Ấn Độ vừa có thêm một bước đi đáng chú ý trong chiến lược chuyển đổi năng lượng khi chính thức phê duyệt các quy định đối với nhiên liệu E100 – loại nhiên liệu chứa gần như 100% ethanol.
Thông tin được Bộ trưởng Giao thông Đường bộ và Cao tốc Ấn Độ Nitin Gadkari công bố ngày 14/6 tại Hội nghị Đường, Ethanol và Năng lượng sinh học diễn ra ở Nagpur. Theo đó, hành lang pháp lý mới sẽ cho phép các hãng xe, doanh nghiệp nhiên liệu và cơ quan thử nghiệm triển khai thương mại các phương tiện sử dụng ethanol nguyên chất.
Động thái này không chỉ mở ra một hướng phát triển mới cho ngành giao thông của nền kinh tế lớn thứ năm thế giới mà còn đưa ethanol trở thành một lựa chọn nhiên liệu độc lập, cạnh tranh trực tiếp với xe điện, khí nén thiên nhiên (CNG), hybrid và hydro.
Từ pha trộn ethanol sang xe chạy hoàn toàn bằng ethanol
Trong nhiều năm qua, Ấn Độ tập trung thúc đẩy chương trình pha trộn ethanol vào xăng nhằm giảm phụ thuộc vào dầu mỏ nhập khẩu. Mục tiêu hiện nay của nước này là triển khai nhiên liệu E20 trên phạm vi toàn quốc. Tuy nhiên, việc thông qua khung pháp lý cho E100 được xem là bước tiến lớn hơn nhiều. Thay vì chỉ bổ sung ethanol vào xăng, chính phủ Ấn Độ đang tạo điều kiện để các phương tiện có thể vận hành hoàn toàn bằng ethanol.
Theo ông Gadkari, thị trường đã bắt đầu xuất hiện những mẫu xe sử dụng công nghệ nhiên liệu linh hoạt (flex-fuel). Maruti Suzuki đã giới thiệu WagonR Flex Fuel, trong khi Hero đưa ra các mẫu xe máy có khả năng chạy bằng ethanol. Ngoài ra, Toyota và Hyundai cũng được kỳ vọng sẽ tham gia phân khúc này trong thời gian tới.
Việc có khung pháp lý rõ ràng giúp các hãng xe giảm bớt rủi ro về chính sách, từ đó mạnh dạn đầu tư vào động cơ flex-fuel, hệ thống nhiên liệu tương thích ethanol và các nền tảng xe chuyên dụng.
Đây là yếu tố quan trọng bởi E100 không thể sử dụng trên các phương tiện chạy xăng thông thường. Ethanol có đặc tính hóa học khác với xăng, đòi hỏi động cơ, bơm nhiên liệu, kim phun và nhiều bộ phận khác phải được thiết kế hoặc điều chỉnh riêng.
Vì sao Ấn Độ đặt cược vào E100?
Một trong những lý do lớn nhất là bài toán an ninh năng lượng. Hiện Ấn Độ phải nhập khẩu hơn 85% nhu cầu dầu thô. Điều này khiến nền kinh tế dễ bị tác động trước những biến động của giá năng lượng toàn cầu. Mỗi đợt giá dầu tăng mạnh đều tạo áp lực lên chi phí nhập khẩu, lạm phát và ngân sách. Chính phủ nước này kỳ vọng việc mở rộng sử dụng ethanol sản xuất trong nước sẽ giúp giảm dần sự phụ thuộc vào dầu mỏ nhập khẩu trong dài hạn.
Khác với xăng dầu, ethanol có thể được sản xuất từ các nguyên liệu nông nghiệp như mía đường, ngô, ngũ cốc hư hỏng và nhiều loại phụ phẩm nông nghiệp khác. Điều đó đồng nghĩa nguồn nhiên liệu này có thể được tạo ra ngay trong nước thay vì phụ thuộc vào nguồn cung từ bên ngoài.
