Ngày 28/5, Nguyễn Duy Khánh, 29 tuổi, trú xã Hòa Xá, Hà Nội, bị TAND Hà Nội xét xử về 2 tội Lừa đảo chiếm đoạt tài sản và Tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy.
19 đồng phạm, phần lớn 20-30 tuổi, cư trú cùng xã hoặc lân cận Khánh, bị xét xử về một trong 2 tội danh trên hoặc Mua bán trái phép bộ phận cơ thể người, Đánh bạc, Rửa tiền, Mua bán trái phép chất ma túy.
Cáo trạng xác định, cuối năm 2021, qua mạng xã hội Facebook, Khánh cùng 10 đồng phạm là bạn cùng xã, biết đến hình thức lừa đảo thông qua thủ đoạn giả danh cán bộ ngân hàng hỗ trợ thủ tục cho vay vốn rồi chiếm đoạt tiền đặt cọc, tiền bảo hiểm khoản vay.
Nhóm Khánh trao đổi với nhau về việc sẽ giả danh những người nổi tiếng để cho vay tiền trên mạng xã hội, sau đó sẽ yêu cầu người vay phải nộp tiền chuyển tiền đặt cọc khoản vay, nộp phí bảo hiểm khoản vay… rồi chiếm đoạt.
Thấy “Huấn Hoa Hồng” (tên thật là Bùi Xuân Huấn) được biết đến nhiều trên các trang mạng xã hội, nhóm Khánh nảy sinh ý định lừa đảo, chiếm đoạt tiền bằng hình thức giả danh người này.
Ba bước lừa người nhẹ dạ
Các bị cáo bàn nhau lập các tài khoản Facebook, tài khoản Zalo giả danh “Huấn Hoa Hồng” hoặc mua lại các tài khoản Facebook đã hoạt động thời gian dài và có nhiều tương tác. Tài khoản Zalo được đăng ký bằng số điện thoại sim rác để đăng bài, chạy quảng cáo “Hỗ trợ vay vốn”.
Người dùng mạng xã hội Facebook sẽ tự tìm thấy bài quảng cáo và kết bạn qua Zalo theo số điện thoại các bị cáo đăng.
Khi có khách đặt vấn đề vay tiền, các bị cáo sẽ thực hiện việc chiếm đoạt tiền theo 3 bước.
Đầu tiên, họ tự xưng là nhân viên hoặc chính là “Huấn Hoa Hồng” để tư vấn và yêu cầu khách gửi thông tin cá nhân kiểm tra. Sau khi vờ thông báo hồ sơ đủ điều kiện, các bị cáo yêu cầu nạn nhân chuyển khoản 800.000 đến 2 triệu đồng gọi là phí đặt cọc làm hồ sơ, kèm theo việc gửi các hình ảnh xác nhận duyệt vay giả mạo ngân hàng để làm tin.
Sang bước thứ hai, nhóm này yêu cầu khách đóng tiền bảo hiểm khoản vay 2-10 triệu đồng. Bước cuối cùng là phí kích hoạt giải ngân hoặc phí chứng minh thu nhập, chi phí 2-6 triệu đồng.
Nếu nạn nhân vẫn tiếp tục tin tưởng, các bị cáo sẽ đưa ra thêm nhiều lý do khác để yêu cầu chuyển tiền cho đến khi nạn nhân phát hiện bị lừa thì chúng sẽ cắt liên lạc và chặn tài khoản.
Thậm chí, khi khách hàng yêu cầu xác thực qua cuộc gọi video, các bị cáo sử dụng máy tính mở sẵn các đoạn video livestream của “Huấn Hoa Hồng” thật nhưng tắt tiếng, sau đó quay camera điện thoại vào màn hình trong vài giây rồi tắt máy nhanh chóng.
Nhà chức trách cáo buộc, thủ đoạn này đã giúp nhóm Khánh chiếm đoạt tiền của hàng trăm người trên cả nước, tổng 11,7 tỷ đồng.
Mua bán thận, đánh bạc
Ngoài hành vi lừa đảo, vụ án còn hé lộ một đường dây mua bán thận do Hoàng Văn Xâm, 42 tuổi, trú phường Hà Đông cầm đầu. Xâm cũng tham gia nhóm lừa đảo trên với Khánh.
Xâm vốn là lái xe taxi thường xuyên đưa đón bệnh nhân tại khu vực các bệnh viện lớn từ đó làm quen với nhiều người môi giới ghép thận. Xâm móc nối với 4 bị cáo khác để tổ chức một hệ thống tìm kiếm người bán thận qua mạng xã hội, đưa họ về nuôi dưỡng tại các khu nhà trọ ở Hà Nội và làm các xét nghiệm. Nhóm Xâm ra giá với người mua 600-800 triệu đồng mỗi quả thận, đã thực hiện trót lọt 3 vụ và hưởng lợi hơn 800 triệu.
