Theo Kyiv Post dẫn tuyên bố của Trung đoàn 413 thuộc Lực lượng hệ thống không người lái của Ukraine ngày 1.6, các mục tiêu nằm gần giao điểm của những tuyến đường sắt và đường bộ chính, đóng vai trò trung chuyển nhân lực, vũ khí và vật tư cho các hoạt động tác chiến của Nga.
Máy bay không người lái (UAV) Ukraine được cho là đã tấn công 2 kho hậu cần quân sự gần Novoselivka và Dokuchayevsk. Một điểm triển khai tạm thời cùng một số kho hậu cần tại làng Syhnalne, gần Olenivka, cũng bị nhắm mục tiêu. “Các cuộc tấn công nhắm vào những trung tâm hậu cần trọng yếu, nơi đối phương tập trung nhân lực và nguồn lực để chuẩn bị cho các hoạt động tấn công tiếp theo”, Trung đoàn 413 cho hay.
Cùng ngày, Ukraine đã mở rộng hoạt động nhằm vào các tuyến tiếp vận quân sự quan trọng của Nga tại những khu vực bị kiểm soát ở tỉnh Luhansk. “Luhansk, Starobilsk, Alchevsk, Brianka và Kadiivka hiện nằm trong tầm hoạt động của máy bay không người lái thuộc Quân đoàn 3”, chuẩn tướng Andrii Biletskyi, Tư lệnh quân đoàn 3, cho biết.
Trong khi đó, Ukraine ngày 1.6 cáo buộc Nga tiếp tục tập kích trên diện rộng, theo The Kyiv Independent. Giới chức Ukraine cho biết ít nhất 3 người thiệt mạng và 61 người bị thương trong các cuộc tấn công của Nga trong đêm 31.5.
Bộ Năng lượng Ukraine cho biết các cuộc tấn công trong đêm 1.6 khiến một số người dân tại các tỉnh Dnipro, Zhytomyr, Zaporizhzhia, Odessa, Sumy, Kherson, Kharkiv và Chernihiv bị mất điện. Phía Nga chưa bình luận về các thông tin trên.
Ở chiều ngược lại, Hãng thông tấn TASS ngày 1.6 dẫn dữ liệu từ Bộ Quốc phòng Nga cho biết lực lượng Nga đã kiểm soát 63 khu dân cư trong vùng chiến sự từ tháng 3 đến tháng 5.2026. Theo phía Nga, các khu vực này gồm 21 khu dân cư ở Kharkiv, 19 khu ở Donetsk, 14 khu ở Sumy, 6 khu ở Zaporizhzhia và 3 khu ở Dnipro. Nga cho biết bước tiến lớn nhất diễn ra trong tháng 5, khi lực lượng Nga kiểm soát 27 khu dân cư.
Ngoài ra, Nga cũng cáo buộc quân đội Ukraine tiếp tục tấn công các khu vực biên giới thuộc Kursk và Belgorod trong ngày 1.6. Phía Ukraine chưa bình luận về thông tin trên.
Trong cuộc phỏng vấn với CBS News ngày 1.6, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cho rằng Nga đã dần mất thế chủ động trên chiến trường kể từ cuối năm 2025. Theo ông, lực lượng Nga không còn khả năng giữ vững hoặc giành thêm lãnh thổ với tốc độ tương xứng với những tổn thất phải gánh chịu.
Nhà lãnh đạo Ukraine lập luận rằng chính sự sa sút này đã khiến Nga tăng cường các cuộc tấn công bằng tên lửa tầm xa, như một cách phản ứng trước khó khăn trên chiến tuyến. “Hiện tại, chúng ta có khoảng thời gian này trước mùa đông”, ông Zelensky nói, hàm ý Kyiv nhìn thấy một cơ hội ngoại giao hạn chế trước khi điều kiện thời tiết làm thay đổi cục diện chiến trường.
