Con số này không chỉ cho thấy mức độ phổ cập của công nghệ mà còn phản ánh một thực tế: không gian mạng đã trở thành một phần không thể tách rời trong đời sống của trẻ.
Theo đó, vấn đề vì thế không còn là “có nên cho trẻ dùng Internet hay không”, mà là làm sao để trẻ an toàn trong một môi trường vừa rộng mở, vừa tiềm ẩn nhiều rủi ro.
Không gian số mang đến cơ hội học tập, kết nối, phát triển kỹ năng. Nhưng đi kèm với đó là những nguy cơ ngày càng tinh vi như bắt nạt trực tuyến, lừa đảo, xâm hại, nội dung độc hại, nghiện game, lệ thuộc mạng xã hội…
Như cảnh báo từ UNICEF, công nghệ có thể “ảo”, nhưng những tổn thương mà trẻ em phải gánh chịu là hoàn toàn có thật . Một lời xúc phạm trên mạng có thể lặp lại vô hạn. Một hình ảnh bị phát tán có thể không bao giờ biến mất. Một cuộc trò chuyện tưởng chừng vô hại có thể trở thành điểm khởi đầu cho hành vi thao túng.
Điều đáng lo hơn là trẻ em bước vào thế giới đó khi chưa có đủ khả năng tự bảo vệ. Các em tò mò, dễ tin, dễ bị ảnh hưởng bởi bạn bè và môi trường xung quanh.
Trong khi đó, chính thiết kế của các nền tảng lại hướng đến việc giữ chân người dùng càng lâu càng tốt, liên tục đề xuất nội dung, tạo vòng lặp tương tác.
Với người lớn, điều này đã khó kiểm soát; với trẻ em, đó là một “cái bẫy” tinh vi. Việc sử dụng Internet quá mức có thể ảnh hưởng đến khả năng tập trung, hành vi, cảm xúc, thậm chí cả sự phát triển não bộ và kỹ năng xã hội.
Trước thực tế đó, nhiều ý kiến đề xuất cần hạn chế, thậm chí cấm trẻ em sử dụng mạng xã hội sớm. Đây là phản ứng dễ hiểu khi phụ huynh chứng kiến những rủi ro ngày càng rõ ràng. Tuy nhiên, kinh nghiệm quốc tế cho thấy, lệnh cấm không phải là lời giải trọn vẹn.
Trẻ em có thể tìm cách vượt rào, sử dụng tài khoản của người lớn, chuyển sang các nền tảng khác ít kiểm soát hơn. Khi đó, rủi ro không biến mất, mà chỉ chuyển sang những “vùng tối” khó nhận diện và khó can thiệp hơn.
Như nhiều chuyên gia nhận định, vấn đề không nằm ở việc trẻ có dùng Internet hay không, mà ở việc các em sử dụng như thế nào và có được chuẩn bị đủ kỹ năng hay chưa .
Thực tế cho thấy khoảng cách lớn nhất hiện nay không phải là tiếp cận công nghệ, mà là năng lực sử dụng an toàn.
Trẻ em online mỗi ngày, nhưng lại thiếu kỹ năng nhận diện nguy cơ, thiếu khả năng tự bảo vệ và thiếu cả nơi để tìm kiếm sự hỗ trợ khi gặp vấn đề.
Trong khi đó, nhiều phụ huynh và giáo viên vẫn chưa theo kịp tốc độ thay đổi của môi trường số, dẫn đến khoảng trống trong việc đồng hành cùng trẻ.
Bảo vệ trẻ trên không gian mạng không thể là trách nhiệm của riêng gia đình, mà cần một hệ sinh thái nhiều tầng, với sự tham gia của gia đình, nhà trường, doanh nghiệp công nghệ và cơ quan quản lý.
Phía gia đình, điều quan trọng nhất không phải là kiểm soát tuyệt đối, mà là thiết lập quy tắc và duy trì đối thoại. Cha mẹ cần hiểu con mình đang làm gì trên mạng, sử dụng nền tảng nào, tiếp xúc với nội dung gì. Việc cài đặt công cụ quản lý là cần thiết, nhưng chưa đủ. Điều cốt lõi là xây dựng sự tin cậy để trẻ sẵn sàng chia sẻ khi gặp vấn đề, thay vì giấu kín.
