Tàu Artemis II rời bệ phóng lúc 5h35 ngày 2/4 (giờ Hà Nội), đưa bốn phi hành gia bay quanh Mặt Trăng, đánh dấu sứ mệnh có người lái đầu tiên của NASA vượt ra ngoài quỹ đạo Trái Đất tầm thấp sau 54 năm. Phi hành đoàn gồm chỉ huy nhiệm vụ Reid Wiseman (NASA), phi công Victor Glover (NASA), chuyên gia nhiệm vụ Christina Koch (NASA) và chuyên gia nhiệm vụ Jeremy Hansen (Cơ quan Vũ trụ Canada CSA).
Tên của các thành viên đã được công bố cách đây hơn ba năm. Theo Space, ngoài tầm quan trọng về mặt kỹ thuật, dự án còn nổi bật nhờ quy tụ phi hành đoàn “tượng trưng cho giai đoạn chinh phục Mặt Trăng mới khi có lãnh đạo nhóm là người Mỹ, có thành viên nữ đầu tiên, người da màu đầu tiên và phi hành gia không phải người Mỹ đầu tiên du hành đến môi trường Mặt Trăng.
“Phi hành đoàn Artemis II đại diện cho hàng nghìn người đang làm việc không mệt mỏi để đưa chúng ta đến các vì sao”, cựu giám đốc NASA Bill Nelson nói với Wired. “Đây là phi hành đoàn của nhân loại. Mỗi người đều có câu chuyện riêng, nhưng cùng nhau họ thể hiện phương châm chung E pluribus unum (từ nhiều thành một)”.
Reid Wiseman
Sinh năm 1975 tại Baltimore, Wiseman là cựu chiến binh có 27 năm phục vụ trong Hải quân Mỹ với vai trò phi công. Ông tốt nghiệp cử nhân về kỹ thuật máy tính và hệ thống tại Viện Bách khoa Rensselaer, thạc sĩ về kỹ thuật hệ thống tại Đại học Johns Hopkins và chứng chỉ về hệ thống không gian từ Trường Cao học Hải quân ở Monterey, California.
Trở thành phi hành gia năm 2009, Wiseman thực hiện chuyến bay vào không gian đầu tiên năm 2014 trên tàu vũ trụ Soyuz của Nga, hướng tới Trạm Vũ trụ Quốc tế ISS. Trong suốt sứ mệnh kéo dài 165 ngày khi đó, ông giữ vai trò kỹ sư bay và tích lũy 13 giờ đi bộ ngoài không gian, đồng thời tham gia hơn 200 thí nghiệm liên quan đến sinh lý học người, y học, khoa học vật lý, khoa học Trái Đất và vật lý thiên văn.
Với sự nghiệp chuyên môn lâu dài, Wiseman đảm nhận quyền chỉ huy Artemis II.
Victor J. Glover
Glover sinh năm 1976 tại Pomona, California, cũng là phi công hải quân tương tự Wiseman nhưng có kinh nghiệm nhiều hơn trong chiến đấu và thử nghiệm bay khi tích lũy hơn 3.500 giờ bay trên 40 loại máy bay, gồm 24 nhiệm vụ chiến đấu và hơn 400 lần hạ cánh trên tàu sân bay kể từ năm 2001. Ông có bằng cử nhân kỹ thuật tổng hợp từ Đại học Cal Poly San Luis Obispo.
Sau khi gia nhập NASA năm 2013, Glover đảm nhiệm các vai trò quan trọng trên mặt đất với tư cách là người liên lạc khoang tàu và sĩ quan điều hành các sứ mệnh Soyuz và Crew Dragon. Chuyến bay vào vũ trụ đầu tiên của ông vào năm 2020 thuộc sứ mệnh SpaceX Crew-1. Dịp này, ông đã trải qua 168 ngày trên quỹ đạo, thực hiện bốn chuyến đi bộ ngoài không gian và tham gia vào nhiều hoạt động khoa học, bảo trì khác nhau.
