Đầu năm 2026, trong một lần khám sức khỏe tại Canada, ông Donald (67 tuổi) được bác sĩ phát hiện nồng độ PSA (một loại protein được tuyến tiền liệt của nam giới tiết ra – PV) trong máu tăng cao. Được bạn bè giới thiệu, ông đến Việt Nam khám và điều trị tại Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM.
Kết quả chụp MRI tại Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM ghi nhận khối u kích thước khoảng 2cm, xác định ung thư sau sinh thiết tuyến tiền liệt.
Tuy nhiên, ông Donald lớn tuổi, từng mổ thoát vị bẹn, vết mổ cũ để lại sẹo dính và làm thay đổi cấu trúc giải phẫu ở khoang ngoài phúc mạc. Bên cạnh đó, vùng phẫu thuật nằm sâu trong tiểu khung với không gian hẹp. Nếu mổ bằng phương pháp thông thường, việc bóc tách rất khó khăn và dễ gây tổn thương các cơ quan lân cận.
Các bác sĩ chọn giải pháp điều trị tối ưu là phẫu thuật cho bệnh nhân bằng robot Da Vinci Xi (một trong những hệ thống robot phẫu thuật hiện đại nhất hiện nay).
Với ưu điểm tầm nhìn 3D phóng đại 10-15 lần và cánh tay xoay linh hoạt 540 độ, TS.BS Lê Phúc Liên, Trưởng đơn vị Niệu nữ, Trung tâm Tiết niệu – Thận học – Nam khoa cùng ê kíp điều khiển robot lách qua các mô dính, cắt bỏ tuyến tiền liệt chứa khối u an toàn, bảo tồn được bó mạch thần kinh.
Sau mổ 16 tiếng, ông Donald đã tự đứng dậy, đi lại và xuất viện sau 3 ngày hậu phẫu. Hiện ông đã trở lại sinh hoạt bình thường.
Một trường hợp khác là chị Phạm Thị Thu Trang (22 tuổi, An Giang), 6 năm trước thường xuyên đau đầu, tê tay chân, khó nuốt, buồn nôn, chóng mặt và đi lại khó khăn.
Thăm khám tại một số bệnh viện lớn, các bác sĩ xác định có khối u não nằm ở vị trí phức tạp, cần cân nhắc trong việc phẫu thuật nên chưa thể can thiệp ngay.
ThS.BS.CKII Chu Tấn Sĩ, Trưởng khoa Ngoại Thần kinh, Trung tâm Khoa học Thần kinh, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM, cho biết khối u khoảng 6×5 cm ở thân não của người bệnh chèn ép đường dẫn truyền thần kinh vận động.
Nếu mổ bằng các phương pháp truyền thống sẽ khó tiếp cận hay bảo toàn các bó sợi thần kinh, dễ làm tổn thương các chức năng thần kinh sau mổ. Chỉ cần một sai lầm nhỏ, bệnh nhân sẽ yếu liệt vĩnh viễn, thậm chí tử vong.
Chị Trang được phẫu thuật lấy trọn u não bằng hệ thống robot AI Modus V Synaptive duy nhất tại Việt Nam. Ba ngày sau mổ, chị tập vật lý trị liệu, đi lại được và xuất viện sau 7 ngày. Hiện người bệnh có thể tự sinh hoạt, ăn uống bình thường.
Chị Thu Trang yếu liệt 6 năm đi lại được sau mổ u não bằng Robot AI Modus V Synaptive tại Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh
Trao đổi với Tuổi Trẻ, PGS.TS.BS Trần Quang Bính, Giám đốc chuyên môn Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM, cho hay đầu tháng 5-2025, hệ thống robot phẫu thuật Da Vinci Xi hiện đại hàng đầu Đông Nam Á hỗ trợ bác sĩ thực hiện hơn 120 loại phẫu thuật ung thư và bệnh phức tạp, đã chính thức được triển khai tại bệnh viện.
