Kênh truyền hình Al-Masirah, do lực lượng Houthi tại Yemen điều hành, hôm 29/5 dẫn các nguồn tin địa phương cho biết máy bay không người lái (UAV) trinh sát MQ-9 Reaper Mỹ trúng tên lửa phòng không khi hoạt động trên bầu trời tỉnh Marib.
Al-Masirah cho biết đây là chiếc MQ-9 thứ 25 của Mỹ bị bắn hạ trên không phận Yemen.
MenchOsint, tài khoản theo dõi thông tin nguồn mở trên mạng xã hội, cùng ngày đăng video cho thấy một máy bay bốc cháy và lao xuống đất ở tỉnh Marib. Nhiều người sau đó tập trung quanh vật thể đang bốc khói dưới mặt đất, dường như là nơi phi cơ Mỹ bị rơi.
Giới chức Mỹ chưa bình luận về thông tin.
MQ-9 Reaper là UAV quân sự do tập đoàn General Atomics của Mỹ chế tạo cho không quân nước này, có thể bay ở độ cao hơn 15.000 m và hoạt động liên tục trong 24 tiếng. Nó có thể đảm nhận vai trò thu thập thông tin tình báo, giám sát, trinh sát và tấn công. Cơ quan Nghiên cứu Quốc hội Mỹ cho biết mỗi chiếc MQ-9 có giá xuất xưởng khoảng 30 triệu USD.
Theo tạp chí quân sự Air & Space Forces của Mỹ, nước này biên chế 182 chiếc MQ-9 khi kết thúc năm tài chính 2025, trong đó có 24 máy bay do Không quân Vệ binh Quốc gia vận hành.
Trong giai đoạn tháng 10/2023-5/2025, nhóm vũ trang Houthi đã bắn hạ gần 20 chiếc Reaper của Mỹ, gây thiệt hại ước tính hơn 500 triệu USD. Bloomberg hôm 22/5 dẫn nguồn tin am hiểu vấn đề cho biết Iran đã phá hủy 30 phi cơ MQ-9 trong 6 tuần chiến sự, tương đương 20% tổng số UAV Reaper mà quân đội Mỹ sở hữu trước khi xung đột bùng phát, gây thiệt hại gần một tỷ USD.
Air & Space Forces cho biết MQ-9 có tốc độ tương đối chậm và đã được chứng minh là dễ tổn thương trước hỏa lực phòng không. Đài CBS nhận định những chiếc Reaper dễ bị bắn hạ do được thiết kế để làm nhiệm vụ chống khủng bố và phiến quân với trang bị thô sơ, chứ không phải nhằm đối phó với những quốc gia sở hữu năng lực phòng không hiện đại.
Phó tham mưu trưởng không quân Mỹ David Tabor hôm 12/5 tuyên bố quân chủng này còn khoảng 135 máy bay MQ-9, nhấn mạnh họ vẫn có thể hoàn thành tất cả yêu cầu tác chiến được đề ra đối với dòng Reaper.
Ngày 23-4, Tổng thống Mỹ Donald Trump thông báo trên nền tảng X: "Tôi đã ra lệnh cho Hải quân Mỹ bắn và tiêu diệt bất kỳ tàu thuyền nào - dù là tàu nhỏ đi chăng nữa - nếu chúng đang rải thủy lôi trong khu vực eo biển Hormuz. Không được do dự.
Ngoài ra, các tàu rà phá thủy lôi của chúng tôi đang làm nhiệm vụ dọn sạch eo biển. Tôi ra lệnh tiếp tục hoạt động này, nhưng với cường độ tăng gấp ba".
Nhà lãnh đạo Mỹ còn cho rằng hàng loạt tàu chiến của Iran "đều đã nằm dưới đáy biển".
Theo báo Washington Post, các nhà lập pháp Mỹ mới đây nhận được thông tin Iran có thể đã đặt 20 quả thủy lôi hoặc nhiều hơn trong và xung quanh eo biển Hormuz, trong đó một số được thả trôi và điều khiển từ xa bằng công nghệ GPS, khiến chúng khó bị phát hiện hơn.
Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran đã cảnh báo về một "vùng nguy hiểm" rộng khoảng 1.400 km² trong khu vực (tức gấp 14 lần diện tích Paris), nơi có thể có thủy lôi.
Hiện nay ông Trump vẫn kiên quyết duy trì lệnh phong tỏa đối với các cảng của Iran, trong khi Iran yêu cầu Mỹ phải chấm dứt phong tỏa trước khi có thể xem xét bất kỳ thỏa thuận nào nhằm kết thúc cuộc chiến do Israel và Mỹ phát động vào ngày 28-2.
Hãng tin AFP bình luận rằng bằng việc gia hạn thỏa thuận ngừng bắn với Iran vô thời hạn, Tổng thống Trump dường như đang tìm cách thoát ra khỏi cuộc chiến tốn kém này, nhưng Tehran có thể không sẵn sàng trao cho ông chiến thắng.
