GS-TS Nguyễn Vũ Quốc Huy làm quyền Giám đốc Đại học Huế

So với năm 2025, điểm trung bình của cả 34 địa phương đều giảm. Tuy nhiên, sự sụt giảm này chủ yếu phản ánh mức độ phân hóa cao hơn của đề thi năm 2026 chứ không đồng nghĩa chất lượng học tập đi xuống.

Theo GS-TSKH Nguyễn Đình Đức (ĐH Quốc gia Hà Nội) và GS-TS Lê Anh Vinh (Viện Khoa học giáo dục VN), đề thi năm nay giảm yêu cầu ghi nhớ, tăng cường đánh giá năng lực vận dụng, phân tích và giải quyết vấn đề, qua đó phản ánh sát năng lực thực chất của học sinh (HS) hơn. Trong 12 môn thi, có 4 môn tăng điểm trung bình, chủ yếu thuộc nhóm STEM gồm toán, hóa, sinh học và công nghệ công nghiệp. Ngược lại, 8 môn giảm điểm; trong đó giáo dục kinh tế và pháp luật, địa lý, lịch sử giảm mạnh, còn vật lý, tin học và công nghệ nông nghiệp chỉ giảm nhẹ.

Sự thay đổi này cũng làm biến động đáng kể bảng xếp hạng chất lượng giáo dục giữa các địa phương. So với năm 2025, có 15 địa phương tăng hạng, 15 địa phương giảm hạng và 4 địa phương giữ nguyên vị trí. Trong đó, có địa phương tăng 10 bậc nhưng cũng có địa phương giảm 14 bậc.

Những biến động này cho thấy khi điểm số được đưa về gần năng lực thực chất hơn, khoảng cách về chất lượng giáo dục giữa các địa phương cũng bộc lộ rõ hơn, thay vì bị che lấp bởi mặt bằng điểm cao như trước.

Căn cứ trung bình điểm thi năm 2026, có thể chia 34 địa phương thành 3 nhóm: nhóm dẫn đầu đạt từ 6,0 điểm trở lên; nhóm khá đạt từ 5,5 đến dưới 6,0 điểm; và nhóm còn lại có điểm trung bình dưới 5,5 điểm. Đây là cơ sở để đánh giá tương quan chất lượng giáo dục giữa các địa phương và xác định những khu vực cần ưu tiên đầu tư nhiều hơn.

Nhóm này gồm 7 địa phương dẫn đầu, trong đó Đồng bằng sông Hồng nhiều nhất với 3 đơn vị (Ninh Bình, Hà Nội, Hải Phòng), Bắc Trung bộ có 2 đơn vị (Nghệ An, Hà Tĩnh), Trung du miền núi phía bắc có Phú Thọ và Đông Nam bộ có TP.HCM. Kết quả này tiếp tục khẳng định Đồng bằng sông Hồng và Bắc Trung bộ là hai vùng có nền tảng giáo dục mạnh của cả nước.

Tuy nhiên, ưu thế đang nghiêng rõ về Đồng bằng sông Hồng khi cả 3 địa phương đều thăng hạng: Ninh Bình vươn lên dẫn đầu, Hà Nội xếp thứ 2 và Hải Phòng đứng thứ 3. Trong khi đó, Nghệ An, Hà Tĩnh và Phú Thọ đều giảm hạng, còn TP.HCM tăng một bậc lên vị trí thứ 7. Sự dịch chuyển này cho thấy chất lượng giáo dục giữa các địa phương dẫn đầu đang có sự phân hóa rõ với Đồng bằng sông Hồng là vùng có bước tiến mạnh nhất.

Nhóm địa phương có chất lượng giáo dục khá gồm 18 tỉnh, thành, phân bố tương đối đồng đều giữa các vùng. Đồng bằng sông Hồng và Bắc Trung bộ mỗi vùng có 3 địa phương; Nam Trung bộ và Tây nguyên có 5 địa phương; Đồng bằng sông Cửu Long có 3 địa phương, trong khi Đông Nam bộ chỉ có Đồng Nai. Điều này cho thấy chất lượng giáo dục không còn tập trung ở một vài trung tâm kinh tế phát triển mà đang lan tỏa sang nhiều vùng, dù vẫn còn sự chênh lệch nhất định giữa các khu vực.