Tiền có được từ các hoạt động lừa đảo và mua bán thận tiếp tục được các đối tượng sử dụng vào mục đích bất hợp pháp khác là đánh bạc trực tuyến và mua ma túy về sử dụng.
Hai nhân viên quán bi-a, cho nhóm lừa đảo mượn số tài khoản để nhận tiền chiếm đoạt và đi rút tiền hộ để nhận tiền công 100-200 nghìn đồng mỗi lần, cũng bị truy tố tội Rửa tiền.
Toàn bộ số tiền chiếm đoạt và thu lời bất chính đã được cơ quan điều tra rà soát, đồng thời ghi nhận sự tự nguyện khắc phục hậu quả của một số thân nhân bị can trong quá trình tố tụng.
Tuy nhiên, do số lượng bị hại rất lớn và cư trú ở nhiều địa phương, cơ quan điều tra đã tách một phần hồ sơ đối với các cá nhân liên quan chưa xác định được nhân thân để tiếp tục điều tra, xử lý sau.
Nội dung trên được TAND Tối cao giải đáp sau khi tòa án cấp dưới nêu vướng mắc trong quá trình xét xử tội Vi phạm quy định về tham gia giao thông đường bộ.
Theo tình huống được nêu, bị cáo khai trước khi tham gia giao thông không uống rượu, bia. Kết quả giám định xác định trong máu có nồng độ cồn 0,282 mg/100 ml nhưng không xác định được nguyên nhân phát sinh cồn.
Từ đó, tòa cấp dưới đặt vấn đề có được áp dụng tình tiết định khung tại điểm b khoản 2 Điều 260 Bộ luật Hình sự đối với trường hợp này hay không. Quy định này áp dụng với trường hợp "trong tình trạng có sử dụng rượu, bia mà trong máu hoặc hơi thở có nồng độ cồn vượt quá mức quy định".
Phải chứng minh đã sử dụng rượu bia
Trong văn bản trả lời, TAND Tối cao cho rằng chỉ áp dụng tình tiết trên khi có căn cứ xác định bị cáo "trong tình trạng có sử dụng rượu, bia".
Do đó, để áp dụng tình tiết định khung, kết luận giám định phải xác định rõ nồng độ cồn trong máu là do sử dụng rượu, bia hoặc có căn cứ khác chứng minh người phạm tội đã sử dụng rượu, bia.
"Trường hợp không có căn cứ xác định người phạm tội đã sử dụng rượu, bia thì không áp dụng tình tiết này", TAND Tối cao nêu.
Như vậy, việc trong máu có nồng độ cồn chưa đồng nghĩa người vi phạm đã sử dụng rượu bia.
Nêu quan điểm về hướng dẫn trên, luật sư Vũ Tiến Vinh (Công ty Luật Bảo An, Hà Nội) cho rằng quy định của Bộ luật Hình sự từ trước đến nay đều xác định tình tiết tăng nặng là trường hợp "trong tình trạng có sử dụng rượu, bia...".
"Quan điểm của TAND Tối cao nhằm thống nhất cách hiểu và áp dụng pháp luật trong xét xử", luật sư nói.
Theo ông Vinh, cơ quan tiến hành tố tụng có trách nhiệm chứng minh người phạm tội đã sử dụng rượu bia trước khi xảy ra tai nạn.
Việc này phải làm rõ người đó có uống rượu bia hay không, sử dụng khi nào, ở đâu và trong hoàn cảnh nào.
Trách nhiệm chứng minh thuộc cơ quan tố tụng
Theo luật sư Vinh, nghĩa vụ chứng minh hoàn toàn thuộc về cơ quan tiến hành tố tụng. Người bị truy cứu không có nghĩa vụ phải tự chứng minh mình không uống rượu bia.
Do đó, nếu cơ quan tố tụng không chứng minh được việc sử dụng rượu bia thì dù kết quả giám định xác định trong máu có nồng độ cồn cũng không thể áp dụng tình tiết định khung này.
Liên quan thắc mắc về trường hợp không uống rượu bia nhưng trong máu vẫn có cồn do bệnh lý hoặc cồn nội sinh, luật sư cho rằng về mặt khoa học, cồn nội sinh là có nhưng hàm lượng rất nhỏ. Trong khi đó, người đã sử dụng rượu bia thì nồng độ cồn trong cơ thể thường cao hơn nhiều lần.
