Sự việc đau lòng xảy ra ở Trung Quốc. Người phụ nữ xấu số 56 tuổi tên Lưu được gia đình đánh giá là sống điều độ. Bà ăn uống khá lành mạnh, duy trì thói quen đi bộ thường xuyên và hiếm khi mắc bệnh nặng. Chính vì vậy, việc bà đột ngột gặp vấn đề sức khỏe nghiêm trọng khiến nhiều người không khỏi bất ngờ.
Không lâu trước đó, bà bắt đầu xuất hiện các dấu hiệu bất thường như mệt mỏi kéo dài, tiểu ít và cơ thể phù nề. Khi được đưa vào bệnh viện cấp cứu, các bác sĩ xác định bà bị suy thận cấp – tình trạng chức năng thận suy giảm nhanh chóng chỉ trong thời gian ngắn, khiến cơ thể không còn khả năng lọc chất thải và cân bằng điện giải.
Dù đã vào viện và được điều trị tích cực nhưng bà Lưu vẫn tử vong. Sau sự việc, chồng bà đau xót chia sẻ rằng vợ mình có một thói quen kéo dài nhiều năm nhưng không chịu thay đổi, dù gia đình nhiều lần khuyên ngăn: tự ý sử dụng thuốc giảm đau, theo Toutiao.
Thường xuyên lạm dụng thuốc giảm đau – nguy cơ âm thầm với thận: Nguyên nhân sâu xa được các bác sĩ chỉ ra là việc bà Lưu thường xuyên dùng thuốc giảm đau để đối phó với tình trạng đau cổ vai gáy và đau đầu kéo dài. Các loại thuốc bà sử dụng chủ yếu thuộc nhóm chống viêm không steroid (NSAID) – vốn phổ biến và dễ mua.
Theo chuyên gia vấn đề nằm ở chỗ bà thường dùng liều cao và kéo dài trong thời gian dài mà không có chỉ định từ bác sĩ.
Bên cạnh đó các chuyên gia cũng nhấn mạnh, NSAID có tác dụng giảm đau, chống viêm hiệu quả nhờ cơ chế ức chế enzyme cyclooxygenase (COX). Tuy nhiên, chính cơ chế này cũng làm giảm lưu lượng máu đến thận, từ đó ảnh hưởng đến khả năng lọc và đào thải độc tố.
Khi lạm dụng, thuốc có thể gây tổn thương thận cấp, viêm thận kẽ, suy giảm chức năng lọc cầu thận, thậm chí dẫn đến suy thận không hồi phục. Nguy cơ này càng cao ở người lớn tuổi, người có bệnh nền như tăng huyết áp, tiểu đường, tim mạch hoặc những người uống không đủ nước.
Vì vậy, việc sử dụng thuốc giảm đau hay bất kỳ loại thuốc nào cũng cần tuân thủ hướng dẫn chuyên môn, tránh tự ý dùng kéo dài hoặc tăng liều.
– Dùng nhiều thuốc giảm đau: Không chỉ thuốc giảm đau, nhiều thói quen sinh hoạt hàng ngày cũng có thể âm thầm làm suy giảm chức năng thận theo thời gian.
– Thức khuya kéo dài: Việc thiếu ngủ làm tăng gánh nặng chuyển hóa, ảnh hưởng đến quá trình phục hồi của các cơ quan, trong đó có thận. Một số nghiên cứu cho thấy ngủ không đủ giấc có liên quan đến nguy cơ mắc bệnh thận mạn tính.
– Ăn quá mặn: Thường xuyên ăn mặn cũng khiến thận phải làm việc quá sức. Khi tiêu thụ nhiều muối, huyết áp dễ tăng, kéo theo áp lực lọc tại cầu thận tăng lên và gây tổn thương lâu dài. Tổ chức Y tế Thế giới khuyến cáo người trưởng thành không nên tiêu thụ quá 5g muối mỗi ngày.
– Uống quá ít nước: Việc uống ít nước cũng là một thói quen phổ biến nhưng nguy hiểm. Nước tiểu bị cô đặc có thể làm tăng nguy cơ sỏi thận và nhiễm trùng đường tiết niệu. Duy trì đủ nước mỗi ngày giúp thận hoạt động hiệu quả hơn trong việc đào thải chất cặn bã.
– Sử dụng vô tội vạn thực phẩm chức năng: Tự ý sử dụng thực phẩm chức năng cũng tiềm ẩn nhiều rủi ro. Một số sản phẩm được quảng cáo “bổ thận”, “thải độc” có thể chứa thành phần không rõ nguồn gốc, thậm chí kim loại nặng, gây áp lực lên gan và thận nếu dùng kéo dài.