Tính đến nay, êkíp đã thực hiện thành công hơn 340 ca mổ điều trị ung thư và các bệnh lý phức tạp ở nhiều chuyên khoa như: tiết niệu – thận học – nam khoa, lồng ngực – mạch máu, tiêu hóa, sản phụ khoa…
Không chỉ riêng robot Da Vinci Xi, hiện Hệ thống BVĐK Tâm Anh còn sử dụng nhiều hệ thống robot phẫu thuật tiên tiến nhất trên thế giới như: Robot AI thay khớp CUVIS-Joint, Robot AI phẫu thuật não và cột sống Modus V Synaptive; Cánh tay Robot can thiệp tim mạch, nút mạch Artis Pheno; Robot hỗ trợ can thiệp tim, mạch máu Philips Azurion Robotic Ceiling FlexArm; Robot lượng giá dây chằng Dyneelax và các robot cầm tay cơ học…
TTƯT.PGS.TS.BS Vũ Lê Chuyên, Giám đốc Trung tâm Tiết niệu – Thận học – Nam khoa, Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM, cho hay robot Da Vinci Xi không chỉ là công cụ hỗ trợ mà thực sự là “cánh tay nối dài” giúp phẫu thuật viên thực hiện những ca mổ từng được coi là bất khả thi, mở rộng giới hạn phẫu thuật trong nhiều lĩnh vực.
Với lĩnh vực ngoại lồng ngực – mạch máu, PGS.TS.BS Vũ Hữu Vĩnh, Giám đốc Trung tâm Ngoại lồng ngực – mạch máu, Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM, cho rằng cánh tay linh hoạt cùng hệ thống camera dẫn đường của Robot Da Vinci Xi giúp các phẫu thuật viên bóc tách và cắt khối u phổi, u trung thất, u tuyến ức… chính xác, an toàn, hiệu quả, ngay cả ở những vùng hẹp, khó tiếp cận.
Trong lĩnh vực sản phụ khoa, BS.CKII Nguyễn Bá Mỹ Nhi, Giám đốc Trung tâm Sản Phụ khoa, Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM, cho biết Robot Da Vinci Xi thế hệ mới đặc trưng bởi tính chính xác cao, mang lại hiệu quả vượt trội trong điều trị các bệnh lý nặng như ung thư, xử trí tổn thương phức tạp, giúp người bệnh ít mất máu, nhanh hồi phục, xuất viện sau 24 – 48 giờ.
PGS.TS.BS Trần Quang Bính cho hay, bệnh viện hướng tới hình thành một “Trung tâm robot” phẫu thuật chuẩn quốc tế bao gồm cả điều trị và đào tạo trong nước. Theo đó, người bệnh có thể tiếp cận kỹ thuật hiện đại tại Việt Nam, giúp giảm chi phí và hạn chế dòng ngoại tệ ra nước ngoài.
Bệnh viện Bạch Mai vừa tiếp nhận một nam bệnh nhân trong tình trạng méo miệng, mắt nhắm không kín sau một đêm ngủ dậy. Trước đó bệnh nhân ngâm mình trong bể sục nước nóng khoảng 2-3 giờ rồi về phòng nghỉ có bật điều hòa. Sáng hôm sau, miệng bệnh nhân không khép kín, uống nước khó, đánh răng bị chảy nước ra ngoài, không cười được, mắt nhắm không kín, lông mày một bên không cử động.
Bác sĩ chẩn đoán bệnh nhân liệt dây thần kinh số VII ngoại biên, còn gọi là liệt mặt, điều trị bằng y học hiện đại sử dụng thuốc kháng viêm kết hợp y học cổ truyền điện châm, xoa bóp bấm huyệt, giác hơi. Sau một thời gian ngắn điều trị, tình trạng bệnh nhân cải thiện rõ rệt, vận động cơ mặt phục hồi tốt hơn, ăn uống và sinh hoạt thuận lợi hơn.
ThS. BS Hoàng Duy Luân, khoa Y học cổ truyền, Bệnh viện Bạch Mai, cho hay liệt dây thần kinh số VII ngoại biên là tình trạng khá phổ biến, có thể gặp ở mọi lứa tuổi và do nhiều nguyên nhân khác nhau gây nên. Mùa hè là thời điểm nhiều người chủ quan, nghĩ thời tiết nóng nên không thể "trúng lạnh". Thực tế, việc di chuyển liên tục giữa môi trường nóng và lạnh, đang ở ngoài trời nắng nóng vào phòng điều hòa ngay, để luồng gió lạnh thổi trực tiếp vào mặt, đầu hoặc gáy có thể khiến mạch máu co thắt gây thiếu máu cục bộ và viêm dây thần kinh dẫn tới liệt mặt.