Nhóm cuối gồm 9 địa phương, trong đó vùng Trung du và miền núi phía bắc chiếm 6 địa phương: Lai Châu, Lạng Sơn, Cao Bằng, Điện Biên, Sơn La và Lào Cai. Ba địa phương còn lại là Tây Ninh (Đông Nam bộ), Đắk Lắk (Tây nguyên) và Vĩnh Long (Đồng bằng sông Cửu Long). Đây chủ yếu là những địa phương còn nhiều khó khăn về kinh tế - xã hội, có đông học sinh dân tộc thiểu số và nhiều năm nằm trong nhóm cuối cả nước.

Đáng chú ý, Tây Ninh giảm 10 bậc và Vĩnh Long giảm 14 bậc, cho thấy cần có những phân tích khoa học để xác định nguyên nhân và đề ra giải pháp nâng cao chất lượng giáo dục trong những năm tới.

Điểm đáng chú ý nhất của bảng xếp hạng năm nay là sự vươn lên của nhiều địa phương. Tuyên Quang tăng tới 10 bậc, từ hạng 28 lên hạng 18. Quảng Ngãi tăng 8 bậc, Khánh Hòa tăng 7 bậc, Lâm Đồng và Lai Châu cùng tăng 6 bậc, Đồng Tháp tăng 5 bậc.

Đây đều là những địa phương có trung bình điểm thi không vượt trội nhưng lại cải thiện đáng kể vị trí tương đối khi đề thi tăng tính phân loại và một phần do tỷ lệ chọn môn thi tiếng Anh khá ít.

Sự bứt phá của Tuyên Quang và Lai Châu cho thấy khoảng cách giáo dục giữa miền núi và đồng bằng đang từng bước được thu hẹp. Những năm gần đây, việc đầu tư cơ sở vật chất, nâng cao trình độ giáo viên, triển khai Chương trình giáo dục phổ thông 2018 và chuyển đổi số trong dạy học đã tạo ra những chuyển biến tích cực ở nhiều tỉnh miền núi.

Ở khu vực Nam Trung bộ, Quảng Ngãi và Khánh Hòa cũng cho thấy sự thích ứng tốt với cách ra đề mới, cải thiện về chất lượng dạy học theo định hướng phát triển năng lực.

Đồng Tháp tiếp tục là điểm sáng của Đồng bằng sông Cửu Long khi tăng từ hạng 17 lên hạng 12.

Ở chiều ngược lại, nhiều địa phương giảm hạng đáng kể. Vĩnh Long giảm mạnh nhất cả nước với 14 bậc (từ hạng 19 xuống 33); Tây Ninh giảm 10 bậc, Cần Thơ giảm 8 bậc và An Giang giảm 5 bậc. Đáng chú ý, hầu hết các địa phương Đồng bằng sông Cửu Long đều tụt hạng, ngoại trừ Đồng Tháp.

Kết quả này cho thấy nhiều địa phương chưa thích ứng kịp với yêu cầu của đề thi có tính phân hóa cao và tăng cường đánh giá năng lực vận dụng. Trước đây, thành tích của khu vực này được hỗ trợ đáng kể bởi các môn khoa học xã hội có phổ điểm cao. Khi các môn này được điều chỉnh theo hướng phân hóa cao hơn, lợi thế đó không còn rõ rệt.

Ở Đông Nam bộ, Đồng Nai và Tây Ninh đều giảm hạng, phản ánh sự chênh lệch chất lượng giáo dục ngay trong cùng một vùng kinh tế. Điều này cho thấy 2 địa phương cần có những giải pháp mạnh mẽ hơn để nâng cao chất lượng giáo dục, đáp ứng yêu cầu phát triển của một cực tăng trưởng phía nam.

Tin Gốc: Thanh Niên

Mới đây, đơn vị chuyên phân tích dữ liệu đào tạo đại học Quacquarelli Symonds (QS) công bố bảng xếp hạng 1.504 trường đại học tốt nhất thế giới năm 2027. Trong đó, Việt Nam có 9 đơn vị.

Đại học Duy Tân là đại diện của Việt Nam có thứ hạng cao nhất, đứng thứ 504 thế giới. Tuy nhiên, trường giảm 22 bậc so với vị trí 482 của bảng xếp hạng năm 2026.

Đại học Quốc gia Hà Nội cải thiện thứ hạng khi tăng từ nhóm 761-770 lên nhóm 751-760. Trong khi đó, Đại học Bách khoa Hà Nội cũng có bước tiến đáng chú ý, tăng từ nhóm 1201-1400 lên nhóm 1001-1200.

