Trong tháng 3, AI được đề cập là nguyên nhân hàng đầu cho việc sa thải nhân sự ở Mỹ, khi chiếm 1/4 trong hơn 60.000 trường hợp cắt giảm đã công bố. Còn trên toàn cầu, theo khảo sát của Đại học Duke và Cục Dự trữ Liên bang Mỹ với 750 giám đốc tài chính, số vụ sa thải được gán cho AI năm 2026 dự báo cao gấp 9 lần so với 2025.
Việc tăng cường AI được kỳ vọng giúp doanh nghiệp cải thiện hiệu quả hoạt động, tiết kiệm thời gian và tinh gọn cấu trúc, nhưng không đồng nghĩa với tiết kiệm chi phí.
Cuối tháng 4, người dùng Iusuallydrop chia sẻ trên mạng xã hội Reddit rằng AI ngày càng đắt đỏ, khiến công ty của anh phải điều chỉnh kế hoạch tuyển dụng. “Chúng tôi vừa hủy 5 gói đăng ký AI và tuyển hai lập trình viên tầm trung thay thế”, người này viết.
Công ty anh kiểm tra hai lập trình viên bằng câu hỏi nổi tiếng: “Tôi cần rửa xe. Cửa hàng cách đây 100 m, nên đi bộ hay lái xe?”. Theo logic thông thường, tài xế tất nhiên phải lái đến vì xe cần có mặt ở cửa hàng để được làm sạch. Tuy nhiên, nhiều mô hình AI trượt bài kiểm tra khi trả lời nên đi bộ và đưa ra hàng loạt lý do như tiết kiệm thời gian, tiết kiệm nhiên liệu, tốt cho sức khỏe và môi trường vì “khoảng cách có 100 m”.
Theo Iusuallydrop, hai lập trình viên đơn giản chọn phương án lái xe, hoàn toàn không gặp “ảo giác” – hiện tượng AI tạo thông tin nghe có vẻ hợp lý nhưng thực chất không chính xác hoặc gây hiểu lầm.
“Nhân viên mới trả lời mọi câu hỏi mà không bật cảnh báo ‘tăng 7,5 lần lượng token sử dụng’. Họ còn biết pha trò và khiến văn phòng vui hơn. Tỷ lệ hiệu năng trên chi phí thực sự rất tuyệt. Điểm trừ là chi phí ‘điện toán cà phê’ của họ hơi cao”, anh nói vui.
Bài đăng thu hút sự quan tâm lớn trên Reddit với hàng nghìn lượt thích và bình luận về vấn đề AI cũng có thể bị “đuổi việc” vì đắt đỏ so với nhân viên.
Trước đó, nhiều lãnh đạo công nghệ chia sẻ, số tiền đầu tư cho AI rất lớn, khiến doanh nghiệp gặp khó khăn khi muốn vừa sử dụng công cụ mới, vừa muốn cân đối ngân sách.
Praveen Neppalli Naga, Giám đốc công nghệ tại Uber, tháng trước cho biết, việc tăng sử dụng công cụ lập trình AI, đặc biệt là Claude Code của Anthropic, khiến công ty tiêu hết ngân sách AI cho cả năm 2026 trong vài tháng. “Tôi phải lập kế hoạch lại từ đầu, vì khoản tôi nghĩ là đủ giờ đã cạn kiệt”, ông nói, nhưng không tiết lộ con số cụ thể.
Chamath Palihapitiya, CEO startup phần mềm AI 8090, cũng cảnh báo về chi tiêu cho trí tuệ nhân tạo. “Chi phí tôi phải bỏ ra tăng gấp ba lần cứ mỗi ba tháng, trong khi doanh thu lại không tăng tương ứng”, ông nói trong chương trình All-In Podcast hồi tháng 3.
Bryan Catanzaro, Phó chủ tịch phụ trách học sâu của Nvidia, nói trên Axios tháng 4: “Với nhóm của tôi, chi phí điện toán vượt xa chi phí cho nhân viên”.