Đối với nhà trường, giáo dục cần mở rộng sang kỹ năng công dân số. Trẻ cần được dạy cách ứng xử trên mạng, cách bảo vệ dữ liệu cá nhân, cách nhận diện tin giả, cách phản ứng khi bị bắt nạt hoặc tiếp cận bởi người lạ. Những kỹ năng này quan trọng không kém bất kỳ môn học nào trong thời đại số.
Trong khi đó, đối với doanh nghiệp công nghệ, trách nhiệm không thể chỉ dừng ở việc cung cấp nền tảng. Khi rủi ro xuất phát từ chính thiết kế hệ thống, các nền tảng cần chủ động xây dựng môi trường an toàn hơn: kiểm soát nội dung theo độ tuổi, cải thiện cơ chế báo cáo, tăng cường xác minh người dùng và cung cấp công cụ hỗ trợ phụ huynh.
Cũng cần tiếp tục hoàn thiện khung pháp lý, tăng cường giám sát và hỗ trợ nạn nhân. Việt Nam đã có những bước tiến trong việc xây dựng hệ thống bảo vệ trẻ em trên môi trường mạng và tham gia các sáng kiến quốc tế nhưng trước tốc độ phát triển của công nghệ, các giải pháp cũng cần được cập nhật liên tục.
Quan trọng hơn cả, cần chuyển từ tư duy “ngăn chặn” sang “trao quyền”. Trẻ em không thể bị tách khỏi thế giới số, nhưng có thể được trang bị để bước vào đó một cách an toàn. Khi có kỹ năng, có nhận thức và có sự hỗ trợ, các em không chỉ là đối tượng cần bảo vệ, mà trở thành chủ thể có khả năng tự bảo vệ mình.
Không gian mạng sẽ tiếp tục mở rộng và trẻ em sẽ tiếp tục hiện diện trong đó nhiều hơn. Do đó không phải là làm cách nào để cấm cản mà là làm sao để các em không bị tổn thương khi tham gia. Đây là sự thật không thể trì hoãn!
Đêm cuối tháng 1, một quán bánh mì nướng kiểu Pháp gần ga tàu ở thị trấn Memuro, Hokkaido, vẫn sáng đèn dù qua 21h. Bên trong, một người mẹ cùng con nhỏ mặc đồ ngủ đang nghỉ ngơi.
Cơ sở này mở cửa miễn phí từ 21h Chủ nhật đến 6h sáng thứ 2. Mô hình hoạt động từ tháng 10/2025, hướng đến những phụ nữ có con nhỏ khóc đêm.
Chủ quán Madoka Nozawa, 28 tuổi, gọi không gian này là Oyako no Koya (Ngôi nhà của bố mẹ và con). Dự án có sự tham gia của các nữ tình nguyện viên, hỗ trợ trông trẻ và trò chuyện cùng các bà mẹ. Quán bố trí thảm trải sàn, khu vực riêng để cho con bú và thay tã.
Ý tưởng xuất phát từ trải nghiệm cá nhân của Nozawa khi cô phải thức trắng nhiều đêm chăm con một mình. Chồng đi làm vào sáng hôm sau nên không thể hỗ trợ. "Tôi muốn nơi đây trở thành không gian an toàn, giúp các bà mẹ biết họ không đơn độc trên hành trình nuôi con", Nozawa nói.
Mô hình này lấy cảm hứng từ bộ truyện tranh mạng phát hành năm 2017 của một nữ họa sĩ. Năm 2023, tác phẩm phát triển thành loạt truyện Yonakigoya (Ngôi nhà khóc đêm), mô tả không gian lưu trú cho các bà mẹ.
Tại tỉnh Tokushima và Niigata, một nhóm hỗ trợ cũng vận hành hai quán cà phê định kỳ mỗi tháng với nhân viên chuyên trách trông trẻ. Tuy nhiên, các không gian này gặp khó khăn do chi phí vận hành ban đêm cao, phụ thuộc vào tài trợ và tình nguyện viên.
