Ở Đất Mũi, nơi nhiều tuyến đường bộ chưa thông suốt, chuyện học sinh đi học bằng đò từ lâu đã trở thành hình ảnh quen thuộc. Từ những chuyến đò ấy lại có một học trò đạt giải nhì quốc gia môn lịch sử nhờ đam mê môn học này.
Câu chuyện của Hồng Phúc Khang, học sinh lớp 12X1 Trường THPT Viên An đang được nhiều người nhắc đến như một dấu mốc đặc biệt của giáo dục vùng Đất Mũi. Bởi em không chỉ là thí sinh duy nhất của tỉnh Cà Mau đạt giải nhì học sinh giỏi quốc gia môn lịch sử (năm học 2025 – 2026), mà còn là học sinh đầu tiên của vùng Đất Mũi đạt thành tích này.
Gia đình Khang làm nuôi trồng thủy sản với diện tích nhỏ, cuộc sống không khá giả. Để lo cho gia đình và chuyện học hành của con trai, cha Khang phải làm thêm nhiều việc khác. Có lẽ hoàn cảnh ấy khiến em sớm hiểu rằng học tập là con đường quan trọng nhất để thay đổi tương lai.
Nhà cách trường vài cây số nhưng giao thông đường bộ chưa thông tuyến. Mỗi ngày đến lớp, Khang phải đi bằng đò. Riêng những ngày học thêm ngoài giờ, em được cha chở đi rồi đợi đón về. Những chuyến đò qua sông suốt nhiều năm đã hun đúc nên sự bền bỉ và ý chí vượt khó của Khang. “Cha mẹ luôn sát cánh cùng em… nên em càng quyết tâm học tập, không phụ lòng cha mẹ”, Khang chia sẻ.
Trong suy nghĩ của nhiều học sinh, lịch sử thường là môn học nhiều dữ kiện, nhiều mốc thời gian và dễ tạo cảm giác khô khan. Nhưng với Khang, môn học này lại mở ra một thế giới khác.
Điều khiến câu chuyện của Khang trở nên đặc biệt không chỉ nằm ở giải thưởng quốc gia mà còn ở cách em tiếp cận môn lịch sử. Khang không học theo kiểu ghi nhớ máy móc. Em đến với lịch sử bằng cảm xúc, bằng sự tò mò khám phá và cả sự kết nối với quê hương, đất nước.
Với nam sinh này, mỗi trang sử không chỉ là sự kiện hay con số. Đó còn là hình ảnh của những vùng đất, những câu chuyện về các anh hùng dân tộc, về phong tục, tập quán và hành trình hình thành của đất nước qua từng giai đoạn. “Ở mỗi trang sử em như thấy được hình ảnh quê hương, đất nước”, Khang nói.
Có lẽ chính cách học bằng cảm xúc ấy khiến môn lịch sử trở nên gần gũi hơn với em. Thay vì học để nhớ rồi quên sau kỳ thi, Khang chọn cách hiểu bản chất vấn đề, liên kết sự kiện và tự đặt mình vào dòng chảy của lịch sử.
Cô Trần Kim Yến, giáo viên dạy lịch sử Trường THPT Viên An, người trực tiếp ôn luyện cho Khang, cho biết điều khiến cô ấn tượng ở cậu học trò này là tinh thần chủ động học tập. Trong các tiết học, Khang thường xuyên đặt câu hỏi, tranh luận và mở rộng vấn đề. Em luôn muốn hiểu sâu hơn nguyên nhân, bối cảnh và ý nghĩa của từng sự kiện lịch sử. “Niềm đam mê thật sự với môn học cùng tình yêu quê hương, đất nước chính là yếu tố quan trọng giúp Khang tạo nên thành tích đặc biệt này”, cô Yến nói.
Một điểm khác biệt nữa trong hành trình học tập của Khang là việc tận dụng công nghệ để học lịch sử. Ở thời đại số, nam sinh vùng Đất Mũi không giới hạn việc học trong sách giáo khoa hay bài giảng trên lớp. Đối diện lượng kiến thức lớn và nhiều mốc thời gian dễ nhầm lẫn của môn lịch sử, Khang chọn cách hệ thống bằng sơ đồ tư duy, liên kết các sự kiện theo từng giai đoạn để dễ ghi nhớ hơn.
Song song đó, em tận dụng nền tảng học trực tuyến để xem video bài giảng, tìm thêm tài liệu và sử dụng AI để giải thích lại những phần kiến thức khó, đặt câu hỏi mở rộng hoặc luyện đề. Không dừng ở đó, việc học còn được “mềm hóa” bằng nhiều hình thức như xem phim tư liệu, tạo video clip, chơi game lịch sử hay tham gia các tiết học STEM trên lớp.
Điều đáng nói là Khang không xem công nghệ như công cụ thay thế việc học mà là cách giúp bản thân chủ động hơn trong tiếp cận kiến thức. “Nhờ ứng dụng công nghệ, việc học giúp em hiểu sâu và ghi nhớ lâu hơn”, nam sinh nói.
