“Tôi cho rằng có những dấu hiệu cho thấy Lãnh tụ Tối cao Iran Mojtaba Khamenei đang tăng cường tham gia điều hành đất nước”, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio phát biểu trong phiên điều trần trước Ủy ban Đối ngoại Thượng viện ngày 2/6.
Ông Mojtaba, 56 tuổi, bị thương trong các cuộc tấn công của Mỹ – Israel khi chiến sự bùng phát ngày 28/2. Ông được bổ nhiệm làm Lãnh tụ Tối cao, thay thế cha mình là Ali Khamenei, người thiệt mạng trong đợt không kích đầu tiên của Mỹ và Israel.
Tuy nhiên, ông Mojtaba chưa từng xuất hiện công khai kể từ khi nắm quyền. Quan chức thuộc Văn phòng Lãnh tụ Tối cao Iran tháng trước cho biết ông đã hồi phục hoàn toàn sức khỏe.
Theo Ngoại trưởng Rubio, chính quyền thời chiến của Iran hiện do ông Mojtaba Khamenei lãnh đạo với sự cố vấn của một hội đồng bao gồm các thành viên thuộc Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC) và “các thành tố khác”.
Ông Rubio nhận định Ngoại trưởng và Chủ tịch Quốc hội Iran, những người dẫn đầu nỗ lực đàm phán, đều phải được hội đồng này phê duyệt trước khi đưa ra bất kỳ quyết định nào. Đây dường như là nguyên nhân lý giải cho tốc độ trì trệ của các cuộc đàm phán hòa bình hiện nay. Ngoại trưởng Mỹ cho biết việc Tehran phải sử dụng người đưa thư bảo mật cùng các mối lo ngại về an ninh đã gây ra tình trạng chậm trễ và nhiễu loạn thông tin trong hệ thống điều hành của Iran.
Họ buộc phải “xin chỉ thị từ hội đồng, và quy trình này thường mất 3-5 ngày mới nhận được phản hồi”, ông Rubio nói.
Các cuộc đàm phán nhằm chấm dứt cuộc chiến đã kéo dài ba tháng ở Trung Đông đang rơi vào bế tắc. Trong phiên điều trần, Ngoại trưởng Mỹ bày tỏ hy vọng có thể đạt được thỏa thuận với Iran, nhưng nhấn mạnh Tehran phải chấp nhận các hạn chế nghiêm ngặt đối với chương trình hạt nhân nếu muốn được nới lỏng biện pháp trừng phạt.
“Trước mắt vẫn có cơ hội đạt được thỏa thuận. Điều đó có thể xảy ra hôm nay, ngày mai hoặc vào tuần tới. Iran phải tuyên bố rất rõ ràng rằng ‘eo biển đã được mở lại, chúng tôi sẽ không thu phí quá cảnh’. Mỹ sẽ hỗ trợ loại bỏ những quả thủy lôi mà họ đã triển khai tại eo biển, và Iran sẽ không khai hỏa vào tàu thuyền”, ông nói.
Ngoại trưởng Mỹ đồng thời nhấn mạnh Iran phải đồng ý đàm phán về việc áp đặt các hạn chế nghiêm ngặt và dài hạn đối với việc làm giàu uranium, hoặc thậm chí chấm dứt hoàn toàn.
“Iran đang bị trừng phạt vì đã làm giàu uranium ở mức độ cao cũng như các hoạt động hạt nhân của họ. Nếu họ đồng ý từ bỏ những thứ đó, các lệnh trừng phạt sẽ được dỡ bỏ”, ông Rubio cho hay.
Đây là lần đầu tiên ông Rubio điều trần công khai trước quốc hội kể từ khi Mỹ phát động cuộc chiến nhằm vào Iran. Ông dự kiến xuất hiện tại ba phiên điều trần khác vào cuối ngày 2/6 và trong ngày 3/6, khi đảng Cộng hòa đang thể hiện mối lo ngại về cuộc chiến với Iran. Các nhà lập pháp cho biết họ hy vọng Ngoại trưởng sẽ vạch ra chiến lược nhằm chấm dứt cuộc xung đột này.
Tướng Mohammad Jafar Asadi, phó chỉ huy Bộ tư lệnh Trung tâm Khatam al-Anbiya của quân đội Iran, ngày 2/6 tuyên bố tái chiến với Mỹ là “không thể tránh khỏi”. Ông cũng khẳng định Tehran “vẫn chưa tung ra hết tất cả quân bài chiến lược và sẽ sử dụng chúng khi cần thiết”.
Bộ tư lệnh Trung tâm Khatam al-Anbiya được coi là “đầu não tối cao” của các lực lượng vũ trang Iran. Lãnh đạo cơ quan này thường đưa ra những tuyên bố cứng rắn trong chiến sự.