Sáng 23-4 (theo giờ Việt Nam), Bộ Tư lệnh trung tâm Mỹ (CENTCOM) bác tin nhiều tàu Iran vượt qua được vòng phong tỏa.
Cùng ngày, Bộ Chiến tranh Mỹ (tức Bộ Quốc phòng) thông báo các lực lượng của họ đã tiến lên kiểm tra tàu M/T Majestic X ở Ấn Độ Dương bị cáo buộc hỗ trợ cho Iran, đánh dấu lần thứ hai trong vòng ba ngày họ thực hiện hành động này. Chiếc tàu này không quốc tịch, bị trừng phạt, và đang vận chuyển dầu mỏ từ Iran.
Sáng qua, Trung Quốc tổ chức lễ đón cấp nhà nước Tổng thống Mỹ Donald Trump, với đầy đủ đội danh dự, quân nhạc và thảm đỏ tại quảng trường Thiên An Môn ở thủ đô Bắc Kinh. Sau đó, hội nghị thượng đỉnh Trung - Mỹ diễn ra tại Đại lễ đường nhân dân.
Phát biểu mở đầu cuộc họp, Chủ tịch nước Trung Quốc Tập Cận Bình hoan nghênh phái đoàn Mỹ và nói rằng thế giới một lần nữa đứng trước một ngã rẽ mới. "Liệu Trung Quốc và Mỹ có thể vượt qua "bẫy Thucydides" và xây dựng một mối quan hệ nước lớn kiểu mới hay không? Đó là đáp án mà lãnh đạo các nước lớn cần cùng nhau viết câu trả lời", theo ông Tập. "Bẫy Thucydides" là khái niệm nhằm cảnh báo nguy cơ xảy ra xung đột trong thời kỳ mà một cường quốc lâu năm bị thách thức bởi một quyền lực mới đang nổi lên. Theo nhà khoa học chính trị người Mỹ Graham Allison đặt ra trong cuốn sách Định mệnh chiến tranh, chiếc "bẫy Thucydides" đang hiện hữu là Mỹ và Trung Quốc.
Về phần mình, Tổng thống Trump dành nhiều lời ca ngợi đối với Chủ tịch Tập, gọi ông Tập là nhà lãnh đạo vĩ đại, và cuộc gặp thượng đỉnh này là "lớn nhất từng diễn ra". Sau đó, theo thông cáo của Bộ Ngoại giao Trung Quốc, ông Tập cho biết những cuộc đàm phán hôm 13.5 tại Hàn Quốc giữa các nhóm kinh tế và thương mại song phương về tổng thể đã đạt được những kết quả tích cực và cân bằng.
Sau cuộc gặp thượng đỉnh kéo dài hơn 2 giờ, ông Tập lên tiếng ca ngợi "một định hướng mới" trong quan hệ với Mỹ, theo đó đề ra cách tiếp cận kết hợp hợp tác với cạnh tranh được kiểm soát.
Theo CCTV dẫn thông báo của Bộ Ngoại giao Trung Quốc, ông Tập cho hay cả hai nhà lãnh đạo đều nhất trí việc thiết lập một mối quan hệ mang tính xây dựng và chiến lược sẽ dẫn dắt quan hệ song phương trong 3 năm tới và xa hơn nữa.
Ông Tập kêu gọi hai nước mở rộng hoạt động trao đổi và hợp tác trong lĩnh vực thương mại, y tế, nông nghiệp, du lịch, giao lưu nhân dân và thực thi pháp luật. Nhà lãnh đạo Trung Quốc cũng cho hay đã trao đổi quan điểm với Tổng thống Trump về các cuộc xung đột ở Trung Đông, Ukraine và những vấn đề liên quan đến bán đảo Triều Tiên.
Tuy nhiên, ông Tập cũng nhấn mạnh Mỹ "cần hết sức thận trọng" khi xử lý vấn đề Đài Loan. "Câu hỏi về Đài Loan là vấn đề quan trọng nhất trong quan hệ Trung - Mỹ. Nếu xử lý không thỏa đáng, hai nước có thể xảy ra va chạm hoặc thậm chí rơi vào xung đột, đẩy toàn bộ quan hệ song phương vào tình thế vô cùng nguy hiểm", CCTV dẫn lời ông Tập.
Trong lúc chụp ảnh với Chủ tịch Tập tại di tích Thiên Đàn chiều qua, Tổng thống Trump đã không trả lời câu hỏi của phóng viên về việc hai nhà lãnh đạo có thảo luận về Đài Loan hay không, theo Reuters. Bản thông cáo của Nhà Trắng sau hội nghị thượng đỉnh cũng không đề cập vấn đề này, chỉ đưa ra nhận định chung rằng cuộc gặp diễn ra tốt đẹp.