Tuy nhiên, giữa thời đại AI và thông tin tràn ngập, Khang cũng tự đặt ra nguyên tắc rõ ràng, luôn kiểm chứng, đối chiếu thông tin để tránh sai lệch kiến thức lịch sử.
Ông Nguyễn Tân, Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo thành phố Huế, khẳng định không có chuyện đề thi môn toán tại kỳ thi tuyển sinh lớp 10 THPT năm học 2026-2027 trên địa bàn bị sai. Thông tin lan truyền trên mạng xã hội có yếu tố cắt ghép.
Sở Giáo dục và Đào tạo thành phố Huế đã đề nghị cơ quan công an làm rõ vụ việc, tránh gây hoang mang dư luận.
Cùng ngày, trên mạng xã hội xuất hiện thông tin, hình ảnh cho rằng đề thi môn toán tại kỳ thi tuyển sinh lớp 10 năm 2026-2027 của Sở Giáo dục và Đào tạo thành phố Huế có tổng điểm lên đến 11 điểm.
Đề thi được lan truyền này có tổng cộng 8 câu hỏi, nhưng khi cộng tổng điểm số ghi ở từng câu lại cho ra kết quả là 11 điểm, thay vì thang điểm 10 thường lệ.
Thông tin thất thiệt được đăng tải đã thu hút sự quan tâm lớn của cộng đồng, nhiều người để lại các bình luận trái chiều, gây hoang mang dư luận.
Theo lãnh đạo Sở Giáo dục và Đào tạo thành phố Huế, kỳ thi tuyển sinh các lớp đầu cấp năm học 2026-2027 trên địa bàn diễn ra trong các ngày 27-28/5. Toàn thành phố Huế có 18.002 học sinh đăng ký dự thi vào lớp 10 THPT, tăng hơn 5.000 em so với năm ngoái. Kỳ thi được bố trí tại 48 điểm thi với 765 phòng thi.
Kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10 năm nay được tổ chức sớm hơn so với mọi năm nhằm phù hợp với tiến độ Kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026. Thay đổi này giúp học sinh sau khi kết thúc chương trình học có thể thi ngay, không bị áp lực ôn tập kéo dài, từ đó có thời gian trọn vẹn để nghỉ hè đúng nghĩa.
Rời phòng thi ở trường Đại học Công nghệ Kỹ thuật TP HCM lúc hơn 11h, Thành Công, học sinh trường THPT Bình Chiểu, lập tức tìm nhóm bạn bàn về câu hỏi niêm luật (quy tắc về thanh điệu, gieo vần) trong khổ thơ Đường.
"Em chưa từng gặp câu hỏi này nên khoanh may rủi, xác định mất điểm", Thành Công nói.
Nam sinh nói đề dài 16 trang, cấu trúc tương tự đề minh họa. 30 câu hỏi Tiếng Việt trong phần Sử dụng ngôn ngữ khiến em bất ngờ vì độ khó cao hơn nhiều so các đề từng luyện. Câu hỏi dài với ngữ liệu chủ yếu là thơ văn trung đại khiến nam sinh mất thời gian đọc.
Ngoài ra, phần Toán học thách thức vì một số câu cho nhiều ẩn để "chống" bấm máy tính. Tổng quan, em đánh giá đề thi đánh giá năng lực khó gấp rưỡi so với đề minh họa của Đại học Quốc gia TP HCM. Nam sinh ước chừng đạt hơn 700/1200 điểm, chưa an toàn nên sẽ tiếp tục thi lần hai vào cuối tháng 5.
Đồng tình, Thùy Dương, THPT Nguyễn Hữu Huân, nói câu hỏi Tiếng Việt dài và đáp án gây nhiễu, "na ná nhau". Bù lại, Dương giải quyết tốt phần Tiếng Anh và Tư duy khoa học. Nữ sinh kỳ vọng đạt 900 điểm trở lên để đăng ký xét vào Đại học Kinh tế TP HCM và trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn.
"Đề khó gấp rưỡi, đặc biệt phần Tiếng Việt, nhiều câu em không hiểu đề", Dương nói.
Anh Thư, THPT Thủ Đức, rầu rĩ vì mất nhiều thời gian cho các câu hỏi Tiếng Việt. Nữ sinh dự định dành 30 phút nhưng cuối cùng mất 45 phút vẫn không chắc chắn toàn bộ đáp án cho phần này. Điều này cũng khiến em không kịp đọc kỹ những câu cuối, ước chừng 30 câu phải khoanh đáp án một cách may rủi.
"Lẽ ra em nên phân phối thời gian hợp lý hơn", Thư tiếc nuối và cho biết sẽ dự thi đợt sau để cải thiện kết quả.
Khảo sát 10 thí sinh tại điểm trường Đại học Công nghệ Kỹ thuật TP HCM, có 8 em nhận định phần Tiếng Việt dài và khó. Đặc biệt, câu hỏi niêm luật khiến nhiều em nhăn mặt vì ít phổ biến nên không để ý trong quá trình học.
