“Bây giờ tôi mà quay về thì dang dở”, Phương Nhi, 31 tuổi, sống tại bang Illinois, Mỹ nói.
Năm 2004, bà Tô Thị Hồng (mẹ Nhi) ở phường Phú Định, TP HCM được chị ruột bảo lãnh sang Mỹ định cư theo diện F4 (chị em ruột bảo lãnh nhau). Hồ sơ cho phép chồng và các con dưới 21 tuổi độc thân đi kèm. Lúc đó, gia đình có 6 thành viên, gồm vợ chồng bà Hồng và bốn người con, trong đó Phương Nhi là con út.
Sau 15 năm chờ đợi, năm 2019 hồ sơ của bà Hồng được duyệt nhưng ba người con đã quá tuổi đi kèm. Vợ chồng bà và Phương Nhi, 24 tuổi (được tính dưới 21 tuổi nhờ Đạo luật CSPA cho phép trừ thời gian hồ sơ chờ phê duyệt) đủ điều kiện định cư.
Để đưa ba người con còn lại sang Mỹ, vợ chồng bà Hồng nộp hồ sơ diện F2B (con trên 21 tuổi chưa kết hôn của thường trú nhân). Họ dự kiến chờ 5 năm, nhưng đến nay hồ sơ vẫn chưa hoàn tất.
Tại Mỹ, vợ chồng bà Hồng không biết tiếng Anh để giao tiếp, không nghề nghiệp và thu nhập. Họ phụ thuộc hoàn toàn vào tiền từ Việt Nam gửi sang.
Ban đầu, bà Hồng thích không khí trong lành, yên tĩnh của nước Mỹ, nhưng sự hào hứng dần phai. Hàng ngày, bà đi bộ một vòng công viên rồi về nấu ăn, cuối tuần chờ con chở đi siêu thị châu Á. Chồng bà, ông Minh, nhiều lần học lái xe nhưng đều bỏ dở vì sợ tốc độ cao trên cao tốc. Không có bằng lái, ông ví mình như “người mất chân”. Nơi họ sống thưa dân và hiếm người Việt.
Cách đây bốn năm, người chị đứng đơn bảo lãnh qua đời vì ung thư khiến động lực ở lại Mỹ của vợ chồng bà Hồng không còn như trước. Cứ khoảng 6 tháng, họ lại bay về Việt Nam. Việc không ở Mỹ liên tục, ông bà không đủ điều kiện thi lấy quốc tịch.
Về phần Phương Nhi, sau khi bỏ dở chương trình thạc sĩ tại Việt Nam cô học lại bằng đại học chuyên ngành marketing trong hai năm để tìm việc. Sau giờ làm, cô chỉ xem phim, đọc truyện.
Ba anh chị của Nhi ở lại Việt Nam hơn 20 năm qua không dám kết hôn vì sợ ảnh hưởng đến việc xét duyệt hồ sơ định cư.
Nhớ Việt Nam, Phương Nhi muốn về nước. Nhưng cuối năm 2022, luật sư thông báo hồ sơ của ba anh chị em đã bước vào giai đoạn xử lý tại Trung tâm Thị thực Quốc gia (NVC). Cô tiếp tục ở lại Mỹ chờ đợi.
Tình cảnh của gia đình Nhi không hiếm gặp trên các hội nhóm của những người chuẩn bị di cư Mỹ. Dữ liệu năm 2025 của Sở Di trú và Nhập tịch Mỹ (USCIS) ghi nhận khoảng 2,4 triệu đơn I-130 (công dân hoặc thường trú nhân Mỹ bảo lãnh người thân sang định cư) đang chờ xét duyệt.
Nghiên cứu của Viện Cato (Mỹ) chỉ ra thời gian chờ trung bình cho các diện bảo lãnh gia đình tăng từ 4 năm 3 tháng (năm 1991) lên 8 năm 1 tháng (năm 2018). Trong đó, diện F4 có thời gian chờ lâu nhất, trung bình 14 năm 7 tháng. Chờ đợi khiến nhiều người bỏ lỡ các cột mốc quan trọng cuộc đời như học hành, kết hôn, sinh con, chăm sóc cha mẹ.
Ông José Latour, Luật sư trưởng của Văn phòng Luật di trú LatourLaw, trụ sở ở TP HCM, cho biết nhóm hồ sơ toàn cầu diện F4 hiện mới giải quyết đến các đơn nộp trước năm 2008.
“Trong nền văn hóa coi trọng gia đình như Việt Nam, sự chậm trễ này tạo ra áp lực lớn”, luật sư nói. Trong 33 năm hỗ trợ các gia đình chuẩn bị hồ sơ định cư Mỹ, ông từng chứng kiến nhiều người phải hoãn việc học của con, hoãn nghỉ hưu, đám cưới hay lễ tốt nghiệp. “Họ không biết mình nên chờ đợi cơ hội định cư hay từ bỏ để ổn định cuộc sống tại quê nhà”, ông José Latour nói.