Tuy nhiên, ông Zelensky nhấn mạnh mọi tiến trình đàm phán đều phụ thuộc vào việc gia tăng áp lực quốc tế đối với Tổng thống Nga Vladimir Putin, đặc biệt thông qua mở rộng các biện pháp trừng phạt thay vì nới lỏng hạn chế.
Ông cũng đề cập khả năng xây dựng một khuôn khổ đàm phán rộng hơn, với sự tham gia của các cường quốc châu Âu như Anh, Pháp, Đức, cùng các nước Bắc Âu và Thổ Nhĩ Kỳ. Ông nhấn mạnh thành phần của khuôn khổ này phải được Ukraine và châu Âu cùng nhất trí, đồng thời còn phụ thuộc vào thiện chí đối thoại của Nga.
Ukraine dự kiến sẽ đón các nhà đàm phán hàng đầu của chính quyền ông Trump tại Kyiv trong vòng 2 tuần tới. Theo ông Zelensky, các chuyến thăm này rất quan trọng để quan chức Mỹ trực tiếp chứng kiến tình hình thực tế tại Ukraine, thay vì chủ yếu tiếp xúc với phía Nga tại Moscow như trước.
Nhà lãnh đạo Ukraine cũng thừa nhận triển vọng ngoại giao vẫn còn nhiều bất định. Ông cho rằng các diễn biến tại những điểm nóng toàn cầu khác, trong đó có Trung Đông, có thể ảnh hưởng đến tốc độ và mức độ ưu tiên của các nỗ lực đàm phán. Moscow chưa có bình luận sau phát biểu của ông Zelensky.
Tổng thống Mỹ Donald Trump được cho là có thể tìm cách hạ nhiệt giai đoạn leo thang trong cuộc chiến Ukraine trước thềm bầu cử giữa kỳ Quốc hội Mỹ ngày 3.11. “Chúng tôi cho rằng người Mỹ có ý định làm dịu mọi chuyện trước cuộc bầu cử vào mùa thu”, theo RBC-Ukraine ngày 1.6 dẫn các nguồn tin trong chính phủ Ukraine.
Các quan chức Ukraine nhận định ông Trump có thể can dự tích cực hơn vào hồ sơ Ukraine, trong bối cảnh đảng Cộng hòa đối mặt nguy cơ mất quyền kiểm soát Quốc hội sau cuộc bầu cử giữa kỳ. Theo giới chức Ukraine, áp lực chính trị trong nước có thể thúc đẩy Nhà Trắng tìm kiếm những bước đi quyết đoán hơn nhằm tạo đột phá ngoại giao trong xung đột Nga – Ukraine.
Trong một diễn biến liên quan, South China Morning Post ngày 1.6 dẫn nhiều nguồn tin cho biết ông Trump đã trực tiếp thúc giục Chủ tịch nước Trung Quốc Tập Cận Bình hỗ trợ chấm dứt xung đột ở Ukraine, nhằm tận dụng ảnh hưởng của Bắc Kinh đối với Moscow.
Theo nguồn tin, trong cuộc thảo luận tại hội nghị thượng đỉnh giữa 2 nhà lãnh đạo hồi tháng trước ở Bắc Kinh, ông Trump nói với ông Tập rằng đàm phán Nga – Ukraine đang bế tắc, đồng thời kêu gọi Trung Quốc tác động để Tổng thống Nga Vladimir Putin trở lại bàn đàm phán với ông Zelensky. Hiện phía Mỹ và Trung Quốc chưa bình luận về thông tin trên.
Theo báo Times of Israel, phát biểu nhằm đáp trả những đe dọa từ Washington, Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Ghalibaf ngày 5-4 khẳng định Trung Đông sẽ "bốc cháy" nếu Mỹ tiếp tục hành động theo định hướng của Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu.