Những biểu hiện điển hình của liệt mặt gồm: mặt mất cân đối, miệng méo lệch sang bên mất nếp nhăn trán, mắt bên liệt nhắm không kín, uống nước dễ chảy ra ngoài khóe miệng, nói không tròn tiếng, không huýt sáo, không phồng má được, có thể kèm đau tai, ù tai, giảm vị giác ở phần trước lưỡi... Bệnh không đe dọa tính mạng nhưng nếu chậm điều trị có thể để lại di chứng kéo dài như co cứng cơ mặt, méo miệng dai dẳng, giảm vị giác, ảnh hưởng ngoại hình và tâm lý.
Liệt mặt ngoại biên nếu được phát hiện sớm trong "giai đoạn vàng", điều trị đúng hướng sẽ có khả năng hồi phục cao. Tùy từng trường hợp, người bệnh có thể được điều trị nội khoa, kết hợp y học cổ truyền như châm cứu, giác hơi, xoa bóp bấm huyệt để tối ưu hiệu quả. Các bác sĩ khuyến cáo khi xuất hiện dấu hiệu méo miệng, mắt nhắm không kín, cười lệch mặt... cần đến cơ sở y tế sớm để được thăm khám. Không nên tự ý cạo gió, đắp thuốc hoặc trì hoãn điều trị tại nhà.
Để hạn chế nguy cơ liệt mặt giữa thời tiết nắng nóng, các bác sĩ khuyến cáo người dân không để điều hòa quá lạnh sâu. Tránh để luồng gió lạnh thổi thẳng vào mặt, đầu, gáy. Không tắm khuya, sấy khô đầu sau khi gội. Hạn chế thay đổi nhiệt độ đột ngột và có biện pháp khi phải di chuyển ra vào các khu vực nóng lạnh để tránh sốc nhiệt. Tập luyện thể dục đều đặn. Ăn uống điều độ, ngủ đủ giấc. Giữ tinh thần thoải mái, tránh stress kéo dài.
Do đó, người mắc tiểu đường không chỉ cần kiểm tra đường huyết mà còn cả chức năng thận định kỳ. Tần suất kiểm tra không cố định mà điều chỉnh theo từng người, dựa trên nguy cơ và kết quả xét nghiệm trước đó, theo chuyên trang sức khỏe Medical News Today (Anh).
Đối với người tiểu đường chưa có dấu hiệu tổn thương thận, khuyến nghị chung là nên kiểm tra thận ít nhất 1 lần/năm. Cụ thể, với tiểu đường loại 2, kiểm tra nên bắt đầu ngay từ khi được chẩn đoán. Còn với tiểu đường loại 1, thường bắt đầu kiểm tra sau khoảng 5 năm mắc bệnh.
Nếu kết quả xét nghiệm bình thường và các yếu tố nguy cơ được kiểm soát tốt, kiểm tra hằng năm là đủ. Tuy nhiên, nếu người bệnh có huyết áp cao, kiểm soát đường huyết kém hoặc đã mắc bệnh lâu năm, bác sĩ có thể chỉ định kiểm tra thường xuyên hơn.
Trong trường hợp đã xuất hiện dấu hiệu tổn thương thận, tần suất kiểm tra cần tăng lên để theo dõi sát tiến triển của bệnh. Nếu tổn thương mức độ nhẹ, chẳng hạn khi bắt đầu có albumin trong nước tiểu, người bệnh thường cần kiểm tra thận khoảng 2 lần/năm. Mục tiêu là theo dõi xem tình trạng có ổn định hay đang tiến triển.
Nếu bệnh nặng hơn, tức là vừa có albumin niệu vừa có suy giảm chức năng lọc rõ rệt, tần suất có thể tăng lên 3 - 4 lần/năm. Trong những trường hợp nguy cơ cao hoặc bệnh tiến triển nhanh, bác sĩ có thể yêu cầu kiểm tra 1 - 3 tháng/lần.
Ngoài ra, một điều quan trọng là không nên kết luận bệnh thận chỉ dựa trên 1 lần xét nghiệm bất thường. Một số yếu tố tạm thời như nhiễm trùng, mất nước hoặc vận động mạnh cũng có thể làm kết quả sai lệch.