Ông dẫn chứng trường hợp một người cha nộp hồ sơ diện F4, luôn giữ tâm thế sẵn sàng lên máy bay nên dừng mọi kế hoạch đầu tư dài hạn tại Việt Nam với hy vọng các con được sang Mỹ học tập. Khi con ông đã tốt nghiệp đại học, đi làm và quá 21 tuổi khi người cha được cấp thị thực và không còn đủ điều kiện đi cùng. Người con này rơi vào thế tiến thoái lưỡng nan giữa việc chờ khiếu nại để giữ cơ hội định cư Mỹ hay kết hôn ở Việt Nam để ổn định cuộc sống và chấp nhận từ bỏ quyền lợi di trú.
Từ thực tế trên, đại diện LatourLaw khuyên các gia đình nên chủ động chuẩn bị kế hoạch học tập, nghề nghiệp và tài chính theo kịch bản thời gian chờ kéo dài, thay vì phụ thuộc vào mốc xét duyệt của cơ quan di trú.
Ông José Latour tin rằng Mỹ quy trình xử lý hồ sơ bảo lãnh gia đình của Mỹ sẽ hiệu quả hơn trong vài năm tới.
Ngày 7-4, ông Ngọ Duy Hiểu - Phó chủ tịch Tổng liên đoàn Lao động Việt Nam - cho biết nhiều người lao động, công đoàn cơ sở, công chức, viên chức có kiến nghị với Tổng liên đoàn về việc hoán đổi kỳ nghỉ lễ dịp 30-4 và 1-5 linh hoạt hơn. Cụ thể, Giỗ Tổ Hùng Vương (10-3 âm lịch) rơi vào Chủ nhật nên người lao động sẽ nghỉ vào ngày làm việc kế tiếp, tức thứ Hai ngày 27-4.
Tuy vậy nhiều người lao động đề nghị hoán đổi ngày thứ Hai đó sang ngày 29-4 hoặc 2-5 để có kỳ nghỉ lễ kéo dài. Đến nay, tổ chức Công đoàn chưa chính thức đề xuất hoán đổi do cần lấy ý kiến từ phía người lao động, nghiên cứu quy định của pháp luật và trao đổi, thống nhất với Bộ Nội vụ.
"Để đưa ra được đề xuất chính thức, Tổng liên đoàn phải lấy ý kiến công đoàn cơ sở, người lao động, trong đó có kênh trên mạng xã hội.
Công đoàn sẽ nghiên cứu các quy định của pháp luật và tính toán hài hòa lợi ích giữa các bên, sau đó Tổng liên đoàn mới có đề xuất chính thức", ông cho hay.
Còn theo bà Hồ Thị Kim Ngân - Phó trưởng Ban Quan hệ lao động Tổng liên đoàn Lao động Việt Nam, qua trao đổi, một số doanh nghiệp, công đoàn cơ sở, lao động ở Đồng Nai, TP.HCM đề xuất hoán đổi ngày nghỉ bù thứ Hai (27-4) sang thứ tư (29-4) hoặc thứ Bảy (2-5). Theo đó, kỳ nghỉ lễ có thể kéo dài 3 ngày (29-4, 30-4 và 1-5) hoặc 4 ngày (30-4, 1-5, 2-5 và 3-5).
Thực tế, Giỗ Tổ Hùng Vương năm 2026 rơi vào Chủ nhật (ngày 26-4) nên cán bộ, công chức, viên chức được nghỉ bù vào thứ Hai (ngày 27-4), tạo thành kỳ nghỉ 3 ngày liên tiếp từ 25 đến 27-4. Tuy nhiên với doanh nghiệp làm việc thứ Bảy hằng tuần, lịch đi làm - nghỉ lễ có thể bị "đứt đoạn" liên tục.
Cụ thể người lao động đi làm thứ Bảy (25-4), sau đó nghỉ 2 ngày (26-4 và 27-4), rồi làm việc lại 2 ngày, kế tiếp lại nghỉ lễ 30-4 (thứ Năm) và 1-5 (thứ Sáu), xen kẽ là ngày làm việc thứ Bảy (2-5), nghỉ Chủ nhật (3-5), trước khi trở lại làm việc bình thường.
Tuy nhiên theo quy định của Bộ luật Lao động 2019, các đề xuất hoán đổi chưa khả thi. Theo đó, nếu ngày nghỉ hằng tuần trùng với ngày nghỉ lễ Tết, người lao động được nghỉ bù vào ngày làm việc kế tiếp, trong trường hợp này là thứ Hai (ngày 27-4). Việc này nhằm tránh doanh nghiệp sắp xếp lịch nghỉ lễ - nghỉ bù tùy tiện, ảnh hưởng quyền lợi của người lao động.