Đại học Quốc gia TPHCM và Trường Đại học Tôn Đức Thắng cùng được xếp ở nhóm 801-850. Trong khi Đại học Quốc gia TPHCM giữ nguyên nhóm xếp hạng so với năm trước thì Trường Đại học Tôn Đức Thắng giảm từ vị trí 684 xuống nhóm 801-850.

Nhóm 1.001-1.200 còn có Đại học Văn Lang, giữ nguyên thứ hạng so với năm 2026.

Ba cơ sở được xếp vào nhóm 1.401+ gồm Đại học Cần Thơ, Trường Đại học Công nghiệp TPHCM (IUH) và Trường Đại học Công nghệ TPHCM (HUTECH).

Trong đó, Đại học Cần Thơ và Trường Đại học Công nghiệp TPHCM đều giảm từ nhóm 1.201-1.400 xuống nhóm 1.401+, còn HUTECH lần đầu xuất hiện trong bảng xếp hạng đại học thế giới của QS. Trước đó, trường từng lần đầu góp mặt tại QS Asia University Rankings 2026 (bảng xếp hạng đại học hàng đầu Châu Á) và có ba lĩnh vực đào tạo được xếp hạng trong QS World University Rankings by Subject 2026 (bảng xếp hạng đại học theo ngành/lĩnh vực đào tạo).

Như vậy, số cơ sở giáo dục đại học của Việt Nam được xếp hạng trong QS World University Rankings 2027 giảm còn 9 trường so với 10 trường trong bảng xếp hạng năm 2026. Có 3 trường cải thiện thứ hạng, 2 trường giữ nguyên vị trí, 3 trường giảm hạng và 1 trường lần đầu có mặt trong bảng xếp hạng.

Bên cạnh đó, Viện Công nghệ Massachusetts (MIT, Mỹ) tiếp tục dẫn đầu bảng xếp hạng. Bốn vị trí tiếp theo lần lượt thuộc về Imperial College London (Anh), Đại học Stanford (Mỹ), Đại học Oxford (Anh) và Đại học Harvard (Mỹ).

QS World University Rankings là bảng xếp hạng đại học thường niên do tổ chức tư vấn giáo dục Quacquarelli Symonds (QS, Vương quốc Anh) công bố. Đây là một trong những bảng xếp hạng đại học uy tín và có ảnh hưởng nhất thế giới, đánh giá các trường dựa trên các tiêu chí như uy tín học thuật, uy tín với nhà tuyển dụng, chất lượng nghiên cứu, tỷ lệ giảng viên/sinh viên, mức độ quốc tế hóa và phát triển bền vững...

Tin Gốc: Dân Trí

Ông Phạm Ngọc Thưởng, Thứ trưởng Thường trực Bộ GD&ĐT, trưởng Ban chỉ đạo cấp Quốc gia kỳ thi tốt nghiệp THPT 2026 chủ trì buổi họp báo.

Mở đầu họp báo, Thứ trưởng cho biết đây là buổi cung cấp công tác tổ chức coi thi. Kỳ thi vẫn còn tiếp diễn trong thời gian tới, từ chấm thi đến công bố điểm. Thứ trưởng yêu cầu các Vụ, Cục chức năng cung cấp thông tin cho báo chí đầy đủ, với tinh thần trả lời nhanh, trực tiếp vấn đề, không né tránh.

Ông Lê Mỹ Phong, Phó Cục trưởng Cục Quản lý chất lượng, Bộ GD&ĐT cho hay, cơ bản kỳ thi ổn định như năm 2025. Đây là năm thứ 2 thi theo chương trình 2018 và là năm đầu tiên triển khai theo cơ chế vận hành chính quyền 2 cấp.

Với tinh thần 6 rõ, Bộ GD&ĐT đã ban hành nhiều văn bản quan trọng, tổ chức nhiều hội nghị tập huấn, quán triệt sâu để thực hiện tốt kỳ thi. Cũng theo ông Phong, các Bộ, ngành, địa phương đã phối hợp chặt chẽ, nhất là khi có tình huống bất thường.

Về đề thi, theo ông Phong, Bộ GD&ĐT đã phối hợp với Ban Cơ yếu Chính phủ để vận chuyển đề thi sao cho an toàn, nghiêm túc theo quy định. Đối với công tác phòng chống gian lận công nghệ cao, Bộ GD&ĐT đánh giá đây là vấn đề quan trọng. Hiện chưa phát hiện thông tin lộ lọt đề thi trên Internet như một số năm trước đây.