Là cha của bốn đứa con, Glover cũng làm nên lịch sử khi trở thành người da màu đầu tiên du hành vào không gian sâu trong sứ mệnh Artemis II với vai trò phi công.
Christina Hammock Koch
Koch sinh năm 1979 ở Michigan, trở thành phi hành gia vào năm 2013. Bà có bằng cử nhân kỹ thuật điện và vật lý, bằng thạc sĩ kỹ thuật điện và bằng tiến sĩ danh dự từ Đại học bang North Carolina. Bà cũng từng du học tại Đại học Ghana.
Bà bắt đầu sự nghiệp với tư cách là kỹ sư tại Trung tâm Không gian Goddard của NASA, tham gia phát triển thiết bị cho một số nhiệm vụ. Sau đó, bà cũng là thành viên của một chương trình nghiên cứu về Nam Cực, cộng tác tại Phòng thí nghiệm Vật lý Ứng dụng của Đại học Johns Hopkins, nhân viên Cơ quan Khí tượng và Hải dương học Quốc gia (NOAA), trưởng trạm tại Đài quan sát Samoa thuộc Mỹ.
Chuyến bay dài ngày đầu tiên của Koch diễn ra vào năm 2019 trên tàu vũ trụ Soyuz MS-12. Sau 328 ngày liên tục trong không gian, bà đã lập kỷ lục về chuyến bay vào vũ trụ đơn lẻ dài nhất với một phụ nữ. Trong nhiệm vụ này, bà đã tham gia 6 chuyến đi bộ ngoài không gian, gồm ba chuyến đầu tiên chỉ do phụ nữ thực hiện, tích lũy được hơn 42 giờ hoạt động ngoài tàu vũ trụ.
Trên Trạm Vũ trụ Quốc tế (ISS), bà đã góp mặt trong hàng trăm thí nghiệm khoa học và công nghệ, gồm các dự án robot nhằm cải tiến máy quang phổ từ tính alpha, nuôi cấy tinh thể protein cho mục đích dược phẩm và các thử nghiệm in sinh học 3D trong môi trường không trọng lực.
Ngoài niềm đam mê khoa học, bà có sở thích như lướt sóng, leo núi, hoạt động cộng đồng, chạy bộ, yoga, đi bộ đường dài, nhiếp ảnh và du lịch. Koch tham gia sứ mệnh Artemis II với vai trò chuyên gia.
Jeremy Hansen
Sinh năm 1976 tại London, Ontario (Canada), Hansen sớm có niềm đam mê với hàng không từ khi còn trẻ. Năm 12 tuổi, ông gia nhập Phi đội Thiếu sinh Không quân số 614 của Không quân Hoàng gia Canada, một trải nghiệm đánh dấu sự khởi đầu sự nghiệp hàng không của ông.
Sau đó, Hansen theo học tại Học viện Quân sự Hoàng gia Saint-Jean và tốt nghiệp xuất sắc với bằng cử nhân khoa học vũ trụ và bằng thạc sĩ vật lý. Ông sau đó làm phi công lái máy bay chiến đấu CF-18, phi công chiến thuật và sĩ quan tác chiến, với các trách nhiệm liên quan đến hiệu quả hoạt động của Bộ Tư lệnh Phòng không Bắc Mỹ, cũng như các cuộc tập trận triển khai và các nhiệm vụ ở Bắc Cực sau đó.
Năm 2009, Hansen được Cơ quan Vũ trụ Canada chọn là một trong hai ứng viên phi hành gia trong đợt tuyển dụng thứ ba. Sau khi hoàn thành khóa huấn luyện vào năm 2011, ông bắt đầu làm việc tại Trung tâm Điều khiển Nhiệm vụ với vai trò liên lạc giữa Trái Đất và ISS.