Từ thực tiễn, vị chuyên gia này cho rằng cần phải xem xét sửa đổi Bộ luật Lao động 2019 theo hướng "mở hơn". Đó là không quy định cứng về ngày nghỉ bù sau nghỉ lễ, nghỉ hằng tuần và giao cho người sử dụng lao động và tổ chức Công đoàn trao đổi, thống nhất phù hợp thực tế sản xuất kinh doanh, hài hòa quyền lợi nghỉ ngơi, tái tạo sức lao động của người lao động.
Về lâu dài, bà Ngân cho rằng lịch nghỉ của cán bộ, công chức, viên chức cần thông báo sớm từ đầu năm. Việc này vừa giúp các đơn vị chủ động trong sắp xếp lịch công tác, ứng trực, vừa giúp doanh nghiệp bố trí để người lao động được nghỉ làm phù hợp.
Tuy nhiên chủ sử dụng lao động phải trao đổi, thống nhất cụ thể với người lao động. Mục tiêu là cấp có thẩm quyền chủ động hướng dẫn việc hoán đổi ngày nghỉ lễ đáp ứng được yêu cầu của ngày nghỉ lễ, vừa đảm bảo sản xuất, vừa phát triển kinh tế và bảo đảm quyền lợi của người lao động.
Bà Ngân lưu ý sau khi thống nhất với người lao động, doanh nghiệp có thể để người lao động nghỉ làm vào thứ Bảy (ngày 2-5) và trả lương như ngày lễ theo quy định. "Công đoàn luôn khuyến khích thỏa thuận không trái pháp luật, có lợi cho người lao động", bà khẳng định.
Về phía cơ quan quản lý, ông Vũ Trọng Bình - Cục trưởng Cục Việc làm (Bộ Nội vụ) - cho biết lịch nghỉ lễ, Tết năm 2026 đã được thông báo trên cơ sở lấy ý kiến các bộ, ngành và tổ chức Công đoàn. "Bộ Nội vụ và Chính phủ đã thống nhất không có chủ trương gì mới so với thông báo ngày nghỉ trước đó", ông Bình chia sẻ.
Ông Juraci Rosa Alves (88 tuổi) sống tại Emilianópolis (Brazil) nhập viện trong tình trạng suy hô hấp nghiêm trọng.
Sau quá trình thăm khám, các bác sĩ xác nhận ông đã qua đời và thi thể nhanh chóng được chuyển tới nhà tang lễ để chuẩn bị hậu sự.
Tại đây, khi các nhân viên đang tiến hành những thủ tục thông thường trước lễ viếng, họ bất ngờ phát hiện vùng bụng của ông Alves có dấu hiệu chuyển động giống nhịp thở.
"Khi đặt ông ấy lên bàn, chúng tôi nhận thấy vùng bụng chuyển động bất thường. Ban đầu mọi người không chắc đó có phải là hơi thở hay không, nhưng ngay sau đó chúng tôi xác định ông ấy vẫn còn dấu hiệu sinh tồn", bà Jacqueline Brogiato, giám sát kỹ thuật của nhà tang lễ, kể lại.
Các nhân viên lập tức tiến hành sơ cứu, làm thông đường thở trong lúc chờ lực lượng y tế tới hiện trường.
Ông Alves sau đó được đặt nội khí quản và chuyển khẩn cấp tới bệnh viện ở Presidente Prudente để tiếp tục điều trị.
Một người thân trong gia đình kể lại, thời điểm đó, người nhà đang chuẩn bị giấy tờ và quần áo cho tang lễ thì nhận thấy quá trình tại nhà tang lễ kéo dài bất thường. "Khi gọi điện hỏi, chúng tôi mới biết ông tôi vẫn còn thở và có cử động. Cả gia đình đều sốc", một người cháu cho biết.
Ông Juraci Rosa Alves hiện được điều trị tích cực trong phòng chăm sóc đặc biệt (ICU). Các bác sĩ cho biết tình trạng của ông nghiêm trọng nhưng ổn định, tờ Mirror đưa tin ngày 19/5.
Bệnh viện ban đầu tiếp nhận ông Alves cho biết sẽ mở cuộc điều tra nội bộ nhằm làm rõ toàn bộ quy trình chuyên môn liên quan đến sự việc. Trong khi đó, cảnh sát địa phương đã vào cuộc điều tra. Danh tính bác sĩ đưa ra kết luận tử vong chưa được công bố.
Một sự việc tương tự cũng từng xảy ra tại Ấn Độ vào năm ngoái. Giữa tang lễ đang diễn ra, Bhau Lachke (19 tuổi, Ấn Độ) - người đã bị cho là tử vong sau tai nạn - bất ngờ tỉnh lại với tiếng ho khiến những gia đình và những người có mặt sửng sốt.
