Chia sẻ về vấn đề này, ThS Trần Thị Thắm, Bệnh viện Bạch Mai, cho hay chất xơ trong rau củ có vai trò quan trọng trong phòng và cải thiện táo bón. Cơ chế của chất xơ là hút nước, trương nở, làm tăng khối lượng và làm mềm phân, từ đó kích thích nhu động ruột và hỗ trợ tiêu hóa dễ dàng hơn.
Tuy nhiên, nếu cơ thể không được cung cấp đủ nước, chất xơ có thể hút ngược nước từ phân và lòng ruột, khiến phân khô, cứng hơn và tình trạng táo bón trở nên nặng hơn. Đây là lý do nhiều người ăn rất nhiều rau nhưng vẫn khó khăn trong tiêu hóa.
Các chuyên gia dinh dưỡng cho biết chất xơ được chia thành hai nhóm chính:
Chất xơ hòa tan có trong yến mạch, chuối, táo, các loại đậu… Loại chất xơ này tạo dạng gel, giúp làm mềm phân và nuôi lợi khuẩn đường ruột.
Chất xơ không hòa tan có nhiều trong rau lá xanh. Chúng giúp tăng khối lượng phân và hỗ trợ quá trình đào thải phân ra ngoài.
Mỗi loại chất xơ đều có vai trò riêng. Vì vậy, thay vì chỉ ăn thật nhiều một loại rau, cần đa dạng thực phẩm, kết hợp rau xanh, trái cây nguyên miếng, đậu, hạt và ngũ cốc nguyên hạt.
Theo các chuyên gia Bệnh viện Bạch Mai, để cải thiện tình trạng kể trên hiệu quả, cần kết hợp nhiều yếu tố thay vì chỉ tăng lượng rau xanh.
Trước hết, cần uống đủ nước mỗi ngày, ưu tiên nước lọc. Nhu cầu nước phụ thuộc vào cân nặng, thời tiết, mức độ hoạt động và tình trạng bệnh lý. Với người trưởng thành, lượng nước trung bình khoảng 40-50ml/kg/ngày.
Tuy nhiên, người bị suy tim, suy thận, phù hoặc cổ chướng cần tuân theo hướng dẫn của bác sĩ, không tự ý tăng lượng nước uống.
Bên cạnh đó, người trưởng thành cần tối thiểu khoảng 20-22g chất xơ mỗi ngày (tương đương 600-800g rau quả). Để đạt mức này, mỗi bữa nên ăn khoảng một chén rau đã nấu chín, đồng thời bổ sung thêm trái cây, hạt và ngũ cốc nguyên hạt.
Việc tăng chất xơ cần thực hiện từ từ, tránh ăn quá nhiều rau trong một bữa rồi bỏ thiếu ở các bữa còn lại.
Vận động cũng đóng vai trò quan trọng trong hỗ trợ nhu động ruột. Đi bộ, tập luyện nhẹ hoặc duy trì hoạt động thể chất phù hợp giúp cải thiện tình trạng táo bón. Với người bệnh nằm lâu, nên tham khảo nhân viên y tế để có bài tập phù hợp.
Ngoài ra cần tập thói quen đi đại tiện đúng giờ, không nhịn đi ngoài và hạn chế thực phẩm ít chất xơ như đồ ăn nhanh, thực phẩm chế biến sẵn hoặc tinh bột tinh chế. Các thực phẩm chứa lợi khuẩn như sữa chua, thực phẩm lên men cũng có lợi cho hệ tiêu hóa.
Theo TS.BS.CK2 Trà Anh Duy, Trung tâm Sức khỏe Nam giới Men’s Health, hiếm muộn không phải câu chuyện của riêng phụ nữ. Thực tế, nguyên nhân từ nam giới chiếm khoảng 20-30% và góp phần vào khoảng 50% các trường hợp hiếm muộn nói chung. Áp lực tâm lý, sự e ngại và thói quen tự đổ lỗi thường khiến phái mạnh chậm trễ trong việc thăm khám, dẫn đến việc bỏ lỡ "thời điểm vàng" để điều trị.