Trong thông điệp bằng tiếng Anh đăng tải trên mạng xã hội X, ông cáo buộc các bước đi "liều lĩnh" của Tổng thống Trump đang kéo nước Mỹ vào một "địa ngục sống" đối với từng gia đình, đồng thời cảnh báo toàn bộ khu vực sẽ phải hứng chịu hậu quả.
Phát biểu này được đưa ra ngay sau khi ông Trump tuyên bố Iran sẽ phải "sống trong địa ngục" nếu không mở lại eo biển Hormuz trước ngày 8-4, tuyến hàng hải chiến lược đang bị gián đoạn.
Ông Ghalibaf nhấn mạnh Washington "sẽ không đạt được gì thông qua các tội ác chiến tranh", trong bối cảnh Tổng thống Mỹ tiếp tục đe dọa tấn công các mục tiêu hạ tầng như nhà máy điện và cầu của Iran.
Bên cạnh đó, lực lượng hải quân thuộc Vệ binh cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) cũng tuyên bố đang chuẩn bị cho một "trật tự mới tại vịnh Ba Tư" sau các cảnh báo từ Washington.
Trong tuyên bố trên mạng xã hội, lực lượng này nhấn mạnh eo biển Hormuz sẽ "không bao giờ trở lại trạng thái như trước đây", đặc biệt đối với Mỹ và Israel.
IRGC cho biết lực lượng hải quân đang hoàn tất công tác chuẩn bị tác chiến cho "kế hoạch tuyên bố" của giới chức Iran, hàm ý sẵn sàng triển khai các phương án nhằm thiết lập lại cục diện khu vực.
Ngoài ra, cựu ngoại trưởng Iran Javad Zarif ngày 6-4 cũng chỉ trích tối hậu thư của ông Trump, cảnh báo Tehran sẽ đáp trả trước các hành động gây hấn.
"Iran sẽ tự vệ, nhưng hãy ghi nhớ cảnh báo này vì lợi ích của chính ông: hành động gây hấn này bắt đầu bằng một tội ác chiến tranh - nhắm mục tiêu và sát hại 170 học sinh", ông viết trên mạng xã hội X, đề cập đến vụ Mỹ - Israel tấn công trường học ở thành phố Minab, Iran ngày 28-2.
Ông cũng lên án những phát ngôn gần đây của ông Trump, cho rằng Tổng thống Mỹ đã "công khai đe dọa thực hiện thêm các tội ác chiến tranh", nhấn mạnh rằng bất kỳ sự tiếp tay nào cũng có thể dẫn đến "trách nhiệm hình sự quốc tế".
AP ngày 4.5 đưa tin Mỹ vừa khởi động nỗ lực "hướng dẫn" các tàu bị mắc kẹt rời eo biển Hormuz, một ngày sau khi Tổng thống Donald Trump công bố "Dự án Tự do" (Project Freedom) trên tuyến hàng hải quan trọng này. Trung tâm Thông tin hàng hải liên hợp (JMIC) cho biết Mỹ đã lập một khu vực tăng cường an ninh phía nam tuyến hàng hải thông thường và kêu gọi tàu thuyền phối hợp chặt chẽ với chính quyền Oman "do lưu lượng giao thông dự kiến tăng cao".
Eo biển Hormuz nằm giữa lãnh thổ Iran và Oman. JMIC cảnh báo rằng việc di chuyển gần các tuyến thông thường là "cực kỳ nguy hiểm do sự hiện diện của các bãi mìn chưa được khảo sát và xử lý triệt để". Chưa rõ có tàu nào đi theo tuyến mới do Mỹ hướng dẫn hay chưa.