Giáo sư Kaori Ichikawa tại Đại học Khoa học Thông tin Tokyo nhận định các sáng kiến này cần thêm nguồn lực để duy trì lâu dài. Bà cho biết hệ thống an sinh hiện không bao phủ khung giờ đêm, cuối tuần và ngày lễ, đòi hỏi sự phối hợp công - tư để nhân rộng mô hình.
Theo Trung tâm Quốc gia về Sức khỏe và Phát triển Trẻ em Nhật Bản, tỷ lệ phụ nữ mắc trầm cảm sau sinh đang ở mức cao, dao động 7-10%, có thời điểm lên đến 16,8%. Nhật Bản có thuật ngữ One-Ope Ikuji, chỉ tình trạng người mẹ phải tự gánh toàn bộ việc chăm con.
Dữ liệu của Văn phòng Nội các Nhật Bản cho thấy nam giới nước này thuộc nhóm ít chia sẻ việc nhà và chăm con nhất trong khối OECD. Việc thiếu hụt nguồn lực hỗ trợ khiến các mô hình xã hội tự nguyện trở thành chỗ dựa cho người dân.
Ngày 1/6 tại Hà Nội, Công ty Cổ phần Xuất nhập khẩu và Thương mại Forever tổ chức họp báo công bố Bellamy’s Organic trở thành Nhà tài trợ chính thức của FIFA World Cup 2026™, đánh dấu một cột mốc quan trọng trong chiến lược phát triển thương hiệu của hãng tại thị trường Việt Nam.
Sự kiện có sự tham dự của đại diện Bellamy’s Organic, các đối tác chiến lược, cơ quan báo chí, truyền thông cùng nhiều khách mời hoạt động trong lĩnh vực mẹ và bé, dinh dưỡng.
Phát biểu tại buổi họp báo, đại diện Bellamy’s Organic cho biết, doanh nghiệp tự hào khi được đồng hành cùng FIFA World Cup 2026™. Theo đại diện thương hiệu, sự hợp tác này thể hiện cam kết lâu dài trong việc mang đến các sản phẩm dinh dưỡng hữu cơ chất lượng cao, an toàn và đáng tin cậy cho trẻ em, đồng thời góp phần lan tỏa lối sống khỏe mạnh, năng động và tinh thần kết nối đến các gia đình trên toàn thế giới, trong đó có Việt Nam.
Không dừng lại ở việc gắn tên với một sự kiện thể thao toàn cầu, Bellamy’s Organic cho biết sẽ triển khai nhiều hoạt động truyền thông đồng hành cùng FIFA World Cup 2026™ tại Việt Nam. Các chương trình dự kiến tập trung vào việc nâng cao nhận diện thương hiệu, tăng cường kết nối cảm xúc với các gia đình trẻ, đồng thời lan tỏa thông điệp về dinh dưỡng hữu cơ, sự phát triển lành mạnh của trẻ em và tinh thần thể thao tích cực.
Ông Đoàn Việt Dũng, Giám đốc điều hành Forever Việt Nam, đơn vị nhập khẩu và phân phối Bellamy’s Organic tại Việt Nam, đánh giá: FIFA World Cup là một trong những sự kiện thể thao có sức ảnh hưởng lớn nhất thế giới, có khả năng tạo ra sự kết nối cảm xúc mạnh mẽ và thu hút sự quan tâm của hàng triệu người trên toàn cầu. Đây được xem là cơ hội quan trọng để thương hiệu gia tăng mức độ nhận diện, đồng thời tạo thêm động lực phát triển cho hệ thống phân phối và các đối tác bán lẻ trong nước.
