Lisa Lau, 48 tuổi, cư dân Hong Kong, nằm xem phim cổ trang trên chiếc giường chiếm gần hết diện tích căn phòng siêu nhỏ, cố quên đi nỗi lo về việc sắp bị đuổi khỏi nhà.
Những căn phòng siêu nhỏ, diện tích chỉ khoảng 3m2 như vậy được gọi là “nhà hộp diêm”, được tạo ra bằng cách chia một căn hộ lớn thành nhiều phòng nhỏ hơn. Loại hình nhà ở này đang dần bị xóa sổ sau khi luật quản lý được chính quyền Hong Kong ban hành có hiệu lực từ tháng 3.
Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình yêu cầu chính quyền đặc khu Hong Kong giải quyết triệt để vấn đề nhức nhối về nhà ở, hệ quả của nhiều thập kỷ phát triển trong bất bình đẳng, thiếu hụt nhà ở trầm trọng và giá thuê cao ngất ngưởng.
Thời hạn cải tạo lại các căn hộ chia nhỏ mà chính quyền Hong Kong đưa ra là năm 2030, nhưng một số chủ nhà đã bắt đầu gửi thông báo trục xuất tới người thuê.
“Tôi cứ ở đây được ngày nào hay ngày nấy”, Lau, người đang nhận trợ cấp xã hội và đã nhận được thông báo phải trả lại nhà từ vài tháng trước, chia sẻ.
“Tôi cũng chẳng biết phải đi đâu”, Lau nói. Cô sống dựa vào khoản trợ cấp 930 USD một tháng, trong đó 330 USD đã dành cho việc thuê nhà. “Tôi đang đau đầu lắm đây”.
Quy định mới của chính quyền Hong Kong cấm các căn phòng có diện tích nhỏ hơn 8 m2, nâng cao tiêu chuẩn an toàn và vệ sinh như phải có ít nhất một cửa sổ mở được, có bồn rửa mặt và nhà vệ sinh trong phòng.
Chính quyền ước tính có hơn 220.000 người trong số 7,5 triệu cư dân của thành phố đang sống trong “nhà hộp diêm” với một phần ba số nhà trong diện cần cải tạo.
Căn phòng nhỏ của Lau là một trong 9 phòng của một căn hộ, ngăn cách bằng những vách gỗ mỏng, bên trong một tòa nhà 60 năm tuổi ở Thâm Thủy Bộ, một trong những khu phố nghèo nhất Hong Kong.
Vì không có nhà bếp, cô nấu súp hoặc mì bằng nồi cơm điện đặt ngay trên giường. Lau phải dùng nhà vệ sinh và phòng tắm chung, dán một tấm xốp chắn ngang chân cửa ra vào để ngăn gián chuột bò vào.
Dù điều kiện sống chật chội, Lau vẫn ngần ngại rời khỏi khu vực quen thuộc, nơi cô đã xây dựng được các mối quan hệ xã hội. Cô hy vọng đơn xin chuyển đến một khu nhà gần đó sẽ được phê duyệt.
“Chỉ cần chủ nhà không đến đuổi đi, chúng tôi cảm thấy rất bình yên và thoải mái”, cô nói.
Cục Nhà ở Hong Kong cho biết hơn 100 hộ gia đình đã dọn ra khỏi tòa nhà của Lau và cơ quan này đang hỗ trợ 40 hộ còn lại tìm nơi ở phù hợp.
Hiệp hội Tổ chức Cộng đồng (SoCO), một tổ chức phi chính phủ hỗ trợ các nhóm yếu thế, nhận định cuộc cải cách này có thể giúp cải thiện phần nào những môi trường sống tồi tệ nhất tại Hong Kong.
Tuy nhiên, bà Sze Lai-shan, phó giám đốc SoCO, cho rằng chính quyền cần phải cung cấp thêm nhiều nhà ở xã hội, đặc biệt là ở các khu vực trung tâm.
“Đừng kỳ vọng những người đang sống trong các căn hộ siêu nhỏ này có thể chuyển ngay vào các căn hộ cơ bản mới. Họ sẽ không có đủ khả năng chi trả”, bà nói. “Rất nhiều người nghèo nhất sẽ phải phụ thuộc hoàn toàn vào chính sách tái định cư của chính quyền”.
Theo bà Sze, tổ chức từ thiện này ghi nhận khoảng 300 hộ gia đình đang bị đe dọa trục xuất cưỡng chế khỏi “nhà hộp diêm”. Một số cư dân đã được chuyển đến các khu nhà ở xã hội hoặc nhà tạm cư, số còn lại đành dọn sang những căn hộ kém chất lượng khác.