Một khảo sát do Viện Công nghệ Massachusetts (MIT) tiến hành đã củng cố cho nhận xét của Catanzaro. Cụ thể, nhóm nghiên cứu phân tích các yêu cầu kỹ thuật cần thiết của mô hình AI để thực hiện công việc ở mức tương đương con người và nhận thấy, tự động hóa bằng AI chỉ khả thi về mặt kinh tế trong 23% vị trí mà thị giác đóng vai trò then chốt. Trong 77% trường hợp còn lại, con người đảm nhận công việc sẽ đỡ tốn kém hơn.
Theo Futurism, một số công ty cũng gặp khó khăn sau khi sa thải nhân viên để tập trung cho trí tuệ nhân tạo. Sebastian Siemiatkowski, CEO công ty mua trước trả sau Klarna tại Thụy Điển, từng tuyên bố AI có thể “làm những gì con người làm được” vào năm 2024. Họ hợp tác với OpenAI phát triển trợ lý ảo, cắt giảm nhân sự và dùng AI đảm nhận công việc của 700 nhân viên chăm sóc khách hàng.
Tuy nhiên, ông thay đổi phần nào quan điểm khi khách hàng mất kiên nhẫn với các bot “mới vào nghề”. Trong giai đoạn ứng dụng AI, khoản lỗ quý đầu tiên của Klarna tăng gấp đôi so với cùng kỳ năm trước. Tháng 5/2025, Siemiatkowski công bố kế hoạch tuyển thêm nhân viên cho hoạt động chăm sóc khách hàng.
Dù vậy, nhiều lãnh đạo công nghệ vẫn tin tưởng vào hiệu quả khi đầu tư cho AI. Đầu tháng 4, Amos Bar-Joseph, CEO startup Swan AI, đăng trên LinkedIn ảnh chụp màn hình hóa đơn của Anthropic với tổng số tiền 113.421,87 USD, cao gấp đôi so với hóa đơn tháng trước. Đáng chú ý, đây là chi phí AI dành cho 4 nhân viên, tức khoảng 28.000 USD một người mỗi tháng, vượt mức lương của nhiều người.
Bar-Joseph nói “chưa bao giờ tự hào về một hóa đơn nào hơn thế”, và tuyên bố Swan AI luôn đầu tư nhiều tiền cho trí tuệ nhân tạo. “Tôi muốn làm rõ ý nghĩa thực sự: đây không phải hành động chống con người mà ngược lại, chúng tôi sẽ tuyển dụng khi đạt đến giới hạn về những gì AI có thể làm. Chúng tôi chưa đạt đến giới hạn đó, thậm chí còn cách rất xa”, ông nói với Business Insider.
Dù phí sử dụng AI đắt đỏ, Keith Lee, giáo sư về AI và tài chính tại Trường Kinh doanh Gordon – Viện Trí tuệ nhân tạo Thụy Sĩ, dự đoán mọi chuyện có khả năng thay đổi trong tương lai, khi mức giá giảm mạnh.
Theo báo cáo tháng 3 của công ty phân tích Gartner, quá trình suy luận của mô hình ngôn ngữ lớn với một nghìn tỷ tham số ước tính giảm hơn 90% trong bốn năm tới. Hạ tầng AI, thiết kế mô hình và nguồn cung phần cứng dự kiến cũng cải thiện. Các công ty AI có thể thay đổi cách định giá công cụ, chuyển từ hình thức đăng ký cố định sang định giá theo mức sử dụng.
Tuy nhiên, tính khả thi kinh tế của AI trong tương lai còn phụ thuộc việc công nghệ này có chứng minh được giá trị hay không. Theo ông Lee, AI cần chứng minh độ tin cậy, giảm ảo giác, giảm nhu cầu cần con người giám sát, đồng thời tích hợp hiệu quả vào cấu trúc doanh nghiệp.
Mối quan hệ hợp tác tốt đẹp giữa Apple và OpenAI vừa chính thức rạn nứt bằng một trận chiến pháp lý. Apple đã đệ đơn kiện OpenAI cùng hai cựu nhân viên lên Tòa án Quận phía Bắc California (Mỹ) với cáo buộc chiếm đoạt bất hợp pháp các thông tin bảo mật và bí mật thương mại. Gã khổng lồ công nghệ xứ Cupertino khẳng định OpenAI đã lên kế hoạch bài bản để thu thập dữ liệu độc quyền nhằm đẩy nhanh tham vọng sản xuất thiết bị phần cứng tiêu dùng.
