Hãng Reuters đưa tin Nga điều hàng trăm máy bay không người lái (UAV) và phóng hàng chục tên lửa vào các thành phố trên khắp Ukraine vào sáng 2.6, khiến ít nhất 18 người thiệt mạng và hơn 100 người bị thương.
Đợt tấn công vào các thành phố, bao gồm Kyiv và Dnipro, diễn ra sau những cảnh báo của Nga về các cuộc tấn công “có hệ thống” nhằm đáp trả cuộc tấn công chết người của Ukraine vào một ký túc xá ở vùng Luhansk (miền đông Ukraine nhưng đang do Nga kiểm soát) hồi tháng trước, điều mà Kyiv phủ nhận.
Đây là đợt tấn công dữ dội thứ ba vào Kyiv trong vòng chưa đầy một tháng.
Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cho biết Nga đã phóng 73 tên lửa và hơn 600 UAV trong cuộc tấn công và một lần nữa kêu gọi Mỹ gửi thêm tên lửa đánh chặn Patriot để bổ sung nguồn cung đang cạn kiệt của Kyiv.
“Đây là một cuộc tấn công quy mô lớn và là một tuyên bố hoàn toàn rõ ràng từ Nga: nếu Ukraine không được bảo vệ khỏi các cuộc tấn công bằng tên lửa đạn đạo và các loại tên lửa khác, những cuộc tấn công này sẽ tiếp tục”, ông Zelensky cho biết.
Điện Kremlin ngày 2.6 cho biết cuộc chiến đã thay đổi theo một kiểu mới. Sau đợt tấn công trên, Bộ Quốc phòng Nga cho hay lực lượng nước này đã đánh trúng 10 doanh nghiệp ở Kyiv. Bên cạnh đó, bộ này cho biết đã tấn công các cơ sở công nghiệp quốc phòng tại nhiều vùng khác nhau ở Ukraine.
Trang The Kyiv Independent ngày 2.6 dẫn lời Tổng thống Zelensky tuyên bố Ukraine hiện có khả năng tấn công toàn bộ hệ thống hậu cần quân sự của Moscow tại các vùng lãnh thổ bị kiểm soát, sau khi 15 nhà máy lọc dầu của Nga bị tấn công từ tháng 1 đến tháng 5 năm nay.
“Các chiến binh của chúng ta hiện có khả năng tấn công các tuyến tiếp cận hậu cần quân sự của Nga trên toàn bộ lãnh thổ bị Nga kiểm soát tạm thời. Thực tế là không còn con đường an toàn nào cho quân đối phương ở phía nam và phía đông của đất nước chúng ta nữa”, ông phát biểu.
Tuyên bố của Tổng thống Zelensky được đưa ra sau khi Quân đoàn 3 của Ukraine hôm 31.5 cho biết UAV của Ukraine đã giành quyền kiểm soát các tuyến đường tiếp tế quân sự quan trọng của Nga ở các khu vực do Nga kiểm soát thuộc tỉnh Luhansk (miền đông Ukraine).
Ukraine đang mở rộng chiến dịch tấn công tầm trung, nhắm vào các mục tiêu quân sự ở độ sâu tác chiến khoảng 20 đến 300 km tính từ tiền tuyến.
Bộ Tổng tham mưu quân đội Ukraine cho biết lực lượng nước này ngày 2.6 tấn công nhà máy lọc dầu Ilsky ở vùng Krasnodar của Nga.
Nằm cách lãnh thổ do Ukraine kiểm soát khoảng 500 km, nhà máy lọc dầu này là một trong những nhà máy lớn nhất ở miền nam nước Nga, sản xuất gần 6,6 triệu tấn nhiên liệu mỗi năm.
Theo Bộ Tổng tham mưu quân đội Ukraine, vụ tấn công vào nhà máy lọc dầu đã gây ra một vụ hỏa hoạn lớn.
Giới chức Nga chưa tiết lộ hậu quả của vụ tấn công hoặc đưa ra đánh giá về thiệt hại.
Bộ Quốc phòng Nga cho biết hệ thống phòng không của họ đã đánh chặn 148 UAV trong đêm 1.6 tại 8 khu vực của Nga, cũng như trên bán đảo Crimea, biển Đen và biển Azov.
Thống đốc Alexander Khinshtein tại vùng Kursk của Nga cho biết rằng trong 24 giờ qua hệ thống phòng không của Nga đã bắn hạ 111 UAV của Ukraine tại vùng này.