Theo ông Gadkari, phát triển ethanol không chỉ là câu chuyện năng lượng mà còn gắn chặt với kinh tế nông thôn. Nhu cầu ethanol gia tăng sẽ kéo theo nhu cầu lớn hơn đối với các loại cây trồng làm nguyên liệu. Điều này giúp tạo thêm đầu ra cho nông sản, hỗ trợ thu nhập của nông dân và thúc đẩy đầu tư vào các nhà máy lọc sinh học cũng như hạ tầng công nghiệp tại khu vực nông thôn.
Bởi vậy, ngành đường và năng lượng sinh học được Chính phủ Ấn Độ xem là một trong những động lực quan trọng cho phát triển kinh tế địa phương trong những năm tới.
Cơ hội lớn nhưng còn nhiều rào cản
Việc phê duyệt E100 được đánh giá là dấu mốc quan trọng, song để nhiên liệu này phổ biến trên quy mô lớn vẫn còn nhiều việc phải làm.
Thách thức đầu tiên là nguồn cung phương tiện. Hiện số lượng xe flex-fuel trên thị trường vẫn khá hạn chế. Người tiêu dùng chỉ có thể chuyển sang E100 khi có đủ các mẫu xe tương thích được thương mại hóa rộng rãi.
Thách thức thứ hai là hạ tầng nhiên liệu. Các doanh nghiệp xăng dầu sẽ cần xây dựng hoặc nâng cấp hệ thống lưu trữ, vận chuyển và phân phối ethanol. Do ethanol có khả năng hấp thụ độ ẩm cao hơn xăng nên các yêu cầu về bảo quản cũng khắt khe hơn.
Ngoài ra, các quy trình kiểm định, tiêu chuẩn khí thải và hệ thống chứng nhận phương tiện cũng cần được điều chỉnh để phù hợp với nhiên liệu mới.
Một điểm đáng chú ý khác là ethanol có mật độ năng lượng thấp hơn xăng. Điều này đồng nghĩa xe chạy bằng E100 có thể cần tiêu thụ nhiều nhiên liệu hơn để đi cùng một quãng đường so với xe chạy xăng truyền thống.
Vì vậy, trong tương lai gần, E100 nhiều khả năng sẽ tồn tại song song với xăng và các loại nhiên liệu khác thay vì thay thế hoàn toàn.
Việc Ấn Độ chính thức xây dựng hành lang pháp lý cho E100 cho thấy ethanol đang được nâng từ vai trò phụ gia pha trộn lên vị thế của một loại nhiên liệu độc lập. Nếu vượt qua các rào cản về hạ tầng và nguồn cung phương tiện, E100 có thể trở thành một mắt xích quan trọng trong chiến lược giảm nhập khẩu dầu mỏ và phát triển giao thông bền vững của quốc gia hơn 1,4 tỷ dân này.
Mở cửa phiên giao dịch 18/6, giá vàng thế giới giao ngay tăng gần 60 USD lên 4.311 USD một ounce. Giá tăng tốc sau thông tin Tổng thống Mỹ và Iran đã ký thỏa thuận hướng đến chấm dứt chiến sự kéo dài gần 4 tháng.
"Bản ghi nhớ Islamabad đã được hoàn tất với chữ ký của các Tổng thống. Giờ đây là lúc kiểm chứng việc thực thi thỏa thuận trên thực tế", người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baqaei cho biết ngày 18/6, theo hãng tin IRNA của nước này. Tổng thống Mỹ Donald Trump cũng xác nhận ông đã ký văn bản tại Cung điện Versailles, bên lề hội nghị thượng đỉnh G7 diễn ra tại Pháp.
Thỏa thuận của 2 bên gồm 14 điểm. Trong đó có các nội dung như lập tức chấm dứt giao tranh trên toàn bộ mặt trận, Mỹ dỡ bỏ phong tỏa với các cảng của Iran và lập quỹ tái thiết trị giá 300 tỷ USD. Thỏa thuận cũng cho phép mở cửa lại eo biển Hormuz ngay lập tức.