Theo đại diện doanh nghiệp, việc đồng hành cùng FIFA World Cup 2026™ không chỉ mang ý nghĩa truyền thông mà còn góp phần đưa các sáng kiến toàn cầu của Bellamy’s Organic đến gần hơn với các gia đình Việt Nam. Thông qua đó, thương hiệu kỳ vọng tăng cường mối liên kết giữa doanh nghiệp, đối tác và người tiêu dùng, đồng thời củng cố niềm tin đối với các sản phẩm dinh dưỡng hữu cơ đạt tiêu chuẩn quốc tế.
Một trong những nội dung được quan tâm tại buổi họp báo là vai trò của hệ thống phân phối trong việc triển khai chiến dịch đồng hành cùng FIFA World Cup 2026™ trên phạm vi toàn quốc.
Đại diện Bellamy’s Organic cho biết, mạng lưới nhà phân phối, các cửa hàng mẹ và bé, đối tác bán lẻ cùng các kênh bán hàng trên toàn quốc sẽ đóng vai trò là cầu nối quan trọng đưa tinh thần của chiến dịch đến gần hơn với người tiêu dùng. Doanh nghiệp dự kiến triển khai nhiều hoạt động như trưng bày sản phẩm tại điểm bán, các chương trình quà tặng khuyến mại, hoạt động tương tác trực tiếp tại cửa hàng cũng như các chiến dịch truyền thông tích hợp xuyên suốt mùa World Cup.
Theo doanh nghiệp, đây không chỉ là cơ hội để mở rộng độ phủ của chiến dịch mà còn góp phần khẳng định sự hiện diện bền vững, cam kết đầu tư lâu dài của Bellamy’s Organic tại thị trường Việt Nam. Thương hiệu kỳ vọng mỗi điểm bán sẽ trở thành một "điểm chạm" giá trị, nơi người tiêu dùng không chỉ tiếp cận sản phẩm mà còn cảm nhận được tinh thần kết nối và những giá trị tích cực mà chiến dịch toàn cầu mang lại.
Trong bối cảnh thị trường mẹ và bé tại Việt Nam đang ngày càng phát triển theo hướng chú trọng chất lượng và tiêu chuẩn quốc tế, việc một thương hiệu dinh dưỡng hữu cơ gắn kết với sự kiện thể thao tầm cỡ thế giới được kỳ vọng sẽ mang đến những trải nghiệm mới cho người tiêu dùng. Đồng thời, đây cũng là cơ hội để lan tỏa các thông điệp về dinh dưỡng lành mạnh, lối sống tích cực và sự gắn kết gia đình thông qua ngôn ngữ chung của thể thao.
Tết năm nay, căn nhà của cụ Phạm Văn Phất ở thôn Đa Phạn, xã Vạn Lộc (xã Hải Lộc, huyện Hậu Lộc cũ) đông đủ con cháu. Trong những tiếng cười và chúc tụng, cụ vẫn nói mong ước lớn nhất của cả cuộc đời vẫn là tìm được gia đình ruột thịt. "Tôi mong trước khi nhắm mắt xuôi tay, biết được mình còn ai thân thích để thắp nén hương cho tổ tiên", cụ Phất nói.
Năm 1945, cậu bé Phạm Văn Phất, 15 tuổi, theo cha - một thợ sửa đồng hồ - rời làng Tùng Sáu (huyện Hải Hậu, Nam Định cũ, nay là xã Hải Thịnh, Ninh Bình) vào Thanh Hóa mưu sinh. Trong ký ức, đó là những chuyến đi dài bằng đường biển, ghé qua các làng chài, ở lại một thời gian rồi lại tiếp tục rong ruổi.
Hai cha con dừng chân tại làng Đa Phạn, ở nhờ một gia đình người địa phương. Sau vài lần đưa con về quê rồi quay lại, đến lần thứ ba vào Thanh Hóa, người cha quyết định gửi con trai lại cho gia đình chủ nhà nuôi dưỡng rồi một mình lên thuyền về quê. Đó là lần cuối hai cha con gặp nhau.
"Tôi đứng trên đê nhìn theo thuyền cha khuất dần về phía biển. Tôi nghĩ ông sẽ sớm quay lại nhưng từ đó bặt vô âm tín", cụ Phất kể.