Do các cuộc tấn công của lực lượng vũ trang Ukraine vào đêm 1.6 và rạng sáng 2.6, một người đàn ông 59 tuổi đã bị thương tại làng Giryi thuộc huyện Belovsky, theo ông Khinshtein.
Ukraine chưa bình luận về thông tin trên. Hai bên trước nay luôn bác bỏ mọi cáo buộc tấn công nhắm vào dân thường.
Trả lời phỏng vấn của tờ The Kyiv Independent ngày 1.6, Chánh văn phòng Tổng thống Ukraine Kyrylo Budanov cho biết việc chấm dứt chiến sự trước mùa đông năm nay là một mục tiêu khả thi.
Nhận định của ông Budanov tương tự những phát biểu gần đây của Tổng thống Zelensky. Hôm 31.5, ông Zelensky cho rằng khi Moscow mất thế chủ động trên chiến trường và Kyiv tăng cường các cuộc tấn công tầm xa vào lãnh thổ Nga, cơ hội đàm phán hòa bình hiệu quả với Moscow sẽ vẫn mở cho đến mùa đông.
Về phía Nga, hãng TASS ngày 2.6 dẫn lời phát ngôn viên Điện Kremlin Dmitry Peskov cho rằng cuộc xung đột ở Ukraine “có thể được giải quyết vào cuối ngày” nếu Tổng thống Zelensky “ra lệnh rút quân khỏi các vùng lãnh thổ của Nga”.
“Về phần ông Zelensky và việc chấm dứt chiến sự vào cuối năm nay, chiến sự có thể kết thúc ngay trong ngày hôm nay, như chúng tôi đã nói nhiều lần. Để đạt được điều này, ông Zelensky phải ra lệnh cho lực lượng vũ trang của mình rút khỏi lãnh thổ Nga”, ông Peskov phát biểu.
Vào lúc 18h44 ngày 6-4 (tức 5h44 ngày 7-4 theo giờ Việt Nam), tàu Orion chở bốn phi hành gia thực hiện sứ mệnh Artemis II đã di chuyển vào vùng khuất sau Mặt trăng, khiến liên lạc với Trái đất bị gián đoạn trong khoảng 40 phút.
Nguyên nhân của hiện tượng này là do sóng vô tuyến và laser - vốn truyền theo đường thẳng - không thể xuyên qua lớp vật chất dày đặc của Mặt trăng.
Theo Đài BBC, trong suốt 40 phút, con tàu nằm hoàn toàn ở "ngoài vùng phủ sóng", lặng lẽ hành trình giữa khoảng không vô tận của vũ trụ.
Phi hành gia Victor Glover cho biết: "Chúng ta đang ở phía sau Mặt trăng và mất liên lạc với mọi người, hãy coi đó là một cơ hội. Hãy cầu nguyện, hy vọng và gửi những suy nghĩ tốt đẹp, để chúng ta có thể sớm kết nối với phi hành đoàn".
Theo BBC, các phi hành gia đã tận dụng khoảng thời gian gián đoạn để tiến hành quan sát Mặt trăng ở cự ly gần, chụp ảnh, nghiên cứu địa chất bề mặt và ghi nhận những hình ảnh trực tiếp từ vùng không gian hiếm người đặt chân tới.
Khi tàu Orion trở lại vùng phủ sóng sau gần 40 phút, nữ phi hành gia Christina Koch chia sẻ: "Thật tuyệt khi được nghe tin từ Trái đất một lần nữa. Gửi đến châu Á, châu Phi, châu Úc - chúng tôi đang ngắm nhìn và lắng nghe các bạn".
Trên thực tế, các sứ mệnh Apollo trước đây cũng từng trải qua hiện tượng gián đoạn liên lạc khi tàu bay vào vùng khuất sau Mặt trăng, cho thấy đây là một phần quen thuộc của hành trình chinh phục không gian.
Đặc biệt, trong sứ mệnh Apollo 11 năm 1969, phi hành gia Michael Collins đã một mình điều khiển mô-đun chỉ huy bay quanh Mặt trăng, trong khi hai đồng đội của ông, Neil Armstrong và Buzz Aldrin, đang thực hiện những bước đi đầu tiên của nhân loại trên bề mặt Mặt trăng.