Dưới đây là những bệnh lý nam khoa phổ biến có thể tước đi khả năng làm cha của nam giới nếu không được can thiệp kịp thời.
Giãn tĩnh mạch thừng tinh là tình trạng các tĩnh mạch quanh tinh hoàn bị giãn, gây ứ trệ tuần hoàn và làm tăng nhiệt độ tại bìu, khiến môi trường sinh tinh bị ảnh hưởng nghiêm trọng.
Bệnh xuất hiện ở khoảng 15% nam giới nói chung, nhưng chiếm tới 35% ở nhóm hiếm muộn nguyên phát. Triệu chứng thường rất mơ hồ như: nặng bìu, tức nhẹ khi đứng lâu hoặc vận động mạnh. Nhiều người chỉ phát hiện khi tình cờ sờ thấy "búi giun" ở bìu.
Dù không phải ai mắc bệnh cũng vô sinh, nhưng đây là nguyên nhân có thể can thiệp được để cải thiện chất lượng tinh trùng nếu được đánh giá đúng mức độ.
Viêm nhiễm đường sinh dục
Các tình trạng viêm mào tinh, viêm tinh hoàn hay viêm tuyến tiền liệt thường bị nam giới xem nhẹ và tự điều trị bằng thuốc giảm đau, kháng sinh qua loa.
Tuy nhiên, viêm nhiễm không chỉ gây đau đớn mà còn làm biến đổi môi trường tinh dịch, giảm khả năng di động của tinh trùng. Nguy hiểm hơn, viêm nhiễm mạn tính có thể để lại sẹo gây tắc ống dẫn tinh. Số liệu cho thấy khoảng 15% trường hợp hiếm muộn nam có liên quan đến nhiễm trùng đường sinh dục. Các dấu hiệu như tiểu buốt, xuất tinh ra máu hoặc đau bìu tái diễn là lời cảnh báo không nên bỏ qua.
Biến chứng quai bị
Nhiều người lầm tưởng quai bị là bệnh trẻ con, khỏi là hết. Thực tế, nếu quai bị xảy ra sau tuổi dậy thì và biến chứng viêm tinh hoàn, nguy cơ vô sinh là rất lớn.
Nghiên cứu cho thấy tỷ lệ suy giảm khả năng sinh sản chiếm khoảng 13% sau viêm tinh hoàn do quai bị. Đặc biệt, nếu bị viêm cả hai bên, tỷ lệ vô sinh có thể lên tới 30-87%. Bác sĩ Duy khuyến cáo những người có tiền sử này nên chủ động làm tinh dịch đồ sớm thay vì chờ đợi đến khi kết hôn mới lo lắng.
Tinh hoàn ẩn
Tinh hoàn cần môi trường mát hơn thân nhiệt để sản xuất tinh trùng. Do đó, nếu tinh hoàn không xuống bìu đúng vị trí mà nằm trong ổ bụng hoặc ống bẹn, các tế bào sinh tinh sẽ bị tổn thương vĩnh viễn.
Tỷ lệ vô sinh ở người có tinh hoàn ẩn một bên là khoảng 32%, và con số này tăng gấp đôi nếu bị cả hai bên, kể cả khi đã phẫu thuật đưa xuống bìu. Việc phát hiện và phẫu thuật sớm ở trẻ nhỏ là chìa khóa quyết định khả năng làm cha khi trưởng thành.
Xoắn tinh hoàn
Đây là một cấp cứu nam khoa khẩn cấp. Khi tinh hoàn bị xoắn, mạch máu nuôi dưỡng bị tắc nghẽn hoàn toàn. Nếu không được tháo xoắn trong vòng vài giờ đầu, tinh hoàn sẽ hoại tử và phải cắt bỏ.
Ngay cả khi được cứu kịp thời, di chứng vẫn có thể tồn tại. Một nghiên cứu cho thấy 64% bệnh nhân sau xoắn tinh hoàn có bất thường về tinh trùng và 39% bị giảm khả năng sinh sản. Khi có dấu hiệu đau bìu đột ngột, dữ dội kèm buồn nôn, nam giới cần đến ngay cơ sở y tế gần nhất.