Trong suốt sự nghiệp của mình, Hansen đã tham gia nhiều nhiệm vụ mô phỏng điều kiện khắc nghiệt. Ông là thành viên chương trình huấn luyện của Cơ quan Vũ trụ châu Âu (ESA) tại Italy, nơi ông sống 6 ngày dưới lòng đất. Năm 2014, ông tham gia sứ mệnh NEEMO 19 (huấn luyện phi hành gia dưới đáy đại dương), có 7 ngày ở Aquarius – phòng thí nghiệm chuyên phục vụ nghiên cứu đại dương và huấn luyện phi hành gia NASA.
Năm 2017, Hansen trở thành người Canada đầu tiên giám sát việc huấn luyện các ứng viên phi hành gia của Mỹ và Canada. Trên sứ mệnh Artemis II, ông sẽ đóng vai trò là chuyên gia nhiệm vụ.
Bảo Lâm tổng hợp
Phi hành gia Artemis II ‘gặp khó’ với Microsoft Outlook
Chương trình Mặt Trăng mới của Mỹ khác gì 54 năm trước?
Tàu Orion rời quỹ đạo Trái Đất tiến đến Mặt Trăng
Những ‘ông lớn’ tham gia chế tạo tên lửa và tàu vũ trụ trong Artemis II
Gmail là một trong những dịch vụ email phổ biến nhất thế giới với hàng tỉ người dùng, nhưng suốt nhiều năm qua người dùng không thể thay đổi địa chỉ @gmail.com sau khi tạo tài khoản, gây nhiều bất tiện trong công việc và giao tiếp.
Mới đây, Google đã bắt đầu triển khai tính năng cho phép đổi phần tên trước @gmail.com mà vẫn giữ nguyên dữ liệu và dịch vụ liên kết, hiện đang áp dụng theo từng đợt tại Mỹ, đánh dấu bước thay đổi lớn sau hơn 20 năm.
Trong nhiều năm, người dùng Gmail gần như không có cách nào thay đổi địa chỉ email của mình. Nếu muốn một địa chỉ mới, họ buộc phải tạo tài khoản khác và chuyển toàn bộ dữ liệu, một quá trình mất thời gian và dễ gây gián đoạn công việc.
Google hiện đã thay đổi điều đó khi cho phép người dùng đổi phần tên trước @gmail.com mà không cần tạo tài khoản mới. Tất cả email, danh bạ, Google Drive, YouTube, Maps và các dịch vụ liên quan vẫn được giữ nguyên.
Điều này đặc biệt có ý nghĩa với những người từng tạo email từ thời còn đi học với những cái tên không còn phù hợp khi đi làm hoặc giao dịch với đối tác. Theo các báo công nghệ, đây là một trong những tính năng được yêu cầu nhiều nhất kể từ khi Gmail ra mắt cách đây hơn 20 năm.
Theo thông tin từ Google, người dùng có thể kiểm tra khả năng đổi địa chỉ Gmail trực tiếp trong phần cài đặt tài khoản Google. Khi truy cập mục thông tin cá nhân và chọn email, hệ thống sẽ hiển thị tùy chọn thay đổi địa chỉ nếu tài khoản nằm trong nhóm được hỗ trợ trong giai đoạn triển khai.
Tính năng này được thiết kế nhằm giúp người dùng thay đổi địa chỉ email mà không làm ảnh hưởng đến dữ liệu hiện có. Sau khi cập nhật tên mới, địa chỉ này sẽ trở thành email chính, trong khi địa chỉ cũ vẫn được giữ lại như một email thay thế để tiếp tục nhận thư, đảm bảo quá trình chuyển đổi diễn ra liền mạch. Mọi email gửi đến hai địa chỉ đều được quản lý trong cùng một hộp thư.
Google cho biết tính năng hiện đang được triển khai theo từng khu vực và không phải tài khoản nào cũng có ngay trong giai đoạn đầu.
Sau khi thay đổi địa chỉ Gmail, người dùng sẽ phải chờ khoảng 12 tháng mới có thể thực hiện lần thay đổi tiếp theo, một giới hạn được áp dụng nhằm đảm bảo tính ổn định trong quá trình triển khai.