Công bố "Dự án Tự do" trên mạng xã hội Truth Social ngày 3.5, Tổng thống Trump cho biết nhiều nước đã nhờ Mỹ đưa các tàu đang bị mắc kẹt của họ rời khỏi eo biển Hormuz. "Họ đơn thuần là các bên ngoài cuộc, trung lập và vô tội. Vì điều tốt đẹp cho Iran, Trung Đông và Mỹ, chúng tôi đã nói với các nước này rằng chúng tôi sẽ hướng dẫn tàu của họ an toàn rời khỏi các tuyến hàng hải bị hạn chế, để họ có thể tự do và thuận lợi tiếp tục công việc của mình", ông viết. Ông Trump cảnh báo Mỹ sẽ có biện pháp xử lý mạnh mẽ nếu các tàu bị can thiệp dưới bất kỳ hình thức nào.
Sau phát biểu của ông Trump, Tư lệnh Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) Brad Cooper cho biết Mỹ sẽ điều các tàu khu trục mang tên lửa dẫn đường, hơn 100 máy bay cùng 15.000 binh sĩ tham gia nhiệm vụ. Trong khi đó, một quan chức Mỹ nói với CNN rằng "Dự án Tự do" không phải là nhiệm vụ hộ tống. Theo tờ The Guardian, hiện có hơn 850 tàu đang mắc kẹt ở vùng Vịnh do chiến sự Trung Đông, bao gồm các biện pháp phong tỏa của Mỹ và Iran.
Viết trên X, cựu Phó tổng thống Mỹ Mike Pence ca ngợi "động thái mạnh mẽ" của ông Trump và cầu chúc điều tốt lành cho các binh sĩ liên quan. Đại sứ Mỹ tại LHQ Mike Waltz cho biết Mỹ và các đối tác vùng Vịnh sẽ dẫn đầu nỗ lực bảo vệ quyền tự do hàng hải toàn cầu. "Sẽ có những xung đột trong tương lai và dù đó là eo biển Malacca, Gibraltar hay Hormuz, thế giới không thể cho phép tiền lệ này tồn tại, theo đó một bên có thể cố gắng trừng phạt nền kinh tế thế giới nhằm giành lợi thế trước bên kia", theo ông Waltz.
Phản ứng với thông báo của ông Trump, quân đội Iran tuyên bố rằng an ninh ở eo biển Hormuz "nằm trong tay Lực lượng Vũ trang Cộng hòa Hồi giáo Iran", đồng thời cảnh báo rằng "mọi hoạt động di chuyển an toàn trong tất cả các tình huống" đều phải được thực hiện phối hợp với lực lượng này. "Chúng tôi sẽ duy trì và quản lý an ninh eo biển Hormuz bằng toàn bộ sức mạnh của mình. Chúng tôi thông báo rằng tất cả các tàu thương mại, tàu chở dầu không được phép di chuyển qua eo biển Hormuz mà không có sự phối hợp của lực lượng vũ trang Iran đóng tại eo biển để đảm bảo an ninh của họ không bị đe dọa", theo Đài Al Jazeera dẫn thông cáo của quân đội Iran. Thông cáo nhấn mạnh rằng Iran sẽ tấn công bất kỳ lực lượng vũ trang nước ngoài nào, nhất là quân đội Mỹ, nếu họ cố gắng tiến vào eo biển Hormuz.
Trong động thái liên quan, phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Iran Esmail Baghaei ngày 4.5 cho hay nước này và Oman đang đối thoại về phương thức đảm bảo các tàu di chuyển an toàn qua eo biển Hormuz. Theo Reuters, Hải quân Iran ngày 4.5 công bố một bản đồ mới về khu vực eo biển Hormuz đặt dưới sự kiểm soát của lực lượng vũ trang nước này. Trước những diễn biến mới, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron kêu gọi Mỹ và Iran phối hợp để mở cửa lại eo biển Hormuz.
Theo PJM, giá điện bán buôn giao ngay vào chiều 1/7 đã tăng vọt lên hơn 600 USD/megawatt giờ (MWh) tại khu vực Virginia, nơi tập trung các trung tâm dữ liệu lớn nhất thế giới. Vào đầu ngày, mức giá chỉ khoảng 40 USD/MWh trước khi nhiệt độ tăng lên 37,8°C.