Tuy nhiên, việc viện dẫn cồn nội sinh sẽ khó được chấp nhận nếu cơ quan tố tụng có đủ chứng cứ chứng minh người vi phạm đã sử dụng rượu bia. Khi đó bị cáo phải chấp nhận các chứng cứ đã được điều tra, thu thập.
Ngày 25-6, Tòa án nhân dân TP Đà Nẵng xét xử và tuyên phạt bị cáo Zhang Mao (44 tuổi, quốc tịch Trung Quốc) 15 năm tù về tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản, 13 năm tù tội rửa tiền.
Các bị cáo Hà Thu Thủy (32 tuổi, trú Thái Nguyên) 12 năm tù, Nguyễn Quang Tịnh (25 tuổi, trú TP Huế) 10 năm 6 tháng tù, Phạm Trung Kiên (23 tuổi, trú Thanh Hóa) 11 năm tù, Nguyễn Hữu Tư (39 tuổi) 11 năm 6 tháng tù, Nguyễn Thị Ngọc Ánh (22 tuổi) 10 năm tù, Trần Diệu Chương (25 tuổi, trú TP.HCM) 10 năm tù, cùng về tội rửa tiền.
Cáo trạng thể hiện:
Ngày 27-12-2024, bà Nguyễn Thị Băng Tâm (trú Đà Nẵng) và bà Đỗ Thị Nhật Hà bị hack Telegram chiếm quyền sử dụng.
Thông tin tài khoản ngân hàng do bà Tâm gửi trước đó đã bị xóa và được thay thế bằng thông tin tài khoản ngân hàng mang tên Nguyễn Hữu Tư.
Vì tin tưởng nội dung tin nhắn là do bà Tâm gửi, yêu cầu nên bà Hà đã chuyển số tiền 5 tỉ đồng vào tài khoản mang tên Nguyễn Hữu Tư và bị chiếm đoạt.
Quá trình điều tra, Công an Đà Nẵng xác định 5 tỉ đồng nêu trên sau khi được chuyển đến tài khoản BVBank mang tên Nguyễn Hữu Tư thì tiếp tục được "xé" nhỏ, chuyển đến nhiều tài khoản ngân hàng khác nhau, gồm tài khoản NCB mang tên Nguyễn Quang Tịnh, VietinBank mang tên Phạm Trung Kiên, TPBank, Techcombank mang tên Trần Diệu Chương…
Cơ quan công an tiến hành truy xét dòng tiền và làm rõ được nhóm người làm việc cho Công ty HD889 (tại khu Kim Sa 2, Campuchia) liên kết với các đối tượng thực hiện hành vi lừa đảo chiếm đoạt tài sản trên không gian mạng để nhận tiền bị lừa đảo, luân chuyển và rửa thành tiền sạch.
Ngày 26-1-2025, khi nhóm làm việc tại Công ty HD889 trở về Việt Nam thì Công an Đà Nẵng tiến hành triệu tập làm việc.
Từ đây, "chân dung" về Công ty HD889 dần lộ diện.
Doanh nghiệp này do một người Trung Quốc làm chủ tại khu Kim Sa 2. Người này thuê một người Trung Quốc khác, tên "Chiêu" làm quản lý chung. Dưới tay "Chiêu" là Zhang Mao - trực tiếp quản lý bộ phận xuất nhập khoản. Còn bộ phận đổi tiền do một người Trung Quốc tên "Sơ Ty" phụ trách.
HD889 chuyên nhận tiền, luân chuyển dòng tiền, rửa tiền từ nguồn tiền phạm tội cho các công ty hoạt động lừa đảo, đánh bạc và rửa tiền trên không gian mạng tại khu Kim Sa 2 để hưởng lợi với chi phí 2-3%.
Để thực hiện việc rửa tiền, công ty này tuyển các nhân viên người Việt Nam vào làm việc.
Các nhân viên này sẽ mở nhiều tài khoản ngân hàng cá nhân khác nhau cho Công ty HD889 thuê, quản lý, sử dụng để nhận tiền bẩn từ các công ty khách hàng.
Sau đó luân chuyển dòng tiền qua nhiều tài khoản của Công ty HD889 đã thuê nhằm che giấu nguồn gốc tiền vi phạm, tránh sự truy vết của cơ quan chức năng. Và tiếp đó sẽ đổi thành tiền mặt (từ Việt Nam đồng sang USD) hoặc tiền điện tử USDT rồi đưa lại cho các công ty khách hàng.
Ngày 27-12-2024, Zhang Mao nhận được thông báo từ "Chiêu" và "Sơ Ty" về việc bộ phận xuất nhập khoản nhận được 5 tỉ đồng từ Công ty HD106 (công ty khách hàng) thông qua tài khoản ngân hàng chuyển đến BVBank của Nguyễn Hữu Tư.
