lộc (Trung tâm y tế Q.3 cũ) cho BV này. Cơ sở mới có diện tích hơn 1.500 m², được xây dựng 14 tầng và 2 hầm, quy mô 150 giường bệnh. Cơ sở này mới, công năng phù hợp BV, chỉ cần sửa chữa nhỏ và sắp xếp thuận tiện là có thể vận hành ngay (BV đã vận hành từ ngày 28.4).
PGS-TS Lê Trần Quang Minh, Giám đốc BV Tai mũi họng TP.HCM, cho biết việc vận hành song song hai cơ sở giúp rút ngắn thời gian chờ khám, tối ưu quy trình tiếp đón và nâng cao trải nghiệm cho người bệnh khi tiếp cận các dịch vụ chuyên khoa sâu.
Đây không chỉ là giải pháp trước mắt để giải quyết bài toán quá tải BV mà còn là nền tảng quan trọng cho sự phát triển dài hạn của BV trong bối cảnh nhu cầu chăm sóc sức khỏe ngày càng tăng cao. Cùng với việc đầu tư trang thiết bị y tế hiện đại, BV Tai mũi họng TP.HCM đánh dấu bước chuyển mình trong chiến lược hiện đại hóa y tế chuyên sâu của TP.HCM.
