Trong bóng đá hiện đại, những trận cầu lớn không chỉ được định đoạt bởi người chạm bóng cuối cùng, mà còn bởi những cầu thủ kiểm soát cách trái bóng được luân chuyển. Đó là lý do Rodri, Fabian Ruiz hay Aurelien Tchouameni có thể ảnh hưởng đến trận bán kết nhiều hơn bất kỳ tiền đạo nào.
Đội tuyển Tây Ban Nha vào bán kết sau chiến thắng 2-1 trước đội tuyển Bỉ. Theo Reuters, La Roja tung ra 17 cú sút, trong khi đối thủ chỉ có 5 lần dứt điểm. Khả năng áp đặt thế trận ấy không chỉ đến từ hàng công, mà còn từ cách Rodri và Fabian Ruiz giữ nhịp, luân chuyển bóng và kéo đối thủ khỏi vị trí.
Lối chơi của đội tuyển Tây Ban Nha nhiều năm qua luôn được xây dựng từ tuyến giữa. Khi Rodri và các đồng đội kiểm soát tốt khu vực này, bóng sẽ được đưa đến chân Lamine Yamal trong điều kiện thuận lợi hơn, thay vì buộc cầu thủ trẻ phải tự tạo ra khác biệt trong thế bị vây ráp.
Rodri giữ vai trò cân bằng đội hình, làm điểm tựa trong khâu thoát pressing và che chắn trước hàng phòng ngự. Fabian Ruiz lại mang đến khả năng di chuyển linh hoạt, hỗ trợ tấn công và xâm nhập vòng cấm. Sự bổ trợ giữa 2 tiền vệ giúp Tây Ban Nha vừa duy trì quyền kiểm soát, vừa tạo ra nhiều hướng triển khai khác nhau.
Điều quan trọng nhất là Tây Ban Nha không cầm bóng chỉ để làm đẹp các con số. Mục tiêu của họ là buộc đối thủ phải lùi sâu, kéo giãn cấu trúc phòng ngự rồi tìm khoảng trống cho Yamal, Dani Olmo hoặc các cầu thủ băng lên từ tuyến sau.
Nếu Rodri có đủ thời gian xử lý và Fabian Ruiz liên tục nhận bóng giữa các tuyến, đội tuyển Pháp sẽ phải phòng ngự trong thời gian dài. Khi đó, sức ép không chỉ đến từ Yamal ở biên mà còn từ những pha xâm nhập bất ngờ của các tiền vệ.
Ở chiều ngược lại, đội tuyển Pháp sở hữu tuyến giữa giàu sức mạnh và khả năng tranh chấp. Aurelien Tchouameni đóng vai trò quan trọng trong việc thu hồi bóng, che chắn trước hàng phòng ngự và phát động phản công. Đó là nền tảng để Mbappe khai thác khoảng trống phía sau hàng thủ đối phương.
Đội tuyển Pháp không nhất thiết phải giữ bóng nhiều hơn. Họ có thể chấp nhận lùi sâu trong từng thời điểm, nhường quyền kiểm soát cho đối thủ rồi chờ cơ hội cắt bóng ở trung tuyến. Chỉ cần 1 pha tranh chấp thành công hoặc 1 đường chuyền hướng lên phía trước, đội bóng này có thể đưa Mbappe vào tình huống thuận lợi.
Đó là điểm khác biệt lớn giữa 2 đội. Tây Ban Nha muốn dùng tuyến giữa để kiểm soát nhịp độ, còn đội tuyển Pháp xem khu vực này là nơi phát động những đợt chuyển trạng thái nhanh.
Nếu Tchouameni cùng các tiền vệ Pháp áp sát tốt, Rodri có thể bị hạn chế không gian xử lý. Khi đó, Tây Ban Nha sẽ gặp khó trong việc đưa bóng lên tuyến trên, còn Yamal buộc phải lùi sâu hơn để nhận bóng. Ngược lại, nếu Tchouameni bị kéo khỏi vị trí, khoảng trống trước hàng phòng ngự Pháp sẽ mở ra cho Fabian Ruiz hoặc Dani Olmo khai thác.
Cuộc chiến ở trung tuyến vì thế không chỉ là chuyện đội nào giữ bóng nhiều hơn. Quan trọng hơn là đội nào kiểm soát được không gian, giành lại bóng ở vị trí thuận lợi và đưa bóng đến hàng công nhanh hơn.