Zhang Mao và các đối tượng quản lý người Trung Quốc nhận thức, biết Công ty HD889 đã nhận được 5 tỉ đồng từ việc Công ty HD106 lừa đảo bà Hà mà có được và chuyển đến HD889 để thực hiện rửa tiền.
Zhang Mao chỉ đạo Hà Thu Thủy yêu cầu Nguyễn Hữu Tư, Phạm Trung Kiên, Nguyễn Quang Tịnh thực hiện việc nhận tiền, xác thực sinh trắc học chuyển tiền lừa đảo đến các tài khoản ngân hàng khác nhau và cuối cùng về tài khoản của Trần Diệu Chương.
Cơ quan chức năng cũng làm rõ Hà Thu Thủy sang Campuchia để làm nhân viên xuất nhập tiền của Công ty HD889 với mức lương 1.200 USD/tháng. Ngoài ra, Thủy là bạn gái của Zhang Mao nên có thêm nhiệm vụ truyền đạt ý kiến chỉ đạo của "Chiêu", Zhang Mao xuống để các nhân viên người Việt Nam thực hiện.
Còn Phạm Trung Kiên, Nguyễn Hữu Tư, Nguyễn Quang Tịnh thông qua các đối tượng không rõ lai lịch trên Telegram được giới thiệu sang Campuchia làm công việc cho thuê tài khoản ngân hàng, xuất nhập khoản để kiếm tiền. Nhóm này đã mở nhiều tài khoản ngân hàng (từ 8-10 tài khoản) cho Công ty HD889 thuê với giá 10 triệu đồng/1 tài khoản/1 tháng.
Còn Nguyễn Thị Ngọc Ánh sang Campuchia để làm việc cho Công ty HD889 tại bộ phận đổi tiền cùng Trần Diệu Chương, được trả lương 1.000 USD/tháng. Trong đó, Ánh là bạn gái của "Sơ Ty".
Ngoài làm việc tại bộ phận trên, Chương còn mở 5 tài khoản ngân hàng cho Công ty HD889 thuê để kiếm tiền.
Ngày 28/5, Thọ cùng 149 người bị Phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy (PC04) Công an TP HCM bắt về hàng loạt hành vi Mua bán, Vận chuyển, Tàng trữ, Tổ chức sử dụng ma túy.
Động thái này của cơ quan điều tra đưa ra trong bối cảnh Công an TP HCM mở cao điểm 45 ngày đêm trấn áp tội phạm. Trước đó, PC04 cũng bắt hàng trăm người.
Trước đó, qua rà soát địa bàn, Đội 5 PC04 phát hiện một người dương tính với ma túy. Nhận định phía sau còn có các đầu mối cung cấp hoạt động tinh vi, công an lập chuyên án, đồng loạt khám xét tại nhiều địa bàn thuộc tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu cũ như các phường Vũng Tàu, Tam Thắng, Phước Thắng, Rạch Dừa, Xuyên Mộc, Hồ Tràm, Long Hải và nhiều khu vực lân cận.
Trần Hoàng Phúc, một đầu mối cung cấp ma túy, bị bắt cùng tang vật. Ảnh: Công an TP HCM
Từ quá trình truy xét, cơ quan điều tra xác định các đường dây này do nhóm của Thọ cùng 6 người khác cầm đầu. Ngoài ra, công an còn làm rõ một đường dây hoạt động liên tỉnh Đồng Nai - TP HCM do Võ Văn Sang điều hành.
Dùng bình xịt hơi cay chống trả khi bị vây bắt
Theo công an, trong quá trình truy bắt, nhóm cầm đầu chống trả quyết liệt bằng hung khí và bình xịt hơi cay để tìm đường tẩu thoát, khiến một số cán bộ, chiến sĩ bị thương. Tuy nhiên, các trinh sát vẫn bám sát, khống chế thành công.
Mở rộng điều tra, lực lượng chức năng tiếp tục bắt thêm 8 người liên quan đường dây do Võ Văn Sang cầm đầu hoạt động giữa Đồng Nai và TP HCM.
Kết thúc chuyên án, công an đã triệt phá 5 đường dây cùng hơn 20 nhánh phân phối ma túy, khởi tố tổng cộng 150 người.
Tang vật thu giữ gồm số lượng lớn ma túy, hai dao găm, một bình xịt hơi cay cùng nhiều dụng cụ liên quan.
PC04 đang tiếp tục mở rộng điều tra, truy xét các đầu mối còn lại.