"Tổng thống Trump đã có cuộc gặp tốt đẹp với Chủ tịch Tập. Hai bên thảo luận những biện pháp nhằm tăng cường hợp tác kinh tế", theo Nhà Trắng. Bên cạnh đó, hai nhà lãnh đạo đồng ý rằng eo biển Hormuz cần được mở cửa để đảm bảo hoạt động lưu thông hàng hải tự do. Thông cáo cũng cho biết ông Trump và ông Tập đã thảo luận về thúc đẩy nỗ lực chấm dứt tình trạng những hóa chất dùng để sản xuất chất fentanyl gây nghiện bị tuồn vào Mỹ, cũng như đẩy mạnh các thương vụ Trung Quốc mua nông sản Mỹ.
"Tôi không muốn tiết lộ, nhưng chúng tôi đang làm việc với những người nắm quyền hiện tại", Tổng thống Donald Trump nói với Reuters trong cuộc phỏng vấn qua điện thoại ngày 24/4, khi được hỏi Mỹ đang đàm phán với quan chức nào của Iran.
"Họ đang đưa ra đề xuất và chúng tôi sẽ chờ xem", ông nói, thêm rằng chưa thể biết cụ thể Iran sẽ đưa ra những đề xuất nào. Lãnh đạo Mỹ luôn duy trì quan điểm rằng mọi thỏa thuận sẽ phải có điều khoản Tehran từ bỏ uranium làm giàu và duy trì hoạt động vận chuyển dầu tự do qua eo biển Hormuz.
Thư ký báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt cùng ngày thông báo đặc phái viên Mỹ Steve Witkoff và Jared Kushner, con rể Tổng thống Trump, sẽ khởi hành đến Pakistan vào sáng 25/4 để tham gia đàm phán với đại diện Iran. "Phía Iran đã liên lạc và yêu cầu tổ chức cuộc gặp trực tiếp này", bà Leavitt nói, bày tỏ hy vọng các cuộc đàm phán sẽ thúc đẩy tiến trình hướng tới thỏa thuận.
Quan chức Nhà Trắng thêm rằng Phó tổng thống JD Vance, người dẫn đầu vòng đàm phán đầu tiên tại Islamabad cách đây hai tuần, sẽ không tham gia sự kiện lần này nhưng vẫn sẵn sàng bay đến Pakistan nếu cần thiết.
Giới chức Iran chưa bình luận về thông tin trên.
Các nguồn tin Pakistan trước đó cho biết đội hậu cần và an ninh của Mỹ đã có mặt tại Islamabad để chuẩn bị cho cuộc đàm phán tiềm năng.
Bộ Ngoại giao Pakistan cho biết Ngoại trưởng Iran Abbas Araqchi đã đến Islamabad ngày 24/4 để thảo luận về "những nỗ lực nhằm đạt được hòa bình và ổn định khu vực" với quan chức Pakistan. Tuy nhiên, họ không đề cập đến cuộc đàm phán với ông Witkoff và Kushner.
Hai nguồn tin chính phủ cho biết khi tới Islamabad, ông Araqchi đã đi thẳng tới cuộc họp với Ngoại trưởng Pakistan Ishaq Dar tại khách sạn Serena, nơi từng diễn ra vòng đàm phán đầu tiên với Mỹ.
Ngoại trưởng Araqchi viết trên mạng xã hội rằng ông đang thăm Pakistan, Oman và Nga để "phối hợp với các đối tác về những vấn đề song phương và tham vấn tình hình khu vực". Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran cho hay quan chức nước này không có kế hoạch gặp gỡ đại diện Mỹ, các mối quan tâm của Iran sẽ được chuyển qua Pakistan.
Mỹ và Iran từng đàm phán khoảng 21 giờ tại thủ đô Islamabad của Pakistan hôm 11/4, nhưng không đạt được đồng thuận về các vấn đề then chốt, trong đó có quyền kiểm soát eo biển Hormuz và Iran có được tiếp tục làm giàu uranium hay không.
Tổng thống Trump đã ra lệnh phong tỏa các cảng biển Iran từ ngày 13/4 để gây áp lực buộc nước này chấp nhận các điều khoản của thỏa thuận, nhưng Tehran không nhượng bộ và đáp trả bằng cách siết kiểm soát eo biển Hormuz.
Đàm phán hòa bình từng được kỳ vọng nối lại hôm 21/4 nhưng không diễn ra, do Iran tuyên bố chưa sẵn sàng đối thoại trực tiếp với Mỹ. Tổng thống Trump đã gia hạn lệnh ngừng bắn với Iran cho tới khi Tehran đưa ra đề xuất cụ thể với Washington.
Trong buổi họp báo sáng 24/4, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth nói rằng Tehran đang có cơ hội để đạt "thỏa thuận tốt" với Washington. "Iran biết rằng họ vẫn còn cơ hội mở để đưa ra lựa chọn khôn ngoan. Tất cả những gì họ phải làm là từ bỏ vũ khí hạt nhân theo những cách có ý nghĩa và có thể kiểm chứng được", ông nói.