Phi hành gia Michael Collins mô tả khi tàu mất liên lạc suốt 48 phút, ông cảm thấy "thực sự cô độc", như bị tách khỏi mọi sự sống đã biết. Tuy nhiên, thay vì sợ hãi, ông cho biết mình cảm nhận được một sự bình yên hiếm có giữa khoảng lặng vô tận của vũ trụ.
Trên Trái đất, khoảng thời gian "mất tín hiệu" cũng là thử thách không nhỏ với các kỹ sư. Tại Trạm Goonhilly (Anh), những ăng ten khổng lồ vẫn luôn theo dõi hành trình của Orion, xác định vị trí và truyền dữ liệu về NASA.
Giám đốc công nghệ tại Trạm Goonhilly - ông Matt Cosby - cho biết đây là lần đầu tiên trạm theo dõi một tàu vũ trụ có người bay xa đến vậy. Khi con tàu khuất sau Mặt trăng, lo lắng là điều khó tránh, nhưng niềm vui sẽ vỡ òa khi tín hiệu trở lại và phi hành đoàn vẫn an toàn.
Các nhà khoa học kỳ vọng trong tương lai, những khoảng "mất kết nối" sẽ dần được xóa bỏ, đặc biệt khi con người hướng tới xây dựng căn cứ lâu dài trên Mặt trăng và tiến xa hơn vào không gian sâu.
Tại sự kiện ở trụ sở Liên Hợp Quốc tại New York ngày 11/5, đại sứ Mỹ Mike Walz cho biết Israel đã cung cấp nhiều hệ thống phòng thủ tiên tiến cho Các tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE), trong đó có lá chắn Iron Dome (Vòm Sắt).
"Chúng tôi đã thấy UAE sử dụng tổ hợp Vòm Sắt mà Israel chuyển cho họ. Vị thế của Israel trong khu vực đang thay đổi đáng kể", ông nói.
Đây là lần đầu quan chức Mỹ xác nhận Israel đã đưa tổ hợp Vòm sắt tới UAE, cũng là lần đầu hệ thống này được triển khai tại một quốc gia khác ngoài Mỹ và Israel.
Đại sứ Walz từng đề cập tới hệ thống Vòm Sắt trên chương trình Fox News Sunday phát sóng ngày 10/5, khi nói rằng "UAE và Israel đang làm việc cùng nhau trong lĩnh vực hợp tác quân sự", nhưng không nêu thông tin cụ thể.
Giới chức UAE và Israel chưa xác nhận thông tin.
CNN ngày 5/5 đưa tin Israel đã bí mật triển khai tổ hợp Vòm Sắt tới UAE từ đầu xung đột Trung Đông. Các quan chức Israel giấu tên nói với trang tin Axios rằng động thái này được tiến hành theo lệnh của Thủ tướng Benjamin Netanyahu. Hệ thống Vòm Sắt đã tham gia đánh chặn đòn tập kích của Iran ngày 4/5, nhưng chưa rõ bắn hạ được bao nhiêu mục tiêu.
Thông tin phản ánh mối quan hệ thân thiết mà Israel đã xây dựng với UAE kể từ khi hai nước nhất trí bình thường hóa quan hệ năm 2020. Quan hệ song phương vẫn được duy trì sau khi Israel bị các quốc gia Arab chỉ trích mạnh mẽ vì phát động chiến dịch tập kích Dải Gaza hồi cuối năm 2023.
Vòm Sắt thuộc lớp trong cùng trong hệ thống phòng không đa tầng của Israel, chuyên đánh chặn mục tiêu tốc độ chậm, bay thấp và có quỹ đạo dễ đoán như rocket, đạn cối và máy bay không người lái (UAV) tầm thấp. Israel nhiều năm qua đã nâng cấp radar và tên lửa của Vòm Sắt, giúp hệ thống sở hữu năng lực đối phó tên lửa đạn đạo một cách hạn chế.
Dù vậy, đây không phải là khí tài chuyên đánh chặn tên lửa đạn đạo và chỉ được dùng như phương án cuối cùng, khi các hệ thống tầm trung và xa đã bị xuyên thủng.
Yuval Steinitz, chủ tịch tập đoàn quốc phòng nhà nước Rafael của Israel, ngày 11/5 tuyên bố Vòm Sắt đạt hiệu quả tới 99% trong ngăn chặn các loại tên lửa, rocket của Hamas ở Gaza và nhóm vũ trang Hezbollah ở Lebanon.