74 thí sinh bị đình chỉ trong kỳ thi tốt nghiệp THPT. Trong đó 69 thí sinh mang điện thoại di động vào phòng thi và 5 thí sinh sử dụng tài liệu. Không có cán bộ nào vi phạm quy chế. Hiện chưa phát hiện gian lận có tổ chức.

Lần đầu tiên chấm thi môn văn theo phương pháp Rubric

Trả lời nhóm câu hỏi của phóng viên liên quan đến đề thi, GS.TS Nguyễn Ngọc Hà, Phó Cục trưởng Cục Quản lý chất lượng, Trưởng Ban Đề thi tốt nghiệp THPT 2026, cho biết đề thi luôn là trọng tâm, được Bộ GD&ĐT chỉ đạo sát sao và cụ thể.

Một trong những yếu tố được xem trọng là câu hỏi sao cho đảm bảo tính chất vùng miền, nhằm tạo tính công bằng cao nhất ở tất cả đề thi các môn học.

Ở môn ngữ văn năm nay Bộ GD&ĐT nhận được ý kiến ở phần câu hỏi về nghị luận xã hội. Trong quá trình soạn thảo đề, Ban đề đã có lưu ý. Tuy nhiên, câu hỏi này là nội dung đưa vào để phân hóa học sinh với mức barem 2 điểm (năm ngoái câu hỏi này chiếm đến 4 điểm).

Mặc dù đề mở nhưng kết hợp của lệnh hỏi và dữ liệu đưa ra trong đề thi về 3 người nổi tiếng liên quan đến công nghệ, học sinh có thể hiểu được để làm bài.

Tóm lại, các ngữ liệu và lệnh hỏi, dữ liệu đã được Ban đề rất khéo léo và chắt lọc cẩn thận, hỏi ý kiến chuyên gia chuyên môn để phù hợp với trình độ học sinh. Do đó, có thể khẳng định: yếu tố vùng miền trong câu hỏi liên quan đến Steve Jobs đã được tính đến và đây là câu hỏi mang tính phân loại.

Ngoài ra, môn ngữ văn vừa có tính khoa học vừa có tính nghệ thuật, do đó sự hiểu biết và phân tích rất quan trọng. Ở môn văn có những nội dung mang tính mở. Nếu việc kiểm tra ở chương trình cũ xoay quanh khoảng 10 tác phẩm nên nhiều khi các em viết rất hay nhưng thực tế chúng ta đã thấy ở đâu đó.

Ở chương trình mới, việc đưa ngữ liệu bên ngoài vào như bài thơ của Nguyễn Đình Thi nhằm tránh hiện tượng đọc chép và học tủ.

Về công tác chấm thi môn văn, GS.TS Nguyễn Ngọc Hà cho hay, đây là năm đầu tiên chấm thi môn văn bằng hình thức rubric” (hay còn gọi là thang đánh giá tiêu chí). Đây là phương pháp chấm điểm dựa trên một bộ tiêu chí được định sẵn. Phương pháp này chia nhỏ yêu cầu của bài làm thành các mức độ đạt được (ví dụ: từ xuất sắc đến kém), kèm theo mô tả cụ thể cho từng mức.

Bộ GD&ĐT đã tập huấn phương pháp chấm thi này trên toàn quốc để giáo viên nắm được.

GS.TS Huỳnh Văn Chương, Cục Trưởng Cục Quản lý chất lượng, Bộ GD&ĐT thông tin, Bộ sẽ công bố đáp án chính thức khoảng 7 ngày sau khi thí sinh kết thúc môn thi thứ nhất.

Dự kiến 2030 triển khai kỳ thi tốt nghiệp THPT trên máy tính

Trả lời câu hỏi “Khi nào sẽ triển khai kỳ thi tốt nghiệp THPT trên máy tính”, GS Huỳnh Văn Chương, Cục trưởng Cục Quản lý chất lượng, Bộ GD&ĐT, cho hay ngay sau khi thử nghiệm thi trên máy tính năm 2026, Bộ đang triển khai một số công việc cụ thể cho lộ trình thí điểm từ 2027 đến 2029, sau đó có sự triển khai đánh giá. Việc sẽ triển khai đồng loạt diễn ra vào năm 2030.