– Lòng trắng trứng: Theo Lao Động lòng trắng trứng là nguồn cung cấp protein chất lượng cao, phù hợp với người cần bổ sung đạm nhưng phải hạn chế phốt pho, đặc biệt là bệnh nhân đang lọc máu. Trong 2 lòng trắng trứng lớn (khoảng 66g) chứa 110 mg natri, 108 mg kali và 10 mg phốt pho.
– Củ cải: Đây là một trong những thực phẩm có hàm lượng kali và phốt pho thấp nhưng giàu vitamin C; trong 58g củ cải thái lát chứa 23 mg natri, 135 mg kali và 12 mg phốt pho, còn trong 78g củ cải nấu chín chứa 12,5 mg natri, 138 mg kali và 20 mg phốt pho.
– Ớt chuông: quả ớt chuông cũng là thực phẩm giàu dinh dưỡng nhưng ít kali, chứa nhiều vitamin C và vitamin A giúp tăng cường miễn dịch; trong 74g ớt chuông có 3 mg natri, 156 mg kali và 19 mg phốt pho.
– Bắp cải: Bắp cải cung cấp nhiều vitamin K, vitamin C, vitamin B, đồng thời có hàm lượng kali, phốt pho và natri thấp, cùng với chất xơ không hòa tan giúp hỗ trợ tiêu hóa; trong 70g bắp cải thái nhỏ có 13 mg natri, 119 mg kali và 18 mg phốt pho.
– Hành tây: Hành tây giúp tạo vị tự nhiên cho món ăn, góp phần giảm lượng muối sử dụng, đồng thời cung cấp vitamin C, mangan, vitamin nhóm B và chất xơ prebiotic tốt cho hệ tiêu hóa; một củ hành tây nhỏ (khoảng 70g) chứa khoảng 3 mg natri, 102 mg kali và 20 mg phốt pho.
Giữa tháng Năm, nắng New York bắt đầu rực rỡ. Ánh sáng chói chang rọi xuống những con phố đông đúc, báo hiệu mùa hè đang gõ cửa. Tôi đứng trên sân thượng nhà mình, phơi từng bộ quần áo dưới nắng.
Hai em mèo đen nhà tôi cũng thích nắng lắm. Mỗi sáng, chúng theo tôi lên sân thượng, nằm cuộn tròn bên cạnh khi tôi phơi đồ. Chiều đến, chúng lại chờ tôi ra thu quần áo vào. Chỉ sau vài ngày nắng liên tục, hai em đã quen nhịp hoàn toàn. Ngày nào cũng vậy, chúng đợi tôi làm hai việc ấy như một thói quen không thể thiếu.
Tôi nhớ hồi nhỏ, mẹ phơi quần áo mỗi ngày. Sáng sớm mẹ giăng dây, trưa nắng chang chang đã khô giòn. Chiều chị em chúng tôi ra thu, gấp gọn, hít hà mùi nắng thoang thoảng. Dù có máy sấy, mùi ấy vẫn khác hẳn.
Mùi máy sấy sạch nhưng vô hồn. Mùi nắng thì sống động, như mang theo cả gió biển, hơi muối và hơi ấm của quê nhà.
Giờ tôi ở New York bao nhiêu năm, mỗi lần phơi đồ trên sân thượng, tôi lại nhớ mẹ, nhớ cái sân nhà cũ, nhớ những buổi chiều chạy ra thu áo mà lòng vui lạ.
Mẹ gọi điện cho tôi mỗi ngày. Qua những câu chuyện của mẹ, tôi lại nhớ mùa hè hai năm trước khi trở về Nha Trang, nhớ cái nắng chan hòa từ sáng sớm, biển xanh, chợ cá và thói quen phơi đồ quen thuộc của bà vẫn không thay đổi theo năm tháng.
Tôi cười kể với mẹ rằng mấy hôm nay có sinh viên hỏi tôi: “Quần áo của cô thơm mùi gì mà fresh thế?” Tôi đáp: “Đó là mùi nắng”. Mẹ nghe xong cười qua điện thoại, bảo: “Nắng ở đây chan hòa từ sáng sớm rồi con ạ”.
Mẹ dậy từ tờ mờ, đi biển tắm, rồi ghé chợ mua cá tươi về nấu bữa trưa. Dù du khách đến Nha Trang bắt đầu đông khi mùa hè tới, mẹ vẫn giữ thói quen cũ. Sáng sớm mẹ phơi đồ, để nắng hong khô cả ngày. Bà bảo thói quen ấy không bỏ được, dù nhà đã có máy sấy.