Bà Liu Xiaoli, người cũng đối mặt với nguy cơ bị đuổi khỏi nhà, phải làm hai công việc bán thời gian là đầu bếp và lao công để trang trải cuộc sống sau ly hôn, đồng thời chu cấp cho con gái và cháu ngoại ở Trung Quốc đại lục.
“Nếu giá thuê nhà ở đây hoặc những nơi khác tăng lên, tôi thực sự không thể gánh nổi”, người phụ nữ 63 tuổi nói, cho hay không thể tìm được chỗ ở khác quanh khu vực.
“Tôi không thể tìm được bất kỳ căn hộ nào đáp ứng được yêu cầu của chính quyền”, bà nói. “Hiện tại, tôi đang trì hoãn được ngày nào hay ngày đó”.
Chính quyền Hong Kong cho biết đã “tăng đáng kể nguồn cung nhà ở xã hội” với mục tiêu xây dựng khoảng 196.000 căn hộ trong 5 năm tới, đồng thời đẩy nhanh quy trình xử lý cho các cư dân đang nằm trong danh sách chờ thuê nhà.
Một phát ngôn viên của Cục Nhà ở tuyên bố các biện pháp này sẽ góp phần giảm nhu cầu đối với nhà hộp diêm, từ đó kìm hãm giá thuê nhà.
Tuy nhiên, quy định mới lại không áp dụng cho “nhà quan tài”, thuật ngữ để chỉ những chiếc hộp ngủ được xếp chồng lên nhau như giường tầng trong các khu ký túc xá tồi tàn.
Ông Wan Hon-cheung, 64 tuổi, đã sống trong một chiếc hộp gỗ ép chỉ bằng kích thước của một chiếc giường đơn suốt 10 năm qua. Ông hy vọng chính quyền cũng sẽ cải thiện điều kiện sống cho những cư dân có hoàn cảnh như mình.
Ông thường xuyên bị rệp cắn và phải chống gậy đi lại, khiến việc leo lên leo xuống giường vô cùng khó khăn.
“Đối với tầng lớp lao động nghèo như chúng tôi, đây là thực tế, chẳng có gì để phàn nàn cả”, ông nói.
Chủ tịch Quốc hội Myanmar Aung Lin Dwe thông báo ông Min Aung Hlaing giành được 429 trên tổng số 584 phiếu bầu, đắc cử chức tổng thống, theo AP. Hai ứng viên còn lại trở thành phó tổng thống, gồm ông Nyo Saw và bà Nan Ni Ni Aye.
Ông Min Aung Hlaing (70 tuổi) từng giữ cương vị đứng đầu quân đội Myanmar từ năm 2011. Ông lãnh đạo chính quyền Myanmar dưới nhiều chức vụ từ sau cuộc chính biến năm 2021.
Ông Min Aung Hlaing đã rời khỏi chức vụ trong quân đội để tranh cử tổng thống bởi theo hiến pháp, một người không thể cùng lúc nắm giữ hai chức vụ này. Tướng tình báo Ye Win Oo, một phụ tá thân cận của ông Min Aung Hlaing, đã được bổ nhiệm giữ chức vụ lãnh đạo quân đội thay ông.
Các thành viên quốc hội Myanmar được bầu trong 3 giai đoạn từ tháng 12.2025 đến tháng 1 năm nay. Sau đó, hạ viện, thượng viện và quân đội đề cử ra 3 người để quốc hội liên bang bỏ phiếu làm tổng thống. Người được nhiều phiếu nhất trở thành tổng thống và hai ứng viên còn lại làm phó tổng thống.
Ông Nyo Saw là tướng quân đội về hưu và giữ chức thủ tướng từ năm ngoái, từng là cố vấn của ông Min Aung Hlaing. Trong khi đó, bà Nan Ni Ni Aye là chính trị gia người dân tộc Karen thuộc đảng Liên hiệp Đoàn kết và Phát triển (USDP) ủng hộ quân đội. Bà Aye sẽ trở thành người phụ nữ đầu tiên làm phó tổng thống khi nhậm chức vào tuần sau.
Trung Quốc đã gửi lời chúc mừng và tuyên bố sẽ ủng hộ chính quyền mới của Myanmar trong việc duy trì hòa bình và ổn định.