Ung thư tinh hoàn
Ung thư tinh hoàn thường tấn công nam giới trẻ tuổi. Dù tỷ lệ chữa khỏi rất cao, nhưng quá trình hóa trị, xạ trị có thể tiêu diệt khả năng sản xuất tinh trùng.
Hơn 50% bệnh nhân đã có tình trạng tinh trùng ít trước khi điều trị. Vì vậy, việc tư vấn lưu trữ tinh trùng (trữ lạnh) trước khi can thiệp ung thư là bước cực kỳ quan trọng nhưng thường bị bỏ qua trong lúc bệnh nhân đang lo lắng về tính mạng.
Suy tuyến yên, tăng prolactin hoặc suy sinh dục đều ảnh hưởng trực tiếp đến trục nội tiết nam giới. Một sai lầm phổ biến hiện nay là việc nam giới tự ý bổ sung testosterone ngoại sinh để "tăng bản lĩnh".
Hành động này có thể gây tác dụng ngược, ức chế quá trình sinh tinh tự nhiên của cơ thể, khiến nam giới có thể "mạnh" hơn về nhu cầu nhưng lại không có tinh trùng trong tinh dịch.
Bác sĩ Duy nhấn mạnh điều đáng tiếc nhất không phải là bệnh nặng, mà là để quá lâu. Để bảo vệ khả năng làm cha, nam giới cần thực hiện song song hai việc:
Thông tin được Giám đốc Sở Y tế TP HCM Tăng Chí Thượng cho biết ngày 20/5, khi thành phố vừa ban hành kế hoạch khám sức khỏe định kỳ miễn phí cho người dân theo chỉ đạo của Chính phủ.
Theo đó, TP HCM sẽ huy động toàn bộ hệ thống y tế tham gia, từ bệnh viện công lập, bệnh viện tư nhân, phòng khám đa khoa, trung tâm y tế cho đến trạm y tế phường, xã, đặc khu. Điều này đồng nghĩa người dân không cần tập trung vào một vài bệnh viện lớn mà có thể khám ngay ở nơi gần nhất, ngay ở tuyến y tế cơ sở gần nơi sinh sống. Các trạm y tế và trung tâm y tế địa phương sẽ không chỉ làm nhiệm vụ tiêm chủng hay quản lý dịch bệnh như trước mà còn trở thành nơi khám sức khỏe định kỳ, theo dõi nguy cơ bệnh mạn tính và nhắc tái khám.
Song song đó, các bệnh viện đa khoa sẽ tổ chức lại khoa khám bệnh, bố trí khu vực riêng dành cho khám sức khỏe và sàng lọc bệnh. Quy trình khám dự kiến tách biệt với luồng khám chữa bệnh thông thường nhằm tránh quá tải, đồng thời giúp người dân đi khám nhanh hơn. Tại đây, bác sĩ sẽ tập trung phát hiện sớm các bệnh không lây nhiễm như tăng huyết áp, tiểu đường, tim mạch, bệnh hô hấp mạn tính hoặc yếu tố nguy cơ ngay ở giai đoạn đầu.
Để giảm áp lực cho bệnh viện đa khoa, các bệnh viện chuyên khoa cũng sẽ tham gia hỗ trợ nhân lực cho tuyến dưới. Người dân nếu có dấu hiệu bất thường trong quá trình khám sàng lọc có thể được bác sĩ chuyên khoa tim mạch, mắt, tai mũi họng, răng hàm mặt, sản phụ khoa hay ung bướu tư vấn sâu hơn.
Ngành y tế TP HCM cũng dự kiến đưa dịch vụ đến gần người dân hơn thông qua các đội khám lưu động tại khu dân cư, nhà máy, xí nghiệp và trường học. Người lao động có thể được khám ngay tại nơi làm việc, học sinh - sinh viên khám tại trường, trong khi người cao tuổi hoặc nhóm nguy cơ cao được lồng ghép với các chương trình chăm sóc sức khỏe cộng đồng.
Theo lãnh đạo ngành y tế, mục tiêu của chương trình không chỉ là khám miễn phí một lần, mà hướng đến việc giúp người dân hình thành thói quen khám sức khỏe định kỳ. Kết quả khám sẽ được cập nhật lên sổ sức khỏe điện tử tích hợp trên ứng dụng VNeID để người dân thuận tiện tra cứu, theo dõi sức khỏe và tái khám khi cần.