Mbappe và Yamal có thể tạo ra những khoảnh khắc bùng nổ. Nhưng để những khoảnh khắc ấy xuất hiện, đội tuyển Pháp hoặc đội tuyển Tây Ban Nha trước hết phải giành quyền kiểm soát tuyến giữa.
Nếu Rodri và Fabian Ruiz làm chủ khu vực này, Tây Ban Nha có thể kéo trận đấu theo nhịp độ họ mong muốn và hạn chế các pha phản công của đối thủ. Ngược lại, nếu Tchouameni cùng các đồng đội liên tục cắt bóng rồi chuyển trạng thái, Mbappe sẽ có nhiều cơ hội đối mặt hàng thủ dâng cao của La Roja.
Dù được đánh giá mạnh vượt trội Cabo Verde trước thềm vòng 32 đội World Cup 2026 (5 giờ ngày 4.7), nhưng Argentina đã trải qua hiệp 1 khó khăn trước khả năng phòng ngự số đông của đại diện châu Phi. Song, như thói quen vốn dĩ khó thay đổi của Argentina, mỗi khi đội nhà khó khăn, Lionel Messi sẽ lên tiếng.
Phút 29, Lisandro Martinez thực hiện đường chuyền dài vượt tuyến từ giữa sân. Messi phá bẫy việt vị, đỡ bước một cực dính, rồi vầy má dứt điểm góc gần tung lưới thủ thành Vozinha.
Pha xử lý tinh tế của Messi cũng là bàn thắng duy nhất trong hiệp 1, giúp Argentina dẫn 1-0 trước Cabo Verde. Bước sang hiệp 2, Cabo Verde bất ngờ tìm được bàn gỡ hòa, đẩy đương kim vô địch thế giới rơi vào thế khó. Trận đấu đang trôi về những phút cuối.
Dẫu sao, bàn thắng vào lưới Cabo Verde lại giúp Messi đi vào lịch sử. Anh đã có trận thứ 8 liên tục ghi bàn tại World Cup, tính từ năm 2022 đến nay. Siêu sao người Argentina đã lập công ở các trận gặp Úc (vòng 16 đội, 2022), Hà Lan (tứ kết, 2022), Croatia (bán kết, 2022), Pháp (chung kết, 2022), Algeria (vòng bảng, 2026), Áo (vòng bảng, 2026), Jordan (vòng bảng, 2026) và Cabo Verde (vòng 32 đội, 2026). Trong 8 trận này, Messi ghi tổng cộng 12 bàn, trong đó trận anh ghi nhiều bàn nhất là gặp Algeria (hat-trick).
Messi cũng lập kỷ lục ghi bàn ở tất cả các vòng đấu thuộc World Cup. Cụ thể, tiền vệ mang áo số 10 đã ghi bàn ở lượt một, hai, ba vòng bảng, cùng các vòng 16 đội, tứ kết, bán kết, chung kết. Mảnh ghép cuối cùng là vòng 32 đội đã bị Messi xô đổ vào hôm nay, khi anh sút tung lưới Cabo Verde.
Ngoài ra, chân sút của Inter Miami cũng trở thành cầu thủ đầu tiên chạm mốc 30 lần ra sân tại World Cup. Anh cũng trở thành người in dấu giày vào nhiều bàn thắng nhất tại vòng knock-out World Cup nhất với 12 lần (6 bàn, 6 kiến tạo), vượt qua Kylian Mbappe và Pele.
Tổng cộng, Messi đã có 7 bàn tại World Cup 2026 để dẫn đầu danh sách vua phá lưới, cùng 20 bàn tại các vòng chung kết World Cup để dẫn đầu danh sách ghi bàn nhiều nhất mọi thời đại.
Messi chỉ còn một kỷ lục cuối cùng để phá, đó là con số bàn thắng nhiều nhất tại một VCK World Cup. Kỷ lục này thuộc về Just Fontaine của Pháp, với 13 bàn thắng ghi được tại World Cup 1958.
Pha phối hợp bên cánh phải mở ra khoảng trống, để Sano tạt bóng đến cột xa. Ueda bật cao, căn thời điểm chính xác để đánh đầu đưa bóng bay lên cao rồi rơi vào góc cao phải vượt qua tầm với của thủ môn và hai hậu vệ Tunisia. Thế trận quá dễ thở với Nhật Bản.