"Chúng tôi đã tập trung lực lượng tác chiến cùng hỏa lực đáng kể ở trong và khu vực quanh eo biển Hormuz. Trong số này có trực thăng AH-64 Apache và MH-60 Seahawk, những khí tài đã được sử dụng ngay trong sáng nay để hạ 6 xuồng cao tốc của Iran đe dọa hoạt động hàng hải thương mại", đô đốc Brad Cooper, chỉ huy Bộ Tư lệnh Trung tâm (CENTCOM) của quân đội Mỹ, nói ngày 4/5.
Ông Cooper cho biết lực lượng Mỹ còn "đánh chặn hiệu quả toàn bộ tên lửa và thiết bị bay không người lái (drone) phóng vào cả chiến hạm của Washington lẫn tàu thương mại".
"Chúng tôi đã tự bảo vệ mình và toàn bộ tàu thương mại, đúng với cam kết đã đưa ra", tư lệnh CENTCOM tiếp tục.
Trong bài đăng trên mạng xã hội Truth Social, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết số xuồng của Iran bị tấn công là 7 chiếc và "hiện chưa có thiệt hại nào xảy ra đối với các tàu đi qua eo biển", ngoại trừ một phương tiện của Hàn Quốc bị trúng đòn tấn công. Ông không nêu thêm chi tiết về sự việc.
Trong khi đó, Iran bác bỏ thông tin mà phía Mỹ đưa ra. "Mỹ tuyên bố đánh chìm một số tàu của Iran là sai sự thật", truyền hình nhà nước Iran dẫn lời một quan chức quân sự cấp cao nước này.
Kể từ khi xung đột nổ ra cuối tháng 2, Iran đã phong tỏa eo biển Hormuz với hầu hết tàu thuyền, ngoại trừ tàu của nước này và một số quốc gia "thân thiện", trong khi Mỹ áp đặt phong tỏa ngược lại lên mọi cảng biển của Iran từ ngày 13/4. Theo Tổ chức Hàng hải Quốc tế, hàng trăm tàu và khoảng 20.000 thủy thủ đã không thể đi qua eo biển này trong suốt cuộc xung đột.
Tổng thống Trump ngày 3/5 cho biết nhiều nước đã liên hệ với Mỹ đề nghị hỗ trợ các tàu đang mắc kẹt tại vùng Vịnh và Washington triển khai "Dự án Tự do" để hộ tống những phương tiện này qua Hormuz. CENTCOM tuyên bố triển khai lực lượng quy mô lớn gồm khu trục hạm, khoảng 100 máy bay, phương tiện không người lái và 15.000 quân nhân cho chiến dịch.
Đô đốc Cooper cho biết quân đội Mỹ không trực tiếp hộ tống mà triển khai nhiều lớp bảo vệ gồm tàu chiến, trực thăng, máy bay, hệ thống cảnh báo sớm trên không và tác chiến điện tử, hình thành "thế trận phòng thủ bao quát hơn nhiều so với hộ tống đơn thuần".
Ông Cooper thêm rằng "Dự án Tự do" được triển khai sau khi lực lượng Mỹ sử dụng một "công nghệ đặc biệt tinh vi" để mở thông một hành lang qua Hormuz trong vài tuần qua, rồi "dựng lên một chiếc ô bảo vệ bao trùm lên khu vực".
"Hành lang này cuối cùng sẽ trở thành tuyến lưu thông hai chiều, nhưng điều quan trọng nhất trong ngắn hạn là đưa các tàu rời đi an toàn", ông nói.
Trong khi đó, Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran ngày 4/5 công bố bản đồ mới về khu vực lực lượng này tuyên bố kiểm soát ở eo biển Hormuz. Khu vực này nằm giữa hai ranh giới, trong đó một đường từ cực tây đảo Qeshm của Iran đến thành phố Umm Al Quwain, Các tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE). Đường còn lại kẻ từ khu vực Kuh-e Mobarak, Iran tới phía nam Fujairah, UAE.
Tại cuộc họp của các quan chức từ các nước thành viên Tổ chức Hợp tác Thượng Hải (SCO) ngày 14/5, Thư ký Hội đồng An ninh Nga Sergey Shoigu khẳng định lập trường của Nga về việc giải quyết xung đột Ukraine không thay đổi.
"Cuộc khủng hoảng Ukraine là một ví dụ rõ ràng về chính sách “tiêu chuẩn kép”. Lập trường của chúng tôi không thay đổi. Hòa bình bền vững chỉ có thể đạt được nếu tất cả nguyên nhân gốc rễ của cuộc xung đột được loại bỏ, như Tổng thống Nga Vladimir Putin đã nhiều lần nhấn mạnh”, ông Shoigu nói.