Các bị đơn bị điểm mặt gọi tên gồm OpenAI Foundation, OpenAI Group PBC, công ty io Products, cùng hai cựu nhân sự cao cấp của Apple là Tang Yew Tan và Chang Liu. Đáng chú ý, ông Tan từng giữ vị trí Phó chủ tịch thiết kế sản phẩm cho iPhone và Apple Watch trước khi đầu quân cho OpenAI. Vụ kiện đánh dấu bước ngoặt khắc nghiệt kể từ sau khi Apple tích hợp ChatGPT vào hệ sinh thái của mình vào năm 2024, đẩy hai bên từ thế đối tác chiến lược thành đối thủ trực diện.
Trong đơn kiện, Apple vạch trần việc kỹ sư Chang Liu lợi dụng lỗi xác thực để truy cập mạng nội bộ và tải xuống hàng chục tệp tin phần cứng bảo mật. Nghiêm trọng hơn, cựu Phó chủ tịch Tang Yew Tan bị tố cáo đã chỉ đạo các ứng viên đang làm việc tại Apple mang theo "linh kiện thực tế" đến phỏng vấn tại OpenAI để khai thác thông tin. OpenAI còn bị cáo buộc sử dụng trái phép kỹ thuật hoàn thiện bề mặt kim loại bảo mật của Apple và lừa dối các nhà cung cấp.
Mục tiêu của các hành vi trên nhằm phục vụ cho chiến lược lấn sân sang mảng phần cứng của OpenAI, nhất là sau khi hãng chi 6,5 tỉ USD để thâu tóm io Products. Dù OpenAI hiện sử dụng hơn 400 cựu nhân viên Apple, phía 'nhà táo' kiên quyết khẳng định việc thuê nhân sự cũ không cấp cho OpenAI quyền sử dụng các bí mật công nghệ để tạo bước đà phát triển sản phẩm. Trước đó, Apple từng liên hệ cảnh báo OpenAI vào tháng 2 nhưng không nhận được bất kỳ phản hồi nào.
Theo các nhà phân tích, cuộc tranh chấp này phản ánh sự cạnh tranh gay gắt trong việc định hình thế hệ thiết bị điện toán tiếp theo. Việc OpenAI âm thầm phát triển các thiết bị tiêu dùng cạnh tranh với smartphone cho thấy hãng đang nỗ lực giảm sự phụ thuộc vào iPhone để xây dựng mối quan hệ trực tiếp với người dùng. Vụ kiện không chỉ là hành động tự vệ của Apple mà còn gián tiếp hé lộ một cuộc đua phần cứng AI khốc liệt đang âm thầm diễn ra.
Theo thông tin từ tờ Economic Daily News, TSMC đang đẩy nhanh quá trình mở rộng năng lực đóng gói tiên tiến bằng việc tiến tới giải pháp đóng gói CoPoS (Chip-on-Panel-on-Substrate) nhằm giúp ngành công nghiệp bán dẫn tiến gần hơn đến sự cân bằng giữa cung và cầu.
Yếu tố chính thúc đẩy việc mở rộng này đến từ sự phát triển của công nghệ CoWoS (Chip-on-Wafer-on-Substrate) hiện tại, giúp năng lực sản xuất hằng tháng của TSMC có thể đạt mức kỷ lục từ 120.000 đến 140.000 tấm wafer trong năm 2026. Nếu tính thêm 50.000 đến 60.000 tấm wafer từ các đối tác OSAT (lắp ráp và kiểm thử bán dẫn gia công ngoài), tổng năng lực sản xuất của ngành có thể đạt đến 200.000 tấm wafer mỗi tháng, từ đó giúp giảm bớt tình trạng thiếu hụt trong ngành.