Việc cho phép thay đổi địa chỉ Gmail được xem là một trong những cập nhật đáng chú ý nhất của Google trong nhiều năm qua. Trong bối cảnh email ngày càng trở thành một phần của danh tính số và hoạt động công việc, khả năng thay đổi địa chỉ giúp người dùng linh hoạt hơn trong việc xây dựng hình ảnh cá nhân mà không cần tạo tài khoản mới.
Động thái của Google cũng cho thấy hãng đang từng bước điều chỉnh Gmail theo hướng linh hoạt và thân thiện hơn với người dùng, nhất là khi các dịch vụ số ngày càng phụ thuộc vào tài khoản email để xác thực và quản lý dữ liệu.
Khả năng thay đổi địa chỉ mà vẫn giữ nguyên toàn bộ hệ sinh thái được xem là bước đi hợp lý, giúp Gmail tiếp tục duy trì vị thế là một trong những nền tảng email phổ biến nhất thế giới.
Sau bài viết "Ngậm ngùi bỏ số điện thoại gắn bó gần thập kỷ vì vướng xác thực sinh trắc" đăng trên Dân trí, nhiều bạn đọc phản ánh họ cũng đang gặp vướng tương tự.
Với những SIM đã gắn bó lâu dài, được liên kết với nhiều tài khoản ngân hàng và mạng xã hội, việc bị khóa hay thu hồi số là một rủi ro rất lớn.
Trao đổi với Dân trí về việc giải quyết tình trạng này, các nhà mạng lớn như MobiFone, VNPT và Viettel đã đưa ra những giải pháp cụ thể để hỗ trợ người dân.
Đại diện MobiFone khẳng định đối với những trường hợp không thể tìm thấy hoặc yêu cầu "chủ cũ" đến điểm giao dịch để làm thủ tục sang tên, nhà mạng vẫn sẽ tạo điều kiện để người dùng thực tế được bảo vệ quyền lợi.
"Hiện tại, MobiFone có các biện pháp hỗ trợ khách hàng chứng minh khách hàng đang sở hữu thuê bao bằng các thông tin mà khách hàng cung cấp liên quan đến quá trình sử dụng. Khách hàng vui lòng ra cửa hàng nhà mạng để được hỗ trợ, khi đi lưu ý mang theo giấy tờ CCCD và số thuê bao khách hàng cần hỗ trợ”, đại diện MobiFone cho biết.
Bên cạnh đó, nhà mạng này cũng nhấn mạnh việc thay đổi tên chính chủ đòi hỏi các bằng chứng thực tế như thẻ SIM vật lý hoặc thông tin chi tiết trong quá trình sử dụng. Đây đều là những thông tin mà chỉ người dùng thực sự mới có thể cung cấp đầy đủ.
Về phía VNPT (VinaPhone), đơn vị này cũng đang dốc toàn lực để hỗ trợ khách hàng trước thời điểm khóa một chiều vào ngày 15/6. Đối với những thuê bao đã sử dụng lâu năm nhưng không đúng thông tin giấy tờ, VNPT đang triển khai những phương án xử lý phù hợp để hỗ trợ người dùng.
"Đối với các trường hợp đặc thù, VinaPhone đang xây dựng khung pháp lý nhằm tạo điều kiện tối đa cho khách hàng và sẽ thông tin cụ thể để hỗ trợ, tránh trường hợp thuê bao bị khoá và thu hồi", đại diện VNPT chia sẻ.
Viettel cho biết người dân có thể tiếp tục thực hiện việc xác nhận từ nay đến ngày 15/6. Đại diện nhà mạng Viettel cho biết đơn vị này đang triển khai hàng loạt giải pháp khác nhau nhằm thông báo đến người dùng như đẩy mạnh truyền thông đa phương tiện, triển khai chính sách ưu đãi khi khách hàng chuẩn hóa thuê bao trực tuyến,...