Nhu cầu tiêu thụ điện trên toàn hệ thống đã vượt quá 160 gigawatt (GW) vào chiều 1/7, tiến gần đến mức cao kỷ lục mọi thời đại. Theo dữ liệu dự báo của PJM, kỷ lục 165,5 GW của hệ thống này dự kiến bị phá vỡ vào tối 2/7.
Hiện tượng tắc nghẽn đường dây truyền tải điện xảy ra khi nhu cầu tiêu thụ năng lượng tại một khu vực tăng vọt, vượt quá khả năng chịu tải vật lý an toàn của hệ thống dây dẫn kết nối. Tương tự hiện tượng kẹt xe trong giao thông vào giờ cao điểm, mỗi đường dây điện có một sức chứa giới hạn nhằm đảm bảo dây không bị quá nhiệt, giãn dòng hoặc gây sự cố cháy nổ. Khi tình trạng tắc nghẽn xuất hiện, nhà điều hành lưới điện buộc phải hạn chế dòng điện giá rẻ từ các nguồn phát ở xa, đồng thời kích hoạt các nhà máy điện dự phòng tại chỗ - thường là các nguồn năng lượng đắt đỏ từ than hoặc khí đốt - để bù đắp lượng thiếu hụt, từ đó đẩy chi phí mua điện bán buôn tăng vọt.
PJM cung cấp điện cho 67 triệu người tại các khu vực Trung Đại Tây Dương, miền Nam và Washington D.C. Ngay cả trước đợt nắng nóng tuần này, PJM đã phải nỗ lực nâng cấp hệ thống vốn đang quá tải do mức tiêu thụ năng lượng tăng vọt từ các trung tâm dữ liệu và xe điện.
Nhà vận hành lưới điện vào chiều 1/7 đã phát đi cảnh báo yêu cầu các nhà máy điện tối đa hóa công suất, đồng thời xem xét liệu có thể khởi động lại bất kỳ máy phát điện nào đang tạm ngừng hoạt động hay không.
PJM còn phát đi cảnh báo điện áp thấp, cho thấy nguy cơ xảy ra cắt điện luân phiên đang lớn hơn khi dòng điện trên các đường dây truyền tải bị suy yếu
Theo ông Georg Rute, CEO của Gridraven, sự kết hợp giữa nắng nóng gay gắt, gió yếu và nhu cầu điện tăng vọt đã tạo áp lực cực lớn đúng thời điểm biên độ an toàn của lưới điện đang ở mức thấp nhất. Điều đó đang góp phần khiến giá điện tăng đột biến, do chi phí truyền tải điện tăng lên.
Nhiệt độ tuần này được dự báo sẽ dao động quanh mức 37,8°C từ Boston đến Washington D.C., ngay gần trung tâm dữ liệu khổng lồ của Bắc Virginia, thúc đẩy nhu cầu sử dụng điều hòa tăng mạnh và sẽ tiếp tục gây áp lực lên PJM cũng như các lưới điện khu vực khác.
New York ISO (NYISO), đơn vị điều hành lưới điện của bang New York, đã kêu gọi khách hàng sử dụng điều hòa và các thiết bị điện lớn một cách hợp lý.
Vào khoảng 18h ngày 2/7 giờ miền Đông nước Mỹ, nhu cầu lưới điện dự kiến đạt 166,3 gigawatt. Theo dự báo của PJM, con số này sẽ phá vỡ kỷ lục nhu cầu điện mọi thời đại được thiết lập cách đây 20 năm. Để đáp ứng tình trạng thiếu hụt bất ngờ, PJM báo cáo có 18 GW nguồn điện dự trữ có thể được đưa vào hoạt động trong vòng 30 phút.
Sản lượng điện từ các nhà máy than trong tuần này đã chiếm tới 22% nguồn cung điện của PJM. Con số này cao hơn khoảng 75% so với mức trung bình tính từ đầu năm 2026 đến nay.