Theo TrendForce, tình trạng thiếu hụt nghiêm trọng năng lực đóng gói 2.5D toàn cầu sẽ bắt đầu được cải thiện vào năm 2027 nhờ vào sự gia tăng đơn đặt hàng và kế hoạch mở rộng năng lực CoWoS của TSMC lên hơn 60% vào năm 2027. TSMC cũng đã dự báo tại Hội nghị chuyên đề công nghệ Đài Loan vào tháng 5 rằng năng lực đóng gói chip tiên tiến CoWoS sẽ đạt tốc độ tăng trưởng kép hằng năm (CAGR) hơn 80% từ năm 2022 đến 2027.
Nhưng quan trọng hơn, TSMC đang phát triển nền tảng đóng gói tiên tiến thế hệ tiếp theo mang tên CoPoS. Theo tờ Commercial Times, công ty đã thiết lập dây chuyền sản xuất nghiên cứu và phát triển cho CoPoS tại công ty con VisEra từ năm 2025.
Nhà phân tích nổi tiếng Ming-Chi Kuo cho rằng, CoPoS là một kiến trúc đóng gói tiên tiến thay thế quy trình sản xuất dựa trên wafer truyền thống bằng quy trình xử lý ở cấp độ tấm. Kiến trúc này cho phép TSMC tối ưu hóa vật liệu và hỗ trợ kích thước gói lớn hơn, đặc biệt hấp dẫn đối với các chip AI (trí tuệ nhân tạo) ngày càng phức tạp.
Việc kiểm định vật liệu và thiết bị dự kiến sẽ hoàn thành vào tháng 6 này, với mục tiêu của TSMC là sản xuất thử nghiệm chip dựa trên quy trình CoPoS mới vào giữa năm 2027. Nền tảng Feynman của NVIDIA được dự đoán sẽ là khách hàng đầu tiên áp dụng công nghệ này, trước khi TSMC có kế hoạch sản xuất hàng loạt quy mô lớn vào khoảng năm 2028 đến 2029 tại các cơ sở ở Chiayi (Đài Loan) và Arizona (Mỹ).
Nhiều tin đồn về việc OpenAI, công ty đứng sau phần mềm ChatGPT nổi tiếng, sẽ sớm đặt chân vào thị trường phần cứng với một mẫu loa không dây thông minh, được tích hợp trí tuệ nhân tạo.
Tuy nhiên, sản phẩm phần cứng đầu tiên của OpenAI là một bàn phím không dây mang tên Codex Micro, được phát triển hợp tác với hãng thiết kế bàn phím Work Louder.
Codex Micro không phải bàn phím phục vụ việc nhập văn bản thông thường. Thiết bị có thiết kế nhỏ gọn, tích hợp hệ thống đèn nền RGB, gồm 13 phím cơ có thể lập trình, một núm xoay và một cần điều khiển.
Sản phẩm được thiết kế dành cho các lập trình viên sử dụng Codex - công cụ hỗ trợ lập trình bằng AI do OpenAI phát triển.
Thông qua Codex Micro, người dùng có thể theo dõi trạng thái hoạt động của tác nhân AI Codex bằng hệ thống đèn nền, chạy thử các đoạn mã do AI tạo ra, kích hoạt các tác vụ lập trình được thiết lập sẵn hoặc sử dụng tính năng điều khiển bằng giọng nói.
Người dùng cũng có thể tùy chỉnh vị trí và chức năng của từng phím để phù hợp với quy trình làm việc.
OpenAI đã mở đặt hàng Codex Micro với giá 230 USD. Công ty cho biết sản phẩm sẽ được bán với số lượng giới hạn.
Do được phát triển cho nhóm lập trình viên sử dụng Codex, Codex Micro không hướng đến người dùng phổ thông.
Việc ra mắt Codex Micro đánh dấu bước đi đầu tiên của OpenAI trong lĩnh vực phần cứng. Trước đó, nhiều nguồn tin cho rằng công ty đang phát triển thêm các thiết bị AI chuyên dụng, bao gồm loa thông minh và một mẫu điện thoại tích hợp sâu các công nghệ AI. Tuy nhiên, OpenAI chưa xác nhận các thông tin này.