Yuito Suzuki và Ayumu Seko thay Keito Nakamura và Takehiro Tomiyasu.
Ngay sau khi vào sân, Suzuki đi bóng lắt léo qua hai cầu thủ đối phương ở cánh trái, trước khi bị kéo ngã trước vòng cấm. Nhưng trọng tài không thổi phạt. Suzuki cảm thấy khó hiểu, còn HLV Moriyasu có lần hiếm hoi phản ứng mạnh ở ngoài biên.
Junnosuke Suzuki và Yukinari Sugawara thay Daichi Kamada và Ritsu Doan.
Sau quãng thời gian tẻ nhạt, khán giả trên sân Moterrey bất ngờ có lần thứ ba được hò reo mừng bàn thắng. Nhật Bản kiểm soát bóng bình tĩnh ở hàng thủ, bóng được chuyền nhanh đến chân tiền đạo cắm Ueda bất ngờ lùi sâu. Anh thực hiện một pha chạm bóng một chạm tuyệt vời, đưa bóng vòng ra sau hàng thủ đối phương. Junya Ito bứt tốc đánh bại bẫy việt vị, rồi che chắn khéo léo trước pha áp sát từ sau của Rekik, trước khi đặt lòng sệt đánh bại thủ môn.
Đây là lần thứ hai trong 27 trận đấu tại World Cup mà Nhật Bản ghi được ba bàn thắng trong một trận. Lần đầu là vào năm 2010 tại Nam Phi khi họ đánh bại Đan Mạch 3-1.
Firas Chaouat thay Sebastian Tounekti trên hàng công.
5 phút đầu hiệp thuộc về Tunisia, với cơ hội ở phút 48 từ biên phải. Gharbi căng ngang vòng cấm nhưng Hannibal dứt điểm hụt. Trong khi đó, Nhật Bản chủ động đá chậm ở sân nhà, thoát pressing tốt, rồi thỉnh thoảng tăng tốc với những pha phối hợp nhóm nhỏ ở biên phải nhưng chưa thể tạo ra pha dứt điểm đầu tiên.
Ben Hmida và Ismael Gharbi thay Dylan Bronn và Elias Saad.
Sau hiệp một, siêu máy tính của FIFA xác định tỷ lệ thắng trận này của Nhật Bản tăng lên 98%.
Đại diện châu Á kiểm soát bóng không vượt trội, với 55%, nhưng tạo ra hai bàn thắng sau bốn pha dứt điểm. Họ đáng lẽ có bàn thứ ba nếu như thủ thành Dahmen không chơi xuất thần ở phút thứ 10. Nhật Bản có trận thứ 7 ghi hai bàn trong 10 trận World Cup gần nhất. Trong khi đó, Tunisia bế tắc toàn tập.
Tunisia mất phương hướng và không thể kiểm soát bóng lâu trước lối chơi áp sát rất nhanh của đối phương. Lối chơi phòng ngự không bóng của Nhật Bản chặn đứng mọi đường chuyền, trong khi Sano và Kamada thắng trong hầu hết pha tranh chấp tay đôi.
Ở nửa đầu trận, HLV Renard liên tục gào thét, nhưng mọi thứ trở nên yên ắng ở nửa cuối. Có lẽ ông đang chờ đến giờ nghỉ giữa hai hiệp.
Nhật Bản cướp bóng ở giữa sân, trước khi Itakura chuyền nhanh lên tuyến trên cho Ueda. Tiền đạo Nhật Bản xoay người đi bóng chếch sang biên phải mà không chịu áp lực kèm cặp, trước khi tung cú sút sát vạch 16m50 đưa bóng qua hai chân Talbi rồi đập đất vào góc trái thành bàn.
Bàn thắng đầu tiên trong sự nghiệp ở World Cup khiến Ueda xúc động. Anh ôm mặt, rồi nhắm mắt chắp tay cầu nguyện khi chạy về góc sân. Đây cũng là bàn thứ 17 của Ueda cho Nhật Bản. Nhật Bản chưa từng thua khi tiền đạo này ghi bàn trong 11 trận trước đó, với 10 chiến thắng.