Ủy ban Đạo đức Hạ viện Mỹ đang mở cuộc điều tra đối với 4 nghị sĩ của đảng Cộng hòa lẫn Dân chủ. Hai trong số này đã từ chức vào hôm qua (giờ VN) trước khi các kiến nghị khai trừ được trình lên hạ viện.
Đài NBC News hôm qua đưa tin hạ nghị sĩ Eric Swalwell của đảng Dân chủ ở bang California thông báo trên mạng xã hội về quyết định rời ghế sau khi nhiều phụ nữ cáo buộc ông tấn công tình dục. Cuối tuần qua, báo San Francisco Chronicle và Đài CNN đăng bài phỏng vấn 4 phụ nữ tố cáo ông có hành vi sai trái về tình dục. Ông Swalwell phủ nhận mọi cáo buộc, và chỉ thừa nhận đã xảy ra sai lầm trong phán đoán.
Vài giờ sau, hạ nghị sĩ Tony Gonzales của đảng Cộng hòa ở bang Texas cũng lên mạng xã hội chia sẻ kế hoạch về hưu sau khi thừa nhận có quan hệ tình ái với một cựu trợ lý, người sau đó đã tự thiêu và tử vong. Chủ tịch Hạ viện Mike Johnson và các lãnh đạo đảng Cộng hòa tại quốc hội trước đó cũng thúc giục ông Gonzales không nên tái tranh cử nhiệm kỳ kế tiếp.
Không dừng lại ở đó, Hạ viện Mỹ cũng đang đối mặt hai vụ bê bối khác liên quan đến bộ đôi nghị sĩ đến từ bang Florida là bà Sheila Cherfilus-McCormick thuộc đảng Dân chủ và ông Cory Mills của đảng Cộng hòa. Cụ thể, nghị sĩ Cherfilus-McCormick đang đối mặt phiên điều trần sau khi Ủy ban Đạo đức Hạ viện liệt kê tổng cộng 25 sai phạm liên quan đến hoạt động cung cấp tài chính cho chiến dịch tranh cử. Bà cũng phải ra tòa hình sự liên bang vào năm sau.
Còn nghị sĩ Mills đang bị điều tra với nhiều cáo buộc, từ hành vi sai trái tình dục, bạo lực gia đình đến vi phạm tài chính, và ông cũng đã phủ nhận toàn bộ.
Nghị sĩ đảng Cộng hòa Byron Donalds (bang Florida) cho rằng những cáo buộc trên đã gây tổn hại cho tính liêm chính của Quốc hội Mỹ. Quyết định từ chức của ông Swalwell và ông Gonzales được đưa ra trước khi nghị quyết khai trừ được đưa ra trước hạ viện. Nghị quyết khai trừ bà Cherfilus-McCormick cùng ông Mills cũng đã được chuẩn bị và nhận được sự ủng hộ rộng rãi từ nhiều nghị sĩ lưỡng đảng.
Vụ việc diễn ra trong bối cảnh đảng Cộng hòa đang nắm đa số sít sao trước đảng Dân chủ với tỷ lệ 217 - 214 ghế. Vì thế bất kỳ ghế trống nào cũng sẽ dẫn đến bầu cử bổ sung, và thời gian tổ chức phụ thuộc vào quyết định của thống đốc các bang.
Điều đáng lưu ý là trong cả 4 trường hợp trên đều xuất hiện một bên là nghị sĩ đảng Dân chủ và bên còn lại một nghị sĩ đảng Cộng hòa, dẫn đến những đồn đoán về khả năng đang xảy ra "một cuộc thanh lọc cân bằng" về mặt chính trị. Cụ thể là một nghị sĩ Dân chủ đổi một nghị sĩ Cộng hòa, hoặc thậm chí mỗi đảng hai người.
Hãng Kyodo ngày 2.6 đưa tin về vụ việc xảy ra tại nhà máy thép Fukushima (quận Sasakino thuộc tỉnh Fukushima), khi camera an ninh đã ghi lại cảnh một con gấu đen xông vào khuôn viên và quật ngã một người đàn ông khoảng 20 tuổi.
Con gấu sau đó tiến vào trong tòa nhà và làm bị thương một nam nhân viên khác. Chưa dừng lại ở đó, gấu tiếp tục di chuyển sang một công ty lân cận, tấn công thêm một người đàn ông ngoài 60 tuổi rồi tẩu thoát sang khu dân cư gần đó. Một cụ bà khoảng 80 tuổi cũng đã bị gấu tấn công.
Truyền thông cho hay cả 4 nạn nhân đều cùng bị một con gấu tấn công. Các nạn nhân đã được đưa đến bệnh viện và không ai nguy hiểm đến tính mạng. Tính đến chiều ngày 2.6, con gấu vẫn chưa bị bắt. Cảnh sát đã phong tỏa hiện trường và cân nhắc phương án bắn hạ con gấu, theo Kyodo.