Dự kiến, toàn bộ lịch sử khám chữa bệnh và chỉ số sức khỏe của người dân TP HCM sẽ được tích hợp duy nhất trên Ứng dụng Công dân số TP HCM, giúp tra cứu nhanh, không cần mang sổ giấy hay cài nhiều app.
"Ung thư vú là bệnh có tỉ lệ mắc mới nhiều nhất trong số các ung thư ở phụ nữ, với xấp xỉ 25.000 người/năm. Hiệu quả điều trị căn bệnh này ở Việt Nam gần đây có nhiều thay đổi, tiệm cận với thế giới, kết quả này nhờ tỉ lệ người bệnh được phát hiện và điều trị ở giai đoạn sớm đạt 3/4/tổng số ca, thay cho trước đây 3/4 người bệnh đến ở giai đoạn muộn" - PGS Quang cho biết tại hội thảo quốc tế về ung thư vú 2026, có chủ đề "Phối hợp đa mô thức kiểm soát ung thư vú trong kỷ nguyên y học chính xác", tổ chức trong 2 ngày 22 và 23-4 tại Hà Nội.
Theo thống kê chung của Bệnh viện K, ung thư vú hiện chiếm khoảng 1/4 tổng số ca mắc ung thư nói chung ở phụ nữ.
Mặc dù kết quả điều trị đã có bước tiến, nhưng các bác sĩ đánh giá ung thư nói chung và ung thư vú nói riêng vẫn là căn bệnh thách thức với y khoa do yêu cầu phối hợp đa mô thức trong điều trị gồm phẫu thuật, điều trị toàn thân, chẩn đoán hình ảnh, sinh học phân tử và chăm sóc giảm nhẹ, tư vấn tâm lý, trong khi ở Việt Nam, dịch vụ chăm sóc giảm nhẹ và tư vấn tâm lý cho người bệnh ung thư chưa được triển khai rộng rãi.
"So với các ung thư khác thì ung thư vú là một trong những nhóm bệnh ung thư có tiên lượng điều trị tốt, 85-90% bệnh nhân sống thêm từ 5 năm trở lên sau điều trị, nhiều người bệnh đã sống thêm trên 30 năm. Ghi nhận thực tế điều trị cho thấy những người bệnh đó đến bệnh viện vì những bệnh lý khác, không phải do ung thư vú, điều đó cho thấy bệnh ung thư vú đã được điều trị khỏi" - PGS Quang nói thêm.
PGS Quang cũng khuyến cáo việc chủ động khám, chăm sóc sức khỏe, tầm soát ung thư là chìa khóa để kiểm soát ung thư vú. "Hiệu quả điều trị phụ thuộc rất lớn và thời điểm phát hiện bệnh sớm hay muộn và giai đoạn của bệnh, chị em phụ nữ nên quan tâm đến sức khỏe của mình, tầm soát định kỳ hằng năm ở độ tuổi từ 40 hoặc khi có dấu hiệu bất thường" - PGS Quang thông tin.
Hội thảo quốc tế ung thư vú 2026 thu hút sự tham gia của nhiều chuyên gia Việt Nam và các nước Mỹ, Pháp, Nhật, Úc, Singapore...
Các chuyên gia cũng phân tích chuyên môn xung quanh vấn đề sàng lọc và tư vấn di truyền ở nhóm bệnh nhân ung thư vú nguy cơ cao; Các xu hướng can thiệp tối thiểu, hiệu quả tối đa; Ứng dụng AI trong chẩn đoán hình ảnh, giải phẫu bệnh; Cập nhật các phương pháp điều trị toàn thân, điều trị đích; Hỗ trợ tâm lý và tư vấn cho bệnh nhân...
Đặc biệt các diễn giả sẽ có cuộc trao đổi với 150 bệnh nhân ung thư vú đang điều trị về các vấn đề liên quan đến tâm lý người bệnh và tác dụng phụ mà người bệnh đang gặp phải.