Vàng đã chịu sức ép từ khi xung đột Trung Đông bùng phát. Giá năng lượng cao do Hormuz bị phong tỏa kéo theo lo ngại lạm phát, làm tăng khả năng các ngân hàng trung ương nâng lãi suất. Việc này gây bất lợi cho vàng vì không sinh lãi.
Trước đó, đóng cửa phiên giao dịch 17/6, giá vàng thế giới giảm gần 75 USD một ounce, xuống 4.255 USD. Nguyên nhân là Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed) giữ nguyên lãi suất tham chiếu trong phiên họp tuần này, nhưng dự báo tăng lãi cuối năm nay.
Công cụ theo dõi lãi suất CME FedWatch cho thấy nhà đầu tư hiện dự báo xác suất nâng lãi tháng 12 là 78%, tăng vọt so với mức 61% trước cuộc họp của Fed. Giá đôla Mỹ tăng tốc cũng khiến vàng đắt đỏ hơn so với người mua bằng các tiền tệ khác.
Diễn giá bạc, bạch kim và palladium cũng tương tự. Sau khi giảm hơn 3% phiên 17/6, giá các kim loại này sáng nay đã tăng trở lại, với mức gần 2%.
Chiếc Omega Constellation từng xuất hiện trong các chiến dịch quảng cáo, phim và sự kiện nổi tiếng cùng những ngôi sao như George Clooney và Nicole Kidman. Mẫu đồng hồ này từ lâu đã trở thành biểu tượng của sự xa xỉ. Tuy nhiên, khi giá vàng gần đây tăng trở lại, một số mẫu đồng hồ kinh điển như vậy đang bị nung chảy. Giá trị lượng vàng bên trong chúng thậm chí vượt xa giá bán lại của chính chiếc đồng hồ.
Khảo sát của Reuters với nhiều nhà buôn, chuyên gia trong ngành và cố vấn đầu tư cho thấy đồng hồ cũ của những thương hiệu như Omega hay TAG Heuer chịu tác động mạnh nhất từ xu hướng này. Tháng trước, Jon White, một nhà buôn vàng tại Anh, đã nung chảy một chiếc Constellation vàng 18K sản xuất vào cuối thập niên 1970, dù tình trạng còn rất tốt. Đây chỉ là một trong hàng chục chiếc đồng hồ xa xỉ mà ông nung chảy trong năm nay khi nhu cầu đầu tư vàng tăng.
"Đó là một chiếc đồng hồ đẹp. Nhưng thực tế, khách hàng mang nó đi đấu giá, họ sẽ thu được bao nhiêu?", White nói với Reuters. Ông cho biết lượng vàng chứa trong chiếc Constellation này có giá khoảng 5.750 bảng Anh (7.749 USD), cao hơn 35% so với mức đấu giá ước tính của đồng hồ là 4.000-4.500 bảng.
James Lamdin, nhà sáng lập Analog Shift - bộ phận đồng hồ đã qua sử dụng của hãng bán lẻ Watches of Switzerland - cho biết việc nung chảy "chủ yếu xảy ra với các mẫu đồng hồ hiện đại nhưng đã qua sử dụng và mẫu cổ điển nhưng chưa đủ giá trị sưu tầm".
Hồi tháng 1, giá vàng từng chạm kỷ lục 5.600 USD một ounce do nhà đầu tư lo ngại tình hình địa chính trị, thương mại và họ tìm tới tài sản trú ẩn. Dù sau đó vàng hạ nhiệt do xung đột Trung Đông, giá đã tăng trở lại 3 phiên liên tiếp, và hiện dao động quanh 4.300 USD. Mức này gần gấp đôi ngưỡng trung bình của năm 2024.
Tuy nhiên, giá đồng hồ đã qua sử dụng lại không tăng tương ứng. "Việc này rất đáng tiếc, vì một khi thứ gì đó bị nung chảy, nó sẽ biến mất mãi mãi", Adrian Hailwood - chuyên gia về lịch sử chế tác đồng hồ cho biết.