Vì vậy, nếu phát hiện albumin trong nước tiểu, bác sĩ thường yêu cầu xét nghiệm lại 2 - 3 lần trong vòng vài tháng để xác nhận. Cách tiếp cận này giúp tránh chẩn đoán sai và đảm bảo quyết định điều trị được đưa ra dựa trên dữ liệu chính xác.
Kiểm tra thận định kỳ quan trọng vì nếu không phát hiện kịp thời, tổn thương thận có thể tiến triển âm thầm đến giai đoạn nặng. Khi đó, điều trị trở nên khó khăn hơn và có thể phải phụ thuộc vào lọc máu. Ngoài ra, bệnh thận do tiểu đường còn làm tăng nguy cơ biến chứng tim mạch và tử vong, theo Medical News Today.
Cơ quan An ninh y tế Anh ngày 8-5 thông báo một người Anh từng là hành khách trên du thuyền MV Hondius đang bị nghi nhiễm vi rút Hanta.
Hiện người đàn ông này đang trên đảo Tristan da Cunha - vùng lãnh thổ hải ngoại của Anh ở Nam Đại Tây Dương, nơi chỉ có khoảng 200 người sinh sống.
Tàu MV Hondius cập bến Tristan da Cunha vào hôm 15-4. Bộ trưởng phụ trách các vùng lãnh thổ hải ngoại của Anh Stephen Doughty cho biết một cư dân của đảo này hiện đã nhập viện, trong khi vợ của người này đang tự cách ly.
Ngoài ra, có bốn người dân trên đảo đã đi nhờ tàu MV Hondius để đến hòn đảo láng giềng St Helena cách đó 2.500km. Nhóm người này đã được khuyến cáo tự cách ly tại chỗ.
Ổ dịch vi rút Hanta được phát hiện trên tàu du lịch MV Hondius đã gây chú ý vào đầu tháng 5 khi ghi nhận 3 trường hợp tử vong, bao gồm một cặp vợ chồng người Hà Lan và một công dân Đức.
Ngoài ra, 4 người khác đã được xác nhận nhiễm vi rút và đang được điều trị tại các bệnh viện ở Hà Lan, Nam Phi và Thụy Sĩ, theo Tổ chức Y tế thế giới (WHO).
Tính cả trường hợp ở Tristan da Cunha, hiện đang có 2 ca nghi nhiễm.
Theo WHO, Hanta là loại vi rút lây lan qua tiếp xúc với động vật gặm nhấm hoặc nước tiểu, nước bọt, phân của chúng. Một số ít trường hợp có thể bị nhiễm vi rút qua vết cắn của loài gặm nhấm.
Chủng Andes được phát hiện trên tàu Hondius là dạng đặc biệt khi là chủng duy nhất trong số 38 chủng thuộc vi rút Hanta có khả năng lây truyền từ người sang người.
Hôm 7-5, Oceanwide Expeditions - công ty vận hành tàu Hondius - cho biết không còn hành khách có triệu chứng nghi nhiễm ở trên tàu. Tàu dự kiến cập cảng Tenerife ở quần đảo Canary vào sáng 10-5.
WHO đang xây dựng hướng dẫn để các hành khách rời tàu và trở về nhà. Chính phủ Hà Lan cũng cho biết đang lập kế hoạch hồi hương 10 công dân nước này ở trên tàu.
Trung tâm Kiểm soát và phòng ngừa dịch bệnh Mỹ (CDC) đã xếp loại ổ dịch vi rút Hanta lần này ở mức phản ứng khẩn cấp độ 3 - mức kích hoạt thấp nhất. Giới chuyên gia cũng cho rằng khả năng lây lan trên diện rộng rất thấp.
Dù vậy, ổ dịch đã khiến giới chức nhiều nước cảnh giác cao độ. Những người từng tiếp xúc với các hành khách đã rời tàu Hondius được đề nghị theo dõi các triệu chứng có thể xuất hiện.
Một số bang của Mỹ đang giám sát các cư dân chưa có triệu chứng đã trở về nhà sau khi rời khỏi con tàu. Trong khi Singapore cũng đã cách ly và xét nghiệm hai công dân từng ở trên tàu này.