“Đối với các khu vực vùng sâu, vùng xa, biên giới, hải đảo hoặc nhóm khách hàng đặc thù (người già, người không có thiết bị smartphone để tự làm eKYC), nhà mạng sẽ cử nhân viên địa bàn đến tận nhà hỗ trợ. Hiện tại, Viettel đã tổ chức hơn 50.000 điểm hỗ trợ và tiếp xúc khách hàng trên toàn quốc để đảm bảo không ai bị bỏ lại phía sau”, đại diện Viettel chia sẻ thêm.
Tuy nhiên đối với phương án xử lý những trường hợp đặc biệt này, nhà mạng chưa đưa ra hướng dẫn cụ thể.
Theo đại diện Cục Viễn thông, đến nay đã có hơn 95 triệu thuê bao được đồng bộ lên VNeID. Trong đó, gần 900.000 thuê bao được phát hiện không chính chủ. Hơn 60 triệu thuê bao đã được xác nhận sử dụng chính chủ, trong khi khoảng 34 triệu thuê bao vẫn chưa xác nhận.
Để bảo vệ quyền sở hữu số điện thoại của mình, người dân được khuyến cáo nên chủ động kiểm tra thông tin qua ứng dụng VNeID hoặc các ứng dụng chính thức của nhà mạng.
Nếu phát hiện SIM đang sử dụng không đứng tên mình, khách hàng cần sớm mang CCCD đến các điểm giao dịch gần nhất của nhà mạng để được nhân viên hướng dẫn quy trình xác minh.
Trong khi du lịch hàng không không ngừng cải tiến, từ thủ tục lên máy bay, chọn chỗ ngồi hay thậm chí tạo danh sách nhạc giải trí thông qua ứng dụng trên điện thoại trước khi đến sân bay, một số hãng vẫn duy trì những phương pháp cũ kỹ. Đáng ngạc nhiên nhất, họ vẫn sử dụng máy in kim, như Fujitsu DL3100, để in thẻ lên máy bay, thẻ hành lý và các tài liệu vận hành chuyến bay.
Mặc dù ra đời từ năm 1968 và trở nên phổ biến vào những năm 1980, máy in kim hiện gần như lỗi thời so với các công nghệ in ấn hiện đại như in kỹ thuật số và in phun. Vậy tại sao các hãng hàng không vẫn tiếp tục sử dụng loại máy in này?
Một trong những lý do chính là độ tin cậy và độ bền của máy in kim. Chúng ít bị ảnh hưởng bởi nhiệt độ, bụi bẩn và có thiết kế cơ khí đơn giản giúp giảm thiểu hỏng hóc và dễ bảo trì. Với bảo trì đúng cách, máy in kim có thể hoạt động lên đến hai thập kỷ, trong khi tuổi thọ trung bình của máy in hiện đại chỉ từ 2 đến 7 năm. Đây là điều quan trọng trong ngành hàng không, nơi mà việc in ấn diễn ra thường xuyên và số lượng lớn.
Máy in kim cũng có khả năng in xuyên qua nhiều lớp giấy cùng lúc, cho phép tạo ra các bản sao ngay lập tức mà không cần in lại. Chúng còn hỗ trợ in giấy liên tục, giảm thiểu tình trạng kẹt giấy và gián đoạn trong quá trình in ấn, vốn rất hữu ích cho các hãng hàng không khi cần in nhiều bản sao cùng lúc.
Ngoài ra, máy in kim thường tiết kiệm chi phí hơn, với ruy băng mực rẻ và bền hơn so với hộp mực in phun hoặc mực laser. Nhiều máy in kim còn có trình điều khiển đa năng, giúp chúng tương thích với các hệ thống cũ - yếu tố quan trọng vì nhiều hệ thống của các hãng hàng không đã được thiết lập từ nhiều thập kỷ trước.
Với những lý do trên, không khó hiểu khi máy in kim vẫn được sử dụng rộng rãi trong ngành hàng không cũng như trong các tổ chức lâu đời như ngân hàng và văn phòng chính phủ.