Hiện chưa có số liệu chính thức về số lượng đồng hồ xa xỉ bị nấu chảy. Dữ liệu của Hội đồng Vàng Thế giới (WGC) cho thấy lượng vàng tái chế toàn cầu trong quý I tăng 5% lên 366 tấn. Trong khi đó, giá trị nhu cầu vàng trang sức tăng 31%, đạt 47 tỷ USD.
Một chiếc đồng hồ có thể chứa từ vài gram đến hơn 200 gram vàng, khiến giá trị nguyên liệu của chúng có thể lên tới hàng chục nghìn USD. Với dòng Omega Constellation, vàng có thể được sử dụng trong cả vỏ và dây đeo.
Trong bối cảnh giá vàng được dự báo chạm 5.400-6.300 USD một ounce năm nay, nhu cầu tháo dỡ một số mẫu đồng hồ sẽ còn tiếp diễn. Đặc biệt khi giới buôn đồng hồ cũ phải gánh thêm chi phí vận hành và bảo hành sản phẩm.
Kể cả đồng hồ mới nhưng sản xuất dư thừa cũng có thể bị nung chảy. "Tôi đã chứng kiến rất nhiều chiếc hoàn toàn bình thường bị nung chảy. Thị trường Thụy Sĩ hiện có nhiều hàng tồn kho. Những đồng hồ đó gần như mới tinh, chưa từng được đeo và cuối cùng bị tháo rời", Lamdin nói.
Tuy nhiên, ông cũng cảnh báo nếu có một chiếc đồng hồ cổ, hiếm và mang theo câu chuyện hay dấu ấn thời gian riêng, việc nung chảy lại là "một bi kịch của tư duy ngắn hạn".
Theo các chuyên gia trong ngành, những thương hiệu cao cấp như Patek Philippe, Rolex luôn kiểm soát chặt sản lượng và thường duy trì mức giá bán lại cao hơn rất nhiều so với giá trị vàng bên trong. "Danh sách chờ mua một số mẫu dài đến khó tin. Người mua có thể phải đợi 2-8 năm", Simon Lazarus - Giám đốc PR của nền tảng đồng hồ xa xỉ trực tuyến Chrono Hunter cho biết.
Trong khi đó, những thương hiệu ít độc quyền hơn như TAG Heuer, Breitling và Omega lại gặp khó trong việc duy trì giá bán lẻ cao. Vì người mua có thể dễ dàng tìm thấy hàng đã qua sử dụng với giá thấp hơn đáng kể. Một số chuyên gia cho biết các mẫu như Speedmaster của Omega thường mất giá mạnh sau khi bán, khiến chúng dễ bị tháo ra lấy vàng.
Giá vàng tăng cao khiến ông Mitchell Talisman, một kỹ sư nghỉ hưu tại New York, bán 2 chiếc đồng hồ vàng cùng một sợi dây chuyền hồi tháng 12/2025. Các sản phẩm này chứa tổng cộng 35 gram vàng với độ tinh khiết 58%, giúp ông thu về 2.660 USD. "Tôi có rất nhiều đồ để trong két hơn 10 năm rồi", ông nói.
Tuy nhiên, nhiều người không chấp nhận được việc chiếc đồng hồ của mình bị nung chảy sau khi bán. "Nó có thể là món đồ gia truyền, hoặc chiếc đồng hồ đầu tiên của họ. Họ không muốn nó bị hủy hoại, nên quyết định giữ lại", Hailwood nói.
Công ty cổ phần Vàng bạc Đá quý Phú Nhuận (PNJ) thông báo CEO Phan Quốc Công đã đăng ký mua vào 1 triệu cổ phiếu với mục đích cơ cấu danh mục đầu tư cá nhân. Giao dịch dự kiến được thực hiện từ 17/7-14/8 với phương thức khớp lệnh và thỏa thuận.
Hiện tại, ông Công không nắm giữ bất kỳ cổ phiếu PNJ nào. Nếu thực hiện thành công, CEO này sẽ sở hữu 0,2% vốn.