Cũng trong ngày 2.6, Đài NHK đưa tin về một trường hợp khác đã tử vong, nghi do bị gấu tấn công. Theo đó, thi thể của một cụ bà được phát hiện tại khu vực rừng núi thuộc thành phố Akita, miền bắc Nhật Bản.
Giới chức nhận tin báo từ người thân vào khoảng 7 giờ sáng 2.6 (theo giờ địa phương) rằng nạn nhân có thể đã bị gấu tấn công. Con gấu xuất hiện lần này đã bị lực lượng chức năng tiêu diệt vào lúc 9 giờ 40.
Nhật Bản thời gian qua liên tiếp ghi nhận nhiều trường hợp gấu tấn công người. Theo Bộ Môi trường Nhật Bản, vào năm ngoái, nước này ghi nhận mức kỷ lục với hơn 230 vụ gấu tấn công, khiến 13 người thiệt mạng.
Theo AP, các chuyên gia cảnh báo nguy cơ xảy ra các vụ chạm trán giữa người và gấu đang gia tăng khi chúng xuất hiện thường xuyên hơn tại các khu vực có dân cư già hóa và số lượng người săn bắt gấu ngày càng giảm.
Trước tình trạng trên, giới chức Nhật Bản đã vạch ra kế hoạch quản lý quần thể gấu, bao gồm kêu gọi việc tiêu diệt chúng một cách có hệ thống. Giới chức sẽ triển khai 2.500 nhân viên kiểm soát gấu trong vòng 5 năm tại các thành phố, đồng thời tăng gấp đôi số lượng đặt bẫy gấu.
Bộ Môi trường Nhật Bản cũng đã công bố cẩm nang ứng phó khi gặp gấu, khuyến cáo người dân không nên hoảng loạn khi đối mặt với gấu và tránh quay đầu bỏ chạy. Trong trường hợp bị tấn công, người dân nên nằm sấp, cuộn tròn cơ thể và bảo vệ vùng cổ để giảm nguy cơ bị thương nghiêm trọng.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và phu nhân sẽ thăm cấp nhà nước tới Singapore ngày 29-31/5 theo lời mời của Tổng thống Tharman Shanmugaratnam và phu nhân, cũng như tham dự và phát biểu dẫn đề tại Đối thoại Shangri-la ngày 29/5 theo lời mời của Tổng giám đốc kiêm Giám đốc điều hành Viện Nghiên cứu Chiến lược Quốc tế (IISS) Bastian Giegerich, Bộ Ngoại giao cho biết trong thông cáo hôm nay.
Đối thoại Shangri-la là diễn đàn an ninh, quốc phòng có ảnh hưởng hàng đầu khu vực châu Á - Thái Bình Dương do IISS, viện nghiên cứu có trụ sở tại Anh, sáng lập từ năm 2002. Đối thoại có sự tham dự của nhiều nguyên thủ, lãnh đạo quốc phòng cùng quan chức an ninh khu vực và trên thế giới.
Diễn đàn là dịp để chia sẻ tầm nhìn và trao đổi về nhưng vấn đề chiến lược, xây dựng lòng tin và hợp tác chiến lược, phản ánh góc nhìn đa chiều của các nước về an ninh, quốc phòng. Trọng tâm trong chương trình của Đối thoại Shangri-la là bài phát biểu dẫn đề, xác định chủ đề và trọng tâm hàng năm của toàn bộ sự kiện.
Đây là lần đầu Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Việt Nam phát biểu dẫn đề tại diễn đàn an ninh đa phương hàng đầu khu vực. IISS mời Tổng Bí thư, Chủ tịch nước tham dự và phát biểu dẫn đề thể hiện sự đánh giá cao vai trò, vị thế quan trọng, có trách nhiệm của Việt Nam trong các vấn đề khu vực và quốc tế.
Chuyến thăm Singapore của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm diễn ra sau hơn một năm kể từ chuyến thăm đảo quốc trước đó của Tổng Bí thư và chuyến thăm Việt Nam của Thủ tướng Singapore. Hai bên tăng cường sự tin cậy, gắn bó giữa lãnh đạo cấp cao hai nước, thúc đẩy quan hệ hợp tác tốt đẹp song phương.
Quan hệ giữa Việt Nam với Singapore bắt đầu phát triển mạnh mẽ sau khi đất nước gia nhập ASEAN năm 1995 và hai nước đã thiết lập quan hệ Đối tác Chiến lược toàn diện năm 2025.
Singapore là đối tác kinh tế quan trọng hàng đầu của Việt Nam trong các lĩnh vực đầu tư, thương mại và kết nối, cũng như tích cực hỗ trợ Việt Nam trong đào tạo nguồn nhân lực. Đây cũng là nước ASEAN đi đầu về hợp tác trong lĩnh vực mới nổi như khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh.