Ở trận đấu giữa đội tuyển Việt Nam gặp Malaysia tối 31.3, trên sân Thiên Trường (Ninh Bình), thuộc lượt về vòng loại thứ 3 Asian Cup 2027, HLV Kim Sang-sik sử dụng 3 tiền vệ gồm Hoàng Đức, Quang Hải và Hai Long trong đội hình xuất phát. Cả 3 người này đều chơi thiên về tấn công, không ai có sở trường phòng ngự. Cả 3 người đều chơi thiên về kỹ thuật, không mạnh về mặt cơ bắp. Họ không phải là dạng tiền vệ chuyên giành lại bóng từ trong chân đối phương, càng không có thói quen đá thấp, gần với các trung vệ của đội nhà.
Đây là chi tiết gây ngạc nhiên, vì vai trò của các tiền vệ phòng ngự rất quan trọng trong bóng đá hiện đại. Những tiền vệ dạng này sẽ làm nhiệm vụ phòng ngự từ xa, chuyên "dọn dẹp" những đường bóng "rớt" lại nơi tuyến giữa. Thiếu họ, các hệ thống chiến thuật dễ rơi vào tình trạng mất cân đối.
Nhưng tình trạng trên không xảy ra với đội tuyển Việt Nam. Dù sử dụng toàn bộ các tiền vệ trong đội hình xuất phát chơi thiên về tấn công, nhưng đội bóng của HLV Kim Sang-sik có trung vệ "thòng" Đỗ Duy Mạnh thường xuyên dâng cao, gần như đá với vai trò của 1 tiền vệ phòng ngự, trong nhiều thời điểm của trận gặp Malaysia ngày 31.3.
Duy Mạnh, thường xuyên có mặt đúng lúc, ngăn chặn những đường chuyền vượt tuyến của hàng thủ Malaysia lên phía trên. Ngoài ra, trung vệ đang khoác áo Hà Nội FC cũng thường là người có mặt đầu tiên, tranh chấp tay đôi với các cầu thủ tấn công của đội khách, mỗi khi họ vượt qua vòng tròn trung tâm.
Kỳ thực, trước khi trở thành 1 trong những trung vệ hàng đầu bóng đá Việt Nam, Đỗ Duy Mạnh từng thi đấu ở vị trí tiền vệ trung tâm, nên anh biết cách thức hoạt động của 1 tiền vệ trung tâm khi cần. Sau đó, trong hiệp 2, người thay vị trí của Duy Mạnh là trung vệ Đình Trọng cũng có thể chơi tương tự như Duy Mạnh, bởi Đình Trọng không ít lần thi đấu ở vị trí tiền vệ trung tâm ở CLB Công an Hà Nội.
Sự cơ động, sẵn sàng dâng cao của các trung vệ "thòng" Duy Mạnh và Đình Trọng đã "chia lửa" đáng kể cho các tiền vệ Hoàng Đức, Quang Hải và Hai Long ở khả năng phòng ngự từ xa.
Nguyên nhân thứ hai khiến Malaysia chưa khai thác được việc đội tuyển Việt Nam không dùng tiền vệ trung tâm thực thụ trong trận đấu ngày 31.3, đó là do hàng tấn công của đội tuyển Việt Nam trong trận đấu ấy quá mạnh so với đội bóng có biệt danh Harimau Malaya.
Những Xuân Son, Hoàng Hên đứng ngay phía trên Hoàng Đức, Quang Hải, Hai Long, lại được sự hỗ trợ của 2 cầu thủ chạy cánh Cap Pendant Quang Vinh (trái) và Trương Tiến Anh (phải) gây áp lực liên tục lên hàng thủ của đối phương, khiến cho đối thủ vất vả cản phá. Họ không còn nhiều thời gian để phản đòn. Đây có lẽ cũng là điều nằm trong tính toán của HLV Kim Sang-sik.
Trước những đối thủ yếu hơn, có thể vị HLV người Hàn Quốc sẽ bố trí đội hình thiên về tấn công như thế, ở các giải sắp tới như AFF Cup 2026 (từ ngày 24.7 – 26.8) và FIFA ASEAN Cup 2026 (dự kiến diễn ra từ tháng 9 – 10), để tăng cường khả năng săn bàn cho đội nhà. Còn trước những đội có thực lực ngang ngửa, hoặc trước những đội mạnh hơn, HLV Kim Sang-sik sẽ sử dụng 1 tiền vệ trung tâm thực thụ đứng trong đội hình, nhằm tạo ra sự an toàn. Những thử nghiệm vừa qua một lần nữa phản ánh sự biến hóa trong cách dùng người và vận hành lối chơi của ông Kim.