Đề thi đánh giá năng lực của Đại học Quốc gia TP HCM gồm 120 câu, thời gian làm bài 150 phút. Phần Tư duy khoa học có 30 câu gồm Logic - Phân tích số liệu và Suy luận khoa học. Phần Sử dụng ngôn ngữ gồm Tiếng Việt và Tiếng Anh với 60 câu. Cuối cùng là Toán học với 30 câu.
Câu hỏi được xây dựng theo hướng cung cấp thông tin, số liệu, dữ kiện, từ đó yêu cầu thí sinh vận dụng, xác định kết quả thực nghiệm, dự đoán quy luật...
Theo thống kê của Đại học Quốc gia TP HCM, gần 133.500 thí sinh tham gia thi đánh giá năng lực sáng 5/4, tỷ lệ 98%. Công tác coi thi đúng quy chế, chưa ghi nhận trường hợp sai sót, sự cố. Kết quả sẽ được công bố vào ngày 17/4.
Đợt hai của kỳ thi sẽ diễn ra ngày 24/5. Kết quả kỳ thi được 118 trường đại học, cao đẳng dùng để xét đầu vào. Năm ngoái, em Mai Quang Minh Trí vượt qua 152.000 thí sinh giành vị trí thủ khoa với 1.122/1200 điểm.
Trong đó, Trung đạt 10 điểm Toán, Vật lý 9,8, Hóa học 9,5, Ngữ văn 9. Ngoài ra, cựu học sinh lớp 12A1, trường THPT Triệu Sơn 2, xã Tân Ninh, còn đạt 84,12 điểm trong kỳ thi đánh giá tư duy (TSA) của Đại học Bách khoa Hà Nội. Gần 60.000 lượt thi năm nay, chỉ 175 thí sinh đạt mốc trên 80 điểm.
Sinh ra tại làng Quần Trúc, xã An Nông, Trung là con út trong nhà có bốn anh chị em, bố mẹ đều làm nông.
"Dù cuộc sống còn nhiều vất vả, bố mẹ luôn cố làm việc để bốn chị em được học hành đầy đủ. Đó là động lực để em không ngừng cố gắng", Trung nói.
Thi xong, ngoài dọn dẹp nhà cửa, nấu cơm và chăm cháu, nam sinh còn tranh thủ làm thêm để có thêm trải nghiệm và đỡ đần gia đình.
Ngay từ bậc THCS, Trung đã bộc lộ năng khiếu ở các môn khoa học tự nhiên khi đoạt giải nhất môn Vật lý cấp tỉnh lớp 9. Lên THPT, em duy trì kết quả học tập xuất sắc trong ba năm, giành giải nhì môn Vật lý cấp tỉnh ở lớp 11, đến lớp 12 tiếp tục đạt giải nhì Lý và giải ba môn Toán.
Dù định hướng theo khối khoa học tự nhiên, Trung cho rằng Ngữ văn là môn học không thể xem nhẹ. Theo em, để làm tốt môn Văn không chỉ cần nắm kiến thức trên lớp mà còn phải tích lũy vốn sống và hiểu biết xã hội. Ngoài giờ học, Trung thường đọc tin tức, theo dõi các bài viết về khoa học, công nghệ, kỹ thuật để mở rộng góc nhìn.
"Em rất ngưỡng mộ những người làm nghiên cứu và kỹ thuật. Khi làm bài thi Ngữ văn, em cố gắng kết hợp kiến thức đã học với suy nghĩ và cảm nhận của bản thân", nam sinh nói.
Theo Trung, bí quyết học tập không nằm ở phương pháp đặc biệt mà ở tính kỷ luật. Ban ngày em tập trung tiếp thu kiến thức trên lớp, buổi chiều và tối ôn luyện, làm thêm đề, ghi lại những nội dung chưa hiểu để hỏi thầy cô. Em cũng đi ngủ trước 23h để đảm bảo sức khỏe.
Đối với kỳ thi TSA, Trung chủ yếu tự học qua tài liệu trực tuyến và tham gia các kỳ thi thử miễn phí để làm quen với cấu trúc đề và rèn luyện tư duy.
Theo thầy Hồ Sỹ Phúc, giáo viên chủ nhiệm, cũng là giáo viên Vật lý, Trung thông minh, chăm chỉ, có tinh thần tự học rất cao.
"Em luôn khiêm tốn, hòa đồng, sẵn sàng giúp đỡ bạn bè trong học tập nên được thầy cô và bạn bè yêu quý", thầy Phúc nhận xét.
Với thành tích đạt được, Trung dự định đăng ký xét tuyển vào Đại học Bách khoa Hà Nội.
"Em mong muốn sau này trở thành kỹ sư, có thể áp dụng kiến thức vào thực tiễn, tạo ra những giá trị hữu ích và đóng góp cho quê hương", nam sinh bày tỏ.