Chúng tôi, tôi và em trai, giờ đã rời nhà đi du học rồi định cư xứ người bao nhiêu năm. Nhà chỉ còn ba mẹ trong căn nhà trống vắng, nhưng mẹ vẫn giữ nguyên thói quen phơi đồ dưới nắng mỗi ngày.
Tôi cười, bảo mẹ: “Máy sấy nhanh với tiện mà mẹ”. Mẹ chỉ cười: “Nhanh thì nhanh, nhưng cái mùi nắng khác con ạ”. Có lẽ cái khác ấy chính là mùi quê hương, mùi ký ức, hay cũng là nỗi nhớ của mẹ về hai đứa con từng là những đứa trẻ bé xíu trong nhà, ngày nào cũng chạy ra phơi rồi lại thu quần áo cùng mẹ.
Ở New York, nắng tháng Năm còn mới mẻ, còn e ấp mang theo hơi xuân. Còn ở Nha Trang, nắng tháng Năm đã gay gắt, đã tràn đầy.
Hôm nay, tôi đứng trên sân thượng, nhìn nắng chiếu qua lan can, qua những chậu hoa đang nở rộ, nhìn bộ quần áo trắng bay nhẹ trong gió và hai em mèo đen nằm lim dim hưởng nắng, chợt thấy lòng mình gần gũi với quê nhà hơn bao giờ hết.
Nắng New York tháng Năm khiến tôi nhớ Nha Trang. Nắng Nha Trang khiến tôi nhớ những ngày thơ bé, nhớ ba mẹ, nhớ cái mùi nắng quen thuộc không gì thay thế được.
Dù ở đâu, dù máy sấy hiện đại đến đâu, thói quen phơi đồ dưới nắng vẫn là sợi dây nối tôi với quê hương.
Và mỗi lần phơi áo, có hai em mèo bên cạnh, tôi lại thấy mình đang mang một chút Nha Trang về bên cạnh mình, ngay giữa lòng New York nắng vàng tháng Năm.
Ngày 24-5, Đồn biên phòng Xuân Đài phối hợp UBND phường Sông Cầu và UBND phường Xuân Đài (Đắk Lắk) tổ chức chương trình "Măng non biên cương" dành cho thiếu nhi khu vực ven biển nhân dịp đầu hè và Ngày Quốc tế thiếu nhi 1-6.
Trong khuôn viên rợp bóng cây, nhiều em nhỏ hào hứng ngồi thi đấu cờ vua, chăm chú suy nghĩ bên từng nước cờ. Trong khi phía khác của sân trường diễn ra các trận cờ vua trên bàn cờ khổ lớn thu hút đông đảo học sinh đứng xem, cổ vũ.
Nhiều trò chơi dân gian như ném vòng, ném bóng, hoạt động vận động tập thể được tổ chức xuyên suốt, tạo nên không khí sôi nổi ngay những ngày đầu hè. Cán bộ, chiến sĩ biên phòng cũng trực tiếp tham gia hướng dẫn, đồng hành cùng các em trong từng phần chơi.
Điểm nhấn của chương trình là "Thư viện mùa xuân" với hàng trăm đầu sách được vận chuyển vượt hơn 250km từ phường Buôn Ma Thuột về phục vụ học sinh vùng biển.
Ở một góc khác của sân trường, nhiều học sinh say sưa tham gia phần thi vẽ tranh với giấy vẽ, bút màu được ban tổ chức chuẩn bị kỹ lưỡng. Các em thoải mái thể hiện năng khiếu mỹ thuật qua những bức tranh về biển đảo, người lính biên phòng, mái trường và mùa hè tuổi thơ.
Nhiều bức tranh đẹp, sáng tạo được ban tổ chức trao thưởng bằng những phần quà nhỏ, khiến các em thêm hào hứng và thích thú. Sau cuộc thi, các bức tranh cũng được chính các em lưu giữ như một kỷ niệm đẹp của mùa hè.
Không chỉ tham gia tổ chức trò chơi, các anh chị tình nguyện viên và cán bộ, chiến sĩ biên phòng còn cùng sinh hoạt, giao lưu với thiếu nhi. Nhiều học sinh tự tay đeo khăn quàng đỏ cho các chú bộ đội rồi cùng tham gia các trò chơi tập thể trong tiếng cười rộn rã.
Hoạt động giao lưu giữa bộ đội biên phòng, tình nguyện viên và học sinh vùng biển đã góp phần khơi dậy tình yêu quê hương, biển đảo trong các em nhỏ; từ đó vun đắp tình cảm, ý thức bảo vệ chủ quyền biển trời Tổ quốc khi trưởng thành.