Kể từ khi xung đột Trung Đông bùng phát ngày 28/2, Iran đã phóng khoảng 550 tên lửa đạn đạo và hành trình, cùng hơn 2.200 UAV nhằm vào UAE, khiến quốc gia vùng Vịnh này trở thành nơi hứng đòn dữ dội hơn cả Israel.
Tổng thống lâm thời Venezuela Delcy Rodriguez hôm 1/7 tuyên bố quốc tang 7 ngày để tưởng nhớ những nạn nhân thiệt mạng trong động đất kép, bắt đầu từ 18h cùng ngày.
"Chúng ta cùng chia sẻ nỗi đau với những gia đình mất người thân, đồng thời cầu nguyện cho người bị thương, mất tích và các cộng đồng bị ảnh hưởng. Trái tim Venezuela tan vỡ trước những mất mát về sinh mạng do trận động đất tàn khốc gây ra. Trong thời khắc vô cùng đau thương này, chúng tôi luôn ở bên những người đang phải gánh chịu thảm kịch và tái khẳng định cam kết sẽ đồng hành, bảo vệ họ", bà cho hay.
Chủ tịch Quốc hội Venezuela Jorge Rodriguez cùng ngày cập nhật thống kê về nạn nhân, cho biết 2.295 người đã thiệt mạng và hơn 11.000 người bị thương trong thảm họa. Liên Hợp Quốc ước tính vẫn còn khoảng 50.000 nạn nhân mất tích.
Phần lớn các tòa nhà bị sập tại thành phố La Guaira, đô thị chịu thiệt hại nặng nề nhất trong động đất, đều được đánh dấu bằng chữ "D" (có người tử vong), cho thấy lực lượng cứu hộ đã tìm kiếm tại đó nhưng không phát hiện dấu hiệu sự sống.
"Chúng tôi sẽ không lãng phí thời gian ở những nơi không còn hy vọng", Javier Rodes, trưởng nhóm cứu hộ Tây Ban Nha, cho biết.
Các chuyên gia cho rằng nạn nhân mắc kẹt khó có thể sống sót quá 72 giờ, dù vẫn còn những trường hợp như bé trai 3 tuổi được giải cứu hôm 30/6 sau 6 ngày bị vùi lấp.
"Sẽ không còn ai được đưa ra khỏi đây nữa, dù còn sống hay đã chết", Jose Rafael, cư dân thị trấn Caraballeda ở bang La Guaira, cho hay khi đứng giữa đống đổ nát. Con trai ông mất tích sau trận động đất.
Tại địa điểm khác, nhiều người dân thất vọng khi một nhân viên cứu hộ Mỹ thông báo "không có dấu hiệu sự sống" dưới đống gạch đá. Họ vẫn hy vọng người thân còn sống sau khi nghe âm thanh phát ra bên dưới.
Ưu tiên hiện tại là duy trì cuộc sống, khi rất nhiều người rơi vào cảnh màn trời chiếu đất, lương thực và nước sạch ngày càng khan hiếm. "Ở đây có phát đồ cứu trợ, nhưng nhiều lúc người ta gần như đánh nhau để giành đồ ăn", Daniela Armas, người bán hàng ở La Guaira, nói sau khi xếp hàng nhận thực phẩm tại điểm trú ẩn khẩn cấp.
Tình trạng trộm cắp và cướp bóc đang xảy ra tại nhiều khu vực. 4 cảnh sát đã bị bắt hôm 1/7 sau khi bị phát hiện lấy cắp tài sản trong các đống đổ nát.
Hàng người chờ nhận cứu trợ ngày càng dài hơn, trong khi nhiều cư dân chỉ có thể cầm cự nhờ lòng hảo tâm của tình nguyện viên và sự hỗ trợ từ người xung quanh. "Tình hình hiện rất nghiêm trọng", Lia Poggio, Trưởng phái bộ Venezuela của Tổ chức Di cư Quốc tế (IOM), nhận định.
"Mỗi lần ăn, tôi đều thấy có lỗi vì biết vẫn còn nhiều người không có gì để ăn", Aysmar Lopez, tình nguyện viên mang những suất ăn tự nấu đến nhiều khu trú ẩn, chia sẻ.
Chương trình Lương thực Thế giới (WFP) hôm 30/6 kêu gọi quyên góp 50 triệu USD để cung cấp lương thực cho khoảng 500.000 người tại Venezuela trong vòng ba tháng. Giới chức y tế cũng cảnh báo nguy cơ bùng phát dịch bệnh đang gia tăng.