Những ngày sau đó, cậu thiếu niên 15 tuổi vẫn đi ra bến thuyền, chờ đợi trong vô vọng. Không có tin tức, không một lời nhắn gửi. Giữa những năm tháng biến động của lịch sử đất nước, cậu thiếu niên 15 tuổi khi ấy tự suy đoán cha có thể gặp nạn trên biển hoặc hỏng thuyền. Phất ở lại vùng đất Hậu Lộc, được gia đình chủ nhận nuôi và đổi sang họ Phạm.
Hơn 80 năm qua, hành trình tìm lại cội nguồn của cụ Phất là một chuỗi những hy vọng, có lúc nhen nhóm nhưng rồi lụi tàn theo thời gian. Điều khiến ký ức về quê hương không bị phai mờ là bởi khi xa quê, cụ đã đủ lớn để ghi nhớ tên đất, tên làng.
Trong trí nhớ, quê nhà là làng Tùng Sáu với con đê chạy dài tít tắp, xen kẽ là cồn cát nhấp nhô, những căn nhà thưa thớt dưới rặng phi lao. Cuối làng có một chiếc cống ngăn mặn. Cụ còn nhớ lớp học chữ quốc ngữ của một ông đồ nho và căn nhà nhỏ mái tranh nơi gia đình sinh sống.
Năm 30 tuổi, khi đã lập gia đình và dù hoàn cảnh kinh tế còn khó khăn, cụ từng một mình lần tìm về quê theo trí nhớ. Cụ đi bộ qua nhiều làng mạc ven biển vùng Hải Hậu, hỏi thăm nhiều người, nhưng đáp lại chỉ là những cái lắc đầu. "Tôi trở về nhà, dù rất buồn nhưng vẫn có niềm tin một ngày nào đó sẽ tìm được nguồn cội", cụ kể.
Cụ Phất cho biết quê vợ ở Nghĩa Hưng (Nam Định cũ), cách làng Tùng Sáu khoảng 20 km. Mỗi lần về quê ngoại, cụ lại mượn xe đạp đi hỏi thăm các cụ cao niên và tìm kiếm tại các nghĩa trang địa phương. Cụ nhớ cha tên Riệp (hoặc Diệp), có bốn chị gái là Nghiệp, Nối, Bay và Máy.
Năm 2006, trong một lần trở lại Hải Hậu, cụ Phất dừng chân trước nhà thờ cổ cách đê Cồn Tròn không xa. Nhìn thấy một chiếc cống lớn, cụ nhận định đây là nơi mình từng xuống thuyền cùng cha năm xưa.
"Lúc đó, bố tôi đứng trên triền đê rất lâu nhìn về làng rồi bất chợt khóc như một đứa trẻ", ông Phạm Văn Châu, con trai cụ, kể lại, "Đó là khoảnh khắc cụ tin rằng "mình đã chạm vào quê hương".
Dù vậy, gia đình vẫn không tìm thêm được dấu vết nào của người thân.
Những năm gần đây, do sức khỏe yếu, cụ Phất không thể tự đi xa. Việc tìm kiếm được con cháu tiếp nối thông qua mạng xã hội, thăm hỏi các nhà thờ và tra soát các khu nghĩa trang. Tuy nhiên, việc tìm kiếm gặp nhiều trở ngại. Theo đại diện chính quyền địa phương, sau năm 1954, nhiều gia đình ở vùng Hải Hậu đã di cư, khiến dấu vết về một gia đình thợ sửa đồng hồ từ gần một thế kỷ trước hầu như không còn.
Ở tuổi 96, điều cụ Phất trăn trở không phải là những vất vả đã trải qua, mà là câu hỏi chưa có lời đáp: người thân trong gia đình giờ có còn ai hay không.
Con cháu cụ cho biết vẫn chưa từ bỏ hy vọng. Họ tiếp tục tìm kiếm thông tin, mong một ngày nào đó có người nhận ra những chi tiết tưởng chừng nhỏ bé trong câu chuyện. "Chỉ cần một manh mối nhỏ, gia đình cũng sẽ tìm đến cùng", ông Phạm Văn Châu nói.