Ông Shoigu cho biết, Ukraine phải quay trở lại trạng thái không liên kết, trung lập và không sở hữu vũ khí hạt nhân, như đã nêu trong tuyên bố chủ quyền quốc gia năm 1990.
"Ngoài ra, chúng tôi sẽ tiếp tục tìm kiếm sự công nhận pháp lý quốc tế về việc trả lại các vùng lãnh thổ cho Nga, đồng thời đảm bảo tất cả các quyền và tự do của con người", Thư ký Hội đồng An ninh Nga nhấn mạnh.
Theo ông Shoigu, Nga không từ bỏ việc giải quyết xung đột Ukraine bằng con đường chính trị và ngoại giao, bao gồm vai trò trung gian mang tính xây dựng của các quốc gia khác.
“Chính quyền Kiev liên tục khẳng định sự bất lực trong đàm phán. Lý do cơ bản là sự ủng hộ của các quốc gia thành viên hàng đầu châu Âu thuộc EU và NATO, những nước cố tình kéo dài xung đột và bơm vũ khí vào Ukraine”, ông Shoigu nhấn mạnh.
Ông Shoigu khẳng định quân đội Nga đang nắm vững thế chủ động chiến lược trong khu vực tác chiến đặc biệt tại Ukraine và tự tin tiến dọc theo toàn bộ giới tuyến.
Ông Shoigu xác nhận, kể từ đầu năm, quân đội Nga đã kiểm soát hơn 1.800km2 lãnh thổ và hơn 80 khu định cư tại Ukraine.
Ông nói thêm rằng toàn bộ vùng Lugansk nằm dưới sự kiểm soát của Nga và chỉ hơn 15% vùng lãnh thổ ở Donetsk vẫn nằm dưới sự kiểm soát của lực lượng vũ trang Ukraine. Đây là 2 vùng lãnh thổ mà Nga đã tuyên bố sáp nhập ở phía đông Ukraine, dù Moscow chưa kiểm soát hoàn toàn.
Trước đó, người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov tuyên bố Nga sẽ hoan nghênh các nỗ lực hòa giải tiếp theo của Mỹ và Tổng thống Vladimir Putin sẵn sàng gặp trực tiếp Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky một khi tiến trình hòa bình được hoàn tất.
Trong cuộc họp báo sau khi kết thúc các hoạt động kỷ niệm Ngày Chiến thắng (9/5) tại Nga, Tổng thống Putin tuyên bố cuộc xung đột ở Ukraine đang đi đến hồi kết.
Ông Putin cho biết cuộc gặp với ông Zelensky có thể diễn ra “ở bất kỳ đâu”, kể cả ở một quốc gia thứ ba. Tuy nhiên, nhà lãnh đạo Nga nói cuộc gặp chỉ diễn ra sau khi một thỏa thuận hòa bình dài hạn cuối cùng được chuẩn bị đầy đủ và sẵn sàng để ký kết.
Tổng thống Nga nhấn mạnh cuộc gặp giữa 2 nhà lãnh đạo phải là “sự kiện cuối cùng”, là lễ ký kết, chứ không phải là các cuộc đàm phán.
Trong khi đó, Ukraine tỏ ra hoài nghi với các tuyên bố từ Nga. Ông Zelensky cho rằng Nga đang chuẩn bị cho các cuộc tấn công mới.
Vào giai đoạn đầu của cuộc xung đột, Moscow đã vạch ra các mục tiêu mà Nga tìm cách đạt được thông qua chiến dịch quân sự ở Ukraine và khẳng định chúng vẫn không thay đổi kể từ đó. Những mục tiêu này bao gồm “phi quân sự hóa”, “phi phát xít hóa” đất nước và bảo vệ những người nói tiếng Nga, cũng như đảm bảo vị thế trung lập của Ukraine.
Các mục tiêu bổ sung xuất hiện sau đó cũng bao gồm việc công nhận các vùng lãnh thổ cũ của Ukraine đã bỏ phiếu để sáp nhập vào Nga. Nga nhiều lần nêu rõ, một thỏa thuận hòa bình phải bao gồm việc Ukraine rút hết quân, nhượng lại toàn bộ lãnh thổ vùng Donbass ở miền Đông. Kiev đã bác bỏ yêu cầu này.