Bhau Lachke (19 tuổi), đến từ thị trấn Trimbakeshwar thuộc bang Maharashtra của Ấn Độ, đã bị thương nặng trong một vụ tai nạn xe hơi. Anh lập tức được đưa đến điều trị tại một bệnh viện tư nhân, SCMP đưa tin.
Theo gia đình Lachke, sau những nỗ lực cấp cứu, các bác sĩ đã thông báo rằng anh đang trong tình trạng "chết não" và "gần như hết cơ hội sống sót".
Gia đình đã chuẩn bị lễ tang cho anh nhưng ngay khi buổi lễ sắp bắt đầu, cơ thể Lachke đột nhiên có dấu hiệu của sự sống, đầu tiên là những chuyển động nhẹ, sau đó là vài tiếng ho.
Điều này khiến người thân và những người chứng kiến vô cùng kinh ngạc. Họ nhanh chóng đưa anh trở lại bệnh viện để tiếp tục điều trị.
Gia đình Lachke bày tỏ bức xúc, cáo buộc bệnh viện chẩn đoán sai và đánh lừa họ bằng cách tuyên bố anh bị chết não. Tình huống khiến cả gia đình rơi vào nỗi đau khó lòng diễn tả.
Các nhà quản lý tại bệnh viện tư nhân cho rằng gia đình có thể đã hiểu sai thuật ngữ y khoa phức tạp. Bác sĩ đặc biệt trích dẫn thuật ngữ "chết não", ám chỉ tình trạng mất chức năng não không thể phục hồi nhưng không nhất thiết đồng nghĩa với tử vong lâm sàng.
"Bệnh nhân đang trong tình trạng nguy kịch, và chúng tôi đã thông báo tình trạng của bệnh nhân cho gia đình. Không có tuyên bố tử vong", một phát ngôn viên của bệnh viện cho biết.
Những cơn ngứa khắp cơ thể thường dễ bị xem nhẹ và cho rằng chỉ là vấn đề da liễu thông thường. Thế nhưng, với một người đàn ông 63 tuổi, triệu chứng tưởng chừng vô hại ấy lại mở ra hành trình phát hiện một căn bệnh nguy hiểm.
Ban đầu chỉ là những cơn ngứa râm ran khắp cơ thể, nhưng không ai ngờ đó lại là dấu hiệu mở đầu cho một chẩn đoán ung thư tuyến tụy, một trong những căn bệnh có tỷ lệ sống sót thấp nhất hiện nay.
Câu chuyện của ông Michael, 63 tuổi, là lời cảnh tỉnh về những tín hiệu sức khỏe tưởng chừng rất "bình thường" nhưng lại vô cùng nguy hiểm.
Ông Michael chia sẻ, mọi chuyện bắt đầu sau một chuyến nghỉ ngắn ngày cùng vợ vào năm 2016. Không lâu sau khi trở về, ông bắt đầu bị ngứa dữ dội khắp người.
"Cảm giác giống như bị hàng nghìn vết cắn của muỗi vằn. Tôi không thể ngủ nổi, càng nóng thì càng ngứa, và chỉ có thể thiếp đi khi kiệt sức," ông kể lại.
Tình trạng ngày càng tồi tệ, cơn ngứa lan từ đầu đến chân, kéo dài liên tục và không thuyên giảm.
Sau đó, cơ thể ông xuất hiện vàng da – một trong những triệu chứng điển hình liên quan đến bệnh lý gan mật và ung thư tuyến tụy. Tình trạng này còn đi kèm nước tiểu sẫm màu và phân nhạt màu bất thường.
Ban đầu, các bác sĩ nghi ngờ ông bị vàng da đơn thuần. Tuy nhiên, sau khi thực hiện sinh thiết, kết quả khiến cả gia đình bàng hoàng: ung thư tuyến tụy.
Ông Michael phải trải qua ca phẫu thuật lớn để loại bỏ khối u, đồng thời cắt bỏ một phần dạ dày, hệ tiêu hóa và khoảng 30% tuyến tụy. Sau đó là 6 tháng hóa trị đầy mệt mỏi với hàng loạt tác dụng phụ nặng nề.
"Tôi trông như một con bù nhìn – tóc rụng, da bong tróc, quần áo rộng thùng thình. Đó là quãng thời gian không hề dễ dàng," ông chia sẻ.
Dù vậy, sau nhiều năm điều trị và theo dõi định kỳ bằng chụp CT mỗi 3 tháng, sức khỏe ông hiện đã ổn định và chưa ghi nhận dấu hiệu tái phát.
Câu chuyện của ông Michael cho thấy, đôi khi những triệu chứng tưởng chừng nhỏ nhặt lại chính là "tín hiệu đỏ" của cơ thể, không nên xem nhẹ.