Động thái trên diễn ra khi cổ phiếu PNJ có tuần biến động mạnh nhất trong nhiều năm qua. Sau chuỗi giảm sàn 3 phiên liên tiếp, PNJ đảo chiều tăng 2,4%, lên 52.000 đồng và ghi nhận khớp lệnh kỷ lục hơn 25 triệu cổ phiếu. Tuy nhiên, nhịp hồi phục diễn ra nhanh chóng. Ở hai phiên tiếp theo, thị giá lần lượt giảm 3,9% và 6,8%, đóng cửa cuối tuần này ở mức 46.000 đồng.
Tính từ lúc sự việc liên quan đến P-Lab được công bố đến nay, cổ phiếu PNJ giảm hơn 26%. Đây là vùng giá thấp nhất trong hơn một năm qua. Vốn hóa thị trường "bốc hơi" khoảng 8.500 tỷ đồng khiến PNJ không còn là doanh nghiệp tỷ USD.
Trong cuộc họp nhà đầu tư hôm 6/7, bà Cao Thị Ngọc Dung - Chủ tịch Hội đồng quản trị - cho biết ban lãnh đạo và chính gia đình bà đều có ý định mua cổ phiếu. Ngay sau đó, em trai bà Dung là ông Cao Ngọc Duy đã đăng ký mua 300.000 cổ phiếu PNJ từ 10/7-7/8.
Đến giữa tuần, PNJ công bố kế hoạch mua lại cổ phiếu quỹ. Ban lãnh đạo cho biết đây là một trong những giải pháp mà Hội đồng quản trị xem xét triển khai trong bối cảnh hiện nay, thể hiện niềm tin vào nền tảng hoạt động của doanh nghiệp cũng như cam kết đồng hành cùng cổ đông. Kế hoạch này sẽ được lấy ý kiến cổ đông bằng văn bản trong tháng 8.
Song, ở chiều ngược lại, nhóm VinaCapital đã bán 6,35 triệu cổ phiếu, tương đương khoảng 1,24% vốn của PNJ. Tỷ lệ sở hữu của họ giảm về dưới 5%, tức không còn là cổ đông lớn tại doanh nghiệp này từ ngày 8/7.
Trên thị trường chứng khoán, đợt điều chỉnh mạnh của PNJ khiến nhiều công ty chứng khoán siết tỷ lệ cho vay ký quỹ (margin) với cổ phiếu này. FPTS hôm 10/7 giảm tỷ lệ margin đối với mã này từ 50% xuống 30%. SSI cũng giảm cho vay ký quỹ cổ phiếu PNJ về 40%. Một số công ty chứng khoán khác như Phú Hưng hay TCBS không còn liệt kê PNJ trong danh sách cho vay ký quỹ, dù trước đây tỷ lệ này lên đến 50%.
Trong các báo cáo gần đây, hầu hết công ty chứng khoán cho rằng thách thức lớn nhất của PNJ ở giai đoạn này là khôi phục niềm tin của cả khách hàng lẫn nhà đầu tư vào công tác quản trị doanh nghiệp. Chứng khoán BIDV (BSC) không đưa ra khuyến nghị với PNJ do diễn biến giá cổ phiếu hiện tại phản ánh tâm lý tiêu cực do e ngại rủi ro pháp lý, niềm tin tiêu dùng và uy tín thương hiệu PNJ, thay vì tập trung vào cơ bản của cổ phiếu. Theo tính toán của BSC, định giá P/E dự phóng cho năm 2026 của PNJ vào khoảng 7,5-9,4 lần - thấp hơn rất nhiều so với P/E trung bình 5 năm là 15 lần.
Nhóm phân tích này cho rằng tính thanh khoản của cổ phiếu là yếu tố cần chú ý trước tiên trong giai đoạn này. Song song đó, tiến độ thực hiện các mục tiêu quản trị và kinh doanh mà ban điều hành kỳ vọng, cùng lộ trình thực hiện cam kết bảo vệ lợi ích của cổ đông cũng sẽ tác động tới diễn biến cổ phiếu doanh nghiệp hàng đầu ngành kim hoàn.