Hiện tại, đồng thời tổ chức việc thi trên giấy, chúng tôi vẫn đang tập trung xây dựng ngân hàng câu hỏi thi. Đó là công việc lớn nhất khi triển khai thi trên máy tính. Ngoài ra, xây dựng hệ thống phần mềm hỗ trợ cho kỳ thi trên máy tính, đặc biệt là quá trình bảo đảm an ninh, an toàn, bảo mật của đề thi.

Thứ ba, cần phải khảo sát, đánh giá toàn bộ hiện trạng máy tính, cơ sở vật chất tại 34 tỉnh thành, đặc biệt quan tâm đến vùng sâu, vùng xa, những vùng khó khăn nhất. Cuối cùng chúng tôi đã thử nghiệm ở một số địa phương, trong đó có thử nghiệm cả ở vùng miền núi phía Bắc, Tây Nguyên, miền Trung và miền Nam. Sau đó còn đề án báo cáo Bộ trưởng, Ban thường vụ trình Thủ tướng. Chúng tôi đang làm theo đúng lộ trình.

Thông tin thêm về những thắc mắc liên quan đến đề thi, Thứ trưởng Phạm ngọc Thưởng: Đánh giá khó - dễ của đề thi chỉ là sơ bộ, còn phải đợi phổ điểm. Đến thời điểm này mọi thông tin chỉ là bước đầu.

Về đề thi ngữ văn và đề khác, sau khi có kết quả, chấm thẩm định cùng các nội dung khác mới có thể đánh giá kỹ. Chúng tôi lắng nghe nghiêm túc, đầy đủ, khách quan nhưng cũng có quan điểm và nguyên tắc.

Đề thi mở thì đáp án phải mở, phải tôn trọng ý kiến của thí sinh trình bày, thậm chí phản biện lại đề yêu cầu. Đó mới là đánh giá năng lực, phẩm chất, các em tự tin trong khuôn khổ.

Việc chấm thi môn tự luận, Bộ GD&ĐT phải đảm bảo khách quan, công bằng, không có chuyện chấm lỏng, chấm chặt. Nếu địa phương nào chấm nhiều điểm cao quá, hoặc nhiều điểm thấp quá, phải cho kiểm tra lại. Bộ GD&ĐT sẽ có quyết định thành lập ban chấm kiểm tra đột xuất bất cứ hội đồng nào. Trong quá trình thực hiện, chúng ta hướng tới đảm bảo công bằng, khách quan nhất có thể.

Kỳ thi tốt nghiệp THPT năm nay diễn ra trong 3 buổi với 2 môn bắt buộc là toán, ngữ văn và 2 môn tự chọn trong số các môn: vật lý, hóa học, sinh học, tin học, công nghệ công nghiệp, công nghệ nông nghiệp, lịch sử, địa lý, giáo dục kinh tế - pháp luật và ngoại ngữ.

Sau khi có điểm, các Sở GD&ĐT hoàn thành việc xét công nhận tốt nghiệp THPT chậm nhất vào ngày 3/7 và công bố kết quả tốt nghiệp trước ngày 4/7.

Thí sinh có nhu cầu phúc khảo bài thi có thể nộp đơn từ ngày 1/7 đến hết ngày 5/7. Công tác phúc khảo hoàn thành chậm nhất ngày 20/7, kết quả xét công nhận tốt nghiệp sau phúc khảo được công bố trước ngày 23/7.

Số liệu từ Bộ GD&ĐT, kỳ thi năm nay có hơn 1,2 triệu thí sinh đăng ký dự thi, tăng hơn 61.600 thí sinh so với năm trước.

Dữ liệu đăng ký dự thi cho thấy xu hướng lựa chọn các môn học thuộc lĩnh vực STEM tiếp tục gia tăng. Công nghệ công nghiệp là môn có tốc độ tăng mạnh nhất với hơn 204%, tiếp theo là tin học tăng hơn 142%. Lịch sử là môn tự chọn có số lượng thí sinh đăng ký nhiều nhất với 570.800 em.

Báo Dân trí liên tục cập nhật đề thi và gợi ý đáp án cho tất cả các môn thi tốt nghiệp THPT năm 2026 ngay sau khi buổi thi kết thúc. Bạn đọc xem chi tiết:

Đáp án, đề thi tất cả các môn thi tốt nghiệp THPT năm 2026

Tin Gốc: Dân